İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 45. Hukuk Dairesi E.2025/1272 K.2026/194

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Konkordato talep eden vekili dilekçesinde özetle; konkordato talep eden ... ...'nin, konkordato talep eden ... ... A.Ş. ve ... ... ... Limited Şirketi'nin ortağı ve yetkilisi aynı zamanda borçlarına kefil olduğunu, şirketlerin borçlarını vadesinde ödeyemediğini, şirketlerin konkordato sürecine girmesi ile birlikte alacaklılarının kefalet nedeniyle ... ...'ye karşı takibe başlayacakları ve ödeme güçlüğüne düşeceğini beyan ederek öncelikle geçici mühlet ve kesin mühlet kararı verilmesini, nihayetinde konkordatonun tasdikini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; "...Somut olayda, Mahkememizce 2025/137 Esas sayılı konkordato dava dosyasında ... ... dışındaki davacılara 1 yıllık kesin mühlet kararı verildiği, bu şahıslar yönünden tefrik edilerek taleplerinin reddine karar verilmiştir.Konkordato talep eden gerçek kişinin konkordato projesinin Şirket konkordatosuna bağlı bir proje olduğu, bir başka ifadeyle, konkordato talep eden gerçek kişinin konkordato projesinin Şirket projesinden bağımsız ve kendi kaynaklarını ortaya koyup buna göre ödeme teklifi öngören bir proje olmadığı,

kefalet nedeniyle asıl borç yanında bağımsız bir borç doğduğundan kefilin kendi kaynakları ile kaynaklarıyla orantılı bir teklif yapması gerektiği, keza projede yer alan kefaletten doğan borçlar için herhangi bir teklif yapılmadığının anlaşıldığı, için ... ... yönünden mühletin devamı kararı verilmesinin uygun olmayacağı..." gerekçesiyle geçici mühletin kaldırılarak konkordato talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Konkordato talep eden vekili yasal süre içerisinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; konkordato talep eden gerçek kişinin şahsi kefalet, kredi ve kredi kartı borçları bulunduğunu, şirketlerin içinde bulunduğu ekonomik durumdan ve konkordato talebinden doğrudan doğruya etkilendiğini, İİK m. 285 anlamında borç ödemeden aciz tehlikesi altında bulunduğunu, gerçek kişi ile şirketler arasında ekonomik ve organik bağ olup borçluların işbu konkordato başvurusu ile yapılandırılmak istedikleri borçları ortak olduğundan gerçek kişinin de konkordato ön projesinde gösterilen sebepler doğrultusunda konkordato sürecinden faydalanmak istediğini,

konkordato talep eden şirketler hakkında kesin mühlet kararı verilerek gerçek kişi hakkında konkordato talebinin reddine karar verilmesi durumunda şirketin borçları nedeniyle müvekkili gerçek kişiye karşı icrai takibe başlanılacağını, ortaklığı bulunan şirketlerden halihazırda kar payı alamayan ve başkaca geliri bulunmayan davacı asilin konkordato sürecinden faydalanmadığı sürece müteselsil kefil olduğu borçları vadesinde ödeme durumu olmadığını, şirketlerin konkordato başarısının belirli bir oranda davacı gerçek kişinin malvarlığı ve ayakta sağlam bir şekilde durabilmesine bağlı olduğunu,

sahip olduğu malvarlıklarıyla borçlarını ödeyebileceğini beyan ederek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, İİK'nın 285. vd. maddeleri uyarınca geçici ve kesin mühlet kararları verilmesi ve konkordato projesinin tasdiki istemine ilişkindir.Konkordato, tacir yahut gerçek veya tüzel kişi bir borçlunun, borçlarını ödeme şekliyle ilgili yaptığı teklifin, kanunda öngörülen çoğunlukla alacaklılar tarafından kabul edilmesi ve yetkili mahkeme tarafından tasdik edilmesi sonucunda, borçlunun tüm adi borçlarını ödeyebileceği koşullar göz önüne alınarak, kararlaştırılan sürede ve/veya miktarda ödemesini mümkün kılan bir hukuki müessesedir.

İİK'nın 285/3 fıkrası uyarınca konkordato talebinde iflasa tabi olan borçlu için İİK 154. maddesinin birinci veya ikinci fıkradaki yazılı yerlerdeki asliye ticaret mahkemesi, iflasa tabi olmayan borçlu için yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesi yetkilidir. Somut olayda dava görevli ve yetkili mahkemece açılmıştır.

HMK'nın 74 maddesi, 114/1.f bendi ve TBK'nın 504/3 bendi uyarınca müvekkili adına dava açıp konkordato teklifinde bulunan vekilin, vekaletnamesinde özel olarak yetkilendirilmiş olması zorunludur. Sunulan vekaletname ile talep eden vekilinin yasal düzenlemelere uygun olarak konkordato yönünden özel olarak yetkilendirildiği anlaşılmıştır.Konkordato talep edenler ... ..., ... ... Anonim Şirketi ve ... ... ...

Limited Şirketi hakkında konkordato tasdik kararı verilmesi istemiyle Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/137 E. sayılı dosyası ile talepte bulunulmuştur. Anılan dosya UYAP sistemi üzerinden incelenmiştir. Mahkemece 11/02/2025 tarihli tensip tutanağı ile 11/02/2025 tarihinden başlamak üzere 3 ay süre ile geçici mühlet verilmiş, 11/06/2025 tarihli duruşmada geçici mühlet 1 ay uzatılmıştır. 11/07/2025 tarihli duruşmada ise;

"1-... T.C.

Kimlik Numaralı ... ... hakkında KONKORDATO TALEBİNİN REDDİNE,-Hüküm ile birlikte mahkememiz tarafından verilen tüm tedbirlerin KALDIRILMASINA, bu hususta ilgili kurumlara müzekkere YAZILMASINA,-Konkordato talebinin reddi kararının Ticaret Sicili Gazetesinde ve Basın-ilân Kurumunun resmî ilân portalında ilân OLUNMASINA,-Bu taraf yönünden dosyanın TEFRİKİ ile ayrı bir esasa kaydedilmesine" karar verilmiş, şirketler yönünden ise 1 yıllık kesin mühlet kararı verilmiştir. ... ... yönünden dosya Mahkemenin 2025/640 Esasına kaydedilerek konkordato talebinin ret gerekçesi yukarıda yer verilen şekilde açıklanmıştır.

Mahkemece öncelikle tefrik kararı verilerek, dosyanın yeni bir esasa kaydedilmesi, yeni esas üzerinden nihai kararın verilmesi gerekirken, asıl dosya üzerinden nihai karar verilip ardından dosyanın tefrik edilmesi usule aykırı olup bu husus eleştiri konusu yapılmıştır.Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/137 E. sayılı dosyasından ise konkordato talep eden ... ... Anonim Şirketi ve ... ... ...

Limited Şirketi yönünden yargılamaya devam edilerek, Mahkemenin 26/09/2025 tarihli 2025/137 E. 2025/1027 K. sayılı kararı ile; her iki şirketin konkordato projesinin başarıya ulaşmasının mümkün olmadığı gerekçesiyle konkordato taleplerinin reddine karar verilmiş, istinaf yoluna başvurulmadığından karar 25/11/2025 tarihinde kesinleşmiştir.

Konkordato, borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödeyememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlunun, vade verilmek veya tenzilat yapılmak suretiyle borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflastan kurtulmak için başvurabileceği kendine özgü bir cebri icra kurumudur.

Konkordatoda amaç, elinde olmayan nedenlerle işleri iyi gitmeyen, mali durumu bozulmuş olan ve borçlarını ödeyip faaliyetlerini devam ettirmek isteyen dürüst borçluyu koruyarak mali durumunun iyileşmesini sağlamak ve alacaklıların, borçlunun muhtemel bir iflasına nazaran, daha fazla ölçüde alacaklarına kavuşma olanağı yaratmaktır. Konkordato ile alacaklılar, alacaklarının bir kısmından vazgeçerler ve/veya borçluya, ödeme konusunda belirli bir vade tanırlar.

