Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2025/60 K.2025/270

KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin istinafa konu edilen 19/11/2024 tarih ve 2023/339 E - 2024/1019 K kararına karşı süresi içinde davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine yapılan incelemede;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirketin Gaziantep ilinde iskele üretimi işi ile iştigal olduğunu, davalı firma ile aralarındaki ticari ilişki kapsamında davalıya T. İş Bankası ...Şubesi'ne ait, keşidecisi ... Ltd. Şti olan.

30/08/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 150.000,00-TL bedelli çek, 30/09/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 150.000,00-TL bedelli çek, 30/08/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 150.000,00-TL bedelli çek ile Türk Ekonomi Bankası ...Şubesi'ne ait, keşidecisi ... Ltd.

Şti olan, 30/09/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 400.000,00-TL bedelli çekleri keşide ederek teslim ettiğini, müvekkili şirketin 2018-2020 yılları arasında yurt dışında bulunan firmasının ekonomik sıkıntılar yaşaması ve nakit akışının bozulması üzerine davalı şirkete verilen çekleri ödeyemediğini, bunun üzerine davalı şirket yetkililerinden kendilerine yardımcı olmalarını, çekleri icra takibine konu etmemelerini, en kısa sürede çekleri ödeyeceklerini beyan ettiklerini ve izah edildiği üzere de söz konusu çeklerin icra takibinden önce ödendiğini, davalı firmanın ödeme yapıldığını bildiği halde, bu çekleri Kayseri 5. İcra Dairesi'nin ...

Esas (Yeni Esas Kayseri Genel İcra Dairesi'nin...

Esas) sayılı takip dosyasına konu ederek çeklerle ilgili fazladan ödeme talep ettiğini, müvekkilinin ise söz konusu dönemde yurt dışındaki firması ile ilgili sonunları olması nedeniyle takip ile ilgili olarak hiçbir işlem yapamadığını, çekler ile ilgili icra tehdidi altında davalı şirket vekiline toplam 853.500-TL ödediğini, işbu çeklerden Türk Ekonomi Bankası'na ait olan 30/09/2018 keşide tarihli ... nolu 400.000,00-TL bedelli çekin davalı firma tarafından ciro edilerek ...

A.Ş'ye verildiğini, işbu çekle ilgili olarak çek bedelinin ...

A.Ş'ye ödendiğini, ancak diğer çekler ile birlikte bu çekin de icra takibine konulduğunu, davaya konu olan tüm çekleri takipten önce ödemesi ve takibin hala açık olması dikkate alınarak takibin durdurulmasına, ödemesi yapıldığı halde açılan takibin iptaline ve müvekkili tarafından fazladan yapılan 853.500,00-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işlemiş faizleri ile birlikte müvekkili şirkete iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı şirket ve grup şirketi olan ...Ltd. Şti isimli firmalar ile müvekkili şirket ve grup şirketi olan ... A.Ş isimli firmalar arasında uzun yıllara dayanan karşılıklı ticari alım satımlar olup toplamda 4 firma kendi aralarındaki ticaret nedeni ile hesaplamalar ve mahsuplaşmalar yapıldığını, gerek davacı şirket gerekse grup şirketi 2018 yılında yaşamış oldukları mali sıkıntı nedeniyle müvekkili şirket ve grup şirketi ...

A.Ş'ye olan borçlarının zamanında ödeyemediğini ve müvekkili şirkette uzun süredir ticaret yapmaları nedeniyle davacı şirkete iyi niyet göstererek ödeme kolaylığı sağladığını ve davacı firmaya tekrar ödeme planı hazırladığını, fakat davacı firmanın bu ödeme planına da uymadığını, daha sonrasında müvekkili şirket muhasebesinde yaşanan sehven hata nedeni ile davacı tarafça ödemesi yapılmış olan çekler ile alakalı Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...

Esas (Eski Esas Kayseri 5. İcra Dairesi'nin ...

