İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2023/973 K.2026/738

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle.

05.03.2019 günü, davacıların desteğinin yolcu olarak bulunduğu, ...'nın, sevk ve idaresindeki ...plakalı araç ile ...sevk ve idaresindeki ... plakalı çekici ve çekicide takılı olan ... plakalı yarı römorkun karıştığı kaza neticesinde ...'nin vefat ettiğini belirterek, şimdilik destekten yoksun kalma tazminatı olarak 500,00 TL'nin (300,00 TL ......, 100,00 TL ..., 100,00 TL ........) davalı sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olarak tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

davacının dava öncesi başvuruda gerekli belgeleri sunmadığını, müvekkili şirketin sigortalısı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğunu, hatır taşıması koşullarının mevcut olduğunu, müterafik kusur durumunda mevcut olup olmadığının araştırılması gerektiğini, davanın zamanaşamına uğradığını, ...'dan ödeme varsa indirilmesi gerektiğini, belirterek davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda.

"Davacının davasının kısmen kabulü ile, davacı ... için 167.502,18 TL, davacı ... için 91.810,50 TL, davacı ... için 100.687,32 TL'nin davalı ...'dan alınarak davacılara verilmesine, davalı sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına, davalı sigorta yönünden 23/09/2020 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, geri kalan kısım yönünden talebin reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; hükme esas alınan hesap raporuna karşı sunmuş olduğu itirazlar doğrultusunda yeni bir rapor alınması gerektiğini, hesap raporunun eksik ve hatalı incelemeye dayandığını, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada müteveffanın anne ve babasının hesaplamaya dahil edilmediğini, bu nedenle müteveffanın eşinin ve çocuklarının destekten yoksun kalma tazminat alacaklarının olması gerekenin oldukça üstünde hesaplandığını, kazanın meydana gelmesinde başka unsurların etkili olup olmadığı araştırılmadan eksik inceleme ile hazırlanan bilirkişi raporunun,

mahkemece esas alınarak hüküm kurulması kabul edilemeyeceğini, hesaplanacak tazminat miktarı üzerinden müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.Dava, ölümlü trafik kazası nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.

05/03/2019 tarihinde, dosyası işbu dosyadan tefrik edilen ...'nın sevk ve idaresinde olup davalıya ...poliçesi ile sigortalı ...plakalı araç ile dava dışı dışı ...sevk ve idaresindeki ... plakalı çekici ve çekicide takılı olan ... plakalı yarı römorkun karıştığı kaza neticesinde, ...plakalı araçta yolcu olarak bulunan ...'nin vefat ettiği, müteveffanın eşi ve çocukları olan davacıların destekten yoksun kalma talebiyle eldeki davayı açtıkları anlaşılmıştır.Olayla ilgili kaza tespit tutanağı tutulmadığı,

ceza soruşturmasının yapıldığı Tekirdağ C.Başsavcılığı'nın 2019/3159 soruşturma sayılı dosyasına sunulan 20/03/2019 tarihli trafik bilirkişi raporunda, kazanın meydana gelmesinde ...plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, ... plakalı çekici ve çekicide takılı olan ... plakalı yarı römorkun sürücüsünün kusurunun bulunmadığı; ceza yargılamasının yapıldığı Tekirdağ 1.Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2019/167 Esas sayılı dosyasında alınan 24/07/2019 tarihli ATK raporunda, kazanın meydana gelmesinde ...plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu,

... plakalı çekici ve çekicide takılı olan ... plakalı yarı römorkun sürücüsünün kusurunun bulunmadığı hususunun belirtildiği. İlk Derece Mahkemesince ceza dosyası sonucunun beklenmediği ve yeniden kusur raporu alınmadığı, ceza dosyasında alınan ATK raporuna itibar edildiği. UYAP'tan yapılan sorgulamada Tekirdağ 1.Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2019/167 Esas sayılı dosyasında düşme kararı verildiği, kararın istinaf edilmeksizin 28/12/2021 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.

