İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi E.2025/1240 K.2025/1030

İlk derece mahkemesinin ara kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

KARAR Davacı vekili dava açan dilekçesinde; dava dışı ...'ın idaresindeki müvekkiline ait ... plakalı ara ile davalı ...

Sigorta A.Ş nezdinde ZMM sigortalı, davalı ...’nun sahibi olduğu ve davalı ...'nun yönetimindeki ... plakalı aracın karıştığı 21.11.2024 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde, müvekkiline ait araçta hasara bağlı değer kaybı zararı ile aracın kullanılamamasından kaynaklanan zararların oluştuğunu, bununla birlikte ekspertiz incelemesi için masraf yapıldığını, davalıların oluşan zarardan sorumlu olduklarını belirterek,

fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla (-kısmi dava-) sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden avans faizi yürütülmek ve diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle araç değer kaybı alacağı olarak 200,00-TL'nin (sigorta şirketi yönünden sigorta limitleriyle sınırlı olmak kaydıyla) davalı araç sürücüsü ... ve davalı araç işleteni ... ile davalı ...

Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, kaza tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmek suretiyle araç mahrumiyet bedeli alacağı olarak 200,00-TL'nin davalı araç sürücüsü ... ve davalı araç işleteni ...'ndan müştereken ve müteselsilen tahsiline, temerrüt tarihinden itibaren avans faizi yürütülmek suretiyle ekspertiz ücreti alacağı (değer kaybı hesaplama raporu alacağı) olarak ödenen şimdilik 100,00-TL'nin davalı sigorta şirketinden tahsiline, davalı ...'na ait ... plaka sayılı araç üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini,

talep ve dava etmiştir.Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin değerlendirilmesi sonucunda alınan 05/05/2025 tarihli ara karar ile, davacı vekilinin kazaya karışan araç üzerine ihtiyati tedbir kararı verilmesi talebinin reddine, müteakip davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinde bulunması üzerine alının 13/05/2025 tarihli ara kararla da; davacı vekilinin ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiş, davacı vekili tarafından; trafik kazasının oluşumunda kazaya karışan araç sürücülerinin kusurlarının tespiti hususunda taraflarca düzenlenen tutanak bulunduğu,

ayrıca sunulan faturalarla müvekkilinin zararlarının yaklaşık olarak ispat edildiği, bu durumda ihtiyati haciz koşullarının gerçekleşmiş olması nedeniyle talebin reddi yönündeki ara kararın hatalı olduğu belirtilerek, yasal süresi içerisinde istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.Dava;

trafik kazasına bağlı araç hasar bedeli ile aracın kullanılamamasından kaynaklanan zararların ve ekspertiz ücretinin tahsili talebine ilişkindir.İİK'nın 257.maddesinde "Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarının ve alacaklarıyla diğer haklarını ihtiyaten haczettirebilir" denmektedir.

Bu hüküm gereğince alacaklı, para alacağı için ancak vadesinin gelmesi halinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilecektir. İİK'nın 258/1.maddesinde ise “…Alacaklı alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur…” denmektedir. Bu hükme göre alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin şekilde ispat etmesi gerekmez. Bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir.

Başka bir anlatımla ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için yaklaşık ispat kuralı gereğince mahkemenin alacaklının alacağı hakkında kanaat sahibi olması yeterlidir.Somut olayda, dava konusu zarar haksız eylemden kaynaklandığından, tazminat talepleri haksız eylemin gerçekleştiği tarihte muaccel hale gelmektedir. (6098 sayılı TBK. m.117).

Buradaki "muacceliyet" kavramı, alacaklı tarafından talep ve dava edilebilir hale gelmiş olma anlamındadır.Davacı vekili tarafından ihtiyati haciz isteminde bulunulmuş olup; bu aşamada, kusur durumunun ve zarar miktarının tam olarak belirlenmesini beklemek hakkaniyet ile bağdaşmaz.

Diğer yandan, talep konusu alacaklar rehin ile temin edilmemiş olduğundan, para alacağını temin amacına dönük olan ihtiyati haciz isteminin; (-dava dilekçesi ekinde sunulan kaza tespit tutanağı, hasar onarımına ait faturalara ve tespit raporlarına göre-) yaklaşık ispat koşulunun sağlandığı göz önüne alındığında, kabul edilmesinin koşullarının gerçekleştiği hususunda duraksamamak gerekir.

Hal böyle olunca da mahkemece, amaca uygunluk ve ölçülülük prensipleri gözetilerek harçlandırılmış dava değeri de değerlendirilerek, kazaya karışan aracın davalı taraf adına kayıtlı olması durumunda araç üzerine, aracın davalılar adına kayıtlı olmaması durumunda ise davalı sürücü ve işletenin münferit mal varlığı unsurları üzerine, ihtiyati haciz uygulanmasına karar verilmesi gerekirken, bunun yapılmamış olması hatalı olmuştur.Bu durumda; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ihtiyati haciz talebinin reddi yönündeki 13/05/2025 tarihli ara kararın HMK'nın 353/1-a/6.maddesi hükmü gereğince kaldırılmasına,

az yukarıda açıklanan hususlar gözetilerek davacı vekilinin ihtiyati haciz talebi değerlendirilerek yeni bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmesi gerekmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1/İlk derece mahkemesinin 2025/274 esas sayılı dosyası kapsamında alınan ihtiyati haciz talebinin reddi yönündeki 13/05/2025 tarihli ara kararın HMK'nın 353/1-a/6.maddesi hükmü uyarınca kaldırılmasına,2/Dosyanın;

belirtilen şekilde değerlendirme yapılarak yeni bir karar verilmek üzere mahkemesine gönderilmesine,3/İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından peşin olarak yatırıldığı anlaşılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde iadesine,4/İstinaf incelemesinin dosya üzerinden yapılması nedeniyle, avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına,5/İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından, istinaf aşamasında yapılan diğer yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince verilecek müteakip kararda dikkate alınmasına,