İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44. Hukuk Dairesi E.2024/1720 K.2025/49

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili asıl dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin korkutularak imzalamak zorunda kaldığı 03.09.2023 düzenleme tarihli, 10.09.2023 vade tarihli 250.000 USD değerindeki bonodan kaynaklanan borcunun olmadığının tespit edilmesi, müvekkilinin davalı ile arasında hiçbir borç ilişkisi bulunmadığını, anılan bononun ve açılan Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, öncelikle teminatsız olarak, mahkemeniz aksi kanaatte ise müvekkilin 46.825.000 TL kıymet takdir edilen İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi, ... ada ... parsel sayılı taşınmazının ya da bu taşınmaz ile birlikte birkaç taşınmazın daha teminat olarak kabulü ile ihtiyati tedbir taleplerinin kabul edilerek Bakırköy ... İcra Dairesi ...

Esas sayılı icra takibinin durdurulmasını talep etmiştir.Davacı vekili birleşen dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin korkutularak imzalamak zorunda kaldığı 03.09.2023 düzenleme tarihli, 10.09.2023 vade tarihli 250.000 USD değerindeki bonodan kaynaklanan borcunun olmadığının tespit edilmesi, müvekkilinin davalı ile arasında hiçbir borç ilişkisi bulunmadığını, anılan bononun ve açılan Bakırköy ...

İcra Dairesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, öncelikle teminatsız olarak, mahkemeniz aksi kanaatte ise müvekkilin 46.825.000 TL kıymet takdir edilen İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, ... Mahallesi, ... ada... parsel sayılı taşınmazının ya da bu taşınmaz ile birlikte birkaç taşınmazın daha teminat olarak kabulü ile ihtiyati tedbir taleplerinin kabul edilerek Bakırköy ... İcra Dairesi ...

Esas sayılı icra takibinin durdurulmasını talep etmiştir.İlk derece mahkemesince 23/10/2024 tarihli ara kararı ile; "...Bakırköy ...İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyasına ilişkin İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN KISMEN KABULÜ ile;1-...nun 72/3. maddesi gereğince alacaklıya ödeme hariç başlamış icra takibini tamamen durdurmak mümkün olmadığından icra takibinin tamamen durdurulması yönündeki talebin reddine, ancak çoğun içinde az da vardır ilkesi gereğince ...nun 72/3.

Maddesinin 2.cümlesi gereğince davacı taraf dava konusu edilen miktarın takdiren % 15’si oranındaki 1.128.791,25-TL nakdi teminat tutarını mahkememiz veznesine yatırdığında veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu mahkememize ibraz ettiğinde ... sayılı dosyasındaki icra takibi nedeniyle icra veznesine hangi yolla olursa olsun girmiş veya girecek her türlü paranın tedbiren davalı tarafa ödenmemesine,2-Birleşen dosyaya konu ... sayılı takip dosyasına ilişkin İHTİYATİ TEDBİR TALEBİNİN KISMEN KABULÜ ile;

- ...nun 72/3. maddesi gereğince alacaklıya ödeme hariç başlamış icra takibini tamamen durdurmak mümkün olmadığından icra takibinin tamamen durdurulması yönündeki talebin reddine, ancak çoğun içinde az da vardır ilkesi gereğince ...nun 72/3.

Maddesinin 2.cümlesi gereğince davacı taraf dava konusu edilen miktarın takdiren % 15’si oranındaki 1.128.791,25-TL nakdi teminat tutarını mahkememiz veznesine yatırdığında veya muteber bir bankanın kesin ve süresiz nitelikteki teminat mektubunu mahkememize ibraz ettiğinde ... sayılı dosyasındaki icra takibi nedeniyle icra veznesine hangi yolla olursa olsun girmiş veya girecek her türlü paranın tedbiren davalı tarafa ödenmemesine," karar verilmiştir.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle;-Davacı tarafça, dava dilekçesinde ileri sürülen soyut iddialarla,

İstanbul 21.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/37 E. Sayılı dosyasında da menfi tespit davası açıldığını, iş bu dosyada da davacı tarafın ihtiyati tedbir talebinde bulunduğunu, bu taleplerinin reddedildiğini ve bu red kararına karşı davacı tarafın istinaf başvurusu üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 44.Hukuk Dairesinin 2024/551 E. Sayılı dosyasında vermiş olduğu istinaf başvurusunun esastan reddine karar verildiğini, aynı konuda aynı iddialarla açılan davada ihtiyati tedbir kararının reddedilmesi kararı ortada iken bu kez farklı bir karar verilmesinin hukuki bir tarafı bulunmadığını,

Bakırköy 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2024/45 E. Sayılı dosyasında, 21.10.2024 tarihli duruşmada verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.Talep.

İlk Derece Mahkemesince 23.10.2024 tarihli ara karar ile ''ihtiyati tedbir talebinin kısmen kabulüne'' dair verilen kararın kaldırılarak, tedbirin tamamen reddine yöneliktir.Dairemizin 2024/551 E., 2024/1038 K. Sayılı kararı incelendiğinde, davacının icra takibinin durdurulması yönünden istinaf isteminde bulunduğu, Mahkemece icra takibinden sonra durdurulmasına karar verilemeyeceği gerekçesi ile tedbir talebinin reddine karar verildiği ve Dairemiz kararı ile de "....İhtiyati tedbir talep eden davacı yan, dava ve takip konusu senetlerin boş olarak,

zorla ve tehditle imzalatıldığını, bu hususta İstanbul Anadolu 16. Ağır Ceza Mahkemesinin 2024/4 Esas numaralı dosyasında davalılar hakkında yargılamanın devam ettiğini beyan etmiş ise de.

HMK'nun 389 ve devamı maddeleri uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmesi gerektiği, dosyaya sunulan deliller ve bağlantılı ceza dosyası içeriği dikkate alındığında, somut olay bakımından yaklaşık ispat koşulunun gerçekleşmediği anlaşıldığından davacı vekilinin istinaf taleplerinin reddine" karar verildiği anlaşılmıştır.2004 Sayılı İİK'nın 72. madde menfi tespit davalarında ihtiyati tedbir ile ilgili özel düzenleme olup davanın takipten önce veya sonra açılması, verilecek tedbirin şekli yönünden değişikliğe yol açmaktadır.

2004 Sayılı İİK'nın 72. maddenin 3. fıkrasında "....İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir." düzenlemesi yer almaktadır.

Maddenin düzenleniş biçimi nazara alındığında, düzenlemeyle borçluya alacaklının gecikmeden doğan zararlarını karşılamak üzere teminat yatırarak, icra veznesindeki paranın alacaklıya ödememesini isteme hakkı tanınmıştır. Dolayısıyla bu durumda mahkemenin tedbir hususunda takdir hakkı bulunmamakta, sadece teminat tutarını asgari oranda belirlemede takdir hakkı bulunmaktadır.

Bu maddede yer alan düzenleme 6100 Sayılı HMK'nın 389 vd. maddelerinde düzenlenen ihtiyati tedbir ile ilgili düzenlemeye benzeyen ancak kendine özgü özellikleri de olan ve borçluya tanınan bir hak olduğu, borçlunun gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebileceği anlaşılmıştır.Somut olayda, icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası söz konusu olduğundan, icra takibinin ihtiyati tedbir yolu ile durdurulmasına karar verilemez ise de, İİK 72/3 maddesi kapsamında,

borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın % 15'inden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında mahkemeden ihtiyati tedbir yolu ile icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesini isteyebilir.

Mahkemece İİK 72/3. maddesinde yer alan icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine yönelik talep yönünden kurulan hükümde hukuka aykırılık bulunmadığı, kararlar arasında çelişki oluşmadığı anlaşılmıştır Dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve gerekçe içeriğine göre, ilk derece mahkemesi kararında ve gerekçede hata edilmediği, kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.