İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi E.2024/887 K.2024/848

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen Aydın Asliye Ticaret Mahkemesinin 08/03/2024 ara karar tarihli, 2023/756 Esas sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 14/05/2020 tarihinde davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyon ile ... mahallesi Devlet Hastanesi kavşağında bulunan trafik ışıklarında, ışık ihlali yaparak ...

Bulvarı tütüncüler kavşağı ikametinde ... plakalı motosikletiyle seyir halinde olan davacıların eşi ve babası olan müteveffa ...'a çarparak ölümüne sebebiyet verdiği, Kuşadası 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2020/420 Esas sayılı dosyasından 16/12/2022 tarihinde verilen karara göre davalı ... asli kusurlu bulunduğu ve taksirle adam öldürme suçundan 4 yıl 5 ay 15 gün mahkumiyetine karar verildiği, müteveffanın ölümüne sebebiyet veren ... plakalı kamyonun, davalı ...

A.Ş. tarafından zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunduğu, davacıların 23/05/2022 tarihli başvurusu üzerine sigorta şirketi tarafından davacılara 09/09/2022 tarihinde 286.523,48-TL ödeme yapıldığı, davacılar tarafından bu ödemenin eksik yapıldığı iddiasıyla sigortaya tekrardan yazı ile başvurulduğu, sigorta şirketinin bu yazıya cevap vermediği ve başka ödeme yapmadığı,

davacı ...'un tek başına çalıştığı kirada oturduğu ve kızı ...'un okul ihtiyaçlarını tek başına üstlendiği ve zorluk çektiği, bu nedenle poliçe kapsamında davacı ... için 20.000-TL ve davacı ... için 30.000-TL olmak üzere toplamda 50.000-TL destekten yoksun kalma tazminatının temerrüt tarihi olan 23/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte ödenmesini ayrıca ... plakalı kamyona ve davalılar ... ile ...'e ait tüm taşınmaz ve araçlara ihtiyati haciz niteliğinden ihtiyati tedbir konulmasını talep ve dava etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; davacının haksız ve kötü niyetli bir şekilde davalı olarak ...'i gösterip ... San.Tic. Ltd. Şirketini taraf olarak göstermediğini, ancak bu husus gözden kaçırılarak sanki "... San. Tic. Ltd. Şti." olmayan bir şirket varmış gibi tensip tutanağında davalı şirket olarak gösterildiğini, kaldı ki bu hususta ticaret sicili incelendiğinde ... ... San. Tic. Ltd. Şti. isimli bir şirket de bulunmadığını, ancak davalı şahıs ... olup ...

San. Tic. Ltd. Şti.nin huzurdaki davada davalı konumunda olmadığını söz konusu şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, kaldı ki söz konusu şirket olmayıp olmayan bir şirket varmış gibi ancak tensip tutanağında yer almayan bir başka şirketin malları üzerine ihtiyati haciz konulduğunu, bu hususlar gözden kaçırılarak huzurdaki davada, davacı tarafından şirkete yönetilen bir dava olmamasına rağmen davalı olmayan ... San. Tic. Ltd. Şti.

Üzerine kayıtlı mallara ihtiyati haciz konulduğunu, Mahkemece olmayan bir şirket davalı olarak gösterilip, huzurdaki dava bakımından ise davalı gösterilmeyen şirketin mallarına ihtiyati haciz konulduğunu, huzurdaki dava bakımından herhangi bir sorumluluğu bulunmayan şirketin mallarına ihtiyati haciz konulması düşünüldüğünde şirketin zarara uğrayacağının açık olduğunu, iş bu nedenlerle davacı olmayan ... San. Tic. Ltd.

Şirketi üzerine kayıtlı olan mallara konulan ihtiyati hacizlerin kaldırılmasını talep ettiklerini, görevsizlik kararı üzerine dava dosyası kapsamında davacı yanca, ticari davalarda zorunlu dava şartı olan arabuluculuk kanun yoluna başvurulmadığından davanın usulden reddi gerektiğini, yaşanan talihsiz kaza sebebiyle müvekkili son derece üzgün olup bu husustaki üzüntülerini davacı tarafa pek çok kez ilettiğini, her ne kadar ölüm neticesi meydana gelmiş ise de, meydana gelen neticede müvekkilinin herhangi bir kastı olmadığını, neticenin müveffanın asli kusuru ile meydana geldiğini,

