İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2023/1442 K.2025/763

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Tarafların İddia ve Savunmaları: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin kendisine ait olan şahıs şirketi nezdinde bebek giyim ve aksesuar sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkilinin uzun süredir bu iştigal etmiş olup, bu alanda tanınırlık ve itibar kazandığını, müvekkilinin 2016 yılından bu yana instagram, tiktok, facebook gibi sosyal medya mecraları ve alışveriş sitelerinde de ürün satışı gerçekleştirdiğini, müvekkilinin önceden satmış olduğu ürünlerin biri olan "emzik" tasarımlı ürünün davalı tarafından TPMK nezdinde ... ve ... sayılar ile tescil ettirdiğini,

söz konusu tasarım tescilinin hukuka aykırı olduğun,u davalının bu tasarım tescillerini dayanak yaparak müvekkilinin en büyük pazarı olan instagram platformundaki hesaplara farklı zamanlarda şikayetler göndererek bu hesapların kapatılmasına sebebiyet verdiğini, bu gelime üzerine mahkememizin 2022/121 d.iş dosyasında davalı aleyhine delil tespiti işlemi gerçekleştirildiğini, davalı adına tescilli tasarımların yeni ve ayırt edici olmadığı gibi bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenimin de müvekkilinin evvelce kamuya sunmuş olduğu emzik tasarımından farklı olmadığını iddia ederek,

davalı adına ... ve ... sayılar ile tescilli tasarımların hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesini özetle; müvekkilinin 01/03/2020 tarihinden itibaren fiilen ve kesintisiz olarak bebek ve çocuk eşyaları alanında faaliyet göstermekte olduğunu, bu faaliyetlerini aynı zamanda instagram üzerinden de gerçekleştirdiğini, müvekkilinin tamamen kendi bilgi, yetenek ve tasarımları ile tasarladığı "... ve ..." ürünlerine konu tasarım tescili için kuruma başvurduğunu, başvuruların herhangi bir itirazı uğramayarak kesinleştiğini, davacı tarafça müvekkilinin kendi yeteneği ve tasarım zekası ile tasarladığı ürünlerin,

bir başka anlatımla tescilli ürünlerin instagramda "..." isimli hesap üzerinden kopyalanarak ve teşhir edilerek pazarlandığını, satışlarının yapıldığını, ürün görsellerinin izinsiz ve müvekkilinin bilgisi dışında paylaşıldığının tespit edildiğini, bunun üzerinde müvekkili tarafından davacının defaatle uyarıldığını, akabinde instagrama şikayette bulunularak davacının satış gerçekleştirdiği adreslerin kapatılmasını talep ettiğini, davacı tarafın söz konusu eylemlerinin müvekkilinin ciddi zarara uğraması üzerine noterlik vasıtasıyla ihtarname keşide ettiklerini, ancak bir cevap alamadıklarını,

davacı tarafın önceki tarihte kullanma iddialarının tamamının gerçek dışı olduğunu, söz konusu ürünlerin ilk kez ve yeni olarak müvekkili tarafından kamuya sunulduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.İlk Derece Mahkemesi'nin 30/05/2023 tarihli 2022/221 E. 2023/125 K. sayılı kararı ile;"1-Davacının davasının KABULÜNE, davalı adına tescilli ... ve ... tescil numaralı tasarımların yeni ve ayırt edici olmadıkları anlaşılmakla hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine," karar verilmiştir.

İleri Sürülen İstinaf Sebepleri: Davalı vekili tarafından süresinde istinaf yoluna başvurulmuş olup, davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi tarafından tasarım tescillerinin detaylı biçimde incelenmeden yalnızca bilirkişi raporuna dayanılarak hatalı bir karar verildiği, hükme esas alınan bilirkişi raporunda teknik değerlendirme yapılmadığı,

müvekkili ...’un 01.03.2020 tarihinden itibaren fiilen ve kesintisiz şekilde bebek ve çocuk eşyaları alanında faaliyet yürüttüğü, 2017 yılından itibaren “...”, “...” ve “...” hesapları üzerinden Instagram’da satış ve pazarlama yaptığı, kendi tasarladığı emzik ve zincir ürünleri için Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde tasarım tescili başvurusunda bulunduğu, 01.04.2022 tarihli tescil belgeleriyle bu tasarımların 379 sayılı bültende yayımlandığı ve kesinleştiği, davacının bu tescillere karşı herhangi bir itirazda bulunmadığı,