Esas) sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, ödeme emri gönderildikten osnra davacı firma yetkilisinin müvekkili şirket yetkilisi ile iletişime geçerek, icraya konu olan çeklerin ödendiğini yanlış çeklerin icraya konulduğunu beyan ettiğini, bunun üzerine müvekkili şirket yetkilisinin söz konusu icradan feragat edileceğini, ödenmeyen çekler için tekrar takip başlatılacağının beyan etmesi üzerine davacı tarafça icradan feragate gerek olmadığını, fazladan icra masraflarının çıkacağını, icra takibinin bu şekilde etmesini talep ettiklerini, zira davacı tarafça 2019 yılında başlatılan icra takibine herhangi bir itirazda bulunulmadığını,

fakat aradan 3 yıl geçmesine rağmen davacı şirketin işbu davayı açmasına bir anlam veremediklerini, davacı ve grup şirketinin müvekkili şirket ve grup şirketine halen resmiyette borcu göründüğünü beyan ederek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkeme kararında; "...İİK'nın 72/5. Maddesindeki. "Dava borçlu lehine hükme bağlanırsa derhal takip durur. İlamın kesinleşmesi üzerine münderecatına göre ve ayrıca hükme hacet kalmadan icra kısmen veya tamamen eski hale iade edilir. Borçluyu menfi tespit davası açmaya zorlayan takibin haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılırşa, talebi üzerine, borçlunun dava sebebi ile uğradığı zararın da alacaklıdan tahsiline karar verilir.

Takdir edilecek zarar, haksızlığı anlaşılan takip konusu alacağın yüzde yirmisinden aşağı olamaz." hükmü dikkate alındığında ve yukarıda açıkça belirtildiği üzere takibe konu çek bedellerinin takip tarihinden önce ödendiği, davalının bedeli ödenen çeklerden dolayı davacı hakkında icra takibi başlatmasında kötü niyetli olduğu kanaatine varılmakla, davacının İİK madde 72/5 gereğince tazminat talebinin kabulü ile, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ...

Esas sayılı dosyasındaki takip miktarı olan 967.078,08-TL'nin %20'si oranında hesaplanan 193.415,61-TL kötüniyet tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine dair karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm ihdas edilmiştir. Menfi Tespit Davasının kabulü ile, Kayseri Genel İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra dosyasına dayanak yapılan T. İş Bankası ...Şubesi'ne ait, keşidecisi ... Ltd. Şti olan.

30/08/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 150.000,00-TL bedelli çek, 30/09/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 150.000,00-TL bedelli çek, 30/08/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 150.000,00-TL bedelli çek ile Türk Ekonomi Bankası ...Şubesi'ne ait, keşidecisi ... Ltd. Şti olan, 30/09/2018 keşide tarihli ... seri numaralı 400.000,00-TL bedelli çeklerden dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine,..." şeklinde karar verilmiştir.

Bu karara karşı davalı vekilince yasal süresinde istinafa başvurulmuştur.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekilince sunulan istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Gerek bozmadan önceki gerek ise son dosyada alınan bilirkişi raporlarında görüleceği üzere davacı şirketin Ticari defter, kayıt ve belgelerinde müvekkilinin davacı şirkete 170,000 TL borcunun olduğu açıkça belirtildiğini, bu tespitlere rağmen yerel mahkeme tarafından davanın kabulüne yönelik kararın tamamen hatalı olduğunu, gerek yazılı gerek ise sözlü itirazlarında defaten belirtmiş oldukları üzere icraya konu çeklerin sehven müvekkili şirket tarafından konulduğunu belirmiş iseler de daha sonra davacı şirket ile müvekkili şirket arasında her ne kadar yazılı mutabakat olması daha sözlü yapılan anlaşmada davacı şirketin grup şirketi olan ...

Ltd. Şti. 'nin müvekkili şirket grup şirketi ... A.Ş. ' ne olan borcuna karşılık yapılan ödemelerin mahsup edilmesi yönünde sözlü anlaşma yaptıklarını, yapılan anlaşma doğrultusunda müvekkili grup şirketi olan ... A.Ş. ' nin davacı grup şirketi olan ... Ltd.

