Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/2068 K.2024/1678

Av.

DAVALI :1-

VEKİLİ : Av.

DAVALI :2-

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 3- ....... -

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ : 07/10/2024

İSTİNAF KARAR YAZIM TARİHİ: 07/10/2024

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili 08/11/2023 tarihli dava dilekçesinde özetle. 13/08/2023 tarihinde sürücüsü .......'in kullandığı .....plakalı belediye otobüsünün müvekkil .....'in sevk ve idaresindeki .... plakalı araca çarpması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Kazada müvekkilin aracı ciddi hasar görmüş ve değer kaybı meydana gelmiştir. Müvekkil ayrıca aracın tamir süresince kullanılamamasından dolayı araç mahrumiyet zararı yaşamıştır.

12/09/2023 tarihinde sigorta şirketine yapılan müracaat sonuçsuz kalmış ve Konya Arabuluculuk Bürosu'na yapılan başvuru da netice vermemiştir. Bu sebeple, müvekkilin uğradığı zararların tespiti ve davalılardan tahsili için dava açılmıştır. Müvekkilin aracında meydana gelen 50,00 TL değer kaybının ve araç mahrumiyet bedelinin yasal faizi ve ferileriyle birlikte tahsili talep edilmektedir.

Davalı ..... Belediyesi vekili 24/11/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı ....., 13/08/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında araçta oluşan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedelinin tahsili talebiyle dava açmıştır. Ancak, davacı aracın önceki hasar durumu ve kilometre bilgisinin araştırılması gerektiğini, önceki kazaların ve değişen parçaların bulunması durumunda talep edilen değer kaybının haksız olacağını belirtmiştir. Ayrıca, davacının araç mahrumiyet bedeli talebi kabul edilmemiş, davacının kazada kusurlu olduğu ve bu nedenle mahrumiyet bedeline hükmedilemeyeceği ifade edilmiştir. Davanın reddi ve yargılama giderlerinin davacıya yüklenmesi talep edilmiştir.

Davalı ...Sigorta A.Ş. vekili 04.12.2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle. Davacı .....’in talebiyle açılan davada, davalı ...Sigorta’nın genel yetki kuralına aykırı olarak İstanbul Mahkemeleri yerine Konya Mahkemeleri’nde açılması sebebiyle yetki itirazında bulunulmuştur. Ayrıca, davacının delilleri somutlaştırması ve delillerin kendilerine tebliğ edilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Davalı, 13.08.2023 tarihli kazaya ilişkin olarak müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğunun sigorta poliçesi limitleri ile sınırlı olduğunu, bu kapsamda davacıya 14.900,52 TL ödeme yapıldığını ifade etmiştir. Davacının başvuru şartını yerine getirmediği, aracın daha önce hasar görmüş olması durumunda değer kaybı talebinin reddedilmesi gerektiği ve araç mahrumiyet bedelinin teminat dışında olduğu belirtilmiştir.

Ayrıca, davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hukuki menfaat yokluğu sebebiyle reddi gerektiği ifade edilmiştir. Davanın usulden veya esastan reddi talep edilmiştir.

Davalı ....... 22/03/2024 ve 16.07.2024 tarihli celselerdeki beyanında özetle kusurlu olmadığını, mobese kayıtlarının getirtilmesini talep ettiğini ifade etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "Esas yönünden incelenen dosyada; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.

Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; 18.03.2023 tarihinde davalı .......'in idaresinde olup diğer davalı ....Belediyesine ait ve diğer davalı...sigorta tarafından sigortalanmış olan....plakalı araç ile davacıya ait ...plakalı aracın çarpışması neticesinde davacının kendi aracında meydana geldiğini iddia ettiği değer kaybı ve mahrumiyet bedelini yasal faiz ile birlikte talep ettiği anlaşılmakla, davacı tarafın taleplerinin haklı olup olmadığı zarