İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2024/1511 K.2024/1622

Taraflar arasındaki Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...-... ile Davalı ... Bakanlığı'nın yasal temsilcisi olduğu ... İlkokulu Okul Aile Birliği arasında 16/08/2017 tarihinde Okul Servis Araçları Sözleşmesi akdedildiğini, mezkur sözleşmenin konusunun " ... Mahallesi, ... Sokak No:... Kartal/İstanbul adresinde bulunan ... Sanayi İlkolkulu 2017-2018, 2018-2019 ve 2019-2020 öğretim yılları boyunca ...

Sanayi İlkokulu öğrencilerinin Okul Servis Araçları Yönetmeliği ve İ.B.B Servis Araçları Yönergesi kapsamında, Komisyon-taşımacı ve veli tarafından belirlenen güzergahlardan okula getirilmesi ve ders bitiminde de tekrar adreslerine 2017-2018, 2018-2019 ve 2019-2020 öğretim yılları boyunca geri götürülmek suretiyle taşımacılığının Okul Servis Araçları Yönetmeliği, İ.B.B.

Servis Araçları Yönergesinde belirtilen hükümler kapsamında yapılmasıdır." olduğunu, müvekkilinin, davalı ... Bakanlığı'nın yasal temsilcisi olduğu ... Sanayi İlkolkulu Okul Aile Birliği ile akdetmiş olduğu Sözleşme hükümlerine ve/veya bütün kanuni ve akdi yükümlülüklerine aykırı davranışı bulunmamasına rağmen tamamen keyfi ve hukuka aykırı gerekçeler ile Sözleşme ... Sanayi İlkokulu Okul Aile Birliği kararı ile feshedildiğini, davalı ...

Bakanlığı'nın yasal temsilcisi olduğu ... İlkokulu Okul Aile Birliği'nin almış olduğunu, müvekkili şirket ile akdedilen okul servis araçları sözleşmesini fesih kararı hukuka, kanuna ve sözleşme hükümlerine açıkça aykırı olduğunu, müvekkili ... Temizlik-... ile Davalı ... Bakanlığı'nın yasal temsilcisi olduğu ... İlkokulu Okul Aile Birliği arasında akdedilen 16.08.2017 tarihli Okul Servis Araçları Sözleşmesi incelendiğinde müvekkilinin ne akdi olarak ne de kanuni olarak ...

İlkokulu Okul Aile Birliğine herhangi bir ücret veya aylık ödeme yükümlülüğü bulunmadığını, müvekkilinin, ekte sunulan sözleşmenin "ücret" başlıklık 6. maddesinden anlaşılacağı üzere taşımacı olarak öğrencilerden ukome tarafından belirlenen ücret tarifesi ve tarifede uyulması gereken kurallara göre ücret alma hakkına sahip olduğunu fakat ... İlkokulu Okul Aile Birliğinin müvekkilinden akdi ve/veya kanuni herhangi bir ücret/aylık alacağı bulunmadığını beyanla ...

Sanayi İlkokulu'nun Okul Servis Hizmetlerinin sağlanması için yeni bir sözleşme yapılmasının önlenmesini, Okul Aile Birliği tarafından alınan 06/05/2019 tarih ve 06 nolu Okul Servis Araçları Sözleşmesinin feshine dair kararın/işlemin hukuka aykırı/haksız olduğunun tespitini, söz konusu işlemin hukuka aykırı olduğunun tespiti halinde müvekkilinin haksız fesih nedeni ile uğramış olduğu zarar olarak,

talep miktarını arttırmak üzere, şimdilik 10.000-TL maddi zararın davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, ayrıca işlemin hukuka aykırı olduğunun tespiti halinde müvekkilinin haksız fesih nedeni ile uğramış olduğu manevi zarara karşılık 30.000-TL'nin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Bakanlığı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacı ile davalı okul aile birliği arasında 2017-2018, 2018-2019, 2019-2020 yıllarında okula yapılacak taşımacılık işine ilişkin olarak 18/09/2017 tarihinden itibaren 20/06/2020 tarihine kadar geçerli olmak üzere sözleşme akdedildiğini, işbu sözleşmeye 3. maddede yer alan Okul Servis Araçları Hizmet Yönetmeliği, İBB Servis Araçları Yönergesi'nin uygulanacağının açık olduğunu, sözleşmenin son kısmında yer aldığı üzere davacı tarafın ..., ..., ..., ...,..., ..., ...,... ve ... plakalı araçlarla taşıma yapılacağının kararlaştırıldığını,

