İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2022/158 K.2025/739

İlk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava dilekçesi ile; dava dışı ...şirketinin şehirler arası taşımacılık yaptığı midibüsün müvekkili nezdinde zorunlu taşımacılık sigortası bulunduğunu, sigortalı aracın okul servisi olarak taşıma yaptığı sırada meydana gelen kaza neticesinde araçta bulunan dava dışı ...'ın oluşan maluliyeti nedeniyle ödeme yapıldığını, kazanın il içerisinde yapılan taşıma sırasında meydana gelmesi ve zarar görenin biletli yolcu olmaması nedeniyle zararın zorunlu taşımacılık sigortası teminatı kapsamında olmadığını, davalının sigortalı minibüsün zorunlu trafik sigortacısı olması sebebiyle hak sahibine ödenen tazminattan sorumlu olduğunu,

hak sahibine ödenen tazminatın davalıdan rücuen tahsili için başlatılan takibe davalı tarafça haksız olarak itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile davanın reddini savunmuştur.

İlk derece mahkemesince; davaya konu kazanın davacı ve davalı sigorta şirketlerinin sigortalısı ...şirketi'ne ait midibüsün öğrenci taşıması sırasında 27/05/2013 tarihinde meydana geldiği, davacı sigorta şirketinin Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası poliçesine istinaden sorumlu olabilmesi için taşıma işinin şehirlerarası taşıma olması zorunluluğunun bulunmadığı, nitekim Karayolu Taşıma Kanunu'nun 2/4. maddesindeki düzenlemenin il sınırları içindeki taşımalar ile 100 km'ye kadar olan taşımaların düzenlenmesinin valilikler ve belediyelere bırakılmasına ilişkin olduğu,

bu suretle yapılacak taşımaların Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında olmadığına dair anılı 2/4. maddede açıklık olmadığı, okul servisi taşımasının da ücret mukabilinde yapılan ticari bir taşıma olmakla davacı vekilinin zarar gören yolcunun biletli yolcu olmamasına yönelik savunmasına itibar edilmediği, benzer olaya ilişkin emsal alınan İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi'nin 2019/12 Esas, 2019/28 Karar sayılı 27/09/2019 tarihli ilamında yer alan "...taşıma işinin zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında kalabilmesi için ticari nitelikte olmasının yeterli olduğu,

taşımanın şehirlerarası olması zorunluluğunun bulunmadığı, kaza tarihindeki kanun, genel şartlar, yönetmelik ve genelgeden oluşan konuya ilişkin mevzuat hükümlerinde öğrenci servis taşımacılığı da dahil olmak üzere ticari nitelikteki şehiriçi yolcu taşımalarının teminat kapsamı dışında kaldığına dair harhangi bir hüküm bulunmadığı,

ezcümle, TTK.'nun 3. maddesi uyarınca bütün iş ve işlemleri ticari nitelikte olan dava dışı sigortalı araç işleteninin öğrenci servis taşımacılık işinin, zorunlu taşımacılık sigortası kapsamında kaldığı anlaşılmaktadır.(Ticari nitelikteki şehir içi yolcu taşımacılığının zorunlu taşımacılık sigortası kapsamında olduğuna dair. Yüksek Yargıtay 17. Hukuk Dairesi 2016/20012 E. 2019/394 K.; aynı daire 2017/937 E. 2017/4660 K.; aynı daire 2016/933E.

2018/11173K sayılı kararı ve benzer nitelikteki diğer kararları)..." gerekçede göz önünde bulundurulduğunda, davacı sigortanın davalı sigortaya Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'na istinaden rücu edemeyeceği, davacı sigorta şirketinin Zorunlu Karayolu Taşımacılık Malî Sorumluluk Sigortası nedeniyle zarar görene tazminat ödemekle yükümlü olduğu, davalı tarafça takibin kötü niyetle başlatıldığı hususunun ispat edilemediği kanaati ile "Davanın REDDİNE" karar verilmiş, karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekilinin istinaf nedenleri; davaya konu kazanın şehirlerarası taşıma olmadığı, il içinde ve 100 kilometre mesafeyi aşmaması sebebiyle zararın müvekkili nezdindeki poliçe teminatı kapsamında bulunmadığı, hak sahibinin biletli yolcu olmadığı hususlarına ilişkindir.

Dava, zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi nezdinde hak sahibine ödenen tazminatın trafik sigortacısı davalıdan rücuen tahsili için başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davaya konu kazaya ilişkin olarak, sigortalı araçta bulunan başka bir hak sahibi tarafından davacı aleyhine yapılan başvuru neticesinde Sigorta Tahkim Komisyon İtiraz Hakem Heyeti tarafından taşımanın, zorunlu karayolu taşımacılığı mali sorumluluk sigortası kapsamında olmadığı gerekçesi ile başvurucunun talebinin reddine dair verilen karara karşı temyiz talebinin incelenmesi neticesinde, Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2021/7947 Esas ve 2022/5410 Karar sayılı ilamında "...Somut olayda, davacının, davalının Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi ile sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğu,

çift taraflı trafik kazası neticesinde yaralandığı, yaralanması nedeniyle de davalı sigorta şirketinden maddi tazminat istediği anlaşılmaktadır.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince, başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiş, davalının karara itirazı üzerine, İtiraz Hakem Heyetince, kazanın şehir içinde yapılan taşıma esnasında meydana geldiğinden, davacının tazminat taleplerinin Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi kapsamında teminat altına alınmadığı gerekçesi ile davalının itirazının kabulüne, Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına, başvurunun reddine karar verilmiş; hüküm, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Şu durumda, davalı nezdinde Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi olan okul servisinin, Burdur’un Tefenni ilçesinin Çaylı Köyünden aldığı öğrencileri Tefenni ilçe merkezinde bulunan Atatürk Ortaokuluna taşıdığı sırada yaptığı çift taraflı kazada davacının yaralandığı anlaşılmasına göre; taşımanın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında olduğu kabul edilerek işin esasına girilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle başvurunun reddine karar verilmesi doğru görülmeyerek bozmayı gerektirmiştir." gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, dava dışı hak sahibi ...'ın yolcu olarak bulunduğu minibüs yönünden davacı nezdinde zorunlu karayolları taşımacılık mali mesuliyet sigorta poliçesi düzenlenmiş olmasına,

okul servisi olarak yapılan taşımanın ticari nitelikte taşıma ve dolayısıyla davacı nezdinde düzenlenen poliçe teminatı kapsamında olduğunun kabulü ile davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamasına göre davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince esastan reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1/Usul ve yasaya uygun olan ve yukarıdaki başlıkta yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına yönelik olarak davacı vekili tarafından yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince ESASTAN REDDİNE,2/İstinaf eden davacıdan alınması gereken 615,40-TL harçtan peşin yatırılan 59,30-TL harcın düşümü ile bakiye 556,10-TL istinaf ilam harcının istinaf eden davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına, 3/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,