bu nedenle de işbu tazminat dosyasında tarafların kusur durumumun titizlikle araştırılması gerektiğini, davanın reddi gerektiğini, davacı tarafça müvekkilinin asli kusurlu olduğu belirtmiş ise de; müteveffanın kusur durumuna atıf yapılmadığını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla ; ceza dosyası kapsamında Adli Tıp Kurumu Başkanlığı tarafından hazırlanan raporda müteveffanın asli kusurlu kabul edildiğini, nitekim, müvekkilin kırmızı ışıkta durup beklemeye başladığı,

bir müddet sonra kavşaktaki araçlara yanan ışığın yeşile döndüğünü görmesi ve arkasında bulunan aracın korna ile uyarı vermesi nedeniyle kendi istikametine de yeşil ışık yandığını zannederek hareket ettiği ve daha sonra müteveffanın kusuru sebebiyle kazanın meydana geldiğini, bunun yanında müvekkilinin kendisine yeşil ışık yandığı zannıyla hareket ederken dahi müteveffanın kullanmış olduğu motosikleti görmediğini, müvekkiline göre yolun solunda, müteveffanın geldiği istikamette 3-4 metre yükseklikte istinat duvarı bulunmakta olup, o istikametten gelen araçların görünmesine engel olduğunu,

müvekkilinin hataen kırmızı ışıkta geçmiş olmasına karşın, yani müvekkili ...'un ancak ve ancak basit taksir düzeyinde hareket ettiğini ve müteveffanın kullanmış olduğu motosiklete çarpmadığını; aksine müteveffanın kavşağa girerken fren tertibatını kullanmadan hızlı bir şekilde girmesi nedeniyle kullanmış olduğu motosikletin hakimiyetini kaybederek müvekkilinin kullanmış olduğu kamyona çarpması nedeniyle ölüm olayının meydana geldiğini, bu kapsamda müteveffanın da kazanın oluşumundaki kusurunun tespitini istediklerini, sistem üzerinden davalı olarak ...'in eklenmesini,

davalı konumunda olmayan ve dava dilekçesinde de yer almamasına rağmen mahkemenizce sehven eklenen ... San. Tic.

Ltd. şirketinin kaydının silinmesini ve bu kaydın düzeltilmesine karar verilmesini, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun öncelikle dava şartı yokluğundan ötürü usulden reddine, mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda davanın esastan reddine, müvekkilinin mülkiyet hakkı haksız yere ihlal edildiğinden mahkemece verilen ihtiyati ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, Kuşadası 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2020/ 420 Esas sayılı dosyasının kesinleşmesinin beklenilmesine karar verilerek işbu dosyanın bekletici mesele yapılmasına, yargılama giderleri ve ve vekalet ücretinin de davacı yan üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

İhtiyati hacze itiraz eden ... vekili 14/02/2023 tarihli dilekçesinde özetle: Davacı yan davalı olarak "... (... San. Tic. Ltd. Şti. )" göstermiştir. Yani incelendiğinde görülecektir ki davacı yan davalı olarak ...'i göstermiş olup ... San.Tic. Ltd. Şirketi taraf olarak gösterilmediğini, bu nedenle ... San. Tic. Ltd. Şirketi üzerine kayıtlı olan mallara konulan ihtiyati hacizlerin kaldırılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece 22/11/2023 tarihli ara karar ile ''... 2004 Sayılı İİK un 257. vd. maddeleri gereğince ihtiyati hacize karar verebilmek için alacağın muaccel olup olmadığı önem taşımaktadır. Ayrıca, aynı Kanunun 258/1.maddesinde; alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur, şeklinde belirtilen husus alacağın yaklaşık ispat kurallarına göre, ispatına ilişkin delil ve belgelerin sunulmasını gerektirir.

Hal böyle olunca yukarıda açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğindeki kaza tespit tutanağına göre davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin 2004 Sayılı İİK'nun 257 ve devamı maddeleri uyarınca koşulları gerçekleştiğinden teminat karşılığı kabulüne ilişkin karar verilmiştir...'' gerekçesiyle; ''... Dosya kapsamı, ibraz edilen belgeler ve mevcut delil durumu gözetilerek davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin davalılar ... ... San. Tic. Ltd. Şti. ve ... yönünden Kabulü İle.

50.000,00'TL ile sınırlı olmak üzere bu miktarın %15'i oranında hesaplanan 7.500,00 TL nakdi veya kesin, süresiz teminat mektubu ibraz edildiğinde, davalılar ... ... San. Tic. Ltd.

Şti. ve ...'ın borca kafi miktarda menkul, gayrimenkul ve 3. kişilerdeki hak ve alacaklarına ve ... plakalı aracın davalılar adına kayıtlı olması halinde dava değeri üzerinden İİK md 281/2 maddesi uyarınca ihtiyati haciz konulmasına, (Aynı doğrultuda İzmir BAM 5. Hukuk dairesinin 2020/256 Esas, 2020/120 Karar , 27/01/2020 tarihli ilamı) İİK md 261/1 uyarınca 10 gün içerisinde teminat yatırılmadığı takdirde ihtiyati haczin kendiliğinden kalkmış sayılacağına...'' şeklinde karar verilmiştir.

Mahkemece 08/03/2024 tarihli ara karar ile ''...davacı yanca 15.02.2024 tarihli celse de "... San. Tic. Ltd. Şti. " nin de davalı olarak gösterdikleri beyan edilmiş olmakla kaza tarihinde, kazaya karışan ... plakalı aracın aktif-pasif sorgulaması uyap ortamından yapılmış olmakla kaza tarihinde davalı ... san. Tic.ltd.'nin işleten sıfatı olmadığı anlaşılmış olmakla ihtiyati hacze yapılan itirazların kabulü ile ihtiyati haczin davalı ... San.Tic.Ltd.Şti. açısından kaldırılmasına dair karar vermek gerekmiştir....'' gerekçesiyle; ''...Davalı ... San.Tic.Ltd.Şti. Vekilinin ihtiyati hacze yapmış olduğu itirazın kabulü ile ihtiyati haczin davalı ... San.Tic.Ltd.Şti. açısından kaldırılmasına...'' şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

14/05/2020 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı ... marka ... amblemli kamyon ile ışık ihlali yapmak suretiyle ... plakalı motosikletiyle seyir halinde olan müvekkillerin eşi ve babası olan müteveffa ...'a çarparak ölümüne sebebiyet verdiğini, söz konusu trafik kazasında ...'un ölümü ile ilgili Kuşadası 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2020/420 E. Sayılı dosyasından görülen davada 16/12/2022 tarihinde karar verildiğini, işbu davada Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından 22/11/2023 tarihinde verilen ara karar uyarınca kaza tarihinde ... adına kayıtlı olan ... plakalı ... marka kamyon üzerine ihtiyati haciz koyulduğunu,

davalı tarafından ihtiyati haciz kararına itiraz edildiğini, bunun üzerine Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından 08/03/2024 tarihinde verilen ara karar uyarınca, kazaya karışan ... plakalı aracın aktif-pasif sorgulaması yapıldığında kaza tarihinde davalı ... San. Tic. Ltd. Şti 'nin işleten sıfatı olmadığı anlaşıldığından, ihtiyati hacze yapılan itirazların kabulü ile ihtiyati haczin davalı ...

San.Tic.Ltd.Şti. açısından kaldırılmasına karar verildiğini, yerel mahkemenin vermiş olduğu işbu hukuka aykırı kararın kaldırılması gerektiğini, söz konusu trafik kazasında müteveffa ...'un ölümünden, Kuşadası 2. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2020/420 E. Sayılı dosyasından 16/12/2022 tarihinde verilen karara göre davalı ... asli kusurlu bulunup Taksirle Adam Öldürme Suçundan 4 yıl 4 ay 15 gün mahkumiyetine karar verildiğini, davalı ..., ... Ltd.

Şti.'inde kamyon şoförü olarak çalışmakta olup kaza tarihinde ... adına kayıtlı olan ... plakalı ... marka kamyon ile kaza yaptığını, bu nedenle davalı ... ve aracın sahibi diğer davalı ...'in destekten yoksun kalma tazminatından KTK m.85 uyarınca müteselsilen sorumlu olduğunu, kazaya karışan ... plakalı ... marka kamyonun, davalı ...

