İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/349 K.2026/23

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle. 24/09/2017 tarihinde Ankara'dan Kocaeli istikametine giden ve davacı ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı araç ile davalı ...

Sigorta A.Ş. tarafından ...sigorta poliçesi ile sigortalanıp, davalı ...'ın 1,43 promil alkollü olarak sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın karıştığı trafik kazası sonucunda; ...plakalı araç içinde yolcu konumunda bulunan...ve... ile sürücü ...'ün ağır yaralandıklarını, davacılar ... ve ...'in kızı ve davacı ...'ın kardeşi olan ...'in vefat ettiğini belirterek; kazada yaralanan davacılar ... ..., ... ve ... için ayrı ayrı fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00'er TL geçici ve sürekli iş göremezlik zararının;

vefat eden ...'nin desteğinden yoksun kalan davacılar anne ..., baba ... ve kardeşi... için ayrı ayrı fazlaya dair haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00'er TL destekten yoksun kalma tazminatı olmak üzere toplam 6.000,00 TL maddi tazminatın davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte müşterek ve müteselsilen tahsiline;

davacı anne ..., davacı baba ... ve davacı kardeş... için ayrı ayrı 30.000,00'er TL, davacı dayı ... ..., davacı anneanne...ve davacı teyze... için ayrı ayrı 20.000,00'er TL olmak üzere toplam 150.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalı ...'dan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacılar ıslah dilekçesi ile talebini 403.517,62 TL'ye yükseltmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu kaza nedeni ile davacı anne ... ve davacı baba ... tarafından dava öncesi yapılan yazılı başvuru sonrası 22.01.2018 tarihinde toplam 123.189,17 TL maddi tazminat ödemesi yapılarak sorumluluklarını yerine getirdiklerini, geçici iş göremezlik tazminat taleplerinden sorumlu olmadıklarını, sürekli maluliyet zararı hesaplamalarında da TRH 2010 ve 1,8 iskonto ile aktüeryal hesaplama yapılmasını, maluliyet durumlarının ATK tarafından tespitini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla dava tarihinden itibaren yasal faiz talep edilebileceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ...vekili cevap dilekçesinde özetle; acentelerin tazminat ödeme sorumlulukları bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kusur oranlarının değişeceğini, müterafik kusur uygulanması gerektiğini, kazaya konu aracın kiralanmış olup, gerekli teknik ve güvenlik bakımlarının yapılıp yapılmadığının belli olmadığını, kaza anında ...'nin araçtan dışarı fırlamış ve kafa travmasına bağlı beyin kanaması, ayrıca pelvisten aldığı travmaya bağlı olarak oluşan iç kanama sonucu dolaşım ve solunum durması nedeniyle vefat ettiğini, araçtan fırladığı için böyle bir travmaya maruz kaldığı göz önüne alındığında küçük ...'in bakım ve gözetiminden sorumlu araçtaki diğer aile bireylerinin sorumluluklarını yerine getirmediklerini, tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda. "Davalı ...Ş. aleyhine açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine. Davalı ... Sigorta A.Ş. ve ... aleyhine açılan maddi tazminat davası yönünden; davacı ... ve ... tarafından açılan maddi tazminat davasının reddine. Davacı ... için 635.38 TL, davacı ... için 702,03 TL geçici iş göremezlik tazminatının davalı ... yönünden 23.09.2017 kaza tarihinden itibaren, davalı ...

Sigorta A.Ş. yönünden 22.01.2018 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, aşan istemin reddine. Davacı ... yönünden 213.885,85 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin 137.026,30 TL'lik sorumluluk limiti gözetilerek davalı ... yönünden 23.09.2017 kaza tarihinden, davalı .... yönünden 22.01.2018 dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, aşan istemin reddine,. Davacı ... ... yönünden 108.927,44 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı ...

Sigorta Sigorta A.Ş.'nin 69.784,53 TL'lik sorumluluk limiti gözetilerek davalı ... yönünden 23.09.2017 kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 22.01.2018 dava tarihi itibariyle işlemiş yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, aşan isteminin reddine.

Davalı ... aleyhine açılan manevi tazminat davası yönünden davanın kısmen kabulü ile, davacı ... için 23.000 TL, davacı ... ... için 23.000 TL, davacı ... ... için 20.000 TL, davacı ... için 13.000 TL, davacı ... için 13.000 TL, davacı ... için 10.000 TL olmak üzere toplam 102.000 TL manevi tazminatın 23.09.2017 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ...'dan tahsiline, aşan manevi tazminatın istemlerinin reddine" karar verilmiştir.

Bu karara karşı davacılar vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davacı ... için maddi tazminat davası reddedilmiş ise de, davacı ...'nın ağır yaralandığını, maluliyete dair ATK Genel Kurulu'ndan rapor alınmadığını, hükme esas alınan raporun yetersiz olduğunu; müteveffanın kardeşi olan...'ın destekten yoksun kalma talebi reddedilmiş ise de; bu tespitin hatalı olduğunu, destekten yoksun kalma tazminatının sadece ekonomik ve parasal olarak değerlendirilmediğini, ölenin destekliğinin yalnızca parasal olamayacağını, yardım ve hizmet ederek, yiyecek ve eşya vererek,

bakıp gözeterek de destek olunabileceğinin son dönem kararları ile geçmişten gelen pek çok kararların bu yönde istikrar kazandığını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, yaralamalı ve ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı, geçici ve sürekli iş göremezlik talepli maddi tazminat ve ölüm nedeniyle manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Dosya kapsamından 24/09/2017 tarihinde, davacılar ... ve ... ile müteveffa ... ...'nın yolcu olarak bulundukları, davacı ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı araç ile davalı ...

Sigorta A.Ş. tarafından ...sigorta poliçesi ile sigortalanıp, davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın karıştığı trafik kazası sonucunda; ...plakalı araç içinde yolcu konumunda bulunan...ve... ile sürücü ...'ün yaralandıkları, davacılar ... ve ...'in kızı, davacı ...'ın ise kardeşi olan ...'in vefat ettiği anlaşılmıştır.Olayla ilgili ceza yargılamasının yapıldığı Düzce 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2018/38 Esas, 2019/113 Karar sayılı dosyasına sunulan ve hükme esas alınan 12/01/2018 tarihli bilirkişi raporuna göre;

... plaka sayılı araç sürücüsü davalı ...’ın 2918 sayılı yasanın 48/5 maddesinde yer alan alkollü araç kullanmak ve 56/1-a maddesinde yer alan şerit izleme ve değiştirme kurallarına uymamak maddelerini ihlal ettiğinden asli kusurlu olduğu, diğer araç sürücüsü...’nın kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığının belirtildiği, ceza yargılamasında sanık ... ...'ın mahkumiyetine karar verildiği, bu kararın istinaf edilmeksizin 31/05/2019'da kesinleştiği, İlk Derece Mahkemesince bu kusur raporuna itibar edildiği anlaşılmıştır.Davacı ... hakkında ATK 2.İhtisas Kurulu tarafından düzenlenen 10/07/2020 tarihli rapora göre;

"...Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre değerlendirildiğinde; kişinin tüm vücut engellilik oranının % 0 olduğu.

İyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 15 (onbeş) güne kadar uzayabileceği..." şeklinde rapor düzenlendiği; aynı kurul tarafından düzenlenen 22/02/2021 tarihli rapora göre; "...Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kapsamında malüliyetine neden olacak düzeyde araz bırakmamış olduğundan sürekli malüliyet tayinine mahal olmadığı; iyileşme (iş göremezlik) süresinin olay tarihinden itibaren 15 (onbeş) güne kadar uzayabileceği..." şeklinde rapor düzenlendiği anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince hükme esas alınan maluliyet raporunun dosya kapsamı ve davacının kaza nedeniyle düzenlenen tüm tıbbi belgeleri de incelenerek, maluliyet oranının tespiti açısından kaza ile yaralanma arasındaki illiyet bağı da açıklanarak kaza tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Yönetmelik hükümlerine uygun şekilde düzenlenmiş olmasına ve dosya içerisinde ATK 2.İhtisas Kurulu raporu ile çelişen herhangi bir rapor olmadığından ATK Genel Kurulu'ndan rapor alınması gerekmediğine ve kaza tarihinde 18 yaşından küçük davacı için geçici iş göremezlik zararı hesaplanamayacağına göre bu yöne değinen istinaf itirazları yerinde değildir.

Destek kavramı, gerçekleşmiş veya gerçekleşmesi umulan bir bakım ilişkisini gösterir. Eylemli ve düzenli olarak bir kimsenin geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak biçimde ona yardım eden veya olayların olağan akışına göre eğer ölüm gerçek1eşmeseydi az veya çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır. Bu manada, bir başka kişiye fiilen bakan, onu geçindiren veya ileride bakma, geçindirme ihtimali bulunan kişi, destektir.

İlk durumda eylemli destek, ikinci durumda ise varsayımsal (farazi) destek kavramı söz konusudur. İfade olunan bu hususlar, gerek öğretide gerekse Yargıtay uygulamalarında kabul edilmiş olup, destek kavramının sadece mali olarak yardımı ifade etmediği, bakım ve hizmet etmek suretiyle sağlanacak katkıyı da kapsadığı genel olarak kabul edilmektedir.

Hukuk Genel Kurulunun 21/04/1982 gün, 979/4-1528 E., 412 K. sayılı kararında da belirtildiği üzere; destek kavramı hukuksal bir ilişkiyi değil, eylemli bir durumu hedef tutar ve ne hısımlığa ne de nafaka hakkındaki hükümlere dayanır. Sadece eylemli ve düzenli olarak geçimini kısmen veya tamamen sağlayacak şekilde yardım eden ve olayların olağan akışına göre eğer ölüm vuku bulmasaydı, az çok yakın bir gelecekte de bu yardımı sağlayacak olan kimse destek sayılır.

O halde destek sayılabilmek için yardımın eylemli olması ve ölümden sonra da düzenli bir biçimde devam edeceğinin anlaşılması yeterli görülmektedir.

Somut olayda; destekten yoksun kalma maddi tazminatı talep eden davacı ... desteğin kardeşi olup, davacı ...'in ... doğumlu olup kaza tarihinde 17 yaşının içinde, müteveffa ...'in ise ... doğumlu olup kaza tarihinde 14 yaşının içinde olduğu, kaza esnasında davacı ...'in anne ve babasının halen sağ olduğu, desteğin ölmeyip yaşaması halinde, ileride abisine eylemli ve düzenli olarak maddi veya hizmet/bakım sağlayarak destek olacağına dair iddianın hayatın olağan akışına uygun olmadığı değerlendirilmekle, bu yöne değinen istinaf talebi yerinde değildir.Bu nedenlerle;

davacılar ... ve ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.