Borçlunun borcun belli bir yüzdesini ödemeyi taahhüt ettiği ve alacaklıların da kalan alacaklarından vazgeçtiği durumda tenzilat konkordatosu söz konusu olur. İçinde bulunduğu mali koşullara göre borçluya borçlarını belirli bir oran ve/veya vadeyle ödeme imkanı verilmesi hem borçlu bakımından ve hem de alacaklılar bakımından olumlu sonuçlar doğurur.

Aksi halde bu durumdaki borçlunun iflas etmesi, faaliyetlerinin tümüyle sona ermesine ve alacaklıların alacaklarını büyük oranda tahsil edememelerine neden olacaktır (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 05/10//2023, 2023/3061 E., 2023/3144 K.)İİK'nın 286/1.a maddesinde "borçlunun talebiyle birlikte borçlarını hangi oranda veya vadede ödeyeceğini, bu kapsamda alacaklıların alacaklarından hangi oranda vazgeçmiş olacaklarını, ödemelerin yapılması için borçlunun mevcut mallarını satıp satmayacağını,

borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve alacaklılara ödemelerini yapabilmesi için gerekli mali kaynağın sermaye artırımı veya kredi temini yoluyla yahut başka yöntem kullanılarak sağlanacağını gösteren ön proje ibraz etmesi" gerektiği ifade edilmiştir. Konkordatonun amacı, borçluyu borçlarından ve eğer iflas şartlarını taşıyorsa muhtemel bir iflastan kurtarmak, alacaklıların da belirli bir vadede ve/veya indirimle alacaklarını tahsil etmelerini sağlamaktır.

Bu yapılırken özellikle alacaklıların sürece dahil edilmesi, alacaklıların, komiserin ve mahkemenin katılımı ile nihai projenin oluşturulması ve konkordatonun başarıya ulaşması için iş birliğine gidilmesi gerekir. Projenin başarıya ulaşıp ulaşmayacağı ve kayıtlarla uygun olup olmadığının değerlendirilebilmesi yönünden, borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve alacaklılara ödemelerini yapabilmesi için mali kaynağın nasıl sağlanacağı net bir şekilde açıklanmalıdır.

Borçlunun faaliyetine devam edebilmesi ve ödemelerini yapabilmesi ile konkordato amacına ulaşacaktır.İİK 287.maddesinde, borçlunun iyileşmesi ve konkordatonun tasdiki ihtimalinin "konkordatonun başarı şansı" kavramı altında ifade edilmiştir. İİK 289. maddesinde, konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunun anlaşılması halinde borçluya 1 yıllık kesin mühlet verileceği düzenlenmiştir.

Başarı olasılığı kavramından anlaşılan husus, konkordato projesinin gerçekleşme olasılığına sahip olmasıdır. Bu sonuca, borçlunun durumu, malvarlığı gelirleri ve taahhütlerini yerine getirmesine engel olan nedenler gözetilerek, objektif verilere göre konkordato başarı olasılığı yargıç tarafından belirlenecektir (Konkordato ve Yeniden Yapılanma Hukuku - Av. Sümer Altay, sayfa 112, 1.Cilt). İsv.

İİK'da da konkordato mühletinin amaçlarından biri olarak açıkça, "borçlunun iyileşmesi" kavramına yer verilmiştir. İyileşmeden söz edilebilmesi açısından bilançosal bir iyileşme yeterli olmayıp, yapısal (gerçek) bir iyileşmenin varlığı aranmalıdır. Bu sebeple konkordato talebi, sadece zaman kazanmaya yönelik bir talep olmayıp sürekli ve kalıcı bir iyileşme olasılığını konkordato projesi yardımıyla inanılır kılmalıdır.

Bu nedenle ön proje sadece dilek ve temenniler içeren soyut bir belge olarak anlaşılmamalı, mahkeme tarafından kesin mühlet verilebilmesi için ön projenin nasıl başarılı olacağı açıklanmalıdır.

(Selçuk Öztek / Ali Cem Budak, Müjgan Tunç Yücel, Serdar Kale, Bilgehan Yeşilova, Yeni konkordato Hukuku, 2. Baskı, Ankara 2019 s. 187) Kefil, mahkemeye sunacağı konkordato ön projesinde kefalet borcunu hangi oranda veya vadede ödeyeceğini, ödemelerin yapılması için mevcut mallarını satıp satmayacağını, kefalet borcu ödemesini yapabilmek için gerekli mali kaynağı nasıl sağlayacağını açıkça belirtmelidir (Yeni Konkordato Hukuku, s. 148).Belirtilen yasal düzenlemeler ve açıklamalar doğrultusunda somut dosya değerlendirildiğinde, tüzel kişi ve kefillerinin konkordato taleplerini aynı dilekçede birleştirilmesi mümkün olmakla birlikte,

konkordatonun tasdiki için gerekli koşulların her bir borçlunun şahsında gerçekleşmesi gerekmektedir. (Yargıtay 19 HD'nin 2006/7121 E. 2006/10981 K. sayılı kararı).

Ancak konkordato talep eden gerçek kişinin, konkordato talep eden şirketlerin borçlarına kefil olması nedeniyle konkordatoya başvurduğu, müstakil bir konkordato projesinin bulunmadığı, kendine özgü hiçbir konkordato tedbiri ve hedefi içermediği, tamamen borçlu şirketin ön projesi üzerine temellendirildiği, şirket tarafından borçlar ödendiği takdirde ve ödendiği sürece kendisinin de borçtan kurtulacağının öngörüldüğü, anlaşılmakla kendine özgü hedef içermeyen proje uygulanabilir olmadığı gibi konkordato müessesenin amacına da uygun düşmemektedir.

Ayrıca yukarıda yer verildiği üzere ... ... Anonim Şirketi ve ... ... ... Limited Şirketi hakkında Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 26/09/2025 tarihli 2025/137 E. 2025/1027 K. sayılı kararı ile konkordato talebinin reddine karar verilmiş ve karar kesinleşmiştir. İİK'nın 293/2.maddesinde.

"Kesin mühlet talebinin değerlendirilmesi sonucunda, hakkında iflâs kararı verilmeyen borçlunun konkordato talebinin reddine karar verilirse, borçlu veya varsa konkordato talep eden alacaklı bu kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesinin kararı kesindir..." hükmüne yer verilmiştir.

Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 17/11/2025 tarihli 2025/3486 E. 2025/3902 K. sayılı kararı; "...Konkordato talep eden ......’ın temyiz itirazlarının incelenmesinde. 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 293/2. maddesi gereğince kesin mühlet talebinin değerlendirilmesi üzerine hakkında iflâs kararı verilmeyen borçlunun konkordato talebinin reddine dair verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulması hâlinde Bölge Adliye Mahkemesi tarafından verilen karar kesin niteliktedir.

Bölge Adliye Mahkemesince verilen karar, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 293/1-2. maddeleri gereğince .... yönünden kesin nitelikte olduğundan temyiz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir..." şeklindedir.Açıklanan nedenlerle; ilk derece mahkemesince gerçek kişi yönünden verilen kararda bir isabetsizlik bulunmadığından konkordato talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1.b.1 bendi gereğince esastan reddine dair İİK'nın 293/2.maddesi uyarınca kesin olarak karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere;

1-Konkordato talep eden vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1.b.l bendi uyarınca ESASTAN REDDİNE,

2-Konkordato talep eden tarafından yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,

3-Karar tarihi itibariyle Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 732,00 TL istinaf karar harcından konkordato talep eden tarafından yatırılan 615,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 116,60 TL'nin konkordato talep edenden alınarak Hazineye irat kaydına,

4-İstinaf yargılama giderlerinin konkordato talep eden üzerinde bırakılmasına, yatırılan gider avansından kalan kısmın ilk derece mahkemesince iadesine,

5-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,