İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2021/1143 K.2024/181

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/06/2021 tarihli 2019/653 Esas ve 2021/327 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ...'ün için Temmuz 2017 tarihinde davalı kooperatife üyelik kaydı için yazılı beyanda bulunduğunu, kooperatif hesabına sermaye payını ödediğini, müvekkilinin tüm başvurularına rağmen ispat belgesi niteliğindeki ortaklık payı belgesi verildiğinin de hatırlanmadığını, kooperatif olağan ve olağanüstü genel kurul toplantılarına davet edilmediğini, tesadüfen çağrısıyla 28 Nisan 2018 tarihli usulen yapılan Olağan Genel Kurul Toplantısına katıldığını ileri sürerek;

müvekkillerinin kooperatif hesabına gerekli sermaye payını ödediği ilk tarihten itibaren kooperatif ortaklığının hükmen tesciline, müvekkilinin kooperatife ortak olmadığının belirlenmesi halinde kooperatife ödediği bedellerin ödeme tarihlerinden itibaren uygulanacak yasal faiziyle birlikte davalı kooperatiften tahsiline karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ara buluculuk görüşmelerinde davacının talebinin kabul edildiğini, müvekkili kooperatifin davacının üye olduğunu kabul ettiğini, davacıya genel kurul gereği herhangi bir mali yükümlülüğün getirilmediğini ve davacıdan ortaklıktan kaynaklı bir talepte bulunulmadığını, bu nedenle davacının hak kaybının olmadığını bildirerek davanın öncelikle usulden, aksi kanaatte ise esastan reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARAR

Mahkemece;"....Davacının 18.07.2017 tarihinden itibaren kooperatife 56.000,00-TL ödeme yaparak kooperatif üyesi olduğunun tespitine, davacının kooperatif üyesi olduğunun tespitine karar verildiğinden, davacının kooperatife ortak olmadığının belirlendiği takdirde alacağının ödeme tarihinden uygulanacak faizi ile birlikte davalı kooperatiften tahsil edilerek müvekkiline ödenmesi şeklindeki istemi hakkında karar verilmesinin yer olmadığına...." şeklinde hüküm kurulmuştur. Karara karşı davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrar ile davanın hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddedilmesi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesinin hatalı olduğunu, bu durumun bilirkişi raporu ile de tespit edildiğini, davacı vekili müvekkilinin kooperatif ortağı olduğunu bilmesine rağmen malumu ilan ettirmek üzere işbu davayı açtığını, kararın kaldırılması gerektiğini belirterek, istinaf isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, öncelikle kooperatif üyesi olduğunun tespiti, kooperatif üyesi olmadığının tespiti halinde davalı kooperatife ödenen bedellerin istirdatı istemine ilişkindir.

Mahkemece; davacının 18.07.2017 tarihinden itibaren kooperatife 56.000,00-TL ödeme yaparak kooperatif üyesi olduğunun tespitine, davacının kooperatif üyesi olduğunun tespitine karar verildiğinden, davacının kooperatife ortak olmadığının belirlendiği takdirde alacağının ödeme tarihinden uygulanacak faizi ile birlikte davalı kooperatiften tahsil edilerek müvekkiline ödenmesi şeklindeki istemi hakkında karar verilmesinin yer olmadığına karar verilmiş; hüküm davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak yapılmıştır.

İlk Derece Mahkemesince aldırılan bilirkişi kök ve ek raporunda özetle, Kooperatif yönetim kurulunca 18/11/2019 tarih ve 2019/12 sayılı karar ile, ...'ün kooperatifin üyesi olduğu, üyeliğinin halen devam ettiği şeklinde üyeliğin tespiti yönünde karar aldıkları, davacının ortak olmak isteği ile ilgili bir yazıya rastlanılmadığı, öte yandan kooperatifçe davacı ... hakkında alınmış bir istifa veya ıskat kararı bulunmadığı, ortağın ödemesi 18/07/2017 tarihinde başlamasına karşılık, kooperatif ortaklığına 08/07/2019 tarihinde kabul edildiği,

davalı kooperatifçe davacının ilk ödemesi kabul edildiğine göre ortaklığa başlangıç tarihi ilk ödemesi yapmış olduğu 18/07/2017 olarak kabulü gerektiği, davacı hakkında kooperatifçe alınmış bir çıkarma kararı olmadığından, ortaklığının devam ettiği, davalı kooperatif vekilinin yazılı beyanlarında da davacının kooperatif ortağı olduğu hususunun kabul edildiği, davacının kooperatif üyeliğinin devam ettiği kanaatinde olduğu belirtilmiştir.

Hukuki yarar dava koşulu olup, mahkeme dava şartlarını re'sen incelemekle görevlidir. Hukuki yararın sadece dava tarihi itibariyle değil, dava devam ettiği sürece ve hükmün kesinleşmesine kadar devamı da gereklidir.

Dava dilekçesinde davacının davalı kooperatife üye olduğunun tespiti talep edilmiş olup, dosya kapsamından davacının kooperatife üyeliğinin devam ettiği sabittir. Lakin davalı kooperatif kayıtlarında davacının ortaklığının başlangıcı 08/07/2019 tarihi olup, davacının kooperatife ödemeyi yapmış olduğu ilk tarih 18/07/2017 olup, anılan tarihten itibaren davacının davalı kooperatife üye olduğunun tespiti yönünde hüküm kurulmasında bir isabetsizlik bulunmamaktadır.

Davacının iş bu davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu anlaşıldığından, davalı vekilinin istinaf itirazları yerinde görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davalı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalı vekilinin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/06/2021 tarihli, 2019/653 Esas ve 2021/327 Karar sayılı kararının kararına yönelik istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2-İSTİNAF AŞAMASINDA;

a)Davalıdan alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcından, başlangıçta alınan 59,30-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 368,30-TL'nin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına (harç işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine),

b)Davalı tarafından yatırılan 162,10-TL istinaf başvuru harcının Hazineye gelir olarak kaydına,

c)Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin uhdesinde bırakılmasına,

3-HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde varsa taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin yerel mahkemece hesaplanarak ilgili olduğu tarafa resen iadesine,

4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

5-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine,