Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/1568 K.2024/2198

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalı ...'nın sevk ve idaresindeki .... plaka sayılı araç ile müvekkili .... adına kayıtlı olan ve müvekkilinin kendi sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç arasında maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, kazanın Konya ilinin en yoğun caddelerinden biri olan Fetih Caddesinde gerçekleştiğini, trafik ekiplerince kazanın meydana gelmesinde karşı araç sürücüsünün %100 oranda kusurlu olduğu müvekkilinin ise kusurunun bulunmadığının belirlendiğini, davalı sigorta şirketi tarafından aldırılan 07.12.2021 tarihli, ..... numaralı,

....dosya numaralı kesin ekspertiz raporunun sonuç ve kanaat başlıklı bölümünde "Söz konusu olayda sigortalı araç sürücüsünün (davalı ...') tam kusurlu, diğer araç sürücüsü (müvekkil ....) kusursuz olduğu.."nun belirtildiğini, söz konusu kazanın gerçekleşmesinin akabinde müvekkili tarafından davalı sigorta şirketine hasar bildiriminde bulunulduğunu, araç hasarının .... Otom.

Ltd Şti tarafından tamir edildiğini, söz konusu tamir masraflarının davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığını, müvekkilinin söz konusu aracı aktif ve yoğun bir şekilde kullandığını, tamir süresince aracından mahrum kaldığını, aracın ciddi hasara uğradığının net bir şekilde görüleceğini, davalı araç maliki ve sürücüsü ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortacısı davalı ...

Sigorta A.Ş. tarafından zararının karşılanması gerektiğini, müvekkilinin zararlarının karşılanması amacıyla davalı sigorta şirketine 26.01.2022 tarihinde başvuruda bulunulduğunu, başvurunun 28.01.2022 tarihinde davalı şirkete tebliğ olduğunu, taraflarına herhangi bir cevap verilmediğini, arabuluculuk neticesinde taraflarca anlaşma sağlanamadığını, bu sebeplerle fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla.

Değer Kaybı ve Onarım süresi ile alakalı zarar miktarının şu an belirleme imkanının mümkün olmaması nedeniyle davanın HMK'nın 107. maddesinde kayıtlı belirsiz alacak davası olarak kabulünü ve talep miktarlarını sonradan yükseltme ve ıslah haklarının ve fazlaya dair tüm haklarının saklı kalmak üzere.

100,00 TL değer kaybı, 100,00 TL onarım süresi tazminatından oluşmak üzere toplamda 200,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini, (davalı sigorta şirketinin teminat limiti kadar sorumlu tutulması) yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili yönünde karar tesisini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle.

25/02/2022 tarihinde meydana gelen dava konusu kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde 05/11/2020 başlangıç ve 05/11/2021 bitiş tarihli ..... no’lu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, bu nedenle kusur durumunun belirlenmesinin gerektiğini, müvekkili şirkete yapılan başvuru üzerine müvekkili şirket tarafından ücret mukabili eksper incelemesi yaptırılarak değer kaybına ilişkin olarak 21/02/22 tarihinde 1.907,72 TL ödeme yapıldığını,

kazanç kaybı taleplerinin Trafik poliçesi teminatı kapsamında olmadığını nıu nedenle huzurdaki başvurunun reddine karar verilmesinin gerektiğini, müvekkili şirketin kaza tarihinden işleyecek olan faizle sorumlu tutulamayacağını, hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla birlikte, müvekkili şirketten tahsili talep edilen faiz türünün hatalı olduğunu, kazaya karışan aracın "hususi" araç olduğunu, bu bakımdan uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğunu, bu sebeplerle re'sen gözetilecek nedenlerle huzurdaki davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ...'nın sevk ve idaresindeki .... plaka sayılı araç ile davacı ....'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın çarpışması sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davacının yalnızca Kaza Tespit Tutanağı ve tramer kayıtlarını gerekçe göstererek kusur oranını bizzat tayin etmesinin ve taraflarına %100 kusur atfetmesinin kabul edilemeyeceğini, davacı tarafından varlığı iddia olunan onarım süresi zararına ilişkin herhangi bir delil ileri sürülmediğini, zararın varlığını ispatlayan herhangi bir belge veya makbuz sunulmadığını,