A.Ş. tarafından ... poliçe numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası bulunduğunu, bu nedenle sigorta şirketi, destekten yoksun kalma tazminatından diğer davalılarla birlikte müteselsilen sorumlu olduğunu, kazaya karışan ... plakalı araç her ne kadar kaza tarihinde ... San. Tic. Ltd. Şti üzerine kayıtlı olmasa da olay yeri görüntülerinden de görüleceği üzere kamyon üzerinde ... amblemi bulunduğunu, kaza tarihinde ... adına kayıtlı olan kamyonun, ... San. Tic. Ltd.

Şti adına faaliyet gösterdiğini, kazadan sonra ...'ten şirkete devir yapılmasının sebebinin mal kaçırma kastı olduğundan 22/11/2023 tarihinde verilen ihtiyati haczin devam etmesi gerektiğini belirterek yerel mahkemenin 08/03/2024 tarihli ara kararının itirazları doğrultusunda bozulmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kazadan kaynaklı ölüm nedeni ile destek tazminatı talebine ilişkindir.

Talep; ihtiyati haciz kararının kısmen kaldırılması kararının kaldırılması istemine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece, 22/11/2023 tarihli ara karar ile davalılar ... ... San. Tic. Ltd. Şti. ve ... yönünden ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmiş; karara itiraz üzerine mahkemece 08/03/2024 tarihli ara karar ile davalı ... San.Tic.Ltd.Şti. Vekilinin ihtiyati hacze yapmış olduğu itirazın kabulü ile ihtiyati haczin davalı ... San.Tic.Ltd.Şti. açısından kaldırılmasına karar verilmiş olup, karar davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 297/1 maddesinde, kararın kapsayacağı hususlar ayrıntılı biçimde belirtilmiş olup, bu maddenin 1. fıkrasının (b) bendine göre kararda "Tarafların ve davaya katılanların kimlikleri ile Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası, varsa kanuni temsilci ve vekillerinin ad ve soyadları ile adreslerini" gösterilmesi gerekir.

Davacı vekili dava dilekçesinde, dava dilekçesinin başlığında davalılar arasında "... (... San. Tic. Ltd. Şti. )" göstermiştir. Mahkemece yapılan değerlendirmelerde ve ara kararlarda ...'ten ve ... San.Tic. Ltd. Şirketi ayrı ayrı davalı taraf olarak değerlendirilmiş.

22/11/2023 tarihli ara karar başlığında üç ayrı davalı gösterilmiş ise de, 08/03/2024 tarihli ara karar başlığında dört davalının yer aldığı, ara kararlarda yapılan değerlendirmelerde ve dosya kapsamında yapılan tebligatlarda hem ... San. Tic. Ltd. Şirketi'nin hemde ...'in davalı olarak kabul edildiği ve tebligat çıkartıldığı; ancak dava dilekçesinde üç ayrı davalının yer aldığı, davalı olarak "... San. Tic. Ltd.

Şirketi'nin ve ...'in" birlikte davalı olarak yer aldığı; mahkemece bu hususun karıştırılmış olduğu; davacı tarafa dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen ...'in yanında parantez içerisinde gösterilen ... San. Tic. Ltd. Şirketi'nin de davalılar arasında yer alıp almadığı ve birlikte davalı gösterilme nedeni açıklattırılmaksızın bu şekilde dosya kapsamında yapılan işlemlerde ve kararda karışıklık yaratılmasının HMK 297/1 maddesine aykırılık oluşturduğu anlaşılmıştır.

Dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı; kaza tarihinde ... San.

Tic.Ltd.'nin işleten sıfatı olmadığı, kazaya karışan aracın kaza tarihinden sonra adı geçen şirkete devrinin yapılmış olduğu; kamyon üzerinde ... amblemi bulunması, kaza tarihinde ... adına kayıtlı olan kamyonun, ... San. Tic. Ltd.

Şti adına faaliyet göstermesi ve kazadan sonra ... tarafından şirkete devir yapılmış olması halinde dahi kaza tarihinde işleten sıfatı taşımayan şirketinin mal varlığı üzerine ihtiyati haciz konulmayacağı anlaşıldığından, mahkemece ihtiyati hacze yapılan itirazların kabulü ile ihtiyati haczin ... San.Tic.Ltd.Şti. açısından kaldırılması isabetli olup, ihtiyati haciz isteyen/davacı vekilinin istinaf itirazlarının esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davacılar vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.