Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2021/844 K.2021/1664

Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/119 Esas, 2021/11 Karar sayılı kararına asıl ve birleşen dosya davalısı ... (... ) Sigorta A.Ş vekilinin istinaf başvurusu nedeniyle Dairemize gönderilmiş olmakla inceleme aşamasında dosyadaki tüm bilgi ve belgeler incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLÜP GÖRÜŞÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Asıl dosya davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 19/09/2018 tarihinde davalı ... Sigorta A.Ş'nin ... numaralı ZMMS poliçesi ile, davalı ...

Sigorta A.Ş'nin ise ... numaralı kasko poliçesi ile sigortaladığını, dava dışı ...' a ait, davalı ... yönetimindeki ... plaka sayılı aracın ... ilçesi istikametinden Kayseri ili istikametine doğru seyir halindeyken Niğde-Kayseri karayolu üzerindeki direksiyon hakimiyetini kaybederek orta refüje ve toprak yığıntısına çarpması sonucu aracın takla atarak durabildiğini, tek taraflı gerçekleşen kaza neticesinde araç içerisinde yolcu olarak bulunan ve davacı küçüğün babası olan ...' in kaza günü hayatını kaybettiğini, Cumhuriyet Başsavcılığınca bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen rapora göre davalı sürücü ...' ın kusurlu bulunduğunu, davalı ...

Sigortanın bakiye destek zararından limit tutarınca sorumlu olduğunu, davalı ... Sigortanın davacının manevi zararından limit tutarınca sorumlu olduğunu, davalı sürücü ...' ın destekten yoksun kalma maddi ve manevi zararlarının tamamından 19/10/2018 kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte sorumlu olduğunu, şimdilik 100,00-TL nin 21/02/2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte kasko sigortacısı davalı ...

Sigortadan tahsilini, şimdilik 100,00-TL bakiye destek zararının ZMMS sigortacısı davalı ... Sigorta ile davalı sürücüden müştereken ve müteselsilen tahsilini, davalı sürücünün 19/10/2018 kaza, ... Sigortanın 05/03/2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizinden tutulmasını, bakiye destek zararından sigorta şirketinin limit ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasını, 100.000,00-TL manevi tazminatın davalı sürücü için 19/10/2018 kaza, ...

Sigorta için, 21.02.2019 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline sigorta şirketinin teminat limitiyle sorumlu tutulmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Birleşen dosyada davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacılar ... ve ...'in oğlu ...'in 19/10/2018 tarihinde sürücüsü ... kontrolündeki ... adınakayıtlı... plakalı ... karka araçta seyahat etmekte iken, Niğde Kayseri yolu üzerinde ...

Mah. Mevkiinde meydana gelen trafik kazası sonucunda hayatını kaybettiğini, ... plaka sayılı aracın ... A.Ş tarafından ... nolu trafik poliçesi ile, ...

Sigorta A.Ş'nin ... poliçe nosu ile kasko sigortası ile sigortalı olduğunu belirterek ... ve ... adına ayrı ayrı olmak üzere fazlaya dair hak ve talepler saklı kalmak kaydıyla, 25.000,00-TL maddi, 50.000,00-TL manevi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Asıl dosyada davalı ...

Sigorta vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kaza neticesinde babasını kaybederek zarar gördüğünü iddia eden davacı tarafından ikame edilen iş bu davanın haksız ve dayanaktan yoksun olduğunu, emniyet kemeri takmayan müteveffanın kazının sonuçlarının artmasında müterafik kusuru bulunduğunu, bununla birlikte müteveffa ile birlikte araç sürücüsü arasında hatır taşıması mevcut olup bu durum tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davacının yasal faizi oranını aşan her türlü talebinin reddi gerekeceğini,

bu nedenlerle yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Asıl dosyada davalı ...

Sigorta vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davanın öncelikle davaya konu tazminat bedelinin ödenmiş olması sebebiyle reddinin gerektiğini, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında tazminat ödemesi yapmakla yükümlü olduğu göz önüne alınarak öncelikle davacı tarafından müvekkil şirket sigortalısı araç sürücüsünün kusuru bulunduğunun ispat edilmesi gerektiğini, zarar hesabı için seçilecek olan bilirkişinin aktüer siciline kayıtlı kişilerden olması gerektiğini, bilirkişi incelemesi yapılırken ödeme tarihindeki verilen dikkate alınması ve ödeme tutarının güncellemesi gerektiğini,

mahkemece müterafik kusur ve hatır taşıması hususlarının araştırılarak, tazminat tutarından indirim yapılmasının talep ettiklerini, davacıların dava konusu kaza nedeniyle elde ettiği gelir ve tazimatların mahsubu gerektiğini talep etmiştir.Birleşen dosyada Davalı ... ve ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle;

davalının sürücüsü olduğu ... plakalı araç ile 19/10/2019 tarihinde sürücü/davalı ... sevk ve idaresinde iken orta refüjdeki yolun toprak dolgu bölümüne aracın sol ön kısmı ile çarpıp takla atarak ...'in ölümüne yol açan maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen işbu trafik kazasında araç sürücüsü ...'ın hiçbir kusurunun ve sorumluluğunun bulunmadığını, davalının hatır taşımacılığı yaptığını, Karayolları Genel Müdürlüğü'nün gerekli ışıklandırmaların yapılmadığı yolu yağışlı havalar için uygun hazırlamayan belediyenin de bu kazada kusurlu olduklarını, müteveffanın da ayrıca kemer takmamasının hayati bir ihmal olduğunu,

davalı ...'ın ev hanımı olup 3 çocuğu olduğunu, gelirinin bulunmadığını, Kayseri 5. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2019/36 esas sayılı dava dosyasının desdest olduğunu, bekletici mesele yapılması gerektiğini belirterek, haksız ve yersiz hukuka ve kanuna aykırı olan davanını reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.Birleşen dosyada Davalı ...

Sigorta A.Ş vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava konusu trafik kazasında ...'in sigortalı araçta yolcu olarak bulunduğu, davacının taşımanın ücretli bir taşıma olduğunu iddia ve ispat etmediğini, bu nedenle dava konusu taşımanın hatır taşıması olduğunun kabulü ile %20 oranında hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, ... plaka sayılı aracın davalı şirkete zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı olduğunu, davacı yanın manevi tazminat taleplerinden gerek karayolları trafik kanunu gerekse zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi gereğince sorumluluğunun bulunmadığını,

müteveffa ...'in kızı ... tarafından davalı şirkete başvurulduğunu, şirket nezdinde ... numaralı hasar dosyası açıldığını, dosya kapsamında yapılan incelemeler sonucunda sigortalı aracın kusur oranı da dikkate alınarak 27.538,83-TL tazminat tutarının 05/03/2018 tarihinde ...'e ödendiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk derece mahkemesince. Asıl dava dosyası yönünden; davacının destekten yoksun kalmaya ilişkin maddi tazminat talebinin feragat nedeniyle reddine, davacının Ferdi Kaza Koltuk Sigorta teminatı kapsamında maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 80,00 TL tazminatın davalı ...

Sigorta A.Ş'den 21/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile. 55.000,00-TL manevi tazminatın davalı ... yönünden kaza tarihi olan 19/10/2018 tarihinden itibaren,davalı ...

Sigorta A.Ş'den 21/02/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ve kasko sigorta poliçesi limitiyle sınırlı olacak şekilde davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, birleşen Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/519 Esas-2020/132 Karar sayılı dava dosyası yönünden; davacıların maddi tazminat talebinin feragat nedeniyle reddine, davacıların manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile.

40.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ...,... ve ... Sigorta A.Ş'den( kasko sigorta poliçesi limitiyle sınırlı olması koşuluyla) müştereken ve müteselsilen tahsili ile muris ...'in mirasçıları olan davacılara Kayseri 11. Noterliğinin 24/12/2019 tarih ve ... yevmiye numaralı mirasçılık belgesindeki payları oranında ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 40.000,00-TL manevi tazminatın davalılar ...,... ve ...

Sigorta A.Ş'den( kasko sigorta poliçesi limitiyle sınırlı olması koşuluyla) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'e ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacıların ... Sigorta A.Ş. hakkındaki manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Asıl ve birleşen dosya davalısı ... (... ) Sigorta A.Ş vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacı tarafından müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını, müracaatçıların sigorta şirketlerine yaptıkları başvuruların geçerli kabul edilebilmesi için gerçek zararın tespitine yarar ve gerekli görülen tüm belge ve bilgileri de sigorta şirketlerine iletmiş olmaları gerektiğini, davanın davacısının müvekkili şirkete başvuru yapmışsa da bu başvurunun iş bu ibrazı zorunlu (kaza raporu, veraset ilamı, güncel vukuatlı nüfus kayıt örneği, mağdura ait son 3 aylık döneme ilişkin ücret belgesi,

hak sahibine ait banka hesap bilgilerinin ibrazı) belgelerin tamamını içermediğinden müvekkili şirket tarafından işlem yapılmadığını, müvekkili şirket nezdinde düzenlenen Kasko poliçesi kapsamında zarar görenlere ödenecek manevi tazminat limitinin olay başına 10.000,00 TL olup, garameten paylaştırma yapılması gerektiğini, emniyet kemeri takmayan müteveffanın kazanın sonuçlarının artmasında müterafik kusurunun mevcut olduğunu, bu durumda tazminattan indirim yapılması gerektiğini, davacılar tarafından usulüne uygun başvuru yapılmamış olup,

müvekkili şirketin temerrüte düşürülmediğinden yerel mahkemece temerrüt tarihinden itibaren faiz işletilmesine karar verilmesinin hatalı olduğunu, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dairemizce, HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınmak suretiyle yapılan incelemede;Dava; trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Asıl ve birleşen davada istinaf yoluna başvuran ...(...) Sigorta A.Ş , davacı tarafça müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılmadığını ileri sürmüş, bu nedenle KTK md.97 uyarınca dava şartı eksikliği nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de; davacı tarafça sigorta şirketine dava açmadan başvuru yapıldığı anlaşıldığından bu istinaf sebebi yerinde görülmemiştir.