kazaya karışan aracın kaç gün süreyle kullanılmadığının ispat olunmadığını, dava konusu araçta meydana gelen değer kaybı talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, müvekkilinin aracını davalı ... A.Ş. sigorta şirketine ...... poliçe numarası ile sigortalattığını, bu sebeplerle duruşma ve tahkikat esnasında ortaya çıkacak sebeplere binaen; davanın reddini, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "1.KUSUR AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE; kaza tespit tutanağının taraflar arasında tutulmuş olması , kaza mahallinin kavşak olması ve kusur durumuna yönelik ihtilaf bulunması nedeni ile Mahkememizce mahallinde adli trafik bilirkişisi ve makine mühendisi refakatinde keşif yapılmış, keşif sonrasında düzenlenen 26/04/2023 tarihli bilirkişi kök raporunda ve 10.06.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda adli trafik bilirkişisi tarafından ; .... plakalı Otomobil Sürücüsü ...'nın bu kazanın oluşumunda 2918 sayılı

KTK‟ nun Madde 53/1-b (Sola dönüş kurallarına riayet etmemek, dönüş sırasında

karşı yönden gelen ve emniyetle duramayacak kadar yaklaşmış olan araçların

geçmesini beklemek zorundadırlar.) maddesi gereğince asli kural ihlali olup % 100 (yüzde yüz)

oranında kural ihlalinin olduğu; ... Plakalı otomobil sürücüsü ....'ın bu kazanın oluşumunda her

hangi bir kural ihlali yapmadığının rapor edildiği görülmekle düzenlenen kusur raporunun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yönetime uygun olarak alınması sebebiyle hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

2.HESAP RAPORU AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE.

Mahkememizce dava konusu araca ilişkin olarak Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak davaya konu kaza tarihinde, davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgeler, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri ve Türkiye Noterler Birliğine müzekkere yazılarak kazaya karılan araçların kaza tarihinden itibaren tüm maliklerini ve özelliklerini gösterir trafik sicil kayıtları dosyamız arasına kazandırılmış, akabinde yukarıda detayı verilen T.C.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 20/09/2017 Tarih ve 2016/14941 Esas-2017/7966 Karar sayılı ilamı ile T.C. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 29/09/2022 Tarih ve 2021/26777 Esas-2022/11236 Karar sayılı ilamı çerçevesinde bilirkişi heyet raporu aldırılmıştır.

Mahkememizce aldırılan 26/04/2023 tarihli bilirkişi heyetinin kök raporunda makine mühendisi tarafından yapılan tespitlerde özetle; "davaya konu 01.10.2021 kaza tarihi itibariyle dava konusu .... plaka sayılı otomobilin hasarsız halinin piyasa rayiç değerinin 140.000,00 TL olduğu, hasar görüp onarıldıktan sonra halinin piyasa rayiç değerinin 126.000,00 TL olacağı, aradaki farkın 14.000,00 TL olduğu, araç mahrumiyetinden kaynaklı 10

günlük zararın 1.700,00 TL olduğu " şeklinde tespitlere yer verildiği, 10.06.2023 tarihli bilirkişi ek raporunda da kök raporda yer alan tespitlere aynen yer verildiği, sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası, Türkiye Reasürans Şirketler Birliği ile Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin müzekkere cevapları, kazanın oluş şekli, çarpma noktaları, dava konusu aracın modeli, markası, özellikleri, kaza sebebiyle yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, kaza neticesinde araçta meydana gelen hasar miktarı,

davalı sigorta şirketi tarafından dava öncesinde yaptırılan ödemeye dayanak ekspertiz raporundaki tespitlerin bilirkişi raporundaki tespitlerle örtüşmesi nazara alındığında söz konusu ek bilirkişi raporunun ve kusur tespitine yönelik hazırlanan kök ve ek raporların Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle Mahkememizce hükme esas alınmalarına karar verilmiştir.

Davacı vekilinin 09/10/2023 tarihli dava değer arttırım dilekçesinde özetle; belirsiz alacak davası olarak belirttikleri alacak kalemlerinin HMK 107. maddesi kapsamında dava değerini artırma olarak kabul edilmek üzere davalı ...'dan 1.700,00 TL onarım süresi tazminatının, 12.092,28 TL değer kaybı tazminatının, davalı ... Sig.

A.Ş.'den (Davalının ZMMS Sigortacısı) 100,00 TL onarım süresi tazminatının, 12.092,28 TL değer kaybı tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalı ... ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı ... Sig.

