İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2022/2341 K.2022/1874

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Görülmekte olan dava; trafik kazasına bağlı cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama neticesinde; davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, karara karşı ... Sigorta AŞ vekili ve ... ile ... LTD.ŞTİ vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Dava, trafik kazasına bağlı cismani zarar nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Davanın açıldığı tarih itibarı ile Tekirdağ İlinde müstakil bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmadığından Çorlu 3.Asliye Hukuk Mahkemesince davaya Asliye Ticaret Mahkemesi sıfatıyla bakılmıştır.

Yargılama sırasında Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 07.07.2021 tarih ve E.21646783-668/13369 numaralı kararı ile Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin Tekirdağ İlinin mülki sınırları olarak belirlendiği, Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 01/09/2021 tarihi itibariyle faaliyete geçtiği, Çorlu 3.Asliye Hukuk Mahkemesince de; yargılama devam ederken yapılan bu düzenleme nedeniyle dosyanın;

kurulan müstakil Asliye Ticaret Mahkemesi'ne devredilmesi gerektiği görüşünden hareketle dosyanın Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderildiği dosyanın gönderildiği mahkemece de, davanın esasına ilişkin inceleme yapılarak istinaf incelemesine konu kararın verildiği dosya içeriğinden anlaşılmıştır.

Davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/4 maddesine göre "Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmayan yargı çevresindeki bir ticari davada görev kuralına dayanılmamış olması, görevsizlik kararı verilmesini gerektirmez. Asliye Hukuk Mahkemesi, davaya devam eder." ifadesi gereği bir yerde ayrı bir Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmaması durumunda o yer Asliye Hukuk Mahkemesi ticari davalara da bakmakla görevlidir.

Sonradan o yer de Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması, mahkeme kurulmadan önce Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılan ticari davalarda görevsizlik kararı yada dosyanın gönderilmesi kararı verilmesini gerektirmez.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 142. maddesinde "mahkemelerin kuruluş görev ve yetkileri, işleyişi ve yargılama usulleri kanunla düzenlenir" yine Anayasanın 37. maddesi "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz" hükümlerini öngörmektedir.

Hukuk Genel Kurulu'nun 19.04.2066 tarih 2006/11-58 esas 2006/228 karar ve yine Hukuk Genel Kurulu'nun 04.04.2007 tarih 2007/11-189 esas 2007/193 karar sayılı ilamlarında belirtildiği gibi her davanın açıldığı tarihte ki şartlara göre görülmesi ve çözümlenmesi gerekir.

Yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde her uyuşmazlık meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir.

Böyle bir düzenleme varsa örneğin 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanunun geçici 1. maddesinde "Aile Mahkemesi kurulan yerlerde bu mahkemeler faaliyete geçtiğinde yargı çevresinde ve görev alana giren sonuçlanmamış dava ve işler, yetkili ve görevli Aile Mahkemeleri'ne devredilir" düzenlemesi gereği bir yerde Aile Mahkemesi kurulması ile birlikte daha önce açılmış Aile Mahkemesi'nin görevine giren davalar Aile Mahkemesi'ne devredilecektir.

Ancak 6103 sayılı Türk Ticaret Kanununun Yürürlüğü ve Uygulama Şekli Hakkındaki Kanun incelendiğinde Ticaret Mahkemeleri'nin kurulmasından önceki açılan davalara bakacağı yönünde bir düzenleme bulunmamaktadır. Ayrıca Tekirdağ ilinde müstakil Asliye Ticaret Mahkemesi'nin faaliyete geçirilmesi kararında da, derdest davaların kurulan mahkemeye devredileceği hususunda bir düzenleme bulunmamaktadır.

Bu nedenle Tekirdağ İlinde davanın açıldığı tarih itibarı ile Asliye Ticaret Mahkemesi bulunmadığından TTK'nın 5/4. maddesi gereği davaya bakan mahkemenin davayı Ticaret Mahkemesi sıfatıyla bakıp sonuçlandırması gerektiğinden Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulmuş olması gerekçesi ile dosyanın Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilemez. Bu durumda.

Tekirdağ Asliye Ticaret Mahkemesince eldeki dava yönünden yukarıda açıklanan hususlarda değerlendirme yapılması suretiyle, dahada önemlisi davaya bakma hususunda hangi sebeplerle görevin benimsendiği açıklanmadan, istinaf incelemesine konu kararın verilmesi yerinde değildir. Bu nedenle istinaf başvurularının kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ / Açıklanan nedenlerle,1/İstinaf istemine konu olan ve başlıkta yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a/3-6 maddesi hükmü uyarınca kaldırılmasına, 2/Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine,

22/12/2022