İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi E.2023/1742 K.2025/736

Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 12/06/2023 Tarih ve 2022/890 E. 2023/396 K.sayılı kararının istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelenmenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.

İSTEM

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı kurumun 32119617 tesisat nolu abonesi olduklarını, Ağustos ayı sonunda davalı kurumdan bir ekibin fabrikalarına gelerek uzaktan okuma cihazı adı altında bir cihaz takılacağını söylediklerini, panoyu açarak işlem yaptıklarını, sezon hazırlıkları yaptıkları sırada ...

A.Ş görevlilerinin fabrikaya enerji sağlayan trafo panosunda yapılan sayaç klamensi ve fazı gerilim ucu akım trafosuna S fazı S1 ucuda boşta bırakıldığının tespit edildiğini R ve S fazlarının ölçümünü iptal etmek sure ile kaçak kullanım tespit edildiği şeklinde tutanak tutulduğunu ve 22/09/2022 tarihli işlem ile enerji arzlarının durdurulduğunu, 27/09/2022 tarihinde gelen sms mesajı ile şirketlerinin 209.324,94 TL kaç faturası tahakkuk ettirildiğini, fakat böyle bir durumun söz konusu olmadığını,

209.324,94 TL kaçak faturası tahakkuk ettirilmesinin haksız ve gerçeklerle bağdaşmayan bir uygulama olması nedenlerle öncelikle dava sonuna kadar 27/09/2022 tarih ve 32119617 tesisat nolu 209.324,94 TL'lik Kaçak Kullanım Faturası ödeme işlemlerinin durdurulmasını ve 32119617 tesisat nolu abonelikleri üzerinden şirketlerine enerji arzının devam ettirilmesine ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava edilmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; her ne kadar davacı yan abonelik sözleşmesini müvekkil ... A.Ş. ile akdettiğini öne sürse de ... A.Ş. kişilerle abonelik sözleşmesi yapmaya yetkili şirket olmadığını, 4628 ve 6446 sayılı yasalar çerçevesinde, ... A.Ş.'nin kısmi bölünme yöntemi bölünerek, İzmir ilinde perakende satış faaliyetini yürütmek amacıyla ... A.Ş. 13.12.2012 tarihinde ticaret siciline tescil edilerek kuruluş işlemleri tamamlanmış ve ...

Anonim Şirketi ise dağıtım faaliyetlerini sürdürmek adına ... A.Ş. unvanı ile devam ettiğini, Bu bağlamda; her iki Şirketin birbirinden bağımsız ve ayrı iki tüzel kişilik olarak 01.01.2013 tarihinden itibaren faaliyetlerini sürdürmekte olduğunu, Dağıtım ve perakende şirketlerinin sorumluluk alanları ile görev alanları, yapacakları iş ve işlemler, öncelikle EPDK Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği, daha sonra EPDK Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği ile belirlenmiştir.

Buna göre dağıtım şirketi; kaçak kullanım faturaları, mühürleme, saha tutanakları, sayaç değişikliği, sayaç okuma, enerji tüketim bilgileri, iş ve işlemleri yapmakla görevli ve yükümlüyken perakende şirketi.

Perakende satış sözleşmesi yapma, sözleşme abonelik bilgileri (Abonelik yapılması, abonelik iptali, abonelik işlemlerine ait tarihler, güvence bedelleri), abone bilgileri, enerji tüketim faturaları (Elektrik faturaları), abonelik tarife bilgisi vs, iş ve işlemleri yapmakla görevli ve yükümlü olduğunu, müvekkil şirket ile davacı arasında imzalanmış bir abonelik sözleşmesi mevcut olmadığı gibi olması da yasal olarak mümkün olmadığını, adrese ait abonelik sözleşmesi,

mevcut ise dahi, bir başka tüzel kişiliğe haiz perakende şirketi ile imzalanmış olduğunu, Müvekkil şirketin yalnızca mevzuat tarafından öngörülen düzenlemeler uyarınca kaçak kullanım faturalarından yetkili ve sorumlu olmakla birlikte perakende satış sözleşmesi akdetme (abonelik sözleşmesi) yetkisine dahi sahip olmadığını, Davacı yanca iddia edilen, tutanakların usulsüzce tutulduğu iddiasının doğru olmadığını, ... Köyü Yolu Üzeri ...

Mahallesi .../... adresinde bulunan 32119617 tesisat numaralı aboneliğin yerinde yapılan kontrolde ‘'R ve S fazı fazlarının ölçümünü iptal etmek'' suretiyle kaçak elektrik kullanıldığı tespit edilerek müvekkil şirketçe G-311592 seri numaralı Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı düzenlenmiş, tutanağa istinaden ...

Şti. adına 644001106390 faturalama belge numaralı 209.324,94-TL kaçak kullanım faturası oluşturulduğunu, Ayrıca müvekkil şirket tarafından Seri G-311592 seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenmiş olup söz konusu belge aksi ispatlanıncaya kadar kesin delil niteliği bulunduğunu, Dolayısıyla kaçak elektrik tespit tutanağı ile davalının kaçak elektrik kullandığının sabit olduğunu, resmi belgelerden sayılan işbu tutanağın aksi yine yazılı delillerle ispatlanabilecektir ki bu noktada işbu ispat yükünün davalı tarafa geçtiği Bu noktada,

kaçak elektrik tespit tutanaklarının mahiyetleri gereği aksi aynı güçte bir delille ispatlanana dek kesin delil niteliğine haiz oldukları. Somut olayımıza bakıldığında, davacı yanın soyut iddiaları haricinde herhangi bir delil/bilgi/belge sunamadığı, iddiaların hukuki temelinin bulunmadığı.

Kaçak elektrik tespit tutanakları mahiyetleri gereği aksi ispatlanana kadar kesin delil niteliğine haiz belgelerden olduklarından aksinin davacı yanca aynı mahiyette bir delille ispatlanması gerekmekte olmasına rağmen davacı yanın ispatta yetersiz kaldığını, Davacı tarafından her ne kadar tahakkuk ettirilen faturanın haksız olduğu iddia edilmişse de Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 44. - 46. maddeleri gereği müvekkil şirket tarafından kaçak elektrik enerjisi tükettiği tespit edilen abonenin kaçak enerji tüketim bedeli hesaplanır ve kaçak elektrik enerjisi tüketimi faturalandırılır.

Nitekim, kaçak elektrik tüketiminin faturalandırılmasında esas alınacak süre mezkur Yönetmeliğin 45. maddesinde düzenlenmiş olup müvekkil şirket tarafından tümüyle Yönetmeliğe uygun kaçak elektrik tüketim faturası tahakkuk ettirildiğini, ...

LTD. adına tahakkuk edilen 644001106390 faturalama belge numaralı 209.324,94 TL kaçak kullanım faturasının ilgili Yönetmelik çerçevesinde mevzuata uygun olarak düzenlendiğini, Sonuç olarak, müvekkil şirket tarafından EPDK yönetmeliklerine uygun kaçak elektrik tüketim faturası tahakkuk ettirildiğini, Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği 47. maddesi gereği davacı tarafından mezbur faturanın müvekkil şirkete ödenmesi gerektiğini, İhtiyati tedbirin karşı tarafın tasarruf hakkını sınırlandıran bir koruma olduğundan alelade bir talep üzerine yerine getirilecek bir koruma olmadığını, tedbir talep eden taraf,

dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda olduğunu, davacı tarafından dava açılmışsa da henüz mahallinde keşif yapılmadığını, uzman bilirkişilerden kaçak kullanım hakkında rapor alınmadığını, ön inceleme duruşması yapılmadığını, Nitekim, davacı tarafından beyanları dışında davanın esası yönünden iddiasını ispat edici nitelikte herhangi bir belge, bulgu veyahut başkaca bir delil sunulmadığından ihtiyati tedbir talebinin reddi gerektiğini,

davanın müvekkilin tahakkuk ettirdiği fatura miktarının fazla olduğuna ilişkin açılan bir dava olduğunu, Yerel mahkemece uyuşmazlık konusu olmayan bir konuda ihtiyati tedbir kararı vermek suretiyle davacı tarafın TBK madde 77 ve diğer maddeler çerçevesinde bedel tahakkuk ettirilmeden enerji almasının önünün açıldığını, bu nedenlerde İhtiyati tedbir talebinin kabulüne ilişkin verilen ara karardan rücu edilerek ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesini, haksız ikame edilen davanın reddine karar verilmesini, Vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "... Dosyaya sunulan bilgi, belge ve bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek, davacı işyerinin zeytinyağı üretim tesisi olması nedeniyle ve endeks dökümlerine göre asıl tüketimin zeytinyağı üretim sezonu olan Ekim-Ocak ayları arası dönem olduğu, uyuşmazlık konusu Temmuz-Eylül döneminde de uyuşmazlık konusu olmayan dönemlerle birlikte değerlendirildiğinde günlük ortalama tüketimin benzer miktarda olduğu,

kaçak kullanım tahakkuku yapılan 2022 Temmuz-Eylül dönemi için günlük ortalama 29.40 kwh olan tüketimin, 2021 yılında aynı dönemde günlük 25,88kwh, 2020 yılında günlük 33,62 kwh, 2019 yılında günlük 15,91 kwh, 2018 yılında günlük 19,87 kwh, 2017 yılında günlük 15,62 kwh olduğu, davalı tarafça kaçak kullanımın yönetmeliğin 43. Maddesinin 5. Ve 7. Alt bentlerine uygun olarak tespitinin sağlanmadığı, bu kapsamda kaçak kullanımın ispatlanamadığı kanaatine varılmıştır.

Davanın kabulü ile, Davalı tarafça, 32119617 tesisat nolu abonelik için tahakkuk ettirilen 27/09/2022 tarihli, GR12022000078817 fatura numaralı, 209.324,94-TL tutarlı faturanın iptaline, davacının elektrik enerjisinin kesilmesinin karar kesinleşinceye kadar tedbiren durdurulmasına ..." ifadelerini içeren gerekçelerle davanın kabulüne karar vermiştir.

İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN

Davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili istinaf başvurusunda özetle.

Yerel Mahkemece, davanın kabulünün gerekçesi olarak dosya muhteviyatında alınan bilirkişi raporu gösterilmiş olup kaçak elektrik kullanımının ispatlanamadığı nedeni ile davanın kabulüne karar verildiğini, kaçak kullanımının ispatlanamadığı iddiasının gerçek dışı olduğunu, eksik ve hatalı hazırlanmış bilirkişi raporuna dayanılarak hüküm kurulmasının da hukuka uygun olmadığını, kaçak elektrik tespit tutanağı ile davacının kaçak elektrik kullandığı sabitleştirilmiş olup resmi belgelerden sayılan işbu tutanağın aksi yine yazılı delillerle ispatlanması gerektiğini, bu noktada ispat yükünün davacı tarafa geçtiğini, somut olay incelendiğinde ise,

dosya muhteviyatında G-311592 seri numaralı 22/09/2022 tarihli Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı'nın mevcut olduğunu, davacı yan ise işbu tutanağın aksini yalnızca soyut beyanlarla ispatlamaya çalıştığını ama ispatlayamadığını bu nedenle usul ve yasaya aykırı kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; kaçak elektrik tutanağına istinaden tahakkuk ettirilen fatura bedeli sebebiyle menfi tespit talebine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne dair verilen karar davalı tarafça istinaf edilmiştir.

6100 sayılı HMK’nun 355. maddesi uyarınca inceleme, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır, kamu düzenine aykırılık olup olmadığı ise re'sen gözetilir; HMK'nun 357. Maddesine göre de "İlk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunma istinafta dinlenemez ve istinafta yeni delillere dayanılamaz." maddeleri çerçevesinde inceleme yapılmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacıya ait işyerinde kaçak elektrik kullanılıp kullanılmadığı ve kaçak elektrik kullanılmış ise ödenmesi gereken tutatrın ne kadar olduğu , davalı tarafça tahakkuk ettirilen tutarın mevzuat hükümlerine uygun olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.

Yargıtay 3. HD'nin 2022/8164 E 2023/954 K sayılı ilamı gereğince Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir.

Özel hukuk tüzel kişisi olan davalı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenen kaçak tespit tutanaklarının, 6100 sayılı Kanun'un 204 üncü maddesinin ikinci fıkrasında sayılan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından hazırlanan ve 08.05.2014 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 26'ncı maddesinin üçüncü fıkrasına göre; "Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır. Kaçak işleminin başlatılması için bu sürecin sonunda kaçak elektrik enerjisi kullanımının tespiti gereklidir.

İlk Derece mahkemesince taraf delilleri toplanmış,mahallinde keşif yapılmış, üç kişilik bilirkişi heyetinden rapor alınmıştır.

İlk derece mahkemesince hukuki nitelendirmenin davadaki ileri sürülüş ve dosya kapsamına uygun olarak belirlendiği, taraflarca ileri sürülen delillerin toplanarak usulüne uygun olarak değerlendirildiği, kaçak kullanım olduğunun ispatlanmadığı, bilirkişi heyet raporunun hüküm kurmaya ve denetime elverişli olduğu bu sebeple davanın kabulüne dair kararın yerinde olduğu ancak menfi tespit talebi yönünden hüküm kurulması gerektiği halde faturanın iptaline dair karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığı anlaşılmakla kamu düzenine aykırılık nedeniyle kararın kaldırılarak Dairemizce yeniden hüküm kurulması gerekmiştir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b-2. maddesi gereğince, yargılamada eksiklik bulunmamakla beraber yukarıdaki gerekçesi nedeniyle davalının istinaf isteminin reddi ile kararın kaldırılıp düzeltilerek yeniden esas hakkında aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.