Şti. den olan alacağına karşılık icra takibi başlatmayacak olup dava konusu ödemelerin bu borçtan mahsup edileceği şeklinde anlaşma sağlandığını, her ne kadar taraflar arasında yapılan bu mutabakat yazılı olmasa dahi sözlü yapılan mutabakatın gerçek olduğu davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarında yapılan inceleme sonucu ortaya çıktığını, fazla ödeme yaptığını iddia eden davacı şirketin nedense yapılan hiçbir ödemeyi kayıtlarına dahi almadığını, bunun tek sebebinin ise iddia ettikleri üzere yapılan mutabakat anlaşması olduğunu,

daha önce ki birçok itirazlarına da belirtmiş oldukları üzere taraflar arasında yapılan sözlü mutabakatın ispatı davacı şirket ticari kayıt ve defterlerinde de açıkça görüleceği gibi aynı zaman da konuya daha netlik kazandırmak açısından gerek davacı grup şirketi ... Ltd. Şti. Ve müvekkili şirket grup şirketi ...

A.Ş. ' nin ticari defter ve kayıtlarının bilirkişi vasıtası ile incelenmesi gerekmekte olup bu taleplerinin yerel mahkeme tarafından hiç değerlendirilmeye dahi alınmadığını, davacı şirketin müvekkilinden almış olduğu alüminyumlar ile üretim yaparak yapmış olduğu üretimleri grup şirketi olan... firması ile yurt dışına satışını yapmakta olup müvekkili grup şirketi olan ...

A.Ş. de yurt dışına yapılan pazarlamanın lojistiğini yaptığını, yani kısacası 4 şirketin yapmış olduğu ticaretlerin birbiri ile iç içe olduğunu, her iki şirketin grup şirketlerinin de ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi gerekmekte olup bu inceleme ve tespitler sonucu tüm iddialarının ispatının ortaya çıkacağı gibi davanın da açıklığa kavuşacağı kanaatinde olduklarını ileri sürerek mahkeme kararının kaldırılmasına,

yeniden yargılama yapılarak mahkeme tarafından gerek görüldüğü takdirde her iki şirketin grup şirketlerinin de ticari defter ve kayıtlatının incelenerek yeniden bilirkişi raporu alınmasını, mahkeme aksi kanaatte olur ise dosyada ki tüm beyan, dilekçe ve talepleri doğrultusunda davanın bütünü ile reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekilince sunulan istinafa cevap dilekçesinde özetle.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde taraflar arasında yapıldığı iddia edilen mutabakatın yazılı olmadığı, sözlü olarak yapıldığı iddia edilmiş ise de bu beyanının hukuken kabul edilmesinin mümkün olmadığını, bu iddiasının yemin delili ile de ispatlanamaması ve yemin delilinin de kesin delil olması dikkate alındığında artık bu yöne ilişkin beyanların mahkemenin de kabulünde olduğu üzere istirdat istemlerinin de kabulüne karar verilmesinin doğru olduğunu, mahkemenin de atıf yaptığı üzere,

aynı davalıya karşı yine müvekkili şirket tarafından açılan Kayseri 2.Ticaret Mahkemesinin 2022/133 E 2023/680 K sayılı ilamı istirdat yönünden istemlerinin red edildiğini, buna ilişkin ilamın taraflarınca istinaf edilmesi üzerine Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin 2023//1813 E. 2023/1902 K. Sayılı ilamı ile istirdat yönünden karar düzeltilerek istinaf istemlerinin kabulüne karar verildiğini, davalı vekili tarafından Kayseri 6.HD'nin ilgili ilamı bu kez temyiz edildiğini,

temyiz incelemesini yapan Yargıtay 11. HD 2024/488 E sayılı dosyasında kararın onanmasına karar verdiğini beyan ederek davalı vekilinin istinaf dilekçesindeki iddialarının temelsiz ve hukuken kabul edilebilir olmaması nedeniyle Kayseri 2.Ticaret Mahkemesinin 2023/339 E 2024/1019 K sayılı kararının onanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

H.M.K 355. Maddesi gereğince inceleme Kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılmıştır.

Dava, icra takibinden sonra açılmış olan menfi tespit ve istirdat istemidir.

Kayseri Genel İcra Dairesinin ... E. ( Eski Kayseri 5. İcra Müdürlüğünün ... E.) sayılı dosyası incelendiğinde; Davalı şirketin davacı hakkında kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip başlattığı, takipte 850.000 TL asıl alacak 117.078,08 TL faiz olmak üzere toplam 967.078,08 TL alacak isteminde bulunduğu görülmüştür.

Davacı dava dilekçesinde davalı firmaya Kayseri 5.İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı takip dosyasına konu edilen çeklerden dolayı takip öncesi ödeme yapılmasına rağmen davalı tarafça ödenen çeklerden dolayı hakkında Kayseri 5.İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyasında takip başlattığını belirterek ödediğini belirtiği 853.500 TL'nin tahsili amacıyla eldeki davayı açmıştır.

Davalı şirket cevap dilekçesinde şirket muhasebesinde yaşanan sevhen hata nedeni ile davacı tarafça ödemesi yapılmış olan çekler ile alakalı Kayseri Genel İcra Dairesinin ... E. ( Eski Kayseri 5. İcra Müdürlüğünün ... E.) sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, davacı tarafça icra dosyasına konu çekler ile ilgili daha önce ödeme yapılmış olması sebebi ile icradan feragat edileceğini ödenmeyen diğer çeklerin ve grup şirketi ...

A.ş.' ne olan borçla ilgilide icra takibine başlanacağını belirtildiğini, buna karşılık davacı şirket yetkilisinin icradan feragat edilmesine gerek olmadığını tekrar fazladan icra masraflarının çıkacağını, davacı şirket ve grup şirketi olan ... Ltd. Şti. 'nin müvekkil şirket ve grup şirketi olan ...

A.ş.' ne daha fazla borcu olduğunu bu nedenle fazladan masraf ödememek adına bu şekilde icra takibinin devam etmesini talep ettiğini bu talep üzereni icra dosyasından feragat edilmediğini davacı ve grup şirketinin kendilerine ( şirket ve grup şirketine) halen borcu bulunduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Somut olayda Kayseri Genel İcra Dairesinin ... E. ( Eski Kayseri 5. İcra Müdürlüğünün ...E.) sayılı dosyasında takibe konu edilen çeklerin davacı tarafça icra takibine girilmeden önce ödenmesine rağmen davalının ödenen bu çeklerin tahsili amacıyla tekrar takip başlattığı taraflar arasında uyuşmazlık konusu değildir.

Davacı tarafça Kayseri Genel İcra Dairesinin... E. ( Eski Kayseri 5. İcra Müdürlüğünün ... E.) sayılı dosyasında havale ve EFT yoluyla toplam 853.500 TL ödeme yapıldığı dosya kapsamına sunulan belgelerden anlaşılmaktadır.

Mahkemece tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dosyadaki yazılara, alınan bilirkişi raporuna ve diğer delillere göre dava konusu çeklerden dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti ile 853.500 TL'nin istirdadına karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.(Nitekim benzer şekilde iki şirket arasında farklı çeklerden dolayı olarak yapılan yargılama sonucu yapılan yargılama neticesi Dairemizce verilen 2023/1813 Esas 2023/1902 Karar sayılı ilamın Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin 2024/488 Esas - 2024/8450 Karar sayılı ilamı ile onanmasına karar verilmiştir.)

Davalının istinaf dilekçesinde kötü niyet tazminatının reddi, yargılama giderleri yönünden açıkça bir istinaf talebi bulunmadığından HMK 355. Md uyarınca bu hususta inceleme yapılmamıştır.

İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Kanun'un 355 vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda mahkemece verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı görülmekle davalının yukarıda yazılı istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşıldığından istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 md uyarınca reddine karar vermek gerekmiştir.