İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 53. Hukuk Dairesi E.2025/286 K.2025/222

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, kat karşılığı inşaat sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil, teminat mektubunun hükümsüz olduğunun tespiti ve iadesi ya da iptali ile, arsa satın alma bedeli olarak davalıya verilen paranın iadesi ile ilgili olarak da; satın alınan arsanın tevhidiyle oluşan emsal artışı nedeniyle fazladan inşa edilen ve davalı adına tescil edilen bağımsız bölümlerin tespiti ve tapularının iptali ile davacı adına hissesi oranında tescili, olmadığı takdirde bu bağımsız bölümlerin güncel değerinin tespiti ile tahsili, olmadığı takdirde yapılan ödemenin dertleştirici adalet ilkesi uyarınca güncellenmiş değerinin ödenmesi,

bu talebin de kabul edilmemesi halinde ödenen bedelin faizi ile birlikte iadesi sistemine ilişkindir.

Davacı yüklenici vekili, davalıya ait taşınmaz üzerinde müvekkili tarafından residence, alışveriş ünitesi, otel binası, otopark ve eklentilerinden oluşan inşaat kompleksinin sözleşmeye ve ekindeki teknik şartnameye uygun bir şekilde imal edilerek iskanı da alınmak suretiyle arsa sahibine teslim ettiğini belirterek sözleşme gereğince uyuşmazlık konusu otel binasına ait tapunun %50 oranındaki hissesinin devri ile sözleşme kapsamında işin teminatı olarak davalıya verilen teminat mektubunun iadesi ile bedeli ödenerek dava dışı belediyeden satın alınan taşınmazın tevhidi ile oluşan emsal artışından kaynaklı fazladan yapılan yerlerle ilgili

taleplerde bulunmuştur.

Davalı arsa sahibi vekili ise cevabında, sözleşme ile yapımı üstlenilen inşaatların tümünde muhtelif eksiklikler bulunduğunu, inşaatın mevzuata, tasdikli projesine aykırı yapıldığını, inşaatın henüz tamamlanmadığını, iskan ruhsatının da hala alınmadığını, davacının alacağının muaccel olmadığını, teminat mektubunun iadesi şartlarının bulunmadığını, davacı tarafça ödendiği iddia edilen 4.000,00 TL'nin borç olarak alındığını belirterek dava ve tedbir talebinin reddini istemiştir.

Mahkemece istinaf incelemesine konu 16.01.2025 tarihli Ara karar ile, yargılama sırasında uyuşmazlık konusu olan taşınmazın üçüncü kişilere devredilebileceği, davaya konu teminat mektubunun paraya çevrilmesi halinde telafisi güç ve imkansız bir zararın söz konusu olabileceği, değişen koşullar gözetilerek haklılık durumuna göre mahkemece her zaman tedbir kararının kaldırılması veya değiştirilmesinin mümkün olabileceği belirtilerek davanın bulunduğu aşama ve delil durumu dikkate alınarak davalının ihtiyati tedbir kararına yaptığı itirazın reddine karar verilmiş, karara karşı davalı arsa sahibi vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.

Davalı arsa sahibi vekili istinaf dilekçesinde özetle, cevap dilekçesindeki iddia ve savunmalarını tekrar ettiğini belirterek ayrıca, kararın gerekçesiz verildiğini, yaklaşık ispat koşulunun oluşmadığını, davacının alacağının muaccel hale gelmediğini, sözleşmede hem tapu talebi yönünden hem de teminatın iadesi bakımından öngörülen aşamalara ilişkin şartların gerçekleşmediğini, inşaata henüz iskan ruhsatının alınmadığını, tedbirde hükmedilen teminat miktarının düşük olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

Tüm dosya kapsamı mevcut deliller ile birlikte değerlendirildiğinde, davacı yüklenici, kat karşılığı inşaat sözleşmesine konu inşaatı sözleşme ve ekindeki teknik şartnameye uygun olarak tamamlayıp teslim ettiğini belirterek sözleşme gereğince kendisine verilmesi kararlaştırılan tapu hissesi ile sözleşme gereği işin teminatı olarak verilen teminat mektubunun iadesini istemiş, davalı arsa sahibi ise, işin projesine, imar mevzuatına ve sözleşmeye uygun olarak tamamlanıp iskanı da alınarak teslim edilmediğini, eksiklikler bulunduğunu savunmuştur.

İşin esasıyla ilgili uyuşmazlık, inşaatın sözleşme ve eki teknik şartnameye, imar mevzuatına, ruhsat ve projesine uygun olarak tamamlanıp teslim edilip edilmediği noktasındadır. Eser sözleşmesinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinde işin sözleşmeye ve mevzuata aykırı yapıldığını, imalatta eksik ve ayıplar bulunduğunu, yüklenicinin sözleşmesel yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmediğini ileri sürüp bunları ispat etme yükü arsa sahibine aittir.

Üzerine tedbir konulan taşınmaz ile teminat mektubu dava konusudur.

Mahkeme kararında da belirtildiği üzere uyuşmazlık konusu olan taşınmazın üçüncü kişilere devir ve temliki ile davaya konut teminat mektubunu paraya çevrilmesi halinde telafisi güç ve imkansız bir zarar söz konusu olabileceğinden ve talep halinde değişen koşullar gözetilerek haklılık durumuna göre mahkemece her zaman tedbir kararının kaldırılması veya değiştirilmesi hususunda yeniden değerlendirme yapılabileceğinden davanın bulunduğu aşama ve mevcut delil durumuna göre mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararı usül, yasa ve dosya kapsamına uygun olup, davalı vekilinin istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.