Ancak davalı sigorta şirketi eksik belge ile başvuru yapılması nedeniyle temerrüdün söz konusu olmadığını, dava tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.

Asıl davada davacının dava açmadan önce sigorta şirketine başvurduğu hususu ihtilaflı olmayıp dava şartı yerine getirilmiş ise de; istinaf dilekçesinde belirtilen şekilde başvurunun ibrazı zorunlu belgelerin tamamını içermediği anlaşıldığından bu başvurunun 2918 sayılı KTK md.97 uyarınca sigortaya başvuru (dava) şartını sağlamasına rağmen 99/1 maddede belirtilen Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartlarının B.2 maddesi uyarınca sigorta şirketini temerrüde düşürecek mahiyette olmadığı (Yargıtay 17 HD.'nin E:2018/3847, K:2020/823 sayılı ilamı ve Yargıtay 10. HD'nin 15/03/2012 tarih, 2012/405 E.,

2012/4967 K sayılı ilamı) dolayısıyla davalı sigorta şirketinin dava açılmasıyla temerrüde düştüğünün kabul edilmesi gerekli iken, dava tarihinden önceki bir tarihin temerrüt tarihi olarak tespiti ve asıl davada sigorta şirketi açısından bu tarihten itibaren faize hükmedilmesi doğru bulunmamıştır. Bu yönden hükmün düzeltilmesi gereklidir.

Birleşen davada davalıların faiz talebi olmadığından ilk derece mahkemesince de birleşen davada faize hükmedilmemiştir.Öte yandan istinaf yoluna başvuran sigorta şirketi kasko poliçesi kapsamında zarar görenlere ödenecek manevi tazminat limitinin olay başına 10.000,00 TL olduğunu, garameten paylaştırma yapılması gerektiğini , bu nedenle kaza sebebiyle diğer zarar gören hak sahiplerinin mahkemece tespit edilmesi gerektiğini ileri sürmüş ise de.

Dairemizce yapılan incelemede kasko sigorta poliçesinde İMM Manevi Tazminat Taleplerinde olay başına azami limitin 10.000,00 TL olduğu açık olup , asıl davada ve birleşen davada hükmedilen toplam manevi tazminat yönünden sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçeye göre toplam 10.000,00 TL ile sınırlı olduğu açıktır.

Söz konusu kaza nedeniyle zarar gören başka kişiler var ve bunlar tarafından açılmış bir dava veya başvuru var ise bunların davalı sigorta şirketi tarafından mahkemeye bildirilmesi gerekli olup, mahkemenin bu yönden resen araştırma yapması mümkün değildir.

Böyle bir başvuru veya dava söz konusu ise davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu 10.000,00 TL limiti bu dava nedeniyle ödemesinden sonra KTK md.96 hükmüne göre fazla ödemede bulunan iyi niyetli sigortacının yaptığı ödeme çerçevesinde , diğer zarar görenlere karşı borcundan kurtulacağı açıktır.

Bu nedenle bu hususa ilişkin istinaf sebebi yerinde görülmemiş, sadece hükmün ilgili kısmına sigorta şirketinin sorumluluğunun olay başına 10.000,00 TL olduğu hususu hatırlatılmakla yetinilmiştir.Davalı sigorta şirketi tarafından müteveffanın emniyet kemeri takmadığı bu nedenle zararın artmasına sebebiyet verdiği bu durumun tazminattan indirim yapılmasını gerektirdiği ileri sürülmüş ise de; gerek kaza tespit tutanağından gerekse kazadaki kusur oranına ilişkin olarak alınan bilirkişi heyeti raporunda ölen ...'in otomobilde yolcu olduğu,

yolculuk sırasında emniyet kemeri takıp takmadığı hususunun kesin olarak saptanamadığı tespit edilmiş olmakla bu hususa ilişkin istinaf sebebi de yerinde görülmemiştir.Dairemizce asıl ve birleşen dosya davalısı ...

Sigorta A.Ş vekili tarafından ileri sürülen istinaf sebepleri kısmen yerinde görülerek 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-2 maddesi gereğince Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/119 Esas, 2021/11 Karar sayılı kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.