İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 21. Hukuk Dairesi E.2023/129 K.2024/621

İstem

Davacı vekili, davalı ...'nın gerek ilk ve ortaöğretim öğrencilerinin yarıyıl tatilinin başlaması tarihlerinde gösterilmek üzere çocuk filmi gösterimi ve gerekse 14 Şubat Sevgililer Günü kutlamaları kapsamında bir konser organizasyonu düzenlenmesi için teklif alma sureti ile araştırmaya giriştiğini, bu bâbta müvekkilinin de teklifler verdiğini, müvekkilinin teklifleri uygun görülerek, her iki organizasyonun müvekkilince düzenlenmesi hususunda anlaşma sağlandığını, müvekkilinin derhal çalışmalarını yaparak öncelikle "..." isimli çocuk filminin gösterimlerini 29-30 Ocak 2019 tarihlerinde ...

Sahnesinde, 31 Ocak 2019'da ... Düğün Salonunda, 01 Şubat 2019'da ... Düğün Salonun'da teknik şartnameye uygun şekilde gösterimlerini sağladığını, ikincil olarak da , müvekkili tarafından 14 Şubat Sevgililer Günü münasebeti ile ... meydanında ses sanatçısı ... ve eşlikçi orkestrasının konserinin organize edildiğini ve 14 Şubat 2019 akşamı bu konserin başarılı bir şekilde gerçekleştirildiğini, müvekkilince başarı ile gerçekleştirilen bu organizasyonlar ile ilgili olarak,

davalı tarafından kabul olunmuş teklif bedelleri kapsamında 05.02.2019 tarihli 427577 seri numaralı 76.700,00 TL (KDV dahil) ve 21.02.2019 tarih 427578 seri no'lu 199.892,00 TL (KDV dahil) bedelli faturaları düzenleyerek davalının muhasebesine teslim ettiğini ve işbu faturaların da davalının mali kayıtları içine girdiğini, davalının faturaların tevdi ve tesliminden sonra banka hesaplarına ödeme yapılacağı, ödenek çıkar çıkmaz ödeme yapılacağı şeklinde bahanelerle ödeme yapmaktan kaçındığını ve hiçbir ödeme yapmadığını,

yalnızca 01.04.2019 tarihinde 163 ve 164 nolu makbuzlar ile her bir sözleşmenin damga resimlerini ( 1.605,91 TL ve 986,05 TL ) ödediğini, tarafınca , İzmir 27.İcra Müdürlüğü'nun 2020/3230 esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davalının borca ve faize itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptalini, alacağın %20'sinden az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, ... tarafından Ses Sanatçısı ... Konseri ile ilgili yapılan güncel piyasa araştırmasına göre.

15 kişilik ekip için ulaşım bedeli (gidiş-dönüş ) 600x15 =9.000,00 TL, Sahne-Ses-Işık Bedeli=25.000,00 TL, Konaklama (her şey dahil) =15x500=7.000,00 TL, ...’ye ödenen Kaşe Bedeli = 40.000,00 TL olmak üzere toplam 81.500 TL olduğunun tespit edildiğini, 2019 yılında Kamu İhale Kanunu madde 21F usulü ile yapılan söz konusu konser hizmeti bedeli olan 199.892,00 TL'nin (KDV dahil) reel hizmet bedelini yansıtmadığının tespit edildiğini, 28-29-30-31 Ocak 01 Şubat 2019 tarihlerinde “... “ adlı çocuk film gösterimi için yapılan incelemede.

Kamu İhale Kanunu 22 d usulü ile yapılan hizmet alımının harcama kalemlerinin arasında bulunan 1 adet barkavizyon, 1 adet ses sistemi, 1 adet sinema perdesinin müvekkilline ait olan ...ne ait olduğu ve çocuk filmi gösteriminde bu malzemelerin kullanıldığı, yine doğrudan temin belgelerinde jenaratör bulunması gerektiği yazılı olmasına rağmen bulundurulmadığı, 500 kişilik popcorn ve içecek ikramı olması gerektiği halde ikramların yapılmadığı, 2 adet teknik 2 adet saha personelinin bulundurulması zorunlu olmasına rağmen bulundurulmadığı,

teknik ve saha ekibi olarak müvekkili Belediyenin personelinin görev aldığının tespit edildiğini, davacının akdi sorumluluklarını yerine getirmediğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi, "1-Davacının davasının KABULÜ ile; a)İzmir 27. İcra Dairesi'nin 2020/3230 Esas sayılı takip dosyasında davalı tarafından takibe yapılan itirazın iptali ile 327.940,24 TL alacak üzerinden takibin devamına, b)Takibe yapılan itiraz haksız ve takibe konu alacak likit kabul edildiğinden hükmolunan 327.940,24 TL alacak üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine," karar vermiştir.

İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN

Davalı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.

BİLDİRİLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili, davacı tarafından müvekkili kuruma karşı açılan ticari satımdan kaynaklı işbu itirazın iptali davasında görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, davacı ile müvekkili arasında 14 Şubat 2019 Sevgililer Günü münasebeti ile ...nda ses sanatçısı ... konseri için anlaşıldığını, ... tarafından Ses Sanatçısı ... Konseri ile ilgili yapılan güncel piyasa araştırmasına göre.

15 kişilik ekip için ulaşım bedeli (gidiş-dönüş ) 600x15 =9.000,00 TL, Sahne-Ses-Işık Bedeli=25.000,00 TL, Konaklama (her şey dahil) =15x500=7.000,00 TL, ...’ye ödenen Kaşe Bedeli = 40.000,00 TL olmak üzere toplam 81.500 TL olduğunun tespit edildiğini, 2019 yılında Kamu İhale Kanunu madde 21F usulü ile yapılan söz konusu konser hizmeti bedeli olan 199.892,00 TL'nin (KDV dahil) reel hizmet bedelini yansıtmadığının tespit edildiğini, 28-29-30-31 Ocak 01 Şubat 2019 tarihlerinde “...“ adlı çocuk film gösterimi için yapılan incelemede.

Kamu İhale Kanunu 22 d usulü ile yapılan hizmet alımının harcama kalemlerinin arasında bulunan 1 adet barkavizyon, 1 adet ses sistemi, 1 adet sinema perdesinin müvekkilline ait olan ...ne ait olduğu ve çocuk filmi gösteriminde bu malzemelerin kullanıldığı, yine doğrudan temin belgelerinde jenaratör bulunması gerektiği yazılı olmasına rağmen bulundurulmadığı, 500 kişilik popcorn ve içecek ikramı olması gerektiği halde ikramların yapılmadığı, 2 adet teknik 2 adet saha personelinin bulundurulması zorunlu olmasına rağmen bulundurulmadığı,

teknik ve saha ekibi olarak müvekkili ...nin personelinin görev aldığının tespit edildiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık hizmet alım sözleşmesine dayanan alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

Anayasanın 37. maddesine göre, "Hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz".

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'unun (HMK) 1. maddesine göre, "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." 114/c maddesine göre, mahkemenin görevli olması dava şartıdır. 115. maddesine göre, "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir." Dolayısıyla görev konusunun, mahkemelerce her aşamada resen gözetilmesi gerekir.

6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesinde ticari davalar tanımlanmış ve sayılmıştır. Bu maddeye göre “her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları”, “ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işleri” ve “tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın aynı maddenin (a),(b),(c),(d),(e) ve (f) bentlerinde sayılan davalar ticari dava sayılır.

Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için ya tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması, ya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması, ya da açılan davanın maddede 6. bent halinde sayılan davalardan olması gerekir. Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez.

Somut olayda, borçlu olan davalı ...kamu kurumu olup tacir sıfatı bulunmamaktadır.

Yukarıda açıklandığı üzere, davalı tacir olmadığından, dava konusu da kanunda özel olarak düzenlenen hallere girmediğinden 6102 sayılı TTK'nın 4/1. maddesi hükmünce davayı ticari dava saymak ve asliye ticaret mahkemesini görevli kabul etmek mümkün değildir.

Öyleyse, Mahkemece görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemesi olması nedeniyle görevsizlik kararı verilmesi gerekirken davanın esası hakkında karar verilmiş olması usul ve esas yönlerden hukuka aykırı olup; sair istinaf başvuru gerekçeleri bu aşamada değerlendirilmeksizin HMK'nın 353/1-a.3 maddesi uyarınca mahkeme kararının kaldırılmasına yönelik davalının istinaf başvurusunun kabul edilmesine karar verilmesi gerekmiştir.