İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2021/1649 K.2024/862

Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin 29.12.2020 tarih 2017/390 E. 2020/460 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ...Ltd. Şti vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracı kullanan şirket yöneticisi müteveffa ...'nın 05.07.2015 tarihinde ... önündeki kavşakta yeşil ışıkta seyir halindeyken kavşağın diğer tarafında seyir halinde bulunan davalılardan ... 'ın sürücü, ... Şti aracı işleten, ... Şti'nin maliki, ...

Sigorta Şirketi tarafından da sigortalı olan ... plakalı harfiyat kamyonunun kırmızı ışık ihlali yaparak davacı şirket yönetici ve eşinin içinde bulunduğu dava konusu araca çarpmak suretiyle şirket adına kayıtlı araçta maddi hasar oluşmasına neden olduğunu, kazada şirket yöneticisi ...nın vefat etiğini, eşi ...'ın ağır şekilde yaralandığını, aracın ise hurda yığını haline geldiğini, kaza nedeniyle düzenlenen trafik tespit tutanağında müteveffa sürücüsünün asli kusurlu olduğu belirtilmiş ise de,

Karşıyaka 2. Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/6 esas sayılı dosyasında ... plakalı aracı kullanan araca sürücüsü ...'in ışık ihlali yapmak suretiyle hakkında 6 yıl 8 ay ceza verildiğini, davalı sigorta şirketi tarafından araçlarında meydana gelen hasar nedeniyle aleyhine icra takibi başlatıldığı ve itirazları üzerine takibin durduğunu, davacı tarafından araçta oluşan hasar nedeniyle Menemen Sulh Hukuk Mahkemesinin 2017/19 D.iş.sayılı doyası ile tespit yapıldığı ve davacı aracında 35.000,00-TLlik zararın olduğunun tespit edildiğini ileri sürerek ... plakalı araç üzerine ihtiyati tedbir şerhi konularak,

35.000,00-TL hasar bedelinin araç maliki, araç işleteni ve sürücüsü ile aracın sigortalayan davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Sigorta vekili, davayı kabul etmediklerini, davalı şirketin sorumluluğunun, zarara asli kusuru ile sebep olan ... plaka sayılı aracın kasko poliçesini tanzim etmiş olmasından ve bu poliçede ihtiyari mali mesuliyet teminatı da saptanmış bulunmasından kaynaklandığından davalının sorumluluğunun trafik kazalarına bağlı işletenin ihtiyari mali sorumluluk halini temin eden police genel şartları ile teminat tutarına göre belirlenmesi gerektiğini, İMSS (ihtiyarı mali sorumluluk) poliçesi genel şartları'nın birinci maddesine göre, sigortacının sorumluluğunun,

Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartları Poliçe limitinin üzerinde kalan miktardan başlar ve İMSS teminat limiti kadar devam edeceğinden kazanın meydana geldiği 2015 yılı araç başına maddi teminat limiti olan 29.000.00-TL’nı aşmayan zararlar için kasko poliçeleri kapsamında verilmiş olan İMSS teminatları devreye girmeyeceğini, davacı tarafın her ne kadar zararlarının 35.000.00-TL olduğunu ve tamamından diğer davalılarla birlikte davalının da sorumlu bulunduğunu iddia etmiş ise de, davacının ibraz ettiği Karşıyaka 2. ACM.

2016/6 E. sayılı dosyasında verilen kararda, davalı şirketin sigortalısının asli, davacıya ait aracın sürücüsünün ise tali kusurlu olarak tespit edilmiş olması karşısında, müterafik kusur indirimi (%25) ile davacının ilke olarak en fazla 26.250.00-TL için talepte bulunabileceğinden, 29.000.00-TL olan zorunlu mali sorumluluk teminatının altında kaldığından, davalının herhangi bir tazmin sorumluluğunun bulunmadığından açılan davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ..., davayı kabul etmediği kaza sonrası yapılan tespit tutağında vefat eden...nın asli kusurlu olduğunun belirtildiğini, ceza dosyasının temyiz edildiğini, ceza dosyasının kararının bilirkişi raporu tahmini üzerine kurulduğunu, dosyanın Yargıtaydan dönüşünün beklenmesi gerektiğini, dava konusu araçta meydana gelen hasarın iddia edildiği kadar olmadığını, abartılmış büyütülmüş rakamlar olduğunu, kendisinin tüccar olmadığını, davanın yanlış mahkemede açıldığını, kendisinin kazada kusursuz olduğunu savunarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Şti. vekili, husumet itirazlarının bulunduğundan davanın husumet nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davalının ... plakalı aracın işleteni olduğu iddia edilmiş olup bu iddiaların asılsız olduğunu, davalının aracının işleteni ve maliki olmadığını sürücü olan ...'e davalı şirket tarafından herhangi bir talimatın verilmediğini, iddia edilen dava konusu alacakların zamanaşımına uğradığını, davayı kabul etmemekle birlikte kazanın olduğu anda tutulan tespit tutanağında sürücünün tali kusurlu olduğunun tespit edildiğini, davacının talep ettiği araç hasar tazminat bedelinin fahiş olduğunu savunarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... A.Ş'ye usulüne uygun tebligat yapılmış, ancak davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamına göre, hükme esas alınan bilirkişi raporları ile de belirlendiği üzere, davaya konu olan trafik kazasının gerçekleşmesinde, işleten ...

Şti.'nin SGK'lı çalışanı olan sürücü ...'ın kullanmış olduğu ... plakalı aracın %90 oranında kusurlu olduğu, sürücüsü... olan ... plakalı aracın %10 oranında kusurlu olduğu, kaza nedeniyle ... plakalı araçta 31.500,00-TL hasarın bulunduğu, 05.07.2015 kaza tarihinden itibaren hasarın tamamından davalılar ... ve ... Şti 'nin, 2.500,00-TL'lik kısmından davalı ... Sigorta'nın 03.07.2017 dava tarihinden itibaren sigortası teminat kapsamında olduğu, davalı araç maliki ...

Şti 'nin bu kazadan kaynaklı oluşan zarardan sorumlu tutulmayacağı zira kazaya karışan aracın davalı ... Şti. tarafından işletildiğinin tespit edildiğini, davayı konu olan kazada ölüm olayının da gerçekleşmiş olduğu ve ceza zamanaşımı süresinin uygulanması gerektiğinden, ceza zamanaşımı süresinin davanın açılış tarihi itibariyle tamamlanmamış olduğu tesbit edilmiş olup zamanaşımı itirazına itibar edilmediğini, temerrüdün davalı ...

Sigorta yönününden davanın açılmasıyla diğer davalılar yönünden ise kaza ile gerçekleştiği kabul edilerek açılan davanın kısmen kabulü ile, davalı araç maliki .... Şti aleyhine açılan davanın HMK 114/d ve 115/2 maddesi uyarınca pasif husumet yokluğu, dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine, davalı sürücü ... , işleten ... Şti ve kasko sigortacısı ... Sigorta A.Ş aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne, davalı ...

Sigorta Aş'nın 2.500,00-TL kısmından ve 03.07.2017 dava tarihinden itibaren değişen oranlarda yürütüelcek yasal faizden sorumlu tutulmak kaydıyla 31.500,00-TL hasar bedelinin davalılar ... ve ... Şti'nden 05.07.2015 kaza tarihinden itibaren değişen oranlarda yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine, davacının fazlaya ilişkin davalı ... Sigorta yönünden 32.500,00-TL diğer davalılar ... ve ...

Şti yönünden 3.500,00-TL istemin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı ... Şti vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı ... Ltd.

Şti vekili, yerel mahkemece verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalı ...'ın kendi imzası ile tevsik edilen belge ile olay tarihinde izinli olduğu hususu göz ardı edilmek suretiyle ve yine davalı firma ile diğer davalı ... arasında herhangi bir hukuki ilişki veyahut herhangi bir bağ olmadığını, bu hususun davacı tarafça ortaya konmadığı hususu göz ardı edilmiş olması ve davalı firmanın buna rağmen davaya konu aracın işleteni olarak kabul edilmemesi gerektiğini,

davalı ... davalı firmada izinli olduğu halde davalı şirketten habersiz ve izinsiz başka şirketlerde çalışması ve bu şekilde davaya konu olayın meydana gelmesi nedeniyle iş akdinin feshedildiğini, mezkur davalının müvekkil firma ile arasında husumet bulunduğunu, ayrıca Mahkemece diğer davalı ...

Şirket yetkilisi isticvap edilip davalı ...'in kaza tarihinde kendi firmalarında çalışıp çalışmadığı HMK 169 vd.maddeleri uyarınca sorulmadan ve HMK 31 maddesi uyarınca dava aydınlatılmadan hüküm tesis edilmiş olduğunu, davalı ...'in izin belgesi altındaki imzanın davalı ...'e ait olup olmadığı ile ilgili bir inceleme yapılmadığını, Mahkemece eksik inceleme ve eldeki delilleri yanılgılı değerlendirmek suretiyle karar verildiğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, 05.07.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen hasar bedeline yönelik maddi tazminat istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

Davaya dayanak teşkil eden 05.07.2015 tarihinde saat 12.00 sıralarında gerçekleşen trafik kazasında otoban yan yol üzerinde A.O.S.B.istikametine seyir halinde olan davalı sürücü ...'ın sevk ve yönetimindeki ... plakalı kamyonun sol ön kısmının ışık kontrollü kavşakta gidiş istikametine göre sağ tarafından 8280 sokağı takiben ... istikametinden gelerek kavşağa giren sürücü ... sevk ve yönetimindeki ... plaka sayılı kamyonetin sol yan kısmı ile çarpışmasıyla sürüklenerek, ... plaka sayılı kamyonun gidiş istikametine göre yolun sol tarafından bulunan bariyerlere çarpması neticesinde ölümlü, yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.

Yerel Mahkemece taraf delillerinin toplanıldığı, Karşıyaka 2. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2016/6 Esas 2016/252 Karar sayılı dosyası ile, Menemen Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2017/19 D.İş sayılı dosyalarının getirtilmesini müteakip, dosyanın öncelikle makine mühendisi bilirkişiye tevdii edildiği, sonrasında da sigorta uzmanı bilirkişiden rapor alınmak suretiyle davanın kısmen kabulü ile, davalı araç maliki ....

Şti aleyhine açılan davanın HMK 114/d ve 115/2 maddesi uyarınca pasif husumet yokluğu, dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine, davalı sürücü ... , işleten ... Şti ve kasko sigortacısı ... Sigorta A.Ş aleyhine açılan davanın kısmen kabulüne, davalı ... Sigorta Aş'nın 2.500,00-TL kısmından ve 03.07.2017 dava tarihinden itibaren değişen oranlarda yürütüelcek yasal faizden sorumlu tutulmak kaydıyla 31.500,00-TL hasar bedelinin davalılar ... ve ...

Şti'nden 05.07.2015 kaza tarihinden itibaren değişen oranlarda yürütülecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesine, davacının fazlaya ilişkin davalı ... Sigorta yönünden 32.500,00-TL diğer davalılar ... ve .... Şti yönünden 3.500,00-TL istemin reddine karar verildiği görülmüştür.

Her ne kadar istinafa gelen tarafça kendi çalışanları olan ...'ın kaza tarihi itibariyle bünyelerinde çalışmadığı ve bu nedenle Mahkemece belirlenerek hüküm altına alınan tazminattan sorumluluklarının bulunmadığı iddia edilmiş ise de, SGK kurumundan davalı sürücüye ilişkin sigorta belgelerinin getirtildiği, buna göre davalı sürücü ...'ın istinafa gelen işveren bünyesinde 18.06.2015 tarihinde şoför (yük taşıma) olarak çalışmaya başladığı,

kazadan sonra 15.07.2015 tarihinde ise sigortalının işten ayrılışının gerçekleştiği, davalı sürücünün olay günü izinli bulunduğuna ilişkin iddia yönünden davalı ...'ın olay tarihinde istinafa gelen şirket bünyesinde çalışmaya devam ettiğini belirttiği, keza davalı yanca davada tanık olarak gösterilen ...'ın 02.10.2018 tarihli oturumda vermiş olduğu beyanlarında "olay günü saat 12.00 - 13.00 arası huzurda bulunan davalı ile benim aramda yaklaşık 100 metre kadar mesafe vardı, her ikimizde aynı istikamete doğru gidiyorduk, birden ...nın önünden lambalar ... marka araç direkt yola çıktı ve ...'in arabasının altına girdi.

Ben kazayı görür görmez müdahale için aküsünü söktüm, ... marka aracı kullanan şahsın yanında bulunan kadının kucağına ağzından kan gelerek düşmüş olduğunu gördüm, kaza olmadan önce bize yeşil ışık yanıyordu, diğer tarafta yanan ışı görme imkanımız bulunmamaktadır, sürat olup olmadığını bilemem.

Devamla biz davalıyla aynı şirkette çalışıyorduk, Mavibahçe'nin yanından malzeme harfiyatı aldık, benim işte üçüncü günümdü, davalıyı da o anda tanımıyordum" şeklinde yeminli olarak beyanda bulunduğu, işbu beyanların ceza yargılaması sırasında alınan beyanlarla da örtüştüğü, bir an için davalı sürücü hakkındaki izinli olduğu iddiası kabul edilse dahi davalı şoförün kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın ve araç anahtarının kendisinde bulunarak davalı şirkete ait harfiyat işinde kullanmış olması dikkate alındığında, davalı ...

Ltd. Şti vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir.

Bu durumda, istinaf kanun yoluna başvuranın dilekçesinde yer verdiği itirazların açıklanan gerekçe ışığında yerinde olmamasına, kararda kamu düzenine ilişkin bir aykırılık bulunmamasına, kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olmasına göre, duruşma açılmasına gerek görülmeyerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

H ÜKÜM