Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2023/1327 K.2023/1691

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili 04/04/2023 tarihli dilekçesiyle; davalılardan .........'ye ait aracın, diğer davalı ......'ün sevk ve idaresinde iken, 22/05/2022 tarihinde kaza yapması sonucu, dava dışı ......., ..... ve ....'ün vefat ettiğini, aracın kaza tarihinde Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesinin olmaması nedeniyle Güvence Hesabı'nın vefat edenlerin hak sahiplerine 09/09/2022 tarihinde toplam 525.000 TL. ödediğini, bu alacağın tahsili için davalılar aleyhine Konya ....

İcra Müdürlüğü'nün ..... E. sayılı dosyası üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalıların takibe yaptıkları itiraz üzerine takibin durduğunu ancak, itirazın haksız olduğunu beyan ederek, davalıların Konya .... İcra Müdürlüğü'nün .....

E. sayılı takibine yaptıkları itirazın iptali ile takibin devamına ve davalıların %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmelerine ayrıca, davacının alacağının semeresiz kalmaması için davalıların malvarlığına ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalıların cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "İtirazın İptali" davasıdır.

Somut olayda ; davacı Güvence Hesabı tarafından, ....... plakalı aracın kaza tarihinde Karayolu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasının bulunmaması nedeniyle, kazada vefat edenlerin hak sahiplerine yapılan ödemelerin kazaya sebebiyet veren sürücü ve işletenden rücuen tahsili için icra takibi başlatılmış, takibe itiraz üzerine itirazın iptali davası açılmıştır.

Her ne kadar dava Mahkememizde açılmış ise de; Yargıtay ..... HD’nin 16/09/2021 gün ve .... E. ..... K., Konya BAM ... HD’nin 14/12/2020 gün ve .... E ..... K., Sakarya BAM .... HD.'nin 14/06/2021 gün ve ..... E. .... K. sayılı emsal kararlarında da belirtildiği üzere, dava rücuen tazminat (itirazın iptali) davası olup, ticaret mahkemelerinde görülmesi gereken mutlak ticari dava veya her iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili nispi ticari dava niteliğinde değildir.

Güvence Hesabı'nın ödeme yaparak yerine geçtiği (halef olduğu), asıl hak sahipleri ile sürücü, gerçek kişi olup asıl hak sahipleri ile davalılar arasındaki ihtilaf da haksız fiilden kaynaklanmaktadır.

Bu durumda uyuşmazlığın genel mahkeme olan asliye hukuk mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiğinden Mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş ve dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Mahkememizin görevsiz olması nedeniyle, davacının davasının DAVA ŞARTI YOKLUĞU NEDENİYLE USULDEN REDDİNE, karar kesinleştiğinde ve istek halinde dosyanın yetkili ve görevli Konya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,

Davacı tarafın ihtiyati haciz talebinin yetkili ve görevli mahkemesince değerlendirilmesine" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; söz konusu davanın Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasına dayandığını, Yerel Mahkemenin emsal olarak belirttiği kararlarda dava konusunun Karayolları Motorlu Araçlar ZMMT Poliçesi bulunmayan araçlara ilişkin olduğunu, bu sigorta türlerinin birbirinden farklı olup Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortasının niteliği gereği Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, Yerel Mahkemenin emsal olarak belirttiği kararların somut dava konusu olayın emsali niteliğine olmadığını,

davacı müvekkili kurumun Güvence Hesabı Yönetmeliğinin 16. maddesine göre yaptığı ödeme dolayısıyla açtığı davada davalılardan ......... bir ticari şirket olup kazaya neden olan aracın bu ticari şirkete ve işletmesine ait olduğunu, dava konusu olay sigorta türünden bağımsız olarak düşünüldüğünde de kazaya neden olan aracın davalı ticari şirketin işletmesine kayıtlı olması, davalı .........'nin tacir olması nedeniyle de davanın Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiğini, tüm bu nedenlerle Yerel Mahkeme kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına, Konya .....

Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli ve yetkili olduğuna karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava, trafik kazasında üçüncü şahsa Güvence Hesabı tarafından ödenen tazminatın rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Türk Ticaret Kanunun 4.maddesinde, bu kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı kanunun 5.maddesinin 2.fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu kanunun 4.maddesi hükmünce ticari sayılan davalara ticaret mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanunun 1483 ve devamı maddelerinde “zorunlu sorumluluk sigortaları” düzenlenmiştir. Bir hukuki işlemin veya fiilin TTK'nın kapsamında kaldığının kabul edilmesi için yasanın amacı içerisinde yukarıda tanımları verilen bu kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bir hukuki işlemin veya fiilin olması gerekir.

Somut olayda davanın, trafik kazası nedeniyle güvence hesabı tarafından zarar görene ödenen tazminatın zorunlu mali mesuliyet sigortası bulunmayan araç malikinden rücuen tahsili istemine ilişkin olduğu, davanın Türk Ticaret Kanunun 1483 vd. maddelerinde sayılan hususlardan olduğu anlaşılmaktadır.

Her ne kadar dava, haksız fiilden kaynaklanıyor ise de zorunlu mali mesuliyet sigortası bulunmayan davalının sorumluluğuna ilişkin olup, zorunlu mali mesuliyet sigortasının 6102 Sayılı TTK.nda düzenlenmesine ve davalı tarafın gerçek kişi olmaması nedeni ile , ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığın Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.(Yargıtay 20.Hukuk Dairesinin 22/01/2018 tarih ve 2017/10924 esas 2018/399 karar sayılı ilamı, Yargıtay17.

Hukuk Dairesinin 2016/9691 esas 2019/4056 karar sayılı, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2014/15604 esas 2014/15989 karar sayılı ilamı,Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2018/2830 esas 2019/1603 karar sayılı ilamı )

Yukarıda açıklanan gerekçelerle davacı vekilinin istinaf talebinin HMK.nın 353/1.a.6.maddesi gereğince kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılması için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.