İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2020/1303 K.2024/359

Davalı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı işçiler ..., ..., ..., ...'un davacıya bağlı işyerinden ihale ile iş alan davalı alt işveren nezdinde çalıştığını, dava dışı işçilerin işçilik alacaklarının tahsili amacıyla İzmir 15.İş Mahkemesi, İzmir 8.İş Mahkemesi,

İzmir 7.İş Mahkemesi ve İzmir 4.İş Mahkemesinde açılan davalarda verilen kararlarda hükmedilen işçilik alacaklarının tahsili için İzmir 2.İcra Müdürlüğünün 2018/6141, 2018/6139, 2018/6138 ve 2018/8886 E. Sayılı dosyaları ile başlatılan takip üzerine toplam 11.155,31 TL ödeme yapıldığını, yasal zorunluluktan dolayı ödenen işçilik alacaklarından asıl borçlusunun taraflar arasında yapılan sözleşme hükümleri uyarınca davalı alt işveren şirket olduğu,

bu nedenlerle davalı şirkete kendi dönemleri kapsamında rücu edilmesi gerektiğini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 11.155,31 TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; görev itirazında bulunulduğu, dava dışı işçilerin müvekili şirketten SSK'lı gözükseler dahi aynı zamanda davacı tarafın da çalışanları olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte mahkemenin davayı kabul ettiğini düşünülse dahi hakkaniyet ilkesi gereği olarak müşterek ve müteselsil sorumluluktan yola çıkarak mevcut borcu davalı ve davacı arasında orantılık ölçüsünde pay edilmesi gerektiğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

MAHKEMECE

"...Dava; Hizmet satın alma kapsamında dava dışı işçiler ..., ..., ..., ...'a yapılan toplam 11.155,31 TL ödemenin her bir işçiye ödeme yapıldığı tarihten itibaren işleyecek reeskont faizi ile rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen İzmir 8.İş Mahkemesinin 2016/623 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde davacısının ... davalıların ise ... A.Ş ve ... A.Ş olduğu, davacı işçi ...'ın dava konusu işyerinde 19/02/2015 tarihinde işe başladığı, 05/09/2016 tarihinde iş akdinin davalı ... A.Ş tarafından feshedildiği, davalı asıl işveren ile alt işveren arasındaasıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğu, davanın kabulü ile feshin geçersizliğine, davacının davalı ...

A.Ş 'ne işe iadesine, davacı işçinin işe iadesi için süresi içinde işverene müracaatına rağmen işe başlatılmaması halinde en çok 4 aylık brüt ücreti tutarında tazminata, davacı işçinin işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde işverene müracaatı halinde en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, kararın istinaf edildiği, istinaf incelemesi neticesinde istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen İzmir 7.İş Mahkemesinin 2016/639 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde davacısının ... davalıların ise ... A.Ş ve ... A.Ş olduğu, davacı işçi ...'un dava konusu işyerinde 03/06/2015 tarihinde işe başladığı, 25/09/2016 tarihinde iş akdinin davalı ....

A.Ş tarafından feshedildiği, davalı asıl işveren ile alt işveren arasındaasıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğu,Davacının iş akdinin geçerli nedenle feshedildiği görülmekle davanın Reddine karar verildiği, kararın istinaf edilmesi üzerine İzmir B.A.M 7.Hukuk Dairesi'nin 2017/1333 E. Sayılı kararı ile ortadan kaldırılarak davanın kabulü ile feshin geçersizliğine, davacının davalı ...

A.Ş 'ne işe iadesine, davacı işçinin işe iadesi için süresi içinde işverene müracaatına rağmen işe başlatılmaması halinde 4 aylık brüt ücreti tutarında tazminata, davacı işçinin işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde işverene müracaatı halinde en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen İzmir 4.İş Mahkemesinin 2016/612 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde davacısının ... davalıların ise ... A.Ş ve ... A.Ş olduğu, davacı işçi ...'ın dava konusu işyerinde 22/01/2016 tarihinde işe başladığı, 26/09/2016 tarihinde iş akdinin davalı ... A.Ş tarafından feshedildiği, davalı asıl işveren ile alt işveren arasındaasıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğu, davanın kabulü ile feshin geçersizliğine, davacının davalı ...

A.Ş 'ne işe iadesine, davacı işçinin işe iadesi için süresi içinde işverene müracaatına rağmen işe başlatılmaması halinde en çok 4 aylık brüt ücreti tutarında tazminata, davacı işçinin işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde işverene müracaatı halinde en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, kararın istinaf edildiği, istinaf incelemesi neticesinde istinaf başvurusunun reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce uyap üzerinden celp edilen İzmir 15.İş Mahkemesinin 2016/566 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde davacısının ... davalıların ise ... A.Ş ve ... A.Ş olduğu, davacı işçi ...'in dava konusu işyerinde 19/02/2015 tarihinde işe başladığı, 26/09/2016 tarihinde iş akdinin davalı ... A.Ş tarafından feshedildiği, davalı asıl işveren ile alt işveren arasındaasıl işveren alt işveren ilişkisinin bulunduğu, davanın kabulü ile feshin geçersizliğine, davacının davalı ...

A.Ş 'ne işe iadesine, davacı işçinin işe iadesi için süresi içinde işverene müracaatına rağmen işe başlatılmaması halinde en çok 4 aylık brüt ücreti tutarında tazminata, davacı işçinin işçinin işe iadesi için işverene süresi içinde işverene müracaatı halinde en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verildiği, kararın istinaf edildiği, istinaf incelemesi neticesinde istinaf başvurusunun reddine Yargıtay 22.Hukuk Dairesinin 07/03/2018 tarihli kararı ile istinaf mahkemesinin kararının onanmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce celp edilen İzmir 2.İcra Müdürlüğü'nün 2018/6141 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...'ın ... A.Ş ve ... A.Ş'ye İzmir 4.İş Mahkemesi'nin kararına istinaden toplam 2.312,75 TL'nin tahsili için 09/05/2018 tarihinde takip başlattığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce celp edilen İzmir 2.İcra Müdürlüğü'nün 2018/6138 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...'un ... A.Ş ve ... A.Ş'ye İzmir 7.İş Mahkemesi'nin kararına istinaden toplam 2.279,52 TL'nin tahsili için 09/05/2018 tarihinde takip başlattığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce celp edilen İzmir 2.İcra Müdürlüğü'nün 2018/6139 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...'in ... A.Ş ve ... A.Ş'ye İzmir 15.İş Mahkemesi'nin kararına istinaden toplam 2.341,47 TL'nin tahsili için 09/05/2018 tarihinde takip başlattığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce celp edilen İzmir 2.İcra Müdürlüğü'nün 2018/8886 E. Sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ...'ın ... A.Ş ve ... A.Ş'ye İzmir 8.İş Mahkemesi'nin kararına istinaden toplam 2.850,10 TL'nin tahsili için 09/05/2018 tarihinde takip başlattığı anlaşılmıştır.

Mahkememizin 06/05/2019 tarihli celsesinde davalı tarafın görev itirazının reddine, mahkememizin işbu davada görevli olduğunun kabulüne, karar verilmiştir.

Somut olayda mahkemece davalının dava dışı işçiler ..., ..., ..., ...'u çalıştırdıkları döneme isabet eden işe iade tazminatları alacağından sorumlu tutulması gerektiği, uyuşmazlığın çözümünde öncelikle taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine, aynı sözleşmelerden kaynaklanan uyuşmazlıkla ilgili verilmiş mahkeme kararları ve genel hukuk prensipleri dikkate alınarak davacı ile davalı arasında düzenlenen hizmet alım sözleşmesi ve ekleri olan şartnamelerin hükümleri incelendiğinde,

taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin 23.maddesinde "yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel Şartnamenin 6. Bölümünde belirtilmiş olup, yüklenici bunlara aynen uymakla yükümlüdür" şeklinde düzenlendiği açıkça belirtilmiş olup,

Genel Şartnamenin 6.maddesine göre de yüklenicinin yükümlülükleri başlığı altında tüm çalışan güvenlikçilerin her türlü yasal haklarından ve ödemelerinden yüklenicinin sorumlu olacağı düzenlenmiş olup tacir olan davalının çalıştırdıkları işçilerin fiili işçilik dışında sair tazminat haklarından sorumlu olacakları, davacı ...

A.Ş'nin asıl işveren durumunu muhafaza etmesi nazara alındığında doğan zararlardan davalının sorumlu olduğu kabul edilerek her bir davalının sorumlu olduğu miktar ayrı ayrı tespit edilmiş olup davanın kabulü ile 11.155,31 TL'nin 2.850,10 TL'sine 13/07/2018 tarihinden itibaren, 2.725,57 TL'sine 17/05/2018 tarihinden itibaren, 2.788,23 TL'sine 17/05/2018 tarihinden itibaren ve 2.791,41 TL'sine 18/05/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur. " gerekçesi ile.

"Açılan davanın KABULÜ İLE 11.155,31 TL'nin 2.850,10 TL'sine 13/07/2018 tarihinden itibaren , 2.725,57 TL'sine 17/05/2018 tarihinden itibaren, 2.788,23 TL'sine 17/05/2018 tarihinden itibaren 2.791,41 TL'sine 18/05/2018 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacı tarafa verilmesine, " şeklinde karar verilmiştir.

Mahkeme kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

Açılan dava kapsamında yerel mahkeme görevsiz mahkeme olup, görevli mahkemelerin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, bu yönden görev itirazında bulunmalarına rağmen yerel mahkeme tarafından itirazlarının kanuna aykırı olarak kabul görmediğini, dava dışı işçinin işyerindeki sevk ve idaresi davacı yanca sağlandığından davalı şirketin sair alacaklardan sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, davalı şirketin davacıya ihale ve sözleşme gereği çalışan temin ettiğini, davalı şirketin burada yaptığı şeyin sadece çalışan temin etmek olup, temin ettiği çalışan üzerinde herhangi bir sevk ve idare yetkisi bulunmadığını,

dolayısıyla dava dışı işçinin yıllık izin, fazla mesai, UBGT alacağı gibi sair alacak kalemlerinden müvekkilinin sorumlu tutulması mümkün olmadığından bahisle İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/03/2020 tarih ve 2018/423 esas, 2020/241 karar sayılı ilamının müvekkil yararına bozulmasına karar verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; rücuen alacak istemine ilişkindir. HMK'nun 355. Maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlarda res'en gözetilerek yapılmıştır.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına; davalının, taraflar arasındaki Teknik şartnamenin 3-a-10 maddesine göre çalıştırılan elemanların 4857 sayılı yasadan doğan haklarını tamamen ödemekle sorumlu olmasına,

davacı tarafça da dava dışı işçiler için ayrı ayrı yapılan icra takiplerinde icra dosyalarına dava dilekçesinde talep ettiği miktar kadar ödeme yapmış olmasına ve yapmış olduğu bu ödemeyi davalıdan rücuen talep edebilecek olmasına göre davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.