İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2024/1515 K.2024/1321

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava; taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi kapsamında, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuen tahsili istemine ilişkindir. Davacı vekili sunmuş olduğu 16/11/2021 tarihli ıslah dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda, ... İnşaat Tur. Ltd. Şti den 5.338,92 TL, Zeytinburnu Belediye Başkanlığından 7.694,13 TL, ... San. Tur. Tem. Hiz. den 15.143,23 TL, ...' tan 7.987,40 TL, ... San Ltd.Şti.' den 15,974,80 TL, ... Ltd.

Şti.'den 2.355,21 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş olup verilen karar davalılardan ... ve Zeytinburnu Belediye Başkanlığınca istinaf edilmesi üzerine dairemizin 12/10/2022 tarihli kararı ile; ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığı konu davadaki görevli mahkeme ticaret mahkemesi olması nedeniyle görevsizlik kararı verilmek üzere kaldırma kararı verilmesi üzerine görevli mahkemeye dosya tevzi edilmiştir.

Dairemizin kaldırma kararı sonrasında mahkemece, " Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri ve genel şartname hükümlerine göre, alt işveren sıfatıyla davalılar tarafından istihdam edilen işçilerin İş Hukuku'ndan kaynaklı her türlü haklarının kendilerine ait olduğu, ...'ın, 15/10/2004-31/12/2006 arasında davalı ... Ltd. Şti, 09/02/2007-31/01/2008 arasında davalı .. Ltd. Şti, 08/02/2008-30/12/2009 arasında davalı ... San. Tur. Ltd.

Şti., 01/01/2010-31/12/2010 arasında davalı ...- ...ve 01/01/2011-31/12/2012 arasında davalı ... İnş. Ltd. Şti. iş yerlerinde çalıştığı, dava dışı işçi tarafından Bakırköy 31. İş Mahkemesinde açılan dava sonucunda, hüküm altına alacakların asıl işveren sıfatıyla davacı ile davalı Belediye'den tahsiline karar verildiği, bu ilama dayalı olarak Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü'nde başlatılan icra takibi sonucu 70.858,07 TL'nin alacaklı hesabına yatırıldığı, davacı şirketin işçi için ödediği tutarı, işçiyi sözleşme ilişkisi içinde çalıştıran diğer alt işverenler ile davalı Belediyeden ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte rücuen tahsilini talep edebileceği, bu yönde düzenlenen kök ve ek raporun usul ve yasaya uygun olduğu " gerekçesiyle açılan davanın kabulü ile 5.338,92 TL' nin ...

İnşaat şirketi, 7.694,13 TL nin Zeytinburnu Belediye Başkanlığı, 15.143,23 TL nin davalı ... şirketinden, 7.987,40 TL nin davalı ..., 15.974,80 TL nin ... İş Ltd Şti, 2.355,21TL nin ... İnşaat Ltd Şti'nden dava tarihinden itibaren yasal faizleri ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş olup işbu karara yönelik davalı Zeytinburnu Belediye Başkanlığı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.

6100 sayılı HMK'nın 57 ve 58.maddelerinde ihtiyari dava arkadaşlığı düzenlenmiştir. HMK'nın 57. maddesinde.

"Birden çok kişi, aşağıdaki hâllerde birlikte dava açabilecekleri gibi aleyhlerine de birlikte dava açılabilir: a) Davacılar veya davalılar arasında dava konusu olan hak veya borcun, elbirliği ile mülkiyet dışındaki bir sebeple ortak olması.b) Ortak bir işlemle hepsinin yararına bir hak doğmuş olması veya kendilerinin bu şekilde yükümlülük altına girmeleri. c) Davaların temelini oluşturan vakıaların ve hukuki sebeplerin aynı veya birbirine benzer olması", HMK'nın 58. maddesinde ise.

"İhtiyari dava arkadaşlığında, davalar birbirinden bağımsızdır. Dava arkadaşlarından her biri, diğerinden bağımsız olarak hareket eder." hükümlerine yer verilmiştir. Aynı yargılama sınırları içinde birden fazla bağımsız davanın bulunması hali olarak nitelendirilen dava birleşmesini iki guruba ayırmak mümkündür.

Bunlardan birincisi, davacı veya davalı yanda veyahut hem davacı hem de davalı yanda, taraf çokluğu olması sebebiyle doğan “ subjektif dava birleşmesi”; diğeri ise aynı yargılama sınırları içinde ve taraflardan birinin diğerine karşı birden fazla davasının bulunması halinden doğan “ objektif dava birleşmesidir”. ( Yavuz Alangoya, Medeni Usul Hukukunda Dava Ortaklığı,S:30, Aynı yönde, Sabri Şakir Ansay, Hukuk Yargılama Usulleri,

S:83,129.) Objektif ve Subjektif dava birleşmesinde görünüşte tek bir dava dilekçesi bulunmasına rağmen aslında dava dilekçesinde belirtilen davacı ve davalı yönünden ayrı ayrı birbirinden bağımsız birden fazla asli talep kadar bağımsız dava vardır. Buna göre, davaların temelini oluşturan vakıaların ve hukuki sebeplerin aynı veya birbirine benzer olması durumunda dava açma hakkına sahip olanların birlikte dava açabileceği gibi birden fazla kişiye de birlikte dava açılabilir.

Bu halde, davacılar yada davalılar arasında dava arkadaşlığı doğar ancak bu ihtiyari bir dava arkadaşlığı olup aralarında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunanların usul ekonomisi ilkesi dikkate alınarak birlikte dava açılması durumda da aslında birden fazla dava ve talep mevcuttur.

İstinaf sınırının ise her bir davalı yönünden ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 341/2. fıkrasında, miktar ve değeri üç bin Türk Lirasını geçmeyen malvarlığı davalarına ilişkin kararların kesin olduğu düzenlenmiştir.

Aynı yasanın, "Parasal sınırların artırılması" üst başlığı ile, ek madde 1’de, 200’üncü, 201’inci, 341’inci, 362’inci ve 369’uncu maddelerdeki parasal sınırların her takvim yılı başından geçerli olmak üzere, önceki yılda uygulanan parasal sınırların, o yıl için 04.01.1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunun mükerrer 298’inci maddesi hükümleri uyarınca Maliye Bakanlığınca her yıl tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılması süreti ile uygulanacağı, ikinci fıkrada, 341’inci, 362’inci ve 369’uncu maddelerdeki parasal sınırların uygulanmasında hükmün verildiği tarihteki miktarın esas alınacağı ifade edilmiştir.

İstinafa konu ilk derece mahkemesi kararının, davalı Zeytinburnu Belediye Başkanlığı yönünden istinaf edilen kısmı, mahkemece kabulüne karar verilen 7.694,13 TL olduğu, HMK'nun 341/2 maddesi uyarınca dava değeri bakımından karar tarihi itibariyle geçerli olan kesinlik sınırı 17.830.00 TL olduğundan davalı Zeytinburnu Belediye Başkanlığı'nın istinaf talep hakkı bulunmamaktadır.

Bu nedenle miktar itibariyle kesin olan karara ilişkin istinaf dilekçesinin reddine karar verilmesi gerekmiştir. 6100 sayılı hukuk mahkemeleri kanunun 346. maddesi gereğince kesin karara yönelik istinaf başvurusuyla ilgili ilk derece mahkemesince karar verilebileceği gibi, bu konuda olumlu ya da olumsuz bir karar oluşturulmadan, istinaf incelemesine gönderilen dava dosyalarıyla ilgili olarak aynı yasanın 352/1.b maddesi gereğince, istinaf mahkemesince karar verilir.

Bu durumda, davalı Zeytinburnu Belediye Başkanlığı vekilince, kesin nitelikte bir karara karşı istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin istinaf talebinin, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 352/1-b bendi gereğince miktar itibarı ile reddine karar verilmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M