sözleşmenin 7. Maddesinde taşımacının sözleşme hükümlerini kısmen veya tamamen ihlal etmesi durumunda iki kere ihtar edilmesine rağmen bu tutumunu devam ettirmesi durumunda komisyon tarafından ayrıca başka bir ihtara gerek kalmaksızın sözleşmenin fesholunabileceğinin belirtilmiş olduğunu, davacı tarafın sözleşmede yer alan ödeme yükümlülüğünün ihlaline binaen eksikliği gidermesinin ihtar olunduğunu, davacı tarafın bu iki ihtara rağmen sözleşmeye aykırı davranışlarını devam ettirmiş olduğunu,

üçüncü bir ihtara gerek kalmaksızın sözleşmeyi fesih etme yetkisine sahip olunduğundan bu hususta gerek yasal mevzuatlar gerekse sözleşme hükümleri doğrultusunda hareket edilerek Okul Aile Birliği Yönetim Kurulu'nca 06/05/2019 tarihinde toplanılarak davacı tarafla devam eden sözleşme konusunda yeni bir karar alındığını, alınan bu karar sonucunda davacı tarafla sözleşmeye devam edilemeyeceğinin deftere geçirilmiş olduğunu, daha sonra Okul Aile Birliği, davacı ile arasında yapılan sözleşmenin çekilen iki ihtara rağmen aykırılığının devam etmesi üzerine 10/05/2019 tarihinden itibaren fesholunduğuna dair 09/05/2019 tarihli 9146634E.

Sayılı yazısıyla bildirdiğini, davacı tarafından bunun tebellüğ edildiğini, davacı tarafın iddiasının aksine bu kararın tebliğ edilmediği hususunun haksız olduğunu, zira Okul Aile Birliği Yönetim Kurulu Karar Defteri'nin tebliğ edilme gibi yazılı bir usul şartı olmadığı gibi sözleşmede de bu hususta herhangi bir mutabakatın olmadığını, kaldı ki ... İlkokulu Müdürlüğü'nün 09/05/2019 tarihli 9146634E.

Sayılı yazısında sözleşmenin davacının sözleşmeye ve yasal mevzuatlara hangi konularda aykırı davrandığı, bu hususların daha önce kendilerine iki kez ihtar olunduğu ancak hiçbir şekilde davacı kurumu temsilen kimsenin bu hususta görüşme yapmadığı ve bu tutuma devam ettiği, bu nedenle OAB toplantısı kararı gereği sona erdiğinin belirtildiğini, davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinin de haksız olduğunu, kanunda ihtiyati tedbirin şartlarının belirtildiğini, davacı ile imzalanan sözleşmenin üç yıllık olduğunu ve iki yıl boyunca ödemelerini velilerden almış olduğunu,

sözleşmenin son yılına girdikleri bu süreçte ise fesih tarihinin Mayıs 2019 olduğunu, yasal mevzuata uygun olarak yeni taşıma işinin ... San.

Tic Ltd Şti ile imzalandığını, dava sürecine kadar arada herhangi bir ödeme almadığı üç aylık yaz tatili olduğu, kaldı ki sözleşmenin feshine kendi kusuruyla sebebiyet verdiği düşünüldüğünde davacının haksız talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının maddi tazminat talebinin dayanıksız olduğunu, davacının manevi tazminat talebinin de haksız olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle; öncelikle davanın usulden reddini, bilahare ihtiyati tedbir talebinin ve davanın esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "...Okul Aile Birlikleri, 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 16. Maddesine dayanılarak çıkarılan ve 09.02.2012 tarihli resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren yönetmeliğe göre (Milli Eğitim Bakanlığı Okul Aile Birliği yönetmeliği) kurulmuş olup, kanun ve yönetmelik hükümleri okul aile birliklerine tüzel kişi statüsü tanımamış, ancak belli konularda görev ve yetkiler verilmiştir.

Okul Aile Birliklerinin tüzel kişiliği bulunmadığından bu birliklerin kanuni temsilcisi Milli Eğitim Bakanlığı'dır. Bu nedenle bu birliğin taraf olduğu sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklarda birliğin kanuni temsilcisine husumet yöneltilmesi gerekmektedir. Somut olayda, dava dilekçesinde ... İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği ve Milli Eğitim Bakanlığı davalı olarak gösterilmiş ise de, Okul aile birliğinin tüzel kişiliği bulunmadığından davalı ... Bakanlığı'nın ...

İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen davalı olduğu dikkate alınarak hüküm kurulmuştur. Tüm deliller toplandıktan sonra, bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler Mali Müşavir ... ve Sözleşme Uzmanı Medeni Hukuk ABD. Öğretim Üyesi Prof.Dr. ... tarafından hazırlanan 24/09/2021 tarihli bilirkişi raporunda; "...davacı yana ait incelenen 2018-2019 yılı ticari defteri ile yapılan tespit, inceleme ve değerlendirmeler neticesinde.

4.1.Davacı tarafın 2018-2019 yılı hesap dönemine ilişkin tutulması zorunlu ticari defterlerinin, kanuna uygun, eksiksiz olarak tutulduğu, açılış ve kapanış onaylarının yetkili makamlarca zamanında yapıldığının tespit edildiği, 4.2.Yönetmeliğe aykırı servis çalıştırıldığı iddiası ile (farklı plaka araç kullanılması, personelin uygun olmaması gibi sebepler) davacı tarafa aykırılığın giderilmesi amacıyla herhangi bir ihtar çekildiğine yönelik dava dosyasında bir belgeye rastlanılamadığı,

yönetmeliğe aykırı şekilde servis çalıştırıldığı iddiasına yönelik herhangi bir ihtar çekilmemesi nedeniyle bu sebebe dayanarak davalı tarafın sözleşmeyi feshetme imkanı bulunmadığı, 4.3.Davacı tarafın sözleşme ile bir bağış vaadinde bulunmasına rağmen bu vaadini yerine getirmediği, sözleşmede tutar belirtilmemiş olsa da davacının bağış vaadine dayalı olarak ödeme yükümlülüğünün söz konusu olduğu,

buna dayanarak da davalı tarafından yapılan ihtarlar üzerine ödeme yapılmamasının davacının sözleşmeye aykırı davrandığı sonucunu doğuracağı, 4.4.Davacının ikinci ihtara rağmen hiçbir ödeme yapmaması nedeniyle davalı tarafın haklı nedenle feshetme imkanı doğduğu, sözleşmenin haklı nedenle feshedilerek sona erdirildiği..." sonuç ve mütalaa ettikleri görüldü.

Taraf vekillerinin itirazlarının değerlendirilerek, ek rapor alınmasına ilişkin karar verilmiş, 14/09/2022 tarihli Bilirkişi ek raporunda; "...Kök raporumuzdaki görüşlerimizi koruduğumuzu ancak sayın mahkemenin aksine kanaat getirmesi halinde bağışlanacak miktarın belli olmadığı, sözkonusu hükmün bağışlama iradesini yansıtmadığı, bağışın geçerli olması için bağışa konu edilen bedelin veya şeyin belli olması gerektiğine kanaat getirebileceği, bağışlama taahhüdüne konu hususun belli olmadığı yerde taahhüdün esaslı unsurunun bulunmadığı kanaatine ulaşabileceği, bu sonuca ulaşması halinde sözleşmenin bu hükmünün geçersiz olduğu,

bağışlama borcunun doğmadığı, sonucuna varabileceği yönünde karar verebileceği..." sonuç ve mütalaa ettikleri görüldü. Davacı ile ... İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği (davalı ... Bakanlığı'nın ...

İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen) arasında imzalanan sözleşmenin, Sözleşmenin Süresi ve Feshi başlıklı 7. Maddesinin,“…Taşımacı sözleşme hükümlerine kısmen veya tamamen uymadığı ve yazılı olarak ihtar edilmesine ve ikinci ihtardan sonra aksaklığı düzeltmediği takdirde, Komisyon herhangi bir başka ihtara bağlı kalmaksızın, sözleşmeyi feshetmeye, … yetkilidir.” ,Sözleşme Şartları başlıklı 11. Maddesinin,“.

“Taşımacı Okul Aile Birliği’ne 8.5 (sekiz buçuk ay) boyunca her araç başına …TL bağışta bulunacaktır.”hükmüne haiz olduğu görülmüştür. ... İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği’nce (davalı ... Bakanlığı'nın ... İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen), 06/05/2019 tarihli 06 nolu karar defterinde, “Okulumuzun servis taşımacılığını yapan ...

