İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi E.2025/265 K.2026/209

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle.

06.08.2016 tarihinde müvekkillerinin yolcu olarak bulunduğu ... plakalı aracın tek taraflı kaza yapması sonucu araçta yolcu olarak bulunan müvekkillerinin ağır yaralandığını, trafik kazası tespit tutanağına göre kazanın sorumlusu olan araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, kazaya neden olan aracın davalıya trafik sigortalı olması nedeniyle davadan önce davalıya başvuru yapıldığını ancak ödeme yapılmadığını belirterek, davacı ... için 500,00 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL geçici iş göremezlik, 500,00 TL bakıcı ve tedavi gideri;

davacı ... için 500,00 TL sürekli iş göremezlik, 500,00 TL geçici iş göremezlik, 500,00 TL bakıcı ve tedavi gideri olmak üzere toplam 3.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden işletilecek avans faizine hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacılar vekili ıslah dilekçesi ile talebini 924.223,07 TL'ye yükseltmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

başvuru koşulunun yerine getirilmediğini, ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde ... sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun kusur oranında ve poliçe limiti ile sınırlı sorumluluk olduğunu, kusur durumunun ve maluliyet derecesinin tespit edilmesi ve kaza tarihindeki bilinen ücret üzerinden aktüerya raporu alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik zararının teminat içinde olmadığını dava tarihi itibaren yasal faiz talep edilebileceğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın kısmen kabulüne; davacı ... yönünden;

daimi işgöremezlik nedeniyle 310.000,00 TL, geçici bakıcı gideri ve tedavi gideri nedeniyle 310.000 TL olmak üzere toplam 620.000 TL'nin 08.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, davacının geçici işgöremezlik zararı talebinin (500,00 TL) reddine; davacı ... yönünden; daimi işgücü kaybı nedeniyle 291.045,61 TL, geçici bakıcı gideri 1.177,46 TL, tedavi gideri 12.000 TL olmak üzere toplam 304.223,07 TL tazminatın 08.08.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

davacının geçici işgöremezlik zararı talebinin (500,00 TL) reddine" karar verilmiştir.Bu karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; asgari ücret artışlarının, bozma sonrasında gerçekleştirilen yeniden yargılama esnasında alınan hesap raporuna yansıtılamayacağının yüksek mahkeme içtihatları ile ortaya konduğunu, dosyada 26.08.2024 tarihli bilirkişi raporunda bu hususun ifade edilerek ikili hesaplama yapıldığını, ... yönünden 2024 asgari ücretine göre yapılan hesaplamanın karara dayanak yapıldığını, hukuka aykırı olarak fahiş bir tazminata hükmedildiğini,

ilk karardan sonraki asgari ücret artışlarının bozma sonrasında alınan rapora yansıtılamayacağını, aktüer raporunda benimsenen güncel verilere göre hesaplamanın kabul edilerek hükme esas alınmasının doğru görülmeyeceğini, istinafa konu kararda ilk rapor tarihindeki verilere göre 41.175,78- TL tazminatın söz konusu olduğunu, buna rağmen sonradan aldırılan rapor tarihindeki verilere göre 291.045,61- TL üzerinden hatalı ve hukuka aykırı hüküm kurulduğunu, usuli kazanılmış hakların gözetilmediğini, mevzuat ve kökleşmiş yargıtay içtihatları gereğince "tedavi gideri" bakımından ... sigortacısının herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını,

emniyet kemeri kullanılmadan seyahat edilmesinin müterafik kusur oluşturacağını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.

Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.Mahkemece ilk verilen hükmün istinaf edilmesi üzerine Dairemizin 15/06/2023 tarih,

2021/634 Esas ve 2023/1156 Karar sayılı kararı ile "...Dava dilekçesinde davacılar için bakıcı ve tedavi gideri denilerek iki ayrı kalemden tazminat talep edildiği halde tedavi gideri ile ilgili davacılar vekilinden açıklama alınmamış ve bu konuda bilirkişi raporu da alınmamış olması eksik inceleme olup bu kısım ile ilgili hüküm oluşturulmaması doğru olmamıştır.2918 sayılı KTK'nın 99. maddesinde, sigorta şirketlerinin ... sigortası sınırları içinde maddi tazminattan sorumlu olduğu düzenlenmiştir.

Geçici ve kalıcı bakıcı giderleri zararlarının, poliçedeki tedavi giderleri teminatından, kalıcı iş göremezlik zararının ise sakatlık ve ölüm teminatından karşılanması gerekir.