müvekkilin tescilli ürünlerinin davacıya ait “...” adlı Instagram hesabı üzerinden izinsiz şekilde kopyalanarak teşhir ve satışının yapıldığı, bu durumun tespit edildiği ve defalarca yapılan uyarıların dikkate alınmadığı, aksine müvekkilin “...” adlı Instagram sayfasına sahte telif bildirimi yapılarak kapatılmasına neden olunduğu, bu sayfanın kapatılmasını müteakip açılan “adenemzikzinciri” hesabına da benzer şekilde saldırı yapıldığı, “hırsız, dolandırıcı, zehirli ürün” gibi ifadelerle karalama kampanyası başlatıldığı, söz konusu saldırılar sonucunda müvekkilin maddi ve manevi zarara uğradığı,

bu eylemlerin ... sayılı raporla da sabitlendiği, müvekkilin satış yapamaz hâle geldiği, davacının kötü niyetli şekilde müvekkile ait tescilli ürünlerin kullanımını engelleyip haksız şekilde dava açtığını, vergi levhasından da görüldüğü üzere davacının işe başlama tarihinin 28.11.2019 olduğu ve iddia edilen tasarımlardan yaklaşık üç yıl sonra faaliyete geçtiği, davacının bu tarihten önce faaliyette bulunduğunu kanıtlayacak belge sunamadığı, müvekkilin kamuya ilk kez sunduğu özgün tasarımlar üzerinde hak iddia edildiği ancak benzerlik dışında somut ve bağlayıcı bir delil ileri sürülmediği, dolayısıyla hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı,

mahkeme kararının eksik ve hatalı incelemeye dayandığı belirtilerek, Bakırköy 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nin 2022/221 E., 2023/125 K. sayılı ve 30.05.2023 tarihli kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı yanın satış yaptığı instagram hesaplarını "şikayet" yolu ile kapatılmasına sebebiyet verdiği ve dahi davalıyı tehdit ettiği, müvekkilin aynı şekilde davalı yanın ürünlerini kötülediği ve yine müvekkilin yakınının davalıdan kötü niyetli olarak ürün sipariş verdiği iddialarının gerçek olmadığını, davalının ileri sürdüğü hususların delillendiremediğini ve ispat edilemediğini, davalı müvekkili aleyhine birtakım iddialar ileri sürmüş ancak bu iddialar delille desteklenmediği salt beyandan ibaret kaldığını,

davalı yanın istinaf talebinin reddi ile 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 2022/221 E, 2023/125 K. Ve 30.05.2023 tarihli kararının onanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE HMK'nın 355. Maddesi gereği, kamu düzenine aykırılık teşkil eden hususlar hariç tutularak, istinaf neden ve gerekçeleri ile sınırlı olmak üzere yapılan incelemede. Dava davalıya ait ... ve ... numaralı tasarım tescillerinin hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

Davacı vekili, müvekkilinin uzun süredir bebek ürünleri sattığını, daha önce kamuya sunduğu emzik tasarımının davalı tarafından tescil ettirildiğini, bu tescillerin yeni ve ayırt edici olmadığını, davalının haksız şikayetlerle Instagram hesaplarını kapattırdığını belirterek, ... ve ... numaralı tasarım tescillerinin hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili , tasarımların kendi özgün çalışması olduğunu, müvekkilinin ilk kez kamuya sunduğunu, davacının tasarımları izinsiz kullandığını, uyarılara rağmen devam edince Instagram'a şikayet ettiklerini, davacının önceki kullanım iddialarının gerçek dışı olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Bakırköy 1. FSHH Mahkemesinin 2022/121 d.iş sayılı dosyasında yapılan delil tespiti sonucu alınan bilirkişi raporunda, "Tespit talep dilekçesinde tespit talep edene ait olduğu belirtilen https://www.../- https://www.instagram.com/ .../ linkler kontrol edilmiş olup her iki linkte de “Üzgünüz, bu sayfaya ulaşılamıyor.

Tıkladığın bağlantı bozuk olabilir veya sayfa kaldırılmış olabilir.” yazdığı, tespit talep dilekçesinde tespit talep edene ait olduğu belirtilen https://... linki kontrol edildiğinde ... pazaryerinde tugcedesign isimli mağazanın olduğu, mağazada toplamda 79 ürün olduğu, ...’daki süresinin 1 yıl olduğu, Satıcı bilgilerinde. Satıcı: tugcedesign Satıcı Ünvanı: ... İletişim: Satıcının ... tarafından teyit edilmiş e-posta ve iletişim adresi kayıt altındadır.

Şehir: İstanbul Mersis Numarası: ...