Turizm firması, Okul Aile Birliğimize düzenli ödeme yapmadığından, araçların sık sık veli şikayetlerine maruz olması serviste görev yapan hosteslerin yönetmeliklerine uygun çalışmadıkları gerekçeleriyle okul servis taşımacılığı işini yeninden ihale edilerek okulumuza yakışan kalitede hizmet veren firmanın tespit edilmesinin..,” karar altına alındığı görülmüştür. ... İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği’nce (davalı ... Bakanlığı'nın ...

İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen), davacı tarafa 18/01/2019 ve 17/04/2019 tarihlerinde okul aile birliği hesabına sözleşme gereği ödenmesi gereken tutarların yatırılmadığının belirlendiği ve ödemelerin yapılması konusunda ihtar/ihbarların gönderildiği, 09/05/2019 tarihinde, ödeme yükümlülüğü yerine getirilmediği ve yönetmeliklere aykırı servis çalıştırıldığı gerekçesi ile sözleşmenin sona erdirildiğine dair ihtar/ihbarnamenin gönderildiği hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmamaktadır. ...

İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği’nce (davalı ... Bakanlığı'nın ... İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen), yönetmeliğe aykırı servis çalıştırıldığı iddiası ile (farklı plaka araç kullanılması, personelin uygun olmaması gibi sebepler) davacı tarafa daha öncesinde sözleşmede yer verildiği şekilde bu aykırılığın giderilmesi amacıyla herhangi bir ihtar/ihbar çekildiğine yönelik dava dosyasında bir belgeye rastlanılamamıştır.

Dolayısıyla yönetmeliğe aykırı şekilde servis çalıştırıldığı iddiasına yönelik herhangi bir ihtar/ihbar çekilmemesi nedeniyle bu sebebe dayanarak davalı tarafın sözleşmeyi feshetme imkanı bulunmamaktadır, ancak, taraflar arasındaki sözleşmenin 11. Maddesinde belirlenen sözleşme hükümlerine uyulmaması üzerine yazılı olarak ihtar/ihbar edilmesi ve ikinci ihtardan sonra aksaklığın giderilmemesi halinde, sözleşmenin 7. Maddesi gereğince, sözleşmenin, haklı nedenle feshedilebileceği kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; tüm dosya kapsamına göre alınan kök ve ek bilirkişi raporları hüküm kurmaya yeterli ve denetime elverişli olduğundan, mahkememizde de, davacı ile ... İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği (davalı ... Bakanlığı'nın ... İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen) arasında, 16/08/2017 tarihli taşıma sözleşmesi imzalandığı, ... İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği’nce (davalı ... Bakanlığı'nın ...

İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen) davacı yana 18/01/2019 ve 17/04/2019 tarihlerinde, sözleşmenin 11. Maddesinden kaynaklanan yükümlülüklerinin yerine getirilmesinin ihtar/ihbar edildiği, davacı yanca iş bu yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle, 09/05/2019 tarihinde sözleşmenin fesih edildiğinin ihtar/ihbar edildiği, davacının, sözleşme 11. Maddesi ile bir bağış vaadinde bulunmasına rağmen bu yükümlülüğünü yerine getirmediği ve sözleşmeye aykırı davrandığı, yapılan ihtar/ihbarlara rağmen bu aykırılığı sonlandırmadığı, ...

İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği’nin (davalı ... Bakanlığı'nın ... İlkokulu Okul Aile Birliğini Temsilen) sözleşmeyi haklı nedenle feshettiği, davacının davalıdan tazminat talep edemeyeceği kanaati oluştuğundan davacının davasının reddine" karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Bağışlamanın kurulması açısından iki tarafın karşılıklı ve birbirine uygun iradesinin açıklanması gerektiğini, bağışlamanın tek taraflı işlem niteliğinde olmadığını, tarafların birbirine uygun iradesinin varlığının kabul edilemeyeceğini, bağışlanacak miktarın belli olmadığını, bağışlama iradesinin söz konusu olmadığını, bağışlama taahhüdüne konu hususun belli olmadığını, "Taşımacı Okul Aile Birliği’ne 8.5 (sekiz buçuk ay) boyunca her araç başına …TL bağışta bulunacaktır.” taahhüdünün sözleşmenin sözleşme şartları başlığı altında yazıldığını,