Bu durumda aynı olay nedeniyle ceza yargılama aşamasında alınan ATK kusur raporuna itibar edilmiş ise de, ceza dosyasının düştüğü anlaşılmakla, İlk Derece Mahkemesince ATK Trafik İhtisas Dairesi'nden, ......Makine Mühendisliği bölümünde görevli akademisyenlerden oluşturulacak bilirkişi kurulundan veya Karayolları Genel Müdürlüğü Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek uzman bilirkişi kurulundan çelişkiyi giderecek şekilde kazanın oluşumunda kusur dağılımını belirleyen gerekçeli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde sonuca gidilmesi doğru olmamıştır.

Kazaya ilişkin tutulan trafik kazası tespit tutanağı bulunmadığı, müteveffanın ölü muayene raporunda ölüm nedeninin trafik kazasına bağlı künt kafa ve yüz travması nedeniyle gerçekleştiği tespit edilmiş ise de; yargılama esnasında müteveffanın emniyet kemeri takmadığına ilişkin bir saptama bulunmadığı gibi aksinin davalı tarafça da ispat edilememiş olması ve kazanın oluş şekli nedeniyle müterafik kusura yönelik istinaf itirazının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

Yine Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin kabul görmüş pay esasına göre "çocuksuz durumda destek, desteğin gelirini eşi ile ortak paylaşacağı varsayımına dayalı olarak, gelirden desteğin %50 ve eşin %50 pay alacağı kabul edildiği.

Çocukların eş ile birlikte destek payı alacağı durumda ise destek gelirden eşi ile birlikte 2’şer pay alırken çocuklara birer pay verileceği, yine eş, çocuklar ile ana babanın pay alacağı durumlarda desteğe 2 pay, eşe 2 pay, çocukların her birine 1’er pay, ana ve babaya 1’er pay ayrılarak böylece gelirin tamamının dağıtılacağı esasına dayalı olduğu.

Çocukların sayısı arttıkça hem desteğe ayrılan pay, hem de eş ve çocuklar ile ana ve babaya ayrılacak payların düşeceği, Çocukların destekten çıkması ile birlikte destekten çıkan çocuğun paylarının destek, eş ve diğer çocuklara dağıtılarak, anne ve babaya verilmeyeceği. Böylece geriye kalan eş ve çocukların payları ile desteğin payının artacağı.

Ana ve babadan birinin destekten çıkması ile payının diğerine aktarılacağı, ana ve baba ile çocukların tamamının destekten çıkması durumunda ise yine çocuksuz eş gibi desteğe 2 pay, eşe 2 pay esasına göre %50 pay desteğe, %50 pay eşe verilerek varsayımsal olarak gelir paylaştırılarak tazminatın bu ilkelere göre hesaplanmasının" benimsenmiştir.Hükme esas alınan aktüer bilirkişi raporunda, müteveffanın destek tazminatı hesabı yapılırken; anne ve babasının hayatta olup olmadığı araştırılmadığı halde, anne ve babaya pay ayrılmadığı, desteğin tüm gelirini eşi ve iki çocuğu ile paylaşacağı varsayımı ile hesaplama yapıldığı görülmektedir.

Dosya kapsamında desteğin kaza tarihinde anne ve babasının hayatta olup olmadığı araştırılmaksızın, murisin gelirinden anne ve babaya destek payı ayrılmadan yapılan hesaplama eksik ve hatalı olmuştur.

Bunun yanında müteveffanın eşi olan davacı ... ...'nin kayıtlardaki doğum tarihi..../05/1995 olup aktüerya raporunda doğum tarihinin 10/03/1964 olarak yazılması ve hesaplamanın buna göre yapılması da doğru olmamaıştır.O halde mahkemece, destek Afganistan vatandaşı olduğundan nüfus kayıtları getirilerek, kaza tarihinde desteğin anne ve babasının hayatta olup olmadığı hususunun araştırılması suretiyle Yargıtay 4. Hukuk Dairesi uygulamasına da uygun şekilde;

aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak oluşacak sonuca göre usuli kazanılmış haklar da gözetilmek sureriyle karar verilmesi gerekirken, destek paylarının ve müteveffanın eşi olan davacının doğum tarihinin hatalı belirlendiği rapordaki hesaplamaya göre karar verilmesi doğru olmamıştır.

Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.