İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 23. Hukuk Dairesi E.2022/4261 K.2023/95

Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi ile İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan yetki uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı, ... İli, ... İlçesi, ... Hizmet Binasının alçıpan asma tavanlarının tedarik ve imalatı için davalı şirket ile 26/05/2015 tarihli tedarikçi sözleşmesi akdedildiğini, davacının sözleşme ile üstlendiği edimi eksiksiz yerine getirdiğini, ancak iş teslimine rağmen teknik detaylardan kaynaklı bakiye hakediş alacağının ödenmediğini, davacının 90.000,00 TL'yi aşkın bakiye hak ediş alacağı olduğunu ileri sürerek şimdilik 100,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARARLAR

Davanın ilk açıldığı İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesince; davalı tarafın süresi içinde yetki itirazında bulunarak Aydın mahkemelerinin yetkili olduğunu bildirdiği, HMK'nun 6. Maddesi gereğince genel yetkili mahkemenin davalı şirketin yerleşim yeri adresinde bulunan Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir. Dosyanın gönderildiği Aydın Asliye Ticaret Mahkemesince;HMK'nun 17. Maddesi gereğince tacirler arasında yapılan yetki sözleşmesinin geçerli olduğu, buna göre taraflar arasındaki sözleşmede İzmir mahkemelerinin yetkili kılındığı gerekçesiyle karşı yetkisizlik kararı verilmiştir.

GEREKÇE

HMK'nun 6. Maddesinde ''Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Yerleşim yeri 22.11.2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerine göre belirlenir.''şeklinde düzenlenmiştir.

HMK'nun 10. Maddesinde ''Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir. '''şeklinde düzenlenmiştir.

HMK'nun 17. Maddesinde ''Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır. '''şeklinde düzenlenmiştir.

TBK'nun 89. Maddesinde "Borcun ifa yeri, tarafların açık veya örtülü iradelerine göre belirlenir. Aksine bir anlaşma yoksa, aşağıdaki hükümler uygulanır;

1-Para borçları, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde,

2-Para borçları, sözleşmenin kurulduğu sırada borç konusunun bulunduğu yerde,

3-Bunların dışındaki bütün borçlar , doğumları sırasında borçlunun yerleşim yerinde, İfa edilir. Alacaklının yerleşim yerinde ifasi gereken bir borcun doğumundan sonra alacaklının yerleşim yerini değiştirmesi sebebiyle ifa önemli ölçüde güçleşmişse borç, alacaklının önceki yerleşim yerinde ifa edilebilir. ''şeklinde düzenlenmiştir.

Somut olayda. Dava, taraflar arasında düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Dava, 6100 sayılı HMK yürürlüğe girdikten sonra, 11/12/2020 tarihinde açılmış olup, sözleşmedeki yetki şartının geçerli olup olmadığı anılan kanun hükümlerine göre belirlenir. Sözkonusu Kanunun Yetki Sözleşmesi başlıklı 17. maddesinde "Tacirler ve kamu tüzel kişilerinin" sözleşme ile yetkili mahkemeyi belirleyebilecekleri öngörülmüştür.

Dava konusu olayda tarafların ikisi de tacir olduğundan bu şart geçerlidir ve uyuşmazlığın İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesince çözümlenmesi gerekmektedir.

Tarafların her ikisin de tacir olmadığı kabul edilse dahi; yukarıda açıklanan yasa hükümlerine göre, genel yetkili mahkeme, davalının yerleşim yeri mahkemesi ise de, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesi de yetkili olduğu gibi, TBK'nun 89. maddesi uyarınca para alacağına dair davalarda para borcu ( aksi kararlaştırılmamış ise ) alacaklının yerleşim yerinde ödeneceğinden alacaklının yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.

Bu halde dahi dava tarihi itibariyle davacının yerleşim yerinin İzmir olduğunun anlaşılmasına göre, davacının davasını yöneltirken seçimlik hakkını İzmir Mahkemesinden yana kullandığı anlaşılmakla para borcu götürülecek borç olmakla, eldeki davaya İzmir Ticaret Mahkemesinde bakılması gerekir.

Açıklanan nedenlerle İzmir 7. Asliye Ticaret Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir.