İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2022/2644 K.2025/1782

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

27/01/2016'da, davalı ...'in sevk ve idaresinde bulunan ve davalı ...'e ait bulunan... plakalı aracın davacı müvekkili ...'a çarparak, müvekkilinin sol bacağındaki kemilkerin ezilmesine neden olacak şekilde yaralamalı trafik kazasına sebebiyet verdiğini, davalı ...'in asli kusurlu olarak hem ters yönden hem de süratli olarak aracını sevk ve idare ettiğini, ters yönden gittiğini kendisinin de ifade ettiğini, davalı Anadolu Sigorta'nın... plakalı aracın üzerinde trafik sigortası bulunduğunu, davacının 9 saat süren riskli bir ameliyat geçirdiğini, bacağına platin takıldığını, kaza tarihinden bu yana işe gidemediğini,

çalışamamakta ve eşinin bakımına muhtaç olduğunu, davacı ...'un da eşinin bakımına yapmak durumunda kaldığından işe gidemediğini ve eşinin geçiriş olduğu kaza nedeniyle manevi çöküntü yaşadığını beyan ederek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davacı Harun için 1.000 TL maddi,12.000 TL manevi tazminatın; davalı Havva için 1.000,00-TL maddi ve 7.000,00-TL manevi taminatın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ...

Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirket tarafından tanzim edilen, 30/01/2015-2016 vadeli ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacı yanın kazanın meydana geldiğini ve zarar görenin de bu kazaya karıştığını ispat etmesi gerektiğini, davaya konu talebin zamanaşımına uğramış olduğunu, ZMMS Genel Şartları'nın "A.3-Teminat Dışında Kalan Haller" başlıklı maddesinde de belirtildiği üzere manevi tazminat taleplerine ilişkin olarak Trafik Poliçesi'nde teminat bulunmadığını,

kazanın oluşumunda sigortalı araç sürücüsünün bir kusuru olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili adına kayıtlı bulunan... plakalı aracın diğer davalı ...

Sigorta tarafından sigorta edildiğini, aracın sigortalı olması nedeniyle oluşacak zarardan da sigorta şirketinin sorumlu olması gerektiğini, aracı kullananın davalı ... olduğunu, müvekkilline kaza nedeniyle sorumluluk yüklenilemeyeceğini, davacının iddia ettiği gibi bir kazanın meydana gelmediğini, kusurun davacıya ait olduğunu, ispat yükünün davacıda olduğunu, davacının kendi beyanlarına göre gazete dağıtıcı olarak asgari ücretle çalıştığını, karısının da ev hanımı olup temizliğe gittiğini, davacının yan geliri olduğu yönündeki abartılı gelir beyanı anlatımlarının kötü niyetli olduğunu,

zamaaşımı itirazında bulunduklarını belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda.

"Maddi tazminat talebi yönünden tüm davalılar yönünden feragat nedeniyle reddine, manevi tazminat talebinin kısmen kabul kısmen reddi ile, 5.000 TL ... yönünden, 2.000 TL ... yönünden kabulü ile 7.000 TL tazminatın davalılar ... ve ...'den olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacılar vekili ve davalı ...

Sigorta Şirketi vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; maddi tazminat taleplerinin davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığını, mahkeme dosyasına sulh dilekçesi sunulduğunu, sulh dilekçesinde vekalet ücreti talebi olmamasına rağmen aleyhlerine vekalet ücretine hükmedildiğini, manevi tazminat miktarının düşük olduğunu belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Davalı ...

Sigorta Şirketi vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel Mahkemece 1.415,93 TL ilam harcının davalılardan alınarak davacı tarafa ödenmesine karar verildiğini, alacak kaleminden müvekkili şirketin sorumluluğu bulunmadığını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 6. maddesine göre; anlaşmazlık, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle;

ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, bu Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunur.Dava tarihinden sonra yargılama devam ederken, davalı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılması nedeniyle, davacı vekilinin dilekçesi ile; davalı ...

Sigorta şirketi ile sulh olduklarını, maddi tazminat taleplerinden vazgeçtiklerini ve davaya sadece manevi tazminat talepleri yönünden devam ettiklerini, vekalet ücreti ve yargılama gideri talepleri olmadığını belirttiği; yine davalı ... Sigorta şirketi vekilinin de dilekçesi ile; davacılar ile sulh olunduğunu, maddi tazminatın ödendiğini, vekalet ücreti ve yargılama gideri taleplerinin olmadığını belirttiği görülmüştür.Hem davacılar vekilinin hem de davalı ...

Sigorta şirketi vekilinin dilekçelerinde sulh ve feragat nedeniyle karşılıklı olarak vekalet ücreti ve yargılama gideri taleplerinin olmadığını belirtmeleri dikkate alınarak; feragat nedeniyle reddine karar verilen maddi tazminat yönünden davalı ...

Sigorta şirketi lehine davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiş hükmün bu yönden düzeltilmesi gerekmiş; maddi tazminat yönünden davalı ... lehine, davacılar aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesi yönünden davacıların istinafının bulunmadığı, bu durumun davalı ... lehine usuli kazanılmış hak oluşturduğu anlaşılmakla, hükme bu yönden dokunulmamıştır.Karayolları Trafik Kanunu'nda manevi tazminat konusunda özel bir düzenleme yapılmadığından trafik kazası nedeniyle oluşan cismani zarar nedeniyle manevi tazminat talep edilmesi halinde TBK'da manevi tazminata ilişkin hükümler uygulanacaktır.

TBK'nın "manevi tazminat" başlıklı 56/1.maddesinde, "Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. ". Yine 56/2.maddesinde ise "Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir.” şeklinde düzenleme yer almaktadır.

22.06.1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacının uğradığı zararın kapsamı, davalının sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak,

meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmetmesi gerekmektedir(Yargıtay HGK'nun 23/06/2004 tarih, 13/291-370 E.-K. sayılı kararı).Bu açıklamalar çerçevesinde, somut uyuşmazlıkta olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu, davacı ...'un yaralanmasının mahiyeti ve iyileşme süresi ile tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları ile manevi tazminatın belirlenmesinde hakim olan ilkeler ile İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesi birlikte değerlendirildiğinde,

TBK'nın 56/1. maddesi kapsamında davacı ... lehine verilen manevi tazminat miktarının; yaralanmanın ağır bedensel zarar mahiyetinde olmasına göre TBK'nın 56/2. maddesi kapsamında davacı Harun'un eşi olan diğer davacı ... lehine verilen manevi tazminat miktarının bir miktar düşük olduğu, manevi tazminat müessesinin amacına ve hakkaniyete uymadığı, davacı ... için 12.000,00-TL, davacının eşi ... için 7.000,00-TL manevi tazminata hükmedilmesinin uygun olacağı kanaatine varıldığından bu yöne değinen davacı vekili istinaf talebi yerinde görülmüş, hükmün bu şekilde düzeltilmesine karar verilmiştir.Davalı ...

Sigorta şirketi vekilinin harç yönünden yaptığı istinaf başvurusunun incelenmesinde ise; kamu düzenine ilişkin olarak, davanın reddi halinde mahkemece hüküm altına alınan harçlardan davacıların sorumlu olması gerekirken, davacı tarafça dava açılırken yatırılan 29,20-TL başvurma harcı, 71,73-TL peşin harç ve 1.315,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.415,93-TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesi doğru olmadığından, hükmün bu bendi çıkarılarak hükmün düzeltilmesine karar verilmiştir.Bu nedenle; davacılar vekili ve davalı ...

Sigorta Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.