İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi E.2025/157 K.2025/243

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, taraf şirketler arasında sözleşme imzalandığını, bu sözleşme ile, müvekkili şirketin 2017 yılı için davalının dağıtacağı promosyon ürünlerinin teminini üstlendiğini; bu çerçevede davalı ... şirketinin 95.000 adet ajanda, 260.000 adet kalem, 180.000 adet küp bloknot, 170.000 masa takvimi ve 230.000 anahtarlık temin etmesinin kararlaştırıldığını; sözleşmede bunların en geç 31/10/2016 tarihinde davalıya teslim edileceğinin belirlendiğini; emtianın değerinin KDV dahil 2.185.591,00 TL olduğunu; sözleşme gereği bu bedelin 1/3'ü olan 766.000,00 TL'yi davalının ödediğini;

karşılığında ise, müvekkilinden 08/09/2016 tarihli 0858140 nolu 766.000,00 TL bedelli teminat mektubunu aldıklarını; müvekkili şirketin 03/10/2016 tarihinde davalıyı arayıp, teslimata başlayacaklarını bildirdiğini, davalının da aynı gün davacıdan saat 17:00'da teslimat planını istediğini; fakat 3 gün sonra yani 06/10/2016'da işten vazgeçtiklerinin davalıca bildirildiğini; müvekkiline ödenen 766.000,00 TL'nin iadesinin talep edildiğini; iade etmezlerse, teminat mektubunu bozduracaklarını sözlü olarak bildirdiklerini; bunun üzerine davacının 06/10/2016 tarihli ... yevmiye nolu Beyoğlu ...

Noterliğinden bir ihtarname gönderip, haksız feshi kabul etmediklerini bildirdiğini; bunun üzerine davalının Kadıköy ...

Noterliğinde 07/10/2016 tarihli ve ... yevmiye nolu ihtarla akdi fesih ettiklerini ve paranın iadesini istediklerini bildirdiği; bilahare de teminat mektubunu nakde çevirdiğini belirterek; davalının akdi fesih etmesinin haksız olduğunu, haksız fesih ile doğan tüm zararının tespiti ile şimdilik 10.000,00 TL'nin davalıdan alınıp, davacıya verilmesini, bilahare talebini ıslah yoluyla artırarak, 675.987,87 TL'nin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, dava dilekçesinde iddia edildiği gibi taraflar arasında müvekkilinin 2017 yılında dağıtacağı promosyon ürünlerinin temini yönünden bir sözleşme imzalandığını; müvekkilinin bu işle ilgili teklifler istediğini, sonuç olarak da davacının bu işi kazandığını; ancak sözleşme imzalandıktan hemen sonra gelen bir ihbarla birlikte yapılan araştırma sonunda davalı ... şirketinin elemanı olarak çalışan ve pazarlama kısmında görevli olan ...'ün şirket içinden diğer tedarikçileri saf dışı ederek müvekkili şirketin davacıyı tercih etmesini sağladığı;

yine satın alma uzmanı olarak davalı ... şirketinde çalışan ...'ın da açık artırmada ahlaka ve hukuka aykırı davranışlarla diğer tedarikçileri saf dışı bırakarak müvekkili şirketin davacıyı tercih etmesini sağladığı; davacının da bu iki çalışana rüşvet verdiği; bu şekilde söz konusu olan işi aldığı; davacının bu haksız eylemi sebebiyle müvekkili şirketin ona olan güveninin kalmadığı, artık onunla yaptığı akde bağlı kalmak istemediğini; bu sebeple müvekkili şirketçe yapılan "akdin feshinin" haklı nedene dayandığını belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, "davaya konu dönemden 1 yıl öncesinin ihalesinin de davacı şirket tarafından alındığı ancak; bunun davalıya ait 2 elemanın haksız kullanılması yoluyla ve diğer firmaların teklifleri sümen altı edilerek sağlandığı; bu hususun hem dosyamızda dinlenen tanık beyanlarından hemde tüm dosya kapsamından anlaşıldığı; bunun davalı şirket tarafından bir sonraki dönemin yani 2017 yılına yönelik siparişten sonra ortaya çıktığı;

bilindiği üzere alım satım akdinde taraflardan birinin diğerinin güveni ortadan kaldıracak şekilde önceki ilişkilerde hile yaptığı ortaya çıktığı takdirde güveni sarsılan taraftan hiçbir şekilde akde devam etmesinin istenemeyeceği; bir yerde piyasanın altında bir ücretle dahi hizmet yada eser sağlansa bile artık güveni sarsılan tarafın bunu ileriye sürerek karşı taraf edimlerini kabul etmek zorunda olmadığı; bunun yanında davacı tarafın, diğer benzer teklifleri sümen altı ettirerek piyasa rayiçlerine göre de davalıya %25 fazla fiyattan bu mamulleri kabul ettirdiği;

bu yönden de davalıdan sözleşmeye artık uymasının beklenemeyeceği kabul edilerek davanın reddine ,..." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde: karara karşı icranın geri bırakılması talepli olarak İstinaf yoluna başvurduklarını ancak İstinaf süresinin halen devam ettiğinden gerekçeli istinaf dilekçesini yasal süre içerisinde sunacağını, beyan etmiştir.

GEREKÇE

Dava, sözleşmenin haksız feshi nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir. İstinafa gelen uyuşmazlık, istinaf dilekçesinde başvuru sebepleri ve gerekçesinin bildirilmemesi nedeniyle kamu düzenine aykırılık çerçevesinde değerlendirilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu(HMK)'nun 342/2-e maddesinde, başvuru sebepleri ve gerekçesinin istinaf dilekçesinde bulunması gerektiği, HMK'nın 352/1-d maddesinde de başvuru sebeplerinin veya gerekçesinin hiç gösterilmemesi halinde öncelikle gerekli kararın verileceği, HMK'nın 355. maddesinde ise, incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılacağı ancak kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde bunun resen gözetileceği düzenlenmiştir.

Her ne kadar ilk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuş ise de, istinaf başvuru dilekçesinde istinaf başvuru sebepleri ile gerekçesi gösterilmemiştir. İncelemeye konu istinaf dilekçesi süre tutum dilekçesi niteliğinde olup, yasal süresi içerisinde, gerekçeli istinaf dilekçesi sunulmamıştır.

Hal böyle olunca, Dairemizce ilk derece mahkemesi kararı kamu düzenine aykırılık yönünden incelemeye tabi tutulmuş ve mahkeme kararında kamu düzenine bir aykırılık saptanmamıştır. HMK'nın 355.

Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık durumu ile sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.