İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2025/1359 K.2025/1417

Taraflar arasındaki Alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın usulden reddine yönelik olarak verilen hükme karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili firmanın 26.07.2022 tarihinde davalı firmadan ürünler satın aldığını, bu ürünlerin içinde alınan ... 11 128 GB (IMEI ...

IMEI 2 ...) marka modelde telefonu 05.08.2022 tüketici ... ...'na sattığını, satış sonrası ... ...'nun telefon arızası gerekçesiyle müvekkili firmaya karşı Muş İl Tüketici Hakem Heyetine başvurduğunu, Muş İl Tüketici Hakem heyeti 13/09/2023 tarihli 2023/880 Karar Sayılı karar ile ürünün ayıpsız bir misli ile değiştirilmesine karar verildiğini, karar uyarınca müvekkili firmanın 17.11.2023 tarihinde sıfır ürün olarak ...

11 128 gb marka telefonu ... ...'na verildiğini, tüketici hakem heyeti kararı müvekkili firmaya tebliğ edildikten sonra, tüketici hakem heyeti kararı email yoluyla davalı firmaya bildirildiğini, yapılan görüşmeler neticesinde müvekkili firmanın zararı karşılanmadığını, müvekkili firma tarafından tüketiciye verilen telefonun fatura bedeli 26.999,00 TL olup müvekkili firmanın herhangi bir kusuru olmamasına rağmen 26.999,00 TL zararının mevcut olduğunu, davalı taraftan alınmış olan ...

11 128 GB (IMEI ... IMEI 2 ...) marka model telefonun müvekkili firmada olduğunu, Muş İl Tüketici Hakem Heyeti kararının yerine getirilmesi için davalı tarafa bildirilmişse iş bu kararı yerine getirilmediğini, ticari uyuşmalıklarda dava şartı arabuluculuğa 2019/39725 arabuluculuk numarası ile başvuru yapıldığını, Arabuluculuk görüşmesinde anlaşmama ile sonuçlanması üzerine iş bu davanın açılması zarureti hasıl olduğunu, davanın kabulüne,

davalı taraftan satın alınan telefonun ayıplı olması nedeniyle müvekkili firma tarafından tüketiciye verilen telefonun fatura bedeli olarak şimdilik 100,00 TL nin dava tarihinden itibaren ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine hükmedilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "...Davacı tarafça davalının ithalatçısı olduğu cep telefonunun ayıplı çıkması nedeniyle dava dışı tüketiciye ödenen bedelin rücuen tahsilinin talep edildiği, davacının haklarına halef olduğu kişinin dava dışı tüketici olduğu, asıl hak sahibi olan dava dışı ... ... ' nun tüketici olduğu ve davalıya karşı dava açsa idi tüketici mahkemesinde görüleceği, eldeki davanın da ...

Miroğla'na halefiyetten açıldığı, 6502 sayılı Yasa'nın 73/1.madde ve fıkrasında "Tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemeleri görevlidir" düzenlemesine ve 83/2.madde ve fıkrasında "Taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olması, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve bu Kanunun görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasını engellemez" düzenlemesine yer verildiği, diğer bir deyişle dosya kapsamından, dava dışı gerçek kişi tüketici, davalı şirketin ise satıcı olduğu,

davacının dava dışı Tüketici ... ... ' un haklarına halef olarak eldeki davayı açtığı anlaşıldığından, davanın tüketici mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekir.

(Aynı Yönde İstanbul BAM 37.HD 2018/764 E, 2018/1074 K) Açıklanan nedenlerle görev dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, davaya bakmakla görevli mahkemenin İstanbul Anadolu Tüketici Mahkemesi olduğuna " kararı verilmiştir.İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ : Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkeme tarafından davacının dava dışı tüketici ... ...'nun haklarına halef olarak eldeki davayı açtığı anlaşıldığından,

davanın Tüketici Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekçesi ile yetkisizlik kararının yasa ve usule aykırı olduğunu, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun 11. Maddesine göre ayıplı malda tüketiciye karşı satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumlu olduğunu, kanun maddesi uyarınca tüketici müvekkili firma veya davalı firmaya birlikte veya tek birine karşı zararın giderilmesini talep etme hakkı olduğunu, tüketici davaya konu telefonu müvekkili firmadan aldığı için müvekkiline karşı ayıbın giderilmesi için tüketici hakem heyetine başvuru yaptığını, davaya konu cep telefonunu müvekkil firmanın, davalı firmadan satın aldığını,