Vergi Kimlik Numarası: ... yazdığı, tespit talep dilekçesinde tespit talep edene ait olduğu belirtilen www.... linki kontrol edildiğinde ... yerinde ... isimli mağazanın olduğu, 2021’den bu yana ...’de olduğu,tespite konu karşı tarafa ait ... ve ... numaralı tasarım tescil içeriklerinde bulanan tasarımların bilgilenmiş kullanıcı nezdinde, “...” tiktok hesabında 24.05.2019 tarihinde paylaşılan görselde bulunan tasarımlar ile ayırt edilemeyecek derecede benzer oldukları, “...” ... hesabında 23.05.2019 tarihinde paylaşılan görselde bulunan tasarımlar ile ayırt edilemeyecek derecede benzer oldukları,

“...” isimli instagram hesabında 09.11.2019 tarihinde paylaşılan görselde bulunan tasarımlar ile ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, ... tescil numaralı tasarımın “taslisusluemzik” isimli instagram hesabında 12.02.2018 tarihinde paylaşılan görselde bulunan tasarım ile ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu, ... tescil numaralı tasarımın “...” isimli instagram hesabında 25.02.2018 tarihinde paylaşılan görselde bulunan tasarım ile ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu,

- ... tescil numaralı tasarımın “...” isimli instagram hesabında 09.09.2018 tarihinde paylaşılan görselde bulunan tasarım ile ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu," belirtilmiştir. 26/04/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda.

"Tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda Davalı tarafa ait Hükümsüzlüğü talep edilen 27.10.2021 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile Hükümsüzlüğe dayanak olarak sunulan 28 Aralık 2020 ve 22 Temmuz 2019 tarihli ürün görselleri arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, sonuç olarak, ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 27.10.2021 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı,

2021/011355 numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 27.10.2021 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı" belirtilmiştir. SMK 56/1 maddesine göre, tasarım yeni ve ayırt edici niteliğe sahip olması şartıyla bu Kanunla sağlanan haklar kapsamında korunur Bu şartları taşımayan bir tasarımın hükümsüzlüğü talep edilebilir. Hükümsüzlük halleri yasanın 77.maddesi ile düzenlenmiştir.

Bir tasarımın yenilik incelemesi yapılırken; tasarımın birebir aynısının daha önce yurtta ve dünyada kamuya sunulmamış olması şartı gerekirken, ayırt edicilik incelemesi yapılırken; seçenek özgürlüğü kapsamında, ürünün nihai kullanım sırasındaki görünümü itibariyle bilgilenmiş kullanıcı üzerinde bıraktığı genel izlenim dikkate alınarak değerlendirme yapılmalıdır.Ayırt edici nitelik araştırması yapılırken farklılıklara bakılmakla birlikte ağırlığın , kıyaslanan tasarımların ortak özelliklerine verilmesi gerekir.

Dava konusu davalı adına tescilli ... ve ... numaralı tasarımların emzik tasarımları olduğu, bilirkişi raporu ile ,tespit edilen geçmiş tarihlerde sosyal medya hesaplarında,24.05.2019 "..." ... paylaşımı, 23.05.2019 "... paylaşımı,09.11.2019 "... " Instagram paylaşımı, 12.02.2018 "taslisusluemzik" Instagram paylaşımı,25.02.2018 ..." Instagram paylaşımı,09.09.2018 "kokostokalar" Instagram paylaşımı ile kamuya sunulmuş ürünlerle karşılaştırıldığında davalıya ait ... ve ... tescil numaralı tasarımların, , bilgilenmiş kullanıcı gözünde ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu,

tasarımların yeni olmadığı ve ayırt edici nitelik taşımadığı tespit edilmiştir.

Dava konusu tasarımların başvuru tarihi olan 27.10.2021 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edicilik unsurunun bulunmadığı, bu tarihten önce çeşitli internet sitelerinde kamuya sunulduğu, kamuya sunulmuş bu ürünler ile dava konusu tasarımlar arasında seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda tasarımların benzer olarak algılandıkları tespit edilmiş olup, tasarımın yeni ve ayırt edici olup olmadığına konu hususlar hakimlik mesleğinin gerektirdiği bilgiyle çözümlenmesi mümkün olmayan teknik hususlardandır.

Dosyaya sunulan 2022/121 D. İş dosyasındaki bilirkişi raporu ve 26/04/2023 tarihli heyet raporu bir birini teyit eder nitelikte olup, tasarımların başvuru tarihi itibariyle yeni ve ayırt edici olmadığı sonucuna varılmıştır.

Her iki bilirkişi raporunun tasarım uzmanı ve bilişim uzmanı bilirkişinin yer aldığı heyet tarafından, gerekçeli ve denetime elverişli şekilde usul ve yasaya uygun düzenlendiği, internet üzerinden yüklenen görsellerin tarihlerinin belirlendiği bu nedenle somut uyuşmazlık bakımından yeterli teknik inceleme yapıldığı, raporun hükme esas alınmasında isabetsizlik bulunmadığı, bu itibarla davalı tasarımının yenilik ve ayırt edicilik niteliğini haiz olmadığı, tasarımların hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, davanın kabulüne yönelik kararın dosya kapsamı hukuka uygun olduğu, istinaf talebinin reddi gerektiği anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin İstinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

15/05/2025