Ancak Mahkemece hüküm altına alınan kalemlerin talep arttırım dilekçesine uygun olarak düzenlenmemiş olması ve tedavi gideri ile ilgili bir hüküm kurulmamış olması doğru olmamıştır.Kaza tespit tutanağında davacıların emniyet kemeri takıp takmadığına ilişkin belirsiz açıklaması bulunmakla birlikte kaza tespit tutanağındaki diğer belirlemelerin göz önüne alınmak suretiyle gerekçeli kararda müterafik kusurun tartışılmaması doğru olmamıştır.O halde Mahkemece yapılması gereken, davacılardan tedavi gideri olarak nelerin talep edildiği hususunda açıklama almak, açıklama doğrultusunda gerekirse doktor bilirkişiden rapor alarak talebi değerlendirmek,

müterafik kusuru tartışmak ve infazda tereddüt oluşturmamak üzere dava ve talep arttırım dilekçesine uygun olarak karar vermekten ibarettir..." gerekçesiyle kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.Dosya kapsamından, 06/08/2016 tarihinde sürücü ...'nin sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın hakimiyetini kaybetmesi nedeniyle yolun sağ tarafına takla atması sonucu gerçekleşen tek taraflı ölümlü-yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası sonucu davacı küçükler ... ve ...'nin yaralandıkları ve bu yaralanmaları nedeni maddi tazminat talep ettikleri anlaşılmıştır.Dairemizin kaldırma kararından önce yapılan yargılamada,

hükme esas alınan aktüerya raporunun istinaf talep eden davacılara HMK 281. maddesi gereğince ihtarat içeren tebligat ile tebliğ edildiği halde davacıların süresi içerisinde rapora itiraz etmediği, talep arttırım dilekçesi verdiği ve "...

Bilirkişi raporunda aleyhimize usuli müktesep hak doğmaması açısından aleyhe olan hususlar yönünden kabul etmiyoruz..." şeklinde beyanda bulunulduğu, bu durumun Dairemizin 15/06/2023 tarih, 2021/634 Esas ve 2023/1156 Karar sayılı kararında, HMK'nın 281. maddesi çerçevesinde hesaplamaya esas alınan asgari ücret bakımından davalı lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu şeklinde değerlendirildiği,

kaldırma ilamından sonraki hükümde davacı lehine olacak biçimde, asgari ücrette gerçekleşen artışın kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle uygulanmasıyla yeniden hesap yaptırılıp, tazminatın ilk hükümdeki miktarı dahi aşacak biçimde belirlenmesinin, davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hakları ihlal edeceği (HGK'nun 18.02.2020 tarih, 2016/21-817 Esas ve 2020/167 Karar sayılı ilamı da bu yönde) hususu dikkate alındığında, davacı ...'nin istinaf kaldırma kararından önceki raporda da tazminatının poliçe limitlerinin üstünde çıktığı anlaşılmakla poliçe limitleri dahilinde hüküm kurulmasında isabetsizlik olmadığı anlaşılmış;

davacı ... yönünden ise istinaf kaldırma kararından önceki rapor tarihi verileriyle hesaplanan tazminata hükmedilmesi gerekirken güncel asgari ücrete göre hesaplanan tazminata hükmedilmesi doğru olmamıştır.

İstinaf talebi yerinde görülerek hüküm düzeltilmiş, kesinleşen ve tarafların lehine oluşan usuli kazanılmış haklar gözetilerek İlk Derece Mahkemesi hükümlerinde yazılı vekalet ücretlerine hükmedilmiştir.TBK'nın 54. maddesi ile KTK'nın 98. maddesi hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, kazadaki yaralanmadan kaynaklanan iyileşme sürecindeki geçici bakıcı gideri ve belgesiz tedavi giderlerine ilişkin zarardan sorumluluk, zarara neden olanlar ile bu kişilerin sorumluluğunu poliçe ile üstlenen sigorta şirketine aittir.

Başka bir ifadeyle geçici iş göremezlik zararı bedeni zarar teminatı ile ... Sigorta poliçesi kapsamında olup, 6111 sayılı Yasa uyarınca tedavi gideri kapsamında değerlendirilemez. Bu nedenle geçici ve kalıcı bakıcı giderleri zararlarının, poliçedeki tedavi giderleri teminatından, geçici ve kalıcı işgöremezlik zararının ise sakatlık ve ölüm teminatından karşılanması gerektiğinden,

bakıcı giderinin sürekli sakatlık teminatı limitindeki 310.000,00-TL'ye dahil olduğu ve tedavi giderinden sorumlu olunmayacağına dair davalı vekilinin istinaf talebi yerinde değildir (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/13975 E. - 2022/7544 K. ve 2021/15255 E. - 2022/7709 K. sayılı kararları).Kaza tespit tutanağında yaralanan davacılar ... ve ...'nin araçtan dışarı savruldukları belirtilmiş ise de tutanakta emniyet kemeri tedbirinin belirsiz olarak işaretlenmesi ve davacıların kaza tarihindeki yaşları dikkate alındığında, emniyet kemerinin açılmış olabileceği,

ceza dosyasındaki beyanlarda emniyet kemerinin takılı olmadığına dair bir beyan bulunmadığı, emniyet kemeri takılmadığına dair iddianın her türlü şüpheden uzak şekilde ispat edilemediği anlaşılmakla, müterafik kusur indirimi uygulanmamasında bir isabetsizlik görülmemiştir.Bu nedenle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

B-İSTİNAF İNCELEMESİ BAKIMINDAN

1-Davalı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının, istem halinde İlk Derece Mahkemesi tarafından kendisine iadesine,

2-İstinaf aşamasında davalı tarafından yapılan 410,00 TL posta ve tebligat giderinden ibaret yargılama gideri ile 1.169,40 TL istinaf başvuru harcının davacılardan tahsili ile davalıya verilmesine,

3-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

4-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesine hitaben verilecek temyiz dilekçesi ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.30/01/202