satış sözleşmesine dayanılarak huzurdaki davanın açıldığını, halefiyetin ancak kanunda açıkça yazıldığı durumlarda uygulanabildiğini, bu nedenle Borçlar kanunu müteselsil sorumluluk ilgili hükümleri uyarınca değerlendirme yapılması gerektiğini, halefiyetin ancak tüketiciler arasında ki satış ve devrilerde söz konusu olacağını, izah olunan nedenlerle davaya konu tazminat taleplerinin cep telefonu satış sözleşmesine dayalı müteselsil ilişkiden kaynaklı olduğu ve tarafların da tacir olması nedeniyle görevli mahkemenin ticaret mahkemesi olduğunu,

bu nedenlerle mahkemenin görevsizlik kararının hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu ve kaldırılması gerektiğini, açıklanan nedenlerle mahkemece verilen görevsizlik kararının ortadan kaldırılıp mahkemenin görevli olduğuna dair karar verilerek, esas incelemeye geçilmesi için dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

GEREKÇE

Dava, davalıdan satın alınıp, nihai alıcı tüketiciye davacı tarafından satılan cihazdaki ayıp nedeniyle tüketici tarafından Tüketici Hakem Heyetine başvurulması sonucunda, cihazın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesi kararı nedeniyle tüketiciye verilen yeni telefonun fatura bedelinin davalıdan tahsili talebine ilişkindir.İlk derece mahkemesince görev dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine, görevli mahkemenin İstanbul Anadolu Tüketici Mahkemesi olduğuna karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

Dosya kapsamından, davacı tarafından dava dışı tüketici ... ...'na 05.08.2022 tarihinde satılan ... 11 128 GB markalı telefonun, Muş İl Tüketici Hakem heyetince 13.09.2023 tarihli 2023/880 Karar sayılı kararı ile satış sonrası arızası nedeniyle ayıpsız bir misli ile değiştirilmesine karar verildiği, davacı tarafından 17.11.2023 tarihinde sıfır ürün olarak ...

11 128 gb marka telefonunun ... ...'ya verildiği anlaşılmaktadır.Ticari davalar, Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 4. maddesinde; mutlak ve nispi ticari dava olarak düzenlenmiştir.

Uyuşmazlığın Türk Ticaret Kanunu'nda düzenlenen bir hususa ilişkin olması veya davanın ticaret mahkemesinde görüleceğine dair açık bir yasal düzenlemenin bulunması halinde mutlak ticari dava, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan uyuşmazlıklarda ise nispi ticari dava sözkonusu olup, ticaret mahkemesi görev alanı içinde kalacaktır.

TTK.'nın 5. maddesine göre Asliye Ticaret Mahkemeleri, tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri ile özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere bakmakla görevlidir.6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkındaki Kanun'un 11/2.maddesinde ücretsiz onarım veya malın ayıpsız misli ile değiştirilmesi haklarının, üretici veya ithalatçıya karşı da kullanılabileceği, bu fıkradaki hakların yerine getirilmesi konusunda satıcı, üretici ve ithalatçının müteselsilen sorumlu olduğu düzenlenmiştir.

Somut olayda davanın tarafları tacir olup, davacı satıcı ve davalı ithalatçı arasında Tüketici Hakem Heyeti kararına konu olan telefonunun satımına ilişkin ticari ilişki mevcuttur.

Eldeki davanın taraflarının dava dışı tüketiciye karşı kanundan doğan müteselsil sorumlulukları söz konusu ise de davacı satıcı, tüketicinin haklarına halef olmayacağı gibi taraflar arasında satım sözleşmesi bulunmasına göre davanın nispi ticari dava olduğunun ve görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun kabulü gerekir.

Bu nedenle mahkemece davacının dava dışı tüketicinin haklarına halefi olarak dava açtığı kabul edilerek görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğuna karar verilmesi isabetsiz olmuştur. HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda, Mahkemece verilen hüküm isabetli görülmemiş ve bu nedenle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.