A.Ş.'den müşterek ve müteselsilen tahsili ile (davalı sigorta şirketinin teminat limitleri ile sorumlu tutulması), yargılama giderleri ve vekalet ücretinin müşterek ve müteselsilen davalılardan tahsili yönünde karar verilmesini talep ettiği görülmektedir.

3.DAVANIN ESASI HAKKINDA YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE. Yukarıda yapılan açıklamalar, kusur raporu, hesap raporu, Yüksek Mahkeme içtihatları, dava değer arttırım dilekçesi ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde.

01/10/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının aracında hasar meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurlu olmadığı, davalı araç sürücüsü ...'nın ise %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, Mahkememizce Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak davaya konu kaza tarihinde, davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri dosyamız arasına kazandırılmış, akabinde yukarıda detayı verilen T.C.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 20/09/2017 Tarih ve 2016/14941 Esas-2017/7966 Karar sayılı ilamı ile T.C. Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 29/09/2022 Tarih ve 2021/26777 Esas-2022/11236 Karar sayılı ilamı çerçevesinde bilirkişi heyet raporu aldırıldığı, 26/04/2023 tarihli Bilirkişi Heyetinin Kök Raporunda ve 10/06/2023 tarihli Ek Raporunda özetle; ..... plaka sayılı otomobilin değerinin sadece aracın markası, modeli, tipine göre değil kaza

tarihinde 256.020 kilometrede olması, dava konusu kaza öncesi 06.07.2017 tarihli cam hasarlı,

29.11.2014 tarihli sol ön çamurluk (düzeltilen parça), sol ön kapı (değiĢen parça) hasarlı 2 adet

tramer kaydının bulunması, davaya konu kazadan sonra ön panel parçasının değişmiş , motor

kaputu, tüfek sacı ön sağ, tüfek sacı ön sol, sol ön çamurluk parçalarının onarılmış, boyanmış olacağı, 19.000,00 ₺ tramer kaydının çıkacağı dikkate alınarak yapılan piyasa araştırması neticesinde kaza tarihi itibariyle hasardan önceki piyasa rayiç değerinin 140.000,00 TL olacağı, hasar görüp onarıldıktan sonra

ise piyasa rayiç değerinin ise 126.000,00 TL olarak belirlendiği, davaya konu otomobilin toplam hasar miktarı, değişmesi gereken klima radyatörü, darbe emici ön, ön

panel komple, tutucu çubuk ön panel sol, tutucu çubuk ön panel sağ, kilit mekanizması motor kaputu,

kaput açma teli, ön cam, far ön sol, far ön sağ, sis farı sol, akü, tampon ön, ızgara tampon ön, hava

filtre kutusu komple, rezonatör, radyatör, fan, intercooler, debriyaj merkezi üst silindiri, debriyaj seti

komple, bağlantı braketi parçalarının demontaj/ montaj süreleri, gerekli onarım işçilikleri, boya kuruma

süreleri vb. hususlar dikkate alındığında aracın tamir süresinin 10 gün olduğu, araç yokluğundan

dolayı tespit isteyene yakıt, amortisman gibi zorunlu bedeller düşülerek hesaplandığında aracın

markası, tipi, modeli hususları da dikkate alındığında 01.10.2021 kaza tarihindeki davacının günlük ortalama net

zararının 170,00 ₺ olacağı, araç mahrumiyetinden kaynaklı toplam zararın bu durumda 10 gün x 170,00 ₺/gün =

1.700,00 TL olarak belirlendiği görülmekle davacının dava değer arttırım dilekçesi doğrultusundan davasının kısmen kabulü kısmen reddine karar verilmiş, davacının değer kaybına yönelik maddi tazminat talebi açısından bilirkişi raporu ile belirlenen 14.000,00 TL'den dava açılmadan önce davalı sigorta şirketi tarafından davacıya yapılan 1.907,72 TL değer kaybı ödemesi düşülerek değer arttırım dilekçesinde talep edilen miktar da gözetilerek 12.092, 28 TL değer kaybı zararının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Dava açılmadan önce davalı sigorta şirketine başvuru dilekçesinin davalı sigorta şirketine 28.01.2022 tarihinde tebliğ edildiğinin dava dilekçesi ekinde sunulan PTT çıktısı ise görüldüğü, başvuru dilekçesinde zarar giderimi için davalı sigortaya 15 iş günü süresi verildiği, bu durumda davalı sigorta şirketinin 21.02.2022 tarihinde temerrüde düşürüldüğü kabul edilmiştir.

Her ne kadar davacı tarafça ticari faiz talebinde bulunulmuş ise de ; davaya konu aracın araç tescil bilgilerinde kullanım amacının hususi olduğu görülmekle yasal faiz işletilmesine karar verilmiştir.

Davacının onarım süresi tazminatı talebi yönünden hükme esas alınan bilirkişi raporunda davacının uğradığı zarar olarak belirtilen 1.700,00 TL onarım süresi tazminatı bedelinin davalı ...'dan kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Her ne kadar davacı vekili tarafından ikame araç bedeli yönüyle sigorta şirketine karşı da dava yöneltilmiş ise de. T.C.

Konya Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 27/12/2021 Tarih ve 2....Esas-2..... Karar sayılı ilamında ifade edildiği üzere yansıma nitelikteki ikame araç bedelinden davalı sigorta şirketinin sorumlu olmadığı anlaşılmakla davacının onarım süresi tazminatı yönüyle sigorta şirketine yöneltmiş olduğu davasının reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Açılan davanın davacı vekilinin 14.09.2023 tarihli talep arttırım dilekçesi doğrultusunda KISMEN KABULÜ İLE;

Davacının 01/10/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 12.092,28 TL değer kaybı maddi zararının davalı ... Sigorta A.Ş (kaza tarihinde geçerli poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere temerrüt tarihi olan 21/02/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) ile davalı ...'dan(kaza tarihi olan 01/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) müştereken ve müteselsilen tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,

Davacının 01/10/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle uğradığı 1.700,00 TL onarım süresi tazminatı bedelinin davalı ...'dan (kaza tarihi olan 01/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,

Davacının onarım süresi tazminatı yönünden davalı ... Sigorta A.Ş 'ye açmış olduğu davasının REDDİNE" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi tarafından davalıların yasal faizden sorumlu olduğuna hükmedildiğini, söz konusu karar hatalı olup, davalılar yönünden ticari faize hükmedilmesi gerektiğini, raporda aracın değer kaybının oldukça düşük belirlendiğini, araç üzerinde yapılan işlemler incelendiğinde;

aracın ciddi hasara uğradığının net bir şekilde görüleceğini, aracın tespit edilen hasarları haricinde birçok hasarı bulunmakta olup, bu hususların da değer kaybına etkisinin hesaplanması gerektiğini, davaya konu aracın değişmesi/onarılması gereken parçaları, parçalarının demontaj/montaj süreleri, gerekli onarım işçilikleri, boya kuruma süreleri gibi hususlar dikkate alındığında aracın tamir süresinin daha uzun olacağını, bu denli hasarı bulunan bir aracın 10 gün gibi kısa bir sürede tamir edilemeyeceğini,

Konya ilinin piyasa şartlarına muadil aracın güncel kira bedelinin 370,00 TL ve müvekkilinin kaza tarihindeki günlük net zararının 170,00 TL olmasının mümkün olmadığını, kira bedellerinin bilirkişi raporunda belirtilen rakamların çok üstünde olduğunu, tüm bu nedenlerle istinaf taleplerinin kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, yeniden yapılacak yargılama sonucunda davanın kabulüne, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli maddi tazminat istemine ilişkindir.

1-Faiz türüne ilişkin itirazın incelenmesinde :

Davacı vekilince temerrüt faizi olarak avans faizi istenilmiş, mahkemece yasal faize hükmedilmiştir.Zarara neden olan araç hususi oto olup ticari faaliyet sırasında zarara neden olmamıştır. Bu itibarla davada temerrüt faizi olarak yasal faize hükmedilmesi doğrudur itirazın reddi gerekmiştir.

2-Araç mahrumiyet bedeline itirazın incelenmesinde :

Davacı davalılardan araç mahrumiyet zararını istemiştir. talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak sözkonusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir.

Somut dosyamızda;Yargıtay uygulamaları doğrultusunda uzman bilirkişi tarafından aracın kaç günde tamir edileceği, günlük kiralama bedeli, amortisman, yakıt v.s. giderler düşülerek araç mahrumiyeti zararının belirlendiği ve buna ilişkin istinaf isteminin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.