İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi E.2023/905 K.2023/1596

Davacı vekili tarafından yukarıda belirtilen karara karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352. maddesi uyarınca yapılan ön inceleme sonucu eksiklik bulunmadığı anlaşılmakla; inceleme aşamasına geçildi. İncelemenin dosya üzerinde yapılmasına karar verildikten sonra dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile dava dışı ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi arasında faktoring sözleşmesi bulunduğunu, sözleşmeye istinaden ... Anonim Şirketi ... Şubesi'ne ait ... seri numaralı keşidecisi ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, lehtarı ... A.Ş. - ... A.Ş. ortaklığı olan, 20/02/2016 keşide tarihli, 60.000,00 TL TL bedelli çek ile ... T.A.O ... Şubesi'ne ait ... seri numaralı, keşidecisi ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi, lehtarı ...

Anonim Şirketi ve ... A.Ş. ortaklığı olan, 15/02/2016 keşide tarihli, 35.000 TL bedelli çeki ... Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nden temlik aldığını, çeklerin yasal süresi içerisinde bankaya ibraz edildiği ancak çeklerle ilgili karşılıksızdır işlemi yapıldığını, bu nedenle Ankara 22. İcra Müdürlüğü'nün 2016/5060 Esas sayılı dosyası ile ... Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile ... San. Tic. A.Ş. ve ... San. Tic. A.Ş.

İş ortaklığı aleyhine kambiyo senetlerine özgü icra yolu ile takip başlatıldığını, ancak sehven ortaklığa takip açıldığını, ortaklığın tüzel kişiliğinin bulunmaması nedeniyle davalı ...

A.Ş. hakkında herhangi bir işlem yapılamadığını, TTK'nın 814. maddesi uyarınca takibe dayanak çeklerin zamanaşımına uğraması nedeniyle çeklerin kambiyo vasfını yitirdiğini, çeklerle ilgili davalı şirket aleyhine bu kez İzmir 15. İcra Müdürlüğü'nün 2022/5950 Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, itirazın haksız ve kötüniyetli olduğunu beyan ederek İzmir 15. İcra Müdürlüğü'nün 2022/5950 Esas sayılı dosyasında 100.000,00 TL borca yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yargılamaya konu icra takibinin 174.441,66 TL üzerinden açıldığını, kısmi dava açılamayacağını, davalı şirketin takip dayanağı çeklerde ciranta olduğunu, yasal üç yıllık sürenin dolması nedeni ile cirantalara müracaat hakkının düştüğünü beyan ederek davanın reddine, davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini savunmuştur.

MAHKEMECE

"...Dava; İİK'nın 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline ilişkindir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından davalı aleyhine dava dışı ... San. ve Tic.

A.Ş. tarafından keşide edilen 20.02.2016 keşide tarihli, 60.000,00 TL bedelli çek ve 15.02.2016 keşide tarihli 35.000,00 TL bedelli iki adet çeke dayalı İzmir 15. İcra Müdürlüğü'nün 2022/5950 Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı tarafça yasal süresinde borca itiraz edildiği, taraflar arasında doğrudan alacak borç ilişkisinin bulunmadığı, davacının dava konusu çekin ciro yolu ile hamili olduğu, çekin zamanaşımına uğradığı,

kambiyo senedi niteliğini kaybettiği, bu nedenle sözkonusu çekte hamilin keşideci ve diğer çek borçlularına çeke dayalı müracaat hakkının düştüğü, çeke dayalı müracaat hakkını kaybeden hamilin aralarındaki temel ilişkiye dayanarak çeki devraldığı kişiye başvurma ya da TTK'nın 732. maddesinde düzenlenen sebepsiz zenginleşme hukuksal nedenine dayanarak ve sadece keşideciden alacağını talep etme imkanı bulunmakta olup, davalının davacının çeki devraldığı ciranta ve çekin keşidecisi olmadığı anlaşılmakla davanın reddine karar vermek gerekmiş, davalı vekilinin cevap dilekçesinde müvekkili lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep ettiği,

Mahkememiz kısa kararında kötüniyet tazminatı talebi ile ilgili olumlu ya da olumsuz bir karar verilmediği görülmekle HMK'nın 305/A maddesi gereğince hüküm tamamlanarak davacının kötüniyeti ispat edilemediğinden davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." gerekçesi ile;

HÜKÜM

1-Davanın husumet yokluğu nedeni ile REDDİNE, 2-Davalının kötüniyet tazminatı talebinin reddine,...." şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF BAŞVURU SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkili şirketçe Adi ortaklığın diğer ortağı ... San. ve Tic. A.Ş. Aleyhine Ankara 22. İcra Müdürlüğü 2016/5060 E. Sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine özgü icra takibi başlatıldığını, fakat takip kesinlenmiş olmakla beraber müvekkil tahsil yoluyla alacağına kavuşamadığını,

bu sebeple ortaklığın borçlarından sorumlu davalıya tahsilde tekerrür olmamak kaydı ile başlattıkları ilamsız icra takibine davalı tarafça itiraz edilmesinin haksız ve kötüniyetli olup icra takibine yapılan itirazın yeniden yargılama yapılarak iptali ile alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini beyanla istinaf başvurularının kabulü ile İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/516 Esas 2023/79 Karar numaralı 01.02.2023 tarihli kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasını ve yeniden yargılama yapılarak talepleri doğrultusunda davanın kabulüne karar verilmesini istinaf başvuru sebebi olarak ileri

sürmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava: itirazın iptali istemine ilişkindir.

HMK'nun 355. Maddesi gereğince istinaf incelemesi istinafa başvuran vekilinin dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlarda res'en gözetilerek yapılmıştır.

Dava konusu 2 adet çekin keşidecisi ..., lehdarları ...(dosyamız davalısı) ve ... adi ortaklığıdır. Adi ortaklığın, çekleri ... şirketine ciro ettiği, ...nin de davacı şirkete ciro ederek davacı ile aralarında faktoring sözleşmesi düzenlendiği, Faktoring sözleşmesinin dayanağının ...nin adi ortaklığa(... ve ... adi ortaklığı) kestiği 13/11/2015 tarihli fatura olduğu, her ne kadar davacı temel ilişkiye dayandığını belirterek sadece davalıya karşı dava açmış ise de; çekteki lehdarın adi ortaklık olduğu ve faktoringe dayanak faturanın adi ortaklığa düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Adi ortaklığın tüzel kişiliği olmadığından davanın adi ortaklığı oluşturan gerçek veya tüzel kişilere ayrı ayrı yöneltilmesi gerekir. Gerek taşınır ve taşınmaz mallara, gerekse salt para alacağına ilişkin takip ve davalarda adi ortaklığı oluşturan şirketler arasında zorunlu takip ya da dava arkadaşlığı bulunduğundan, aksine hüküm bulunmadığı hallerde adi ortaklığa ait mallardaki rejimin iştirak halinde olduğunun kabulü zorunlu olduğundan ortaklığı ilgilendiren haklar ve borçlar bakımından ortakların tümünün davacı-alacaklı veya davalı-borçlu olmaları gerekir.(Yargıtay 11. HD nin 2021/8172 esas, 2023/2037 karar sayılı kararı)

Somut olayda da ; davacı tarafça adi ortaklardan sadece davalı şirket hakkında icra takibi yapıldığı ve iş bu itirazın iptali davası açıldığı anlaşılmakla, adi ortaklar arasında zorunlu dava arkadaşlığı olduğundan takibin ve davanın adi ortakların her ikisine birden yöneltilmesi gerekirken sadece davalıya yöneltilmesi nedeniyle davalının iş bu davada pasif husumeti bulunmamaktadır.

İlk derece mahkemesince de farklı gerekçe ile dava pasif husumet yokluğundan reddedilmiş olup sonuç olarak verilen kararda bir değişiklik olmadığından sadece bu hususun belirtilmesi ile yetinilmiştir.

Dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, ilk derece mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına; incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine herhangi bir aykırılığın da bulunmamasına; davalının pasif husumetinin bulunmamasına göre davacı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmediğinden 6100 Sayılı HMK m. 353/1-b-1 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilerek , aşağıdaki hüküm kurulmuştur.