İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2023/93 K.2025/1457

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 16/11/2022 tarih ve 2022/35 Esas - 2022/1016 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı borçlu hali hazırda ....A.Ş.'nde %25 pay sahibi ve ortak olduğu, davalı borçlunun müvekkili şirkete 2016 yılından bu yana 131 hesabında tutulan ortaklardan alacak cari hesabında her türlü alacak kalemlerinden dolayı 102.289,03 TL borcu bulunmakta olup iş bu nedeniyle Foça İcra Müdürlüğünün 2021/810 esas sayılı dosyanda icra takibi başlatıldığı, davalının borcunun temelini teşkil eden 131 hesabı ortakların işletmeye olan borçları bilançonun aktif tarafında 131 ve 231 nolu hesaplarda takip edildiği,

131 ortaklardan alacaklar hesabının borç bakiyesi vermesi ortağın işletmeye borçlu olması anlamını taşıdığı, özellikle sermaye şirketlerinde şirket ortağının şirkete borçlu durumda bulunması şirketin fonlarının ortak tarafından kullanılmış olması anlamını taşıdığını, davalı ....'in de müvekkili şirkete borçlu olup bu hususun müvekkili şirketin bilançosunda ve ticari defterlerinde de sabit olup bilirkişilerce yapılacak inceleme sonucu müvekkili şirketin 131 ortaklardan alacaklar hesabında icra takibinde belirtilen miktar kadar alacaklı olduğu açıkça tespit edilebileceğini ileri sürerek,

davanın kabulü ile davalı borçlunun Foça İcra Müdürlüğü'nün 2021/810 E.sayılı icra takibine, borca ve ferilerine yaptığı itirazının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ..., ...A.Ş.

Kuruluşunda bir aile şirketi ve büyük hissedarı ... olup, şirketin kuruluşundan itibaren geliştirilmesinde ve bugünlere gelmesinde en büyük emek sahibi kişi olduğu, 2016 yılında şirketin mali olarak sıkıntıya girmesi üzerine müvekkilinin sermaye ihtiyacı için yeni ortaklık arayışı ile dışarıdan ortak alma sürecine girdiği, müvekkilinin hisselerinin bir kısmını, müvekkili eşi....ve oğlu ... ise hisselerinin tamamını, 2016 ve 2017 yılında....'ya devir ettiği bir süre sonra ... %75 hissedar olarak şirketin Yönetim Kurulu Başkanlığını üstlendiği 2021 yılında ise hisselerini abisi ....'ya ait....A.Ş. ne devir etmiş olup hali hazırda ....

Yönetim Kurulu Başkanlığı, kardeşi ...'nın ise Yönetim Kurulu Başkan Yardımcılığı görevini yürüttüğü, müvekkilinin ise%12,50 lık hissesini 3.kişiye devir etmiş olup mevcut durumda %12,50 hisse sahibi olduğu, bir yandan sermaye arttırımı yaparak bir yandan da ortaklıktan çıkarma davası ikame edilmesi diğer bir taraftan fiktif borç oluşturmak suretiyle müvekkili kötü niyetle zora sokma girişimleri tarafın asıl niyetlerini gözler önüne sermekte olup hakkın kötüye kullanılmasına ve dürüstlük kuralına aykırı hareket edildiğinin açık bir göstergesi olduğu,

müvekkili ...'in 2017 yılından bu yana şirket yönetiminde fiilen bulunmayışı ve şirket tarafından müvekkile herhangi bir ödeme yapılmadığı nazara alındığında müvekkilin davacı şirkete bir borcu bulunmadığı, davacının müvekkilden alacağı olduğunu iddia ettiği 131 hesaptan müvekkile ait bir ödeme olmadığı gibi müvekkilin imzasını taşıyan bir tediye, tahsilat makbuzu veya Finans kuruluşları aracılığı ile gönderilmiş paranın da mevcut olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince; "....Davacı şirketin davalı ortağından alacaklı olduğu iddiası ile iş bu davayı ikame ettiği, davalı tarafından zamanaşımı definde bulunulmuş ise de, bir ortaklıkta, ortaklık sözleşmesinden doğan ve ortakların birbirleri veya kendileri ile ortaklık arasındaki bir ortaklığın müdürleri, temsilcileri, denetçileri ile ortaklık veya ortaklar arasındaki alacakların 5 yıllık zamanaşımına tabi olduğu, takip tarihi itibariyle zamanaşımının kesildiği, takip tarihi ile dava tarihi arasında ise 5 yıllık zamanaşımının gerçekleşmediği, davalının zamanaşımı definin yerinde olmadığı,

mahkememizce yapılan defter incelemesinde davacı şirketin defter ve kayıtlarına göre takip tarihi itibariyle takibe konu asıl alacak tutarında davalıdan alacaklı göründüğü, ancak söz konusu alacağa ilişkin geçmiş kayıtlar incelendiğinde, 01/01/2018 tarihi itibariyle davalının davacı şirketten 1.907.819,49 TL alacaklı olduğu, davacı şirket tarafından yukarıda bilgileri verilen İzmir 27. İcra Müdürlüğünün 2018/8920 nolu dosyasına 24/07/2018 tarihinde 1.686.279,42 TL ödeme yapıldığı, ayrıca davacı şirketin İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/832 esas sayılı dosyasına 296.255,00 TL teminat yatırdığı,

bu 2 ödemeyi davalının hesabına borç olarak kaydettiği, bu işlem neticesinde davacının 74.714,93 TL alacaklı konumuna geçtiği, nihayetinde de iş bu davaya konu takip tarihi itibariyle davalıdan 102.289,03 TL alacaklı hale geldiği,

her ne kadar davacı şirket tarafından İzmir 27 İcra Müdürlüğünün 2018/8920 nolu dosyasına yapılan 1.686.279,42 TL ödeme aval sıfatı ile yapılmış ve bu ödeme söz konusu takip dayanağı senedin keşidecesi olan davalı ...'den talep edilebilecek ve bu kişinin cari hesabına borç olarak kaydedilebilecek ise de davacının bu takip nedeniyle İzmir 1 Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/832 esas sayılı dosyasına teminat olarak yatırdığı ve kararın kesinleşmesinden sonra kendisinin bizzat tahsil ettiği/geri aldığı 296.255,00 TL'yi davalıdan talep edemeyeceği,

ticari defter ve kayıtlarda söz konusu teminata ilişkin davalı adına borç kaydı oluşturulmuş ise de bu kaydın dosyamız içerisine kazandırılan İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/832 esas sayılı dosyasındaki kayıtlarla örtüşmediği, teminatın davacı şirket vekiline 16/07/2019 tarihinde mahkememizce ödendiği, bu alacak miktarı iş bu davaya konu takip tarihi itibariyle davacının defterlerindeki nihai rakamdan mahsup edildiğinde davacının iddiasının aksine davalının 193.965,97 TL alacaklı olduğu, bu nedenle davalı tarafından takibe yapılan itirazın haklı olduğu,

mahkememizce alınan bilirkişi raporunun usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu, iddianın ileri sürülüş biçimi, savunmanın kapsamı ve mahkememizce yapılan incelemenin niteliğine göre başkaca araştırma yapılmasına lüzum bulunmadığı...." gerekçesiyle davanın REDDİNE, davalının kötüniyet tazminat talebinin KABULÜ ile 102.289,03 TL üzerinden % 20 oranında hesaplanan 20.457,80 TL kötüniyet tazminatının davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, yerel mahkemece, bilirkişilerin kabul etmediği takas mahsuplaşmaya ilişkin bilirkişi ek raporuna konu dahi etmeden davanın reddine karar verildiğini, yerel mahkeme tarafından yapılan hesaplamanın hatalı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle, davalı adına yapılan mahsuplaşmanın hukuken geçerli olduğunun kabulü halinde bile davalının alacaklı olduğu iddia edilen miktarın matematiksel olarak hatalı olduğunu belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, anonim şirket ortaklığından kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir. İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosya kapsamı, mevcut delil durumu ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı, davacı defterlerinin incelemesinde; davalı 01/01/2018 tarihi itibariyle davacıdan 1.907.279,42 TL alacaklı iken İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/832 Esas sayılı dosyasında verilen tedbir kararı uyarınca İzmir 27. İcra Dairesi 2018/8920 nolu icra dosyasına 296.255,00 TL teminat yatırıldığı,

daha sonra 24.07.2018 tarihinde davacı şirket tarafından İzmir 27. İcra Dairesi 2018/8920 nolu dosyasına bankadan 1.686.279,42 TL. tutarında eft ödemesi yapıldığı, yatırılan bu para ve teminat miktarının toplamı olan (1.686.279 + 296.255,00) 1.982.534,42 TL'nin davalının davacı taraftan olan 1.907.819,49 TL tutarındaki alacağından düşülerek (1.982.534,42-1.907.819,49) davalının 74.714 93 TL borçlu olduğu şeklinde kayıt bulunduğu,

2018 yılından 2021 yılına kadar yine davalının başka sebeplerle davacı şirkete borçlu olduğu miktarların da eklenmesi ile davacı davalıdan 31/01/2021 tarihi itibariyle 102.289,03 TL alacaklı olarak gözükse de,

mahkemece yapılan yazışmalardan da anlaşılacağı üzere İzmir 27. İcra Dairesi 2018/8920 nolu icra dosyasına yatırılan 296.255,00 TL teminat davacıya iade edilmesine rağmen bu paranın da davacı tarafça ödenmişcesine ticari defterlerde davalıya borç olarak yazıldığı anlaşıldığından bu bedel kadar defterlerde alacaklı gözükmesi sonucun 102.289,03 TL borcunun olmayacağı aksine alacaklı olarak dahi gözükeceği anlaşılmakla davanın reddine dair mahkemece verilen karar doğru olmuştur.

Davacı her ne kadar hesaplamaların hatalı olduğunu, davalının Karşıyaka 2. İcra Dairesi'nin 2018/7029 esas nolu dosyasında ödenen miktarların takas-mahsupa konu edilmeyeceğini ileri sürmüş ise de, yapılan hesaplamalarda bir hata bulunmadığı,

davalının Karşıyaka 2. İcra Dairesi'nin 2018/7029 esas nolu dosyasında ödediği iddia edilen bedelin İzmir 27. İcra Dairesi 2018/8920 nolu icra dosyasına yatırılan teminattan bağımsız olduğu ve yapılan hesaplamalarda da mahsuba konu edilmediği anlaşılmakla, davacı vekilinin istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.