İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/2220 K.2024/1819

Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi ile Manisa 1.İcra Hukuk Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının yargı yeri belirlenmesi yoluyla giderilmesi Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, kıymetli evrakda imzaya itiraz istemine ilişkindir.

Davanın açıldığı Manisa 1.İcra Hukuk Mahkemesince İİK'nun 265.maddesi gereğince menfi tespit istemi olarak değerlendirilmesi gerektiği, bu hususu değerlendirme yetkisinin ihtiyati haciz kararı veren mahkemeye ait olduğu, mahkemece görev sınırı içerisinde olmadığı, davacı tarafın itirazını inceleme yetkisi ve görevinin Manisa Asliye Ticaret Mahkemesine ait olduğu gerekçesiyle dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyanın gönderildiği Manisa Asliye Ticaret Mahkemesince de davacının dava dilekçesindeki isteminin İİK'nun 170. maddesindeki şekliyle imzaya itiraz niteliğinde olduğunun açık olduğu, İİK'nun 168. ve 170. maddeleri gereği talep hakkında görevli mahkemenin icra mahkemeleri olduğunu gerekçesiyle karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

İİK'nun 167.maddesinde "Alacağı çek, poliçe veya emre muharrer senete müstenit olan alacaklı, alacak rehinle temin edilmiş olsa bile, bu bölümdeki hususi usullere göre haciz yolu ile veya borçlu iflasa tabi şahıslardan ise iflas yolu ile takipte bulunabilir. Alacaklı, takip talebinde 58 inci maddedeki hususlardan başka iflasa tabi borçlusu aleyhine haciz ve iflas yollarından hangisini istediğini bildirmeğe ve takip talebine kambiyo senedinin aslını ve borçlu adedi kadar tasdikli örneğini eklemeğe mecburdur." ,

İİK'nun 168.maddesinde "İcra memuru senedin kambiyo senedi olduğunu ve vadesinin geldiğini görürse, borçluya senet sureti ile birlikte hemen bir ödeme emri gönderir. Bu ödeme emrine şunlar yazılır:1. (Değişik: 2/7/2012-6352/33 md.) Alacaklının veya vekilinin banka hesap numarası hariç olmak üzere, takip talebine yazılması lazım gelen kayıtlar,2. (Değişik: 2/7/2012-6352/33 md.) Borcun ve takip masraflarının on gün içinde ödeme emrinde yazılı olan icra dairesine ait banka hesabına ödenmesi ihtarı,3. Takibin müstenidi olan senet kambiyo senedi vasfını haiz değilse, beş gün içinde icra mahkemesine şikayet etmesi lüzumu,

4. (Değişik: 9/11/1988-3494/31 md.) Takip müstenidi kambiyo senedindeki imza kendisine ait olmadığı iddiasında ise bunu beş gün içinde açıkça bir dilekçe ile icra mahkemesine bildirmesi; aksi takdirde kambiyo senedindeki imzanın bu fasıl gereğince yapılacak icra takibinde kendisinden sadır sayılacağı ve imzasını haksız yere inkar ederse sözü edilen senede dayanan takip konusu alacağın yüzde onu oranında para cezasına mahküm edileceği ve icra mahkemesin den itirazının kabulüne dair bir karar getirmediği takdirde cebri icraya devam olunacağı ihtarı.5.

(Değişik: 6/6/1985-3222/21 md.) Borçlu olmadığı veya borcun itfa edildiği veya mehil verildiği veya alacağın zaman aşımına uğradığı veya yetki itirazını sebepleri ile birlikte beş gün içinde icra mahkemesine bir dilekçe ile bildirerek icra mahkemesinden itirazın kabulüne dair bir karar getirmediği takdirde cebri icraya devam olunacağı ihtarı.6.

(Değişik: 17/7/2003-4949/45 md.) İtiraz edilmediği ve borç ödenmediği takdirde on gün içinde 74. maddeye, itiraz edilip de reddedildiği takdirde ise üç gün içinde 75. maddeye göre mal beyanında bulunması ve bulunmazsa hapisle tazyik edileceği, mal beyanında bulunmaz veya hakikate aykırı beyanda bulunursa ayrıca hapisle cezalandırılacağı ihtarı 60. maddenin son iki fıkrası burada da tatbik olunur.

",

İİK'nun 265.maddesinde "Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.

(Ek ikinci fıkra: 17/7/2003-4949/63 md.) Menfaati ihlâl edilen üçüncü kişiler de ihtiyatî haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. İtiraz eden, dilekçesine istinat ettiği bütün belgeleri bağlamaya mecburdur.

Mahkeme, itiraz üzerine iki tarafı davet edip gelenleri dinledikten sonra, itirazı varit görürse kararını değiştirebilir veya kaldırabilir. Şu kadar ki, iki taraf da gelmezse evrak üzerinde inceleme yapılarak karar verilir."şeklinde düzenlemeler bulunmaktadır.

Somut olayda. Dava, ihtiyati hacize dayalı icra takibi nedeniyle takibe konulan çekteki imzanın kendi eli ürünü olmadığından bahisle borca ve imzaya itiraz (menfi tespit) davasıdır. Davayla ilgili Manisa 1. İcra Hukuk Mahkemesi ile Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi arasında olumsuz görev uyuşmazlığı doğmuştur. Davacı ihtiyati hacze konu olan çekteki imza ve borca itirazla takibin iptalini talep etmektedir.

İhtiyati haciz kararı Manisa Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06.12.2023 tarih 2023/321 D.İş sayılı 2023/324 Karar sayılı kararı ile verilmiştir. İhtiyati haciz infaz talebinin 11.12.2023 tarihinde yapıldığı, alacaklının takip talebini 14.12.2023 tarihi saat 17:19'da sunduğu, takip harcının aynı tarihte saat 17.26'da yatırdığı, İcra Müdürlüğünce 15.12.2023 tarihinde kaydedildiği belirgindir.

Dava dilekçesinde ise uyap sistemine kayıt tarihinin 14.12.2023 günü saat 16.59 olup saat 17.04'te mahkemeye tevzi edildiği görülmüştür. Belirtilen tarih ve saat irdelemesinde alacaklının takip başlatmasından önce icra mahkemesine borca ve imzaya itirazda bulunulduğu anlaşılmaktadır.

Bu kapsamda talep eden borçlunun itiraz anında muteber icra takibi bulunmadığından söz konusu itiraz ihtiyati hacze dayanak olan kıymetli evraktaki imzaya ve borca itiraz niteliğinde olmakla, bu hususun değerlendirilme yeri ihtiyati haciz kararını veren Asliye Ticaret Mahkemesi 'dir.

Açıklanan nedenlerle, Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekmiştir