İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2017/2132 K.2019/964

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: davacının davalı ... sevk ve idaresindeki, davalı ... Ltd. Şti adına kayıtlı .... plakalı araç ile meydana gelen tek taraflı trafik kazası neticesinde yaralandığını ve gözlerinin kör olduğunu, kazanın meydana gelmesinde davacının herhangi bir kusurunun bulunmadığını bu nedenle fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000 TL maddi tazminatın bütün davalılardan ve 200.000,00 TL manevi tazminatın davalı ... Ltd.

Şti ve diğer davalı ... tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı .... Tic. ve San. Ltd.

Şti. cevap dilekçesinde özetle; kusur durumunun hesaplanmasını, davacının maluliyet oranının belirlenmesini, SGK tarafından ödeme yapılıp yapılmadığı hususlarının belirlenmesini bu nedenle davanın reddini talep etmiştir.Davalı .... cevap dilekçesinde özetle; kazanın davacının beyan ettiği şekilde meydana geldiğini, kendisinin kaza nedeniyle mağdur olduğunu, duruşmadaki sözlü beyanında da patronunun haberi olmadan davacının araca bindiğini beyan etmiştir.İlk Derece Mahkemesince.

1-Maddi tazminat talepleri bakımından davanın feragat nedeniyle reddine, manevi tazminat talepleri yönünden davanın kısmen kabulüne, Takdiren 20.000TL manevi tazminatın davalılar ... Ticaret ve San. Ltd. Şti’den ve ... kaza tarihi olan 11.09.2013 tarihinden itibaren işleyecek işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine; fazlaya ilişkin kısmın reddine, davalılardan ... Ltd.

Şti yönünden yargılama sırasında tensip ara kararı uyarınca 15.01.2015 tarihinde yapılan 5.000,00 TL geçici ödemenin, infaz aşamasında dikkate alınmasına,2)Davalı sigorta şirketinden talep edilen manevi tazminat bakımından, dava dilekçesinde sigorta şirketinden manevi tazminat talebinin bulunmaması nedeniyle, karar verilmesine yer olmadığına" karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı ...Tic.ve San. Ltd. Şti. vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.Davalı ... Tic.

San. Ltd.

Şti. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının hatalı olup kaldırılması gerektiğini, davalı .... müvekkil şirket yetkilisi .... çalışanı olmadığını, bu sebeple müvekkilinin adam çalıştıranın sorumluluğu hükümlerine göre sorumlu tutulamayacağını, davacının bilgi ve rızası dışında araca bindiğini, bu nedenle de müvekkiline kusur verilemeyeceğini, hatır taşıması kabul edildiği halde davacının manevi tazminat talebinin kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, müvekkilin meydana gelen olayda hiçbir sorumluluğu bulunmadığı halde kısmı tazminat ödemeye mahkum edilmesinin hatalı olduğunu,

davacının maddi tazminat yönünden davadan kısmi feragatine rağmen lehine dava dilekçesinde talep olunan maddi tazminat miktarı üzerinde nispi vekalet ücreti hükmedilmemiş olmasının hatalı olduğunu, kararın bu yön itibarıyla kaldırılması gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır. Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Dosya kapsamından, davalı ... Tic. San. Ltd.

Şti maliki ve dava dışı ... sürücüsü olduğu ... plakalı aracın tek taraflı olarak yapmış olduğu trafik kazası neticesinde araçta yolcu olarak bulunan davacı ... yaralandığı, davacının açmış olduğu iş bu dava ile maddi ve manevi tazminat talep ettiği anlaşılmaktadır. Davalı .... Tic. San. Ltd.

Şti vekili tarafından müvekkilinin adam çalıştıranın sorumluluğu hükümlerine göre sorumlu tutulamayacağını, davacı, müvekkilinin bilgi ve rızası dışında araca bindiği için müvekkiline kusur verilemeyeceği, hatır taşıması kabul edildiği halde davacının manevi tazminat talebinin kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğu yönündeki istinaf itirazları bulunmaktadır.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise,

“işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiştir. Trafik Kanunu 85.maddede düzenlenen bu sorumluluk bir tehlike sorumluluğudur 2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.

Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.Somut olayda, davalı ...

Tic. San. Ltd. Şti kazaya karışan aracın maliki-işleteni olup, şirket yetkilsinin talimatı doğrultusunda aracın Trabzon'a götürüldüğü sırada kaza gerçekleşmiştir. Zararı doğuran olay, işletenin işinin görüldüğü, işverenin emir ve talimatı dahilinde hareket edildiği sırada meydana gelmiş olup, hukuka aykırı eylem ile zarar arasında uygun nedensellik bağı bulunduğuna göre davalı ...Tic. San. Ltd.

Şti.'nin oluşan zarardan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde düzenlenen tehlike sorumluluğu kapsamında sorumluluğu doğmuştur. Hatır taşıması bulunması ise tazminatta indirim sebebi olup tazminat talebinin tümden reddi sonucunu doğurmayacaktır.

Karayolları Trafik Kanunu'nda manevi tazminat konusunda özel bir düzenleme yapılmadığından trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle manevi tazminat talep edilmesi halinde TBK'da manevi tazminata ilişkin hükümler uygulanacaktır.

TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/1.maddesine göre, " Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir.

"Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, kaza tarihi, davacının uğradığı zararın kapsamı, bedensel zararlarda yaralanmanın mahiyeti, maluliyet oluşmuş ise maluliyet oranı, iyileşme süresi, davalıların sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak,

meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir.Eldeki davada, Mahkemece davacı ... yaralanması nedeniyle yaralanmanın mahiyeti, yaralanmanın geçici ya da kalıcı mı olduğu, maluliyet oluşmuş ise maluliyet oranı, iyileşme süresi konularında hiçbir inceleme yaptırılmadan ve rapor alınmadan karar verilmiştir.

O halde Mahkemece; meydana gelen trafik kazası sonucu yaralandığı iddia edilen davacı ... yaralanmasının mahiyeti, maluliyet oluşmuş ise geçici ya da kalıcı mı olduğu, kalıcı maluliyet oluşmuş ise maluliyet oranı ve iyileşme süresi konusunda ATK 'dan yada üniversitelerin adli tıp ana bilim dalı başkanlıklarından olay tarihinde yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine göre bilirkişi rapor alınması ile tarafların mali ve sosyal durumları ile yukarıda açıklanan ilkeler birlikte değerlendirilerek somut olaya uygun miktarda manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru olmamıştır.

Belirtilen nedenlerle, davalı ... Tic. San. Ltd. Şti vekilinin istinaf itirazlarının HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş, kaldırma sebebine göre vekalet ücreti konusundaki istinaf itirazı konusunda bu aşamada inceleme yapılmamıştır.