İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2021/79 K.2023/2183

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesi ile; davalıların maliki, sürücüsü ve zorunlu trafik sigortacısı oldukları ... plaka sayılı aracın 25.09.2015 günü müvekkili şirkete kasko poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı araca arkadan çarparak hasarlanmasına neden olduğunu, araç hasarı nedeniyle müvekkili şirket tarafından 11.11.2015 tarihinde dava dışı sigortalısına 14.900,00-TL ödemede bulunulduğunu belirterek 14.900,00-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Ticaret A.Ş vekili cevap dilekçesi ile; müvekkili şirketin araç kiralama faaliyeti ile iştigal ettiğini, kazaya karışan aracın kaza tarihinden evvel ...şirketine uzun süreli kiralandığını, müvekkili şirketin işleten sıfatı bulunmadığını savunmuştur.

Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesi ile; kazaya ilişkin cezai soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, sigortalı aracı fiilen hakimiyetinde bulunduran ...şirketinin çalışanı ...'ın savcılıkta alınan ifadesinde aracın çalındığını beyan ettiğini, sigortalı aracın çalınmış olması nedeni ile hasarın teminat kapsamında olmadığını, kazaya karışan araçların kusur durumunun belirlenmesi gerektiğini, davacının talebinin fahiş olduğunu, müvekkili şirketin temerrüde düşürülmediği gibi avans faiz isteminin yersiz olduğunu savunmuştur.

İlk derece mahkemesince. 20/09/2018 tarihli bilirkişi raporunda, davalı ...

Sigorta A.Ş.'ye sigortalı araç sürücü olan davalı ...'nın kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu olduğunun, davacıya sigortalı araç sürücüsünün herhangi bir kusuru bulunmadığının, aracın hasar tarihindeki hasarsız emsali için belirlenen 41.000,00-TL piyasa rayiç bedelinin, aracın hasarlı vaziyeti için belirlenen 26.100,00-TL sovtaj bedelinin ve dolayısıyla davacı sigorta şirketi tarafından davalılardan talep edilen 14.900,00-TL tazminat tutarının kadr-i maruf olduğunun belirtildiği, raporun denetime ve dosya kapsamına uygun olduğu, davalı ...

A.Ş.'nin kazaya karışan aracı uzun süreli kiraladığına dair kiralama sözleşmesinin mevcut olduğu, aracın 17.09.2014-16.09.2017 tarihleri arasında ... Limited şirketine uzun süreli kiralandığı, bu hali ile davalı ... A.Ş'nin işleten sıfatının bulunmadığı anlaşılmakla, bu davalı yönünden davanın reddine karar vermek gerektiği kanaati ile. "1-Davanın ... A.Ş. yönünden REDDİNE, 2-... ve ... Sigorta A.Ş yönünden davanın KABULÜ ile 14.900,00-TL'nin davalı ...

Sigorta A.Ş yönünden dava tarihinden diğer davalı açışından 11/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine" karar verilmiş, karara karşı davalı sigorta şirketi vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf nedenleri; davaya konu hasarın teminat kapsamı dışında olduğu, müvekkili şirket sigortalısı diğer davalı ...şirketi tarafından kazaya karışan ... plaka sayılı aracın dava dışı ...şirketine kiralandığı, sigortalı aracın kiracı şirket çalışanı ...'ın zilyetliğinde iken gece vakti adı geçenin uyuduğu sırada habersizce diğer davalı ... tarafından çalındığı, genel şartların A.6 maddesinin (h) bendine göre aracın çalınması nedeniyle oluşan hasardan müvekkilinin sorumlu olmadığı,

dava dışı ... tarafından verilen ifade de aracın kendisinden habersizce çalındığını beyan ettiği, diğer davalı ...'ın sigortalı aracı çalarak kazaya karıştığının tespiti bakımından kazaya ilişkin olarak görülmekte olan Ankara 21. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2015/1019 esas sayılı dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiği, araçtaki hasar ve miktarına ilişkin itirazlarının dikkate alınmadığı, araca pert işlemi uygulanıp uygulanmadığının anlaşılamadığı, davacı tarafça sunulan ekspertiz raporlarının birbirleriyle çelişkili olduğu,

bilirkişi raporunda da araca arkadan çarpılmasına rağmen ön camının neden hasarlandığının anlaşılamadığının belirtildiği, hasarın haksız fiilden kaynaklanması nedeniyle avans faize hükmedilmesinin hatalı olduğu hususlarına ilişkindir.Dava, kasko poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen hasar bedelinin sorumlulardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Davalı ... aleyhine; kazaya karışan ... plaka sayılı araç yönünden haksız yere elde bulundurulan anahtarla kilit açmak suretiyle hırsızlık suçunu işlediğinden bahisle açılan davanın Ankara 21. Asliye Ceza Mahkemesi'nce yapılan yargılaması neticesinde.

04.07.2017 tarihli 2015/1019 Esas ve 2017/379 Karar sayılı ilamı ile davalı ...'nın dava dışı ...'ın uyumasından sonra adı geçenin bilgisi ve izni dışında aynı araç ile evden ayrıldığı, yolda maddi hasarlı kazaya sebebiyet verdiği gerekçesi ile mahkumiyetine karar verildiği, Dairece UYAP sistemi aracılığı ile yapılan sorgulamada mahkeme ilamının istinaf incelemesi neticesinde.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesi'nin 22.01.2020 tarihli 2017/2911 Esas ve 2020/75 Karar sayılı ilamı ile; davalı ...'ın üzerine atılı hırsızlık suçunu işlediği ancak eylemin şikayete tabi olduğu ve müşteki ...'ın şikayetinden vazgeçtiği gerekçesi ile davanın düşürülmesine karar verildiği, istinaf yargılaması sırasında ...'ın alınan beyanında;

olay tarihinde davalı ile birlikte başka bir arkadaşlarının evinde alkol aldıklarını, akabinde davalı ... ile kendi evine geldiklerini ve yatıp uyuduklarını, kazaya karışan aracın anahtarını salonda sehpanın üzerine bıraktığını, sabah kalktığında davalı ...'ın evde olmadığını ve aracın da yerinde olmadığını gördüğünü ifade ettiği, ceza yargılaması ve soruşturma aşamasında alınan beyanlarında da davalının kendisinden habersiz şekilde aracın anahtarını aldığını bildirdiği görülmüştür.

2918 Sayılı KTK' nun 107. maddesi uyarınca. Bir motorlu aracı çalan veya gasbeden kimse işleten gibi sorumlu tutulur. İşleten, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerden birinin, aracın çalınmasında veya gasbedilmesinde kusurlu olmadığını ispat ederse sorumlu tutulamaz. İşleten, sorumlu olduğu durumlarda diğer sorumlulara rücu edebilir.

Diğer yandan, ZMSS Genel şartlarının A.3-J maddesi gereği, çalınan veya gasbedilen araçların sebep oldukları ve KTK'na göre işletenin sorumlu olmadığı zararlar ile aracın çalındığını veya gasbedildiğini bilerek binen kişilerin zarara uğramaları nedeniyle ileri sürülecek talep ile çalan ve gasbeden kişilerin talepleri teminat dışındadır.

ZMMS genel şartlarının A.6-h maddesinde; çalınan veya gasp edilen araçların sebep oldukları ve Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalının sorumlu olmadığı zararların, aracın çalındığını veya gasp edildiğini bilerek binen kişilerin zarara uğramaları nedeniyle ileri sürülecek talepler ile çalan ve gasp eden kişilerin taleplerinin teminat dışında kaldığı düzenlenmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; davalı sigorta şirketi tarafından, kazaya karışan sigortalı ... plaka sayılı aracın,

çalınması veya gasp edilmesi eyleminin gerçekleşmesinde işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerden birinin kusuru bulunmadığının ispat edilmesi gerekmesine rağmen işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin aracın gözetimi yönünden gerekli tedbirleri almış olduğuna dair herhangi bir iddiada bulunulmadığı gibi aracı fiilen elinde bulunduran ...'ın Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 15. Ceza Dairesi'nde yapılan yargılama sırasında aracın anahtarlarını sehpanın üzerinde bıraktığına dair beyanı karşısında,

aracın çalınmasında işletenin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru olmadığının ispat edilememiş olmasına göre davalı sigorta şirketinin zarardan sorumlu tutulmasına karar verilmesinde hukuka aykırılık bulunmamasına, davacı tarafça sunulan iki ayrı ekspertiz raporundan bir tanesinin aracın onarılması ihtimaline binaen düzenlenmiş iken diğer ekspertiz raporunun aracın pert -total sayılması ihtimaline binaen düzenlenmesi nedeniyle aralarında çelişki bulunmamasına,

dosya kapsamına alınan aracın pert-total işlemine tabi tutulduğu ve davacı tarafça ödenen bedelin kadr-i maruf olduğunu belirleyen bilirkişi raporunun denetime açık, ayrıntılı ve açıklayıcı olması nedeniyle hükme esas alınmasında usule aykırılık bulunmamasına göre davalı sigorta şirketi vekilinin bu hususlara isabet eden istinaf nedenleri yerinde değil ise de, davacıya kasko poliçeli araç ile davalıya trafik sigortalı aracın otomobil olduğu ve kullanım amaçları hususi olduğu anlaşılmakla hükmedilen tazminata yasal faiz işletilmesi gerekirken avans faize hükmedilmesi hatalı olup,

davalı sigorta şirketi vekilinin bu hususa isabet eden istinaf nedeni yerindedir.

Ne var ki, Dairece tespit edilen hukuka aykırılık yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden ilk derece mahkemesi kararının HMK m. 353/1-b/2 gereğince kaldırılmasına, taraflar yararına oluşan usuli kazanılmış haklara dokunulmaksızın hükmedilen tazminata sadece istinaf eden davalı sigorta şirketi yönünden yasal faiz işletilmesine yönelik yeniden esas hakkında karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1- İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 29/01/2020 tarih ve 2016/301 Esas 2020/48 Karar sayılı kararına karşı davalı sigorta şirketi vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/2 maddesi gereğince KABULÜNE, a-)İstinaf yasa yoluna başvuran davalı sigorta şirketi tarafından yatırılan 254,60-TL istinaf karar ve ilam harcının talep halinde kendisine iadesine, b-)İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, c-)İstinaf yasa yoluna başvuran davalı sigorta şirketi tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin takdiren kendi üzerinde bırakılmasına,

2- İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 29/01/2020 tarih ve 2016/301 Esas ve 2020/48 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA, a-)Davanın ... Ticaret A.Ş. yönünden REDDİNE, b-)... ve ... Sigorta A.Ş yönünden davanın KABULÜ ile 14.900,00-TL'nin davalı ...

Sigorta A.Ş yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi, davalı ... yönünden 11/11/2015 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, c-)Karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereği alınması gereken 1.017,81-TL harçtan davacı tarafça peşin yatırılan 254,46-TL harç ile davalı ...

Sigorta A.Ş tarafından yatırılan 763,35-TL bakiye karar harcının mahsubu neticesinde yeniden harç alınmasına yer olmadığına, ç-)Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 3.400,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'den müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine, d-)Davalı ...

Ticaret A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 3.400,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ... Ticaret A.Ş'ye verilmesine, e-)Davacı yargılama gideri 254,46-TL ilk harç, 1.200,00-TL bilirkişi ücreti, 300,30-TL posta ile tebligat gideri olmak üzere toplam 1.754,76-TL yargılama giderinin davalılar ... ve ...