tacir olan müvekkilinin sözleşme şartları başlığı altında sözleşmeyi incelediği nazara alındığında bağışlama miktarı yer almayan 11. maddenin geçersiz olduğunu düşünmesinin pek tabiidir ki bilirkişinin bunu müvekkilin dürüstlük kuralına aykırı davranışı, çelişkili davranışı ve kusurlu davranışı olarak kanaat getirmesinin hukuken kabul edilebilir olmadığını, burada geçerli bağışlama iradesinin varlığını davalı ispat edemediği gibi davalı müvekkilinin dürüstlük kuralına aykırı davranarak kusurlu olduğunu beyan ve talep etmediğini,

kabul anlamına gelmemekle birlikte bir an için bağışlanmanın hukuki ve geçerli olduğu kabul edilse dahi vaat edilen bağış miktarının sözleşme sona ermesine 8.5 ay kala kadar gerçekleşebileceğini, maddeye göre bağışlanmanın ne zaman yapılacağının belirtilmediğini, dolayısıyla ödemenin, sözleşme sonu olan 20.06.2020 tarihinden 8.5 ay öncesine kadar gerçekleşebilir ki bu tarihin 05.10.2019 tarihi olduğunu, oysa bu tarih beklenmeden 06.05.2019 tarihinde sözleşmenin haksız ve hukuksuz şekilde feshedildiğini beyanla ilam hükümlerinin icrasının İstinaf incelemesi sonuçlanıncaya kadar geri bırakılmasına,

İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/484 Esas, 2022/665 Karar Sayılı ve 04.10.2022 Tarihli kararının kaldırılması, dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine, İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/484 Esas, 2022/665 Karar Sayılı ve 04.10.2022 Tarihli kararının kaldırılarak ilk derece mahkemesine gönderilmesi yerine davanın Bölge Adliye Mahkemesi’nde yeniden görülmesine karar verilirse, ilk derece mahkemesinin hükmünün kaldırılması ve yapılacak istinaf incelemesi neticesinde yeniden hüküm kurularak davanın reddine,

yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı şirket üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; taşıma sözleşmesinin haksız olarak feshedildiği iddiası ile davalıdan haksız fesih nedeniyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı tarafça yukarıda yazılı sebeplerle istinaf isteminde bulunulmuştur.

İstinaf konusu uyuşmazlık temelde; taşımacılık sözleşmesinin 11.maddesinde yer alan okul aile birliğine bağışta bulunma hükmüne aykırılık nedeniyle sözleşmenin feshinin haklı olup olmadığı noktasındadır. Dosya kapsamından davacı ile ... İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği arasında ...

İlkokulu'na 2017-2018, 2018-2019, 2019-2020 öğretim yılında yapılacak servis taşımacılığı konusunda 16.08.2017 tarihli taşımacılık sözleşmesi düzenlendiği, sözleşme süresinin 18.09.2017- 20.06.2020 tarihleri arasında olduğu, sözleşmenin 7. maddesine göre taşımacının sözleşme hükümlerine kısmen veya tamamen uymadığı ve yazılı olarak ihtar edilmesine rağmen ikinci ihtardan sonra aksaklığı düzeltmediği takdirde bir başka ihtara bağlı kalmaksızın sözleşmenin feshedilebileceği ve taşımacı nam ve hesabına taşıma işinin başka bir taşımacıya yaptırılabileceği,

sözleşmenin "sözleşme şartları" başlıklı 11.maddesinde "taşımacı Okul Aile Birliği'ne 8.5 (sekiz buçuk ay) boyunca her araç başına ...TL(...

TL ) bağışta bulunacaktır." düzenlemesinin yer aldığı, davalı tarafından davacıya bu maddeye istinaden 18.01.2019 ve 17.04.2019 tarihlerinde okul aile birliğine ödeme yapılmasına ilişkin yazılar gönderildiği, davacı tarafça bir ödeme yapılmaması üzerine davalı tarafından 06.05.2019 tarih ve 06 sayılı Okul Aile Birliği Kararı ile davacının yönetmeliğe aykırı çalıştığına ve sözleşmenin 11. Maddesi gereğince aylık bedellerin ödenmediğine ilişkin karar alındığı, 09.05.2019 tarihinde de sözleşmesinin feshi ile ilgili davacıya yazı gönderildiği anlaşılmaktadır.

Davacı ile taşımacılık sözleşmesi imzalayan okul aile birliği, 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 16. Maddesine dayanılarak çıkarılan ve 09.02.2012 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren yönetmeliğe göre kurulmuş olup, kanun ve yönetmelik hükümleri okul aile birliklerine tüzel kişi statüsü tanımamış olduğundan dava ehliyeti bulunmamaktadır.

Bu nedenle okula aile birliğinin taraf olduğu sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklarda birliğin kanuni temsilcisine husumet yöneltilmesi gerekmekte olup, mahkemece tüzel kişiliği olmayan okul aile birliğini temsil eden Milli Eğitim Bakanlığı'nın davalı olarak kabul edilmesi yerindedir. Somut olayda davacı, ...

İlköğretim Okulu Okul Aile Birliği arasında imzaladığı 16.08.2017 tarihli taşımacılık sözleşmesinde yer alan 11.madde ile bağış vaadinde bulunmuş ancak yapılacak bağış miktarı sözleşmede belirlenmemiştir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun (TBK) "Sözleşmenin kurulması" başlığı altındaki "İrade açıklaması" alt başlıklı 1. maddesinde "Sözleşme, tarafların iradelerini karşılıklı ve birbirine uygun olarak kurulur" düzenlemesi yer almaktadır.

Sözleşmenin kurucu unsuru "tarafların karşılıklı ve birbirine uygun irade açıklamaları"dır. İrade açıklamaları kendi içinde üç alt unsura ayrılır. Bunlar "irade açıklanması" , "karşılıklılık" ve "birbirine uygunluk" tur. Bu unsur, aslında sözleşmeyi kuran meydana getiren tipik, temel unsurdur. Şu halde, bir sözleşmenin kurulması için her şeyden önce tarafların iradelerini açıklamaları mevcut değilse sözleşme kurulamaz.

Yani en az iki irade açıklamasının mevcut olması gerekmektedir. Tarafların irade açıklamaları karşılıklı olmalı ve birbirine uygun olmalıdır. (Eren, F.: Borçlar Hukuku Genel Hükümler, Ankara 2020, s. 210 vd.) Aynı Yasanın 2/1. maddesinde "Taraflar sözleşmenin esaslı noktalarında uyuşmuşlarsa, ikinci derecedeki noktalar üzerinde durulmamış olsa bile, sözleşme kurulmuş sayılır" düzenlemesi bulunmaktadır.

TBK'nın 285.maddesinde bağışlama sözleşmesi, bağışlayanın sağlararası sonuç doğurmak üzere malvarlığından bağışlanana karşılıksız olarak bir kazandırma yapmayı üstlendiği sözleşme olarak tanımlanmış olup, TBK'nın 288. maddesi uyarınca bağışlama sözü vermenin geçerliliği, bu sözleşmenin yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır.

Bu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere bağışlayan tarafından borçlanılan bir kazandırma, bu kazandırmanın sağlar arası sonuç doğurmak üzere bağışlayanın malvarlığından gerçekleşecek olması, kazandırmanın karşılıksız olması bağışlama sözleşmesinin esaslı unsurları olup, bağışlanacak şeyin veya miktarın belirli olmaması sözleşmenin kurulmuş olmasına engel değildir.

Eldeki uyuşmazlıkta davaya konu sözleşmede bağışa ilişkin tutar belirtilmemiş ise de davacının bağışlama sözüne dayalı olarak ödeme yükümlülüğü söz konusudur.

Davaya konu taşımacılık sözleşmesinin 18.09.2017- 20.06.2020 tarihleri arasında geçerli olduğu dikkate alındığında sözleşmenin 11.maddesinde Okul Aile Birliği'ne 8.5 ay boyunca her araç başına bağışta bulunacağına ilişkin bağışlama sözünün yerine getirilmemiş olması ve davacının dava dilekçesinde dahi davalının herhangi bir ücret/aylık alacağı bulunmadığını söylemesine göre davalı tarafça sözleşmenin 7. maddesi hükmüne istinaden gerçekleştirilen fesih haklı olup, haklı olarak feshedilen sözleşme nedeniyle davacının maddi ve manevi tazminat talep etme hakkı yoktur.

Bu nedenle mahkemece davanın reddine karar verilmesi isabetli olmuştur. HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.