İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/1588 K.2024/1384

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 30/07/2024 ara karar tarihli ve 2024/477 Esas sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

TALEP

İhtiyati Tedbir Talep Eden / Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Şti.'nin %31 paylı ortağı olduğunu, davalıların şirketin temsilcileri olduklarını, şirketin uzunca bir süredir davalılar tarafından zarara uğratıldığını ve içinin boşaltıldığını, davalı temsilciler tarafından verilen zararların tanzim edilmesini, şirket müdürleri ve temsilcileri ile davalı şirket yetkili müdürlerinin her türlü tasarruf yetkilerinin dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARAR

Mahkemece; "...Dava şirket müdürünün sorumluluğuna dayanan tazminat davası olup ihtiyati tedbire konu talep dava konusu olmadığı gibi şirketin günlük işleyişini ve ticari hayatını işlemez hale getireceği anlaşılmakla ihtiyati tedbir talebinin bu aşamada reddine karar vermek gerektiği..." gerekçesiyle "...Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin reddine..." şeklinde hüküm kurulmuştur. Karara karşı ihtiyati tedbir talep eden / davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ

İhtiyati Tedbir Talep Eden / Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ihtiyati tedbir taleplerinde yaklaşık ispat derecesi, müessesenin gerçek işlevini tam anlamıyla yerine getirebilmesi için dikkatle ele alınması gerektiğini, dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla, işbu davada yaklaşık ispat derecesi ve sair şartların yerine getirildiğini, mahkemenin, "ihtiyati tedbire konu talebin dava konusu olmadığı" gerekçesinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, ihtiyati tedbirin temel fonksiyonu esasen dava konusu şey üzerinde doğabilecek bağlantılı veya bağlantısız ilave ihtilaflara engel olmak olduğunu,

dava dilekçesinin konusu şirket müdürlerinin sorumluluğundan kaynaklanan zararın tazmini olduğunu, zarara yol açan kişiler ise şirket müdürü/temsilcisi olan davalılar olduğunu, davalılar şirketi zarara uğratan tasarruf işlemlerini şirket müdürü/temsilcisi olmanın verdiği yetkiden kaynaklı olarak yapabilmekte olduğunu, dolayısıyla ihtiyati tedbir talebi ile dava konusu arasında uygun illiyet bağının bulunduğu mutlak bir gerçeklik olduğunu, neticeten, davalı şirket müdürlerinin geri dönülemez ve telafisi imkansız olan başkaca zararlar meydana getirememeleri amacıyla,

şirket hakkındaki her türlü tasarruf yetkilerinin dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurulması talebi dava konusu ile sıkı sıkıya bağlı olduğunu, mahkemenin mezkur gerekçesinin işbu nedenle hukuka aykırı olduğunu, mahkemeden yöneticilerin temsil yetkilerinin kısıtlanması istenmemiş sadece işbu davaya konu zararların büyümemesi için tasarruf yetkilerinin sınırlanmasının istendiğini, her ne kadar mahkeme verdiği ara kararda;

"...Şirketin günlük işleyişini ve ticari hayatını işlemez hale getireceği..." gerekçesine dayanmışsa da bu gerekçenin de uygun olmadığını, davalıların usulsüz işlemleri neticesinde şirkette 2017 yılından beri genel kurulun yapılmadığını, TTK m.617/1 hükmü uyarınca. "Genel kurul müdürler tarafından toplantıya çağrılır. Olağan genel kurul toplantısı, her yıl hesap döneminin sona ermesinden itibaren üç ay içinde yapılır.

Şirket sözleşmesi uyarınca ve gerektikçe genel kurul olağanüstü toplantıya çağrılır." Limited şirketler ticari hayatın gereği olarak olağan toplantılarını her yıl hesap döneminin sona ermesinden itibaren üç ay içinde yapacaklarını, davalılar, ticari hayatın en temel gerekliliklerinden olmasına rağmen genel kurulu olağan toplantıya 7 yıldır çağırmadıklarını, davalı şirket yöneticileri hakkında şirketin mallarını kaçırmak, güveni kötüye kullanmak, hırsızlık, mühür bozma gibi suçlardan Nazilli Cumhuriyet Başsavcılığı 2024/2098 soruşturma numaralı dosyanın devam ettiğini, davalılar,

organize bir şekilde şirketi boşaltma halinin hazırda da devam ettiğini, bunun önlenmemesi halinde zaten ortada bir şirketin de kalmayacağını, mahkemenin, davalıların tasarruf yetkilerinin tedbiren durdurulması halinde ticari hayatın işlemez hale geleceği gerekçesi işbu dava bakımından açıklanmasının güç ve soyut bir gerekçe olduğunu, re'sen nazara alınacak sair nedenlerle; istemlerinin kabulü ile ihtiyati tedbir talebinin reddi ara kararının kaldırılmasına,

öncelikle telafisi mümkün olmayacak zararları önlemek maksadıyla, şirket müdürleri ve temsilcileri ... ile ...'in şirket hakkındaki her türlü tasarruf yetkisinin dava sonuçlanıncaya kadar tedbiren durdurulmasına, istinaf masrafları ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına, kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, şirket yöneticisinin sorumluluğundan kaynaklı maddi tazminat davasında ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.

Mahkemece talebin reddine karar verilmiş; hüküm ihtiyati tedbir talep eden / davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

HMK'nın 389/(1). maddesinde, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkansız hale geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hallerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebileceği,

HMK'nın 390/(2). maddesinde de hakimin talep edenin haklarının derhal korunmasında zorunluluk bulunan hallerde karşı taraf dinlenmeden de tedbir kararı verebileceği hüküm altına alınmıştır. HMK'nın 390/(3). maddesinde ise tedbir talep eden taraf dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorunda olduğu düzenlenmiştir.

İhtiyati tedbir kesin hükme kadar devam eden yargılama boyunca tarafların dava konusu ile ilgili olarak hukuki durumunda meydana gelebilecek zararlara karşı öngörülmüş geçici nitelikte geniş veya sınırlı hukuki korumadır.

İhtiyati tedbir kararı verilebilmesinin diğer bir koşulu ise mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle bir hakkın elde edilmesi önemli ölçüde zorlaşacak ya da tamamen imkansız hale gelecek ise veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesidir.

Somut olayda, eldeki davanın şirket yöneticisinin sorumluluğundan kaynaklı tazminat istemine ilişkin olup, davacı yanca ortağı olduğu ve zarara uğradığı iddia olunan dava dışı şirket ile bağı bulunmayan davalı ...

Şirketi yöneticilerinin tasarruf yetkilerinin sırınlandırılması talep edilmiş ise de, açılan davanın mahiyeti gözetildiğinde davalı şirketin yönetiminin uyuşmazlık konusu ile ilgili olmadığından HMK'nun 389.maddesine göre uyuşmazlık konusu olmayan şey hakkında ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğinden ve dosya kapsamına göre de diğer yönetici ortak olan diğer davalıların yönetim yetkilerinin sınırlandırılmasına ilişkin ihtiyati tedbir talebi bakımından da yaklaşık ispat koşulu bu aşamada gerçekleşmediğinden, talebin reddine yönelik ilk derece mahkemesince verilen ara karar usul ve yasaya uygundur.

Tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesi ara kararında usul ve yasaya aykırı bir durum bulunmadığından ihtiyati tedbir talep eden / davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.