İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 11. Hukuk Dairesi E.2023/2136 K.2024/127

Taraflar arasındaki davadan dolayı İzmir 6.Asliye Ticaret Mahkemesince verilen 13.11.2023 gün ve 2023/349 Esas 2023/924 Karar sayılı hükmün istinaf yoluyla Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, serbest mali müşavir olan müvekkilinin 2017 tarihinden beri dava dışı ...

A.Ş. vasıtasıyla davalı şirkete mesleki sorumluluk sigortası yaptırdığını, müvekkilinin mükellefi ...'den SGK denetimi için defter ve belgeler istendiğini, aylık bildirge ve beyannameler için tüm belge ve dosyaların müvekkilde toplandığını, işlemler bittikten sonra müvekkili tarafından bunların mükelleflere iade edilmekte olduğunu, adı geçen mükellef ilgili dosyaları SGK denetmenliğine teslim etmek üzere müvekkiline geri getirdiğinde;

müvekkilinin kontrol ettiğini ve sehven başka bir mükellefin dosyalarının ... adlı mükellefe teslim ettiğini fark ettiğini, müvekkilinin yapmış olduğu tüm aramalara rağmen, ibraz süresi içerisinde ilgili dosyaları bulamadığını, bunun üzerine de ilgili SGK denetmeni süresinde dosyalar ibraz edilmediği için dava dışı şahıs olan ... hakkında 28.03.2022 tarihli 21.465,00 TL idari para cezası düzenlendiğini, idari para cezası müvekkilinin hatası sebebiyle verildiği için müvekkilinin 27/04/2022 tarihinde indirimli haliyle 16.098,00 TL olarak ödeme yaptığını, yine müvekkilinin dava dışı ...

Şti'nin personelinin SGK'ya eksik gün bildirimi nedeniyle mükellef şirkete 18.926,00 TL idari para cezası verildiğini, bu tutarın müvekkiline rücu edildiğini, müvekkilinin 14.192,00 TL ödediğini, davalı sigorta şirketine başvurulmasına rağmen müvekkilinin hasar talebinin reddedildiğini iddia ederek, müvekkilinin mesleki sorumluluğu kapsamında ödemiş olduğu 14.192,00 TL'nin 24/04/2022 tarihinden itibaren, 16.098,00 TL'nin 20/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı yazısına göre davacının tacir kaydının bulunmaması ve defter tutmaması, tacir olmaması, 01/01/2017 tarihinden itibaren "Muhasebe ve Defter Tutma" faaliyeti nedeniyle Serbest Meslek Kazançtan dolayı defter beyan sistemine tabi olduğu, 6502 sayılı yasanın 3/1 ve 49. md. hükümleri nazara alındığında görevli mahkemenin Tüketici Mahkemeleri olduğu gerekçesiyle davanın görev bakımından usulden reddine karar verilmiştir. Karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili, TTK'nın 4/1 maddesinde, TTK'da düzenlenen hususlardan doğan davaların mutlak ticari dava olacağı ve görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olduğunun öngörüldüğünü, sigorta hukukuna ilişkin hususların TTK madde 1401 vd. düzenlenmiş olduğundan söz konusu sözleşmeden doğan davaların, tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın mutlak ticari dava olduğunu, bu nedenle Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, mesleki sorumluluk sigortasında sigorta ettiren, sigorta sözleşmesini mesleki amaç ile yaptığından tüketici sayılmayacağı için davaya konu sigorta sözleşmesinin de tüketici işlemi olmadığını istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Dava, mesleki sorumluluk sigortası kapsamında tazminat istemine ilişkin olup ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı sebeplerle, görevli mahkemenin İzmir Tüketici Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve kamu düzeniyle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nın 4/1(a) maddesinde, “Tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın bu Kanun'da ... öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları” mutlak ticari dava sayılmıştır. Dava, 6102 sayılı TTK'nın 1401 vd. maddelerinde düzenlenen sigorta sözleşmelerinden doğan sigorta tazminatı alacağına ilişkin olup, davacının mesleki amaçlarla sigorta sözleşmesi imzaladığı da gözetildiğinde, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu anılan Kanun'un 1473 vd. maddelerinden kaynaklanmakla davaya bakma görevi Asliye Ticaret Mahkemesine aittir.

HMK'nın 1. maddesi uyarınca mahkemelerin görevi kamu düzenine ilişkin olduğundan yargılamanın her safhasında resen nazara alınması gerekmekte olup aleyhe bozma yasağının ve dolayısıyla usuli kazanılmış hakkın da istisnasıdır. Mahkemece taraflar arasında sigorta ilişkisi bulunduğu gözetilerek davaya devam olunup işin esası hakkında bir karar verilmesi gerekirken yanılgıya düşülerek görevsizlik kararı verilmesi doğru bulunmamıştır.

Bu durumda, davaya bakmakla görevli olan ilk derece mahkemesince yanılgıya düşülerek görevsizlik kararı verildiğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-a-3 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi kararının resen kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir.