İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/1449 K.2024/1222

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/07/2024 ara karar tarihli ve 2023/149 Esas (derdest) sayılı dosyası üzerinden yapılan ön inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

TALEP

Talep eden- davalı vekili talep dilekçesinde özetle; 28.09.2023 tarihli tensip tutanağının 3 nolu ara kararı ile, mahkemenin 2022/128 D.İş sayılı dosyasında yatırılan teminatın iadesi hususunda Karşıyaka 1. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2022/522 E. 2022/651 K. sayılı dosyasının kesinleşmesinin beklenmesine karar verildiğini, Mezkûr karar Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2024/162 E. 2024/6237 K. sayılı kararı ile onandığını ve kesinleştiğini bildirerek, mahkemenin 2022/128 D.İş sayılı dosyasında yatırılan teminatın iadesine talep etmiştir.

CEVAP

Karşı taraf- davacı vekili cevap dilekçesinde özetle; teminatın iadesine muvafakat etmediğini, davalı ve vekilinin ağır ceza mahkemesinde yargılandıklarını, talebin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk derece mahkemesince 19/07/2024 tarihli ara karar ile "...Davalı vekilinin teminatın iadesi talebinin reddine..." şeklinde hüküm kurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Talep Eden- davalı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davanın ve takibin dayanağının ihtiyati haciz olmadığını; borçlu tarafından verilen kambiyo senedi olduğunu, ihtiyati haczin dahi dayanağının kambiyo senedi olduğunu, 23.10.2023 tarihli ara karar ile teminatın iadesi talepleri "Her ne kadar icra mahkemesi kararları kesin hüküm teşkil etmese dahi icra mahkemesince verilecek kararın usuli sonuçları dikkate alınarak davalı/alacaklı vekilinin teminatın iadesine yönelik talebin yerinde olmadığı" gerekçesiyle reddedildiğini, önce icra mahkemesi kararının sonuçlanmasını bekleyen mahkeme,

şimdi icra mahkemesi kararının kendisini bağlamadığını ileri sürdüğünü, teminatın yatırıldığı 27.09.2022 tarihinden günümüze kadar müvekkilinin zararı 1.397.720,87 TL; teminatın iadesinin ilk istendiği tarih olan 27.03.2023 tarihinden günümüze kadar olan zararı 950.557,98 TL olduğunu, şartları oluştuğu halde teminat iade edilmediği takdirde açılacak olan tazminat davasında Hazinenin zararı şimdiden 1.000.000,00 TL'yi bulduğunu, re’sen gözetilecek nedenlerle inceleme yapılarak, ara kararın kaldırılmasına, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep; dava ve takip dayanağı ihtiyati haciz kararı gereğince davalı-alacaklıdan alınan teminatın iadesine ilişkindir.

HMK 341. maddeye göre istinaf edilebilen ilk derece mahkemesi kararlarının neler olduğu belirlenmiştir.Buna göre (1) (Değişik : 7251 - 22.7.2020 / m.34) İlk derece mahkemelerinin aşağıdaki kararlarına karşı istinaf yoluna başvurulabilir:

a) Nihai kararlar.

b) İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz taleplerinin reddi kararları, karşı tarafın yüzüne karşı verilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları, karşı tarafın yokluğunda verilen ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine verilen kararlar.........."

Bu durumda; itiraza konu teminatın iadesi talebinin reddine ilişkin kararın 6100 sayılı HMK' nın 341. maddesi anlamında istinafı kabil bir karar olmadığı, niteliği itibariyle kesin olan mahkeme kararlarına karşı istinaf kanun yoluna başvurulamayacağından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Öte yandan; mahkemece verilen kararlara karşı tarafların hangi kanun yoluna ve hangi sürede başvuracağının tereddüde mahal vermeyecek şekilde belirtilmesi, bu belirlemenin tarafların iradesini yanıltmayacak bir şekilde doğru olarak yapılması gerekeceği, başka bir deyişle, verilen karar ara ve ek kararlarda, yargı mercii tarafından hem kanun yolunun hem de kanun yoluna ilişkin başvuru süresinin tarafları hataya düşürmeyecek şekilde doğru olarak gösterilmesi gerekecektir.

Aksi takdirde, bu durumun tarafların haklarını arayabilmelerini zorlaştıracağı, dolayısıyla mahkemece verilen kararda kanun yolunun hatalı belirlenmesi durumunda, hatalı belirlemenin sonuçlarının taraflara yükletilmeyeceğinden gerek istinaf başvuru harcı ve gerekse istinaf karar harcının istinaf edene iadesi cihetine gidilmiştir.