İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2021/1623 K.2023/2503

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; şirketi tarafından zorunlu mali trafik sigortası düzenlenen, diğer davalı ...'a ait olan ... plakalı aracın, davalı ...'ın sevk ve idaresinde iken 17/04/2017 tarihinde müvekkillerinin murisi ve desteği ...'e çarpması sonucunda vefat ettiğini, müvekkillerinden müteveffanın eşi ... için 70.000,00 TL, müteveffanın oğlu ... için 30.000,00 TL olmak üzere 100.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline,

müvekkili... için fazlaya dair tüm haklarını saklı tutarak şimdilik 10.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ...

Sigorta A.Ş.vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plakalı aracın ZMSS ile teminat altına alındığını, müvekkilinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru, gerçek zarar ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu manevi zararın teminat dışında olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kazanın oluşumunda müvekkilinin kusuru bulunmadığını, davacının mirasçısının kırmızı ışıkta geçmesinin kazaya sebebiyet verdiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın maddi tazminat yönünden kabulüne, 54.083,90TL maddi tazminatın davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, söz konusu maddi tazminata davalılar ... ve ... yönünden olay tarihinden, diğer davalı sigorta şirketi yönünden ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz uygulanmasına,

davanın manevi tazminat yönünden kısmen kabulüne, tarafların kusur oranları, sosyal ekonomik yapıları, olay nedeniyle duyulan elem kederin giderilmesinin temini maksadı ile hak ve nezafet gözetilerek davacı ... yönünden 30.000TL, diğer davacı ... yönünden ise takdiren 10.000TL olmak üzere toplam 40.000TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müşterek ve müteselsil tahsili davacı taraflara ödenmesine " karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacılar vekili ile davalılar ... ve ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketine davacılar adına başvuru yapıldığı ve şirket tarafından da hasar dosyası düzenlediğini, davalı sigorta şirketi yönünden faiz başlangıç tarihinin temerrüde düştüğü tarih belirlenmek suretiyle tespit edilmesi gerektiğini, dava tarihinden itibaren faize hükmedilmiş olmasında hukuka uygunluk bulunmadığını, hakimin yargılamada toplanan tüm delilleri ve özel halleri göz önünde tutularak hak sahibine manevi zararın adı ile verilmesine karar vereceği para tutarının adalete uygun olması gerektiğini,

ülkenin ekonomik koşulları paranın satın alma gücü olayın ağırlığı gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiğini, takdir edilen manevi tazminatın az olduğunu, hakkaniyete uygun manevi tazminata hükmedilmesini talep ettiklerini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Davalılar ... ve ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkile atfedilen kusur oranının kabul edilmesinin mümkün olmadığını, mahkemece bu kusur oranları üzerinden hesaplama yapılmış olmasının hatalı olduğunu, davaya konu olaya ilişkin Torbalı 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2017/395 Esas sayılı dosyasında alınan raporlar da incelendiğinde müvekkile atfedilen kusuru kabul etmemekle birlikte müteveffa ...'in karşıdan karşıya geçişi sırasında yaya yolunu kullanmadığını, yolu kontrol etmediğini, kontrollü geçiş kurallarına uymadığını, solundan yanaşan araca rağmen kaplamaya girdiğinin dosya kapsamından sabit olduğunu,

bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde yerel mahkemece belirlenen manevi miktarının fahiş olduğunu, manevi tazminat takdiri yapılırken tarafların sosyal ve ekonomik durumları gözetilmesi gerektiğini, manevi tazminatın miktarının bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmaması ve her olaya göre değişen özel hal ve şartların gözetilmesi gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

Dosya kapsamından, 17/04/2017 tarihinde saat 15.30 sularında, sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı Torbalı istikametinden İzmir istikametine seyri sırasında Yazıbaşı trafik ışıklarını yaklaşık 30 metre geçtiğinde aracının sağ ön yan kısmı ile yolun sağından soluna geçmekte olan yaya ...'e orta şerit üzerinde çarpması neticesinde, ölümle sonuçlanan trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.

Kaza tespit tutanağında sürücünün tali, yayanın asli kusurlu olduğu belirtilmiştir. Torbalı Cumhuriyet Başsavcılığınca yerinde keşif yapılarak alınan bilirkişi raporunda sürücü ve yayanın %50 şer oranda eşit kusurlu oldukları belirtilmiştir. Ceza Mahkemesinden ATK Trafik İhtisas Dairesinden alınan raporda sürücünün tali, yayanın asli kusurlu bulunduğu, Dairemizce inceleme talep edilmesi üzerine Uyap üzerinden gönderilen dosyanın incelenmesinden belirlenmiştir.

Mahkemece yapılan bilirkişi incelemesinde sürücünün %30, yayanın %70 kusurlu olduğu belirlenmiş ve bu rapor hükme esas alınmıştır. Hükme esas alınan raporun kaza tespit tutanağı ile uyumlu ve Torbalı Cumhuriyet Başsavcılığınca alınan rapora göre de davalı lehine olduğundan kusura ilişkin istinaf yerinde bulunmamıştır.

Gerekli belgeler ibraz edilmeksizin başvuruda bulunulmuş olduğundan sigorta şirketinin temerrüdünden bahsedilemeyeceğinden faiz başlangıcının dava tarihi olarak uygulanmasında isabetsizlik bulunmamaktadır.Karayolları Trafik Kanunu'nda manevi tazminat konusunda özel bir düzenleme yapılmadığından trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle manevi tazminat talep edilmesi halinde TBK'da manevi tazminata ilişkin hükümler uygulanacaktır.

TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/2.maddesinde "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır Bu yasal hüküm gereğince, hükmedilecek para, zarara uğrayanda manevi huzur duygusunu doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer işlevi olan özgün bir nitelik taşır.

Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin zararın karşılanması da amaç edinilmemiştir.22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmetmesi gerekmektedir(Yargıtay HGK'nun 23/06/2004 tarih, 13/291-370 E.-K. sayılı kararı).

TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/2.maddesi ve 22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı çerçevesinde, somut uyuşmazlıkta olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu ile tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları, manevi tazminatın belirlenmesine ilişkin ilkelerle birlikte dikkate alındığında mahkemece belirlenen manevi tazminat miktarlarının, manevi tazminat müessesinin amacına ve hakkaniyete uygun, yeterli ve makul olduğu kanaatine varıldığından manevi tazminata ilişkin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

Bu nedenlerle; davacılar vekili ile davalılar ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.