İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/1150 K.2024/1084

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/03/2024 tarihli 2024/144 Esas ve 2024/164 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından müvekkilinin aleyhine Didim İcra Müdürlüğü'nün 2021/2462 esas sayılı dosyası ile 10 örnek icra takibi başlatıldığını, söz konusu takibe dayanak bonoların taşınmaz alışından kalan bakiye borca karşılık teminat senedi olarak verildiğini, senedin açığa atılan imzanın kötüye kullanılması sonucu oluştuğunu, davalıyla yapılan sözleşmeye göre müvekkilinin 01/07/2020 ve 01/12/2020 vade tarihli bonolarda belirtilen miktarda ve İngiliz Sterlini cinsinden borcunun bulunmadığının tespiti amacıyla iş bu davayı açtıklarını ve müvekkili hakkında açılan icra takibinin tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARAR

Mahkemece; "....Davanın görev dava şartı yokluğundan HMK md 114/1-c ve 115/2 uyarınca usulden reddine, görevli ve yetkili mahkemenin Didim Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici mahkemesi sıfatıyla) olduğunun tespitine, HMK'nun 20. maddesi gereğince görevsizlik kararı, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten;

kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde taraflardan birinin mahkememize başvurarak dava dosyasının görevli ve yetkili Didim Asliye Hukuk Mahkemesine (Tüketici mahkemesi sıfatıyla) gönderilmesini talep etmelerinin gerektiğine, aksi taktirde mahkememizce davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğine, HMK 331/2 maddesi uyarınca davaya başka bir mahkemede devam olunacağından yargılama harç ve giderleri hakkında bu aşamada karar verilmesine yer olmadığına,

süresinde talep edilmemesi sebebiyle davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesi durumda yargılama harç ve giderlerinin mahkememizce hüküm altına alınmasına, davacı vekilinin ihtiyati tedbir kararına yaptığı itirazın reddine, davalı vekilinin icra veznesine yatan paranın davalıya ödenmemesi yönünde verilen ihtiyati tedbir kararına yaptığı itirazın reddine..." şeklinde hüküm kurulmuştur.

Karara karşı davacı vekili ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili katılma yoluyla istinaf başvuru dilekçesinde özetle; uygulamada menfi tespit davası aşamasında borçlu görünen davacı tarafından yatırılan %115 teminat ile icra takibinin durdurulmasına karar verildiğini, bu hususun önüne geçilemeyecek zararların doğmasını engellemekten hem de teminat ile halihazırda icra dosyasına yetecek paranın olması nedeni ile icra dosyasında yapılacak işlemlerin aşkın haciz-işlem olacak olması temellerine dayandığını, re'sen nazara alınacak olan nedenlerle fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla;

mahkeme tarafından kısmen kabul edilen ihtiyati tedbir kararının başvurmaları neticesinde ivedi bir şekilde yeniden değerlendirilmesini ve sonuç olarak uygun görülen %115 teminatın öncelikle müvekkilinin göstereceği taşınmaz üzerine şerh ile işlenmesi aksi halde mahkeme veznesine nakit teminat veya teminat mektubu ile yatırılması kaydıyla Didim İcra Müdürlüğünün 2021/2462 Esas sayılı takip dosyasının durdurulmasına,

davalı yanın istinaf başvurusunun reddine ve dosyanın görevli mahkeme olan Didim Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine(Tüketici Mahkemesi Sıfatıyla) gönderilmesi için görevsizlik kararının onanması gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

Davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, dosya incelendiğinde davacının sırf soyut beyanlar ile senetlerin teminat senedi olarak verildiğini gösterir yazılı bir delil bulunmadığından menfi tespit davası açmakta hukuki yararının bulunmadığını, mahkemenin görevsizlik kararının hatalı ve bozmayı gerektirdiğini, taraflar arasındaki borç ilişkisi kambiyo senedinden kaynaklanmakta olup görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemeleri olduğunu, taraflar arasındaki iş, ticari işten kaynaklanmakta olup tüketici mahkemesinde görülmesinin mümkün olmadığını,

sözleşmedeki para cinsi TL olup senetlerdeki para cinsinin POUND olduğunu, davacı borçlu senetlerin sözleşmeye bağlandığı iddiası ile müvekkili alacağından mahrum bırakma gayesine girmiş olup mahkemenin imzası inkar edilmemiş olan ve sebepten mücerret senetlerin geçerliliğini göz önüne alarak hüküm kurması gerektiğini, aksi halde müvekkilinin zarara uğrayacağını, dava konusu bonolar bir ödeme aracı olup, illetten mücerret olduğunu, burada, davacı tarafından borcun ödendiğine ilişkin yazılı delil sunulmasının gerektiğini,

dava dilekçesinde ise bunun tam aksine davacı borcun varlığını kabul etmiş ancak borcun yabancı para cinsine itiraz ettiğini, dava dilekçesinin tamamında ve daha önce açmış olduğu 3 davasında senetlerin yabancı para cinsinden gerçeğe aykırı doldurulduğunu iddia eden davacı, dava dilekçesinin 3. sayfasında ise borçlu tarafından müvekkiline 1.500,00 IST (POUND) ödendiğini dile getirerek tarafların yabancı para üzerinden daha önceden de ticaret yaptığını ikrar ettiğini,

dava konusu senet bedellerinin POUND üzerinden anlaşılmadığı yönündeki davacı beyanları yargıyı yanıltma ve müvekkili zarara uğratma gayesinden ileri gelmekte olup itibar edilmemesi gerektiğini, senet borçtan mücerret olup, davacının senetlere ilişkin borcu ödemiş olduğuna ilişkin herhangi bir somut delil sunamadığını, Didim İcra Mahkemesi 2024/3 esas sayılı dosyasında davacı borçlu tarafından açılan davanın dava dilekçesi içerisinde, komşuluk, örf ve adet gelenekleri gereği davalı müvekkili ile uzlaşma tutumu içerisinde olduğunu,

her ne kadar arabuluculuk aşamasında yapılan görüşmelerin dava dosyasında delil niteliği olmasa dahi davacının teklif etmiş olduğu rakamla ilgili görüşmelerin devam ettiğini, davacı asilin, müvekkiline ve vekili olmaları sıfatıyla davalı tarafa atmış olduğu mesajın ekran resminden de anlaşılacağı üzere davacı borcunu ikrar ettiğini, 05 Ocak 2024 tarihinde saat 11:49'da davacı asilin, davalı tarafa 170.000 TL ödeyeyim borcu kapatalım şeklinde mesaj attığının görüleceğini, mesajın tarihi ve saati incelendiğinde, menfi tespit davası açmak üzere arabuluculuya başvurdukları tarihten sonra gönderildiğini, davacının,

yabancı para cinsinden senet doldurduğunu ve senet borcunu ikrar ettiğini gösteren kanıt olduğunu, davacı bu güne kadar senetlerin borcuna ilişkin herhangi bir ödeme yapmamış olup borçtan kurtulmuş olmadığını, re'sen nazara alınacak olan nedenlerle, görevsizlik ve yetkisizlik kararının kaldırılarak, davanın görevli asliye ticaret mahkemelerinde görülmesine kararı verilmesine, yargıma giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesinin gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, menfi tespit davasıdır.

Mahkemece; davanın görev dava şartı yokluğundan HMK md 114/1-c ve 115/2 uyarınca usulden reddine, görevli ve yetkili mahkemenin Didim Asliye Hukuk Mahkemesi (Tüketici mahkemesi sıfatıyla) olduğunun tespitine karar verilmiş; hüküm katılma yoluyla davacı vekili ve davalı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi, 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak yapılmıştır.

1-Davalı vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesinde;

Davacı ile davalının yetkilisi olduğu ... San. Ve Tic. Ltd. şirketi arasında 07/09/2019 tarihinde tapunun ... İli ... İlçesi ... Mah. ... Ada ... parsel ... nolu bağımsız bölümünde kayıtlı bulunan taşınmazın satışı konusunda harici taşınmaz satış vaadi sözleşmesi düzenlendiği, ayrıca taraflar arasında takibe konu senetlerin tanzim edildiği, satışa konu taşınmazın mesken vasıflı olduğu, ticari niteliğinin bulunmadığı, bu nedenle delillerin takdir ve değerlendirmesi Tüketici Mahkemesine ait bulunduğundan mahkemece görevsizlik kararı verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir husus bulunmamaktadır.

2-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun incelenmesinde;

Davacı vekilinin istinafı hükmün 5 nolu bendeki ihtiyati tedbire itirazın reddine yönelik ara karara ilişkindir.

İİK' nın 72/3 maddesine göre; İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir.

Bu hükme göre; davanın icra takibinden sonra açıldığı ve bu nedenle icra takibinin durdurulması yasal olarak mümkün bulunmadığından, mahkemece itirazın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön mevcut değildir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince ayrı ayrı esastan reddine karar verilerek, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜ M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı vekili ve davalı vekilinin Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/03/2024 tarihli 2024/144 Esas ve 2024/164 Karar sayılı kararının kararına yönelik istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE,

2-İSTİNAF AŞAMASINDA;

a)Davacıdan alınması gereken alınması gerekli harç peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,

- Davalıdan alınması gerekli harç peşin alındığından ayrıca harç alınmasına yer olmadığına,

b)Davacı tarafından yatırılan 1.169,40-TL istinaf başvuru harcının Hazineye gelir olarak kaydına,

- Davalı tarafından yatırılan 1.169,40-TL istinaf başvuru harcının Hazineye gelir olarak kaydına,

c)Taraflarca yapılan istinaf yargılama giderlerinin uhdesinde bırakılmasına,

3-HMK 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde varsa taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin yerel mahkemece hesaplanarak ilgili olduğu tarafa resen iadesine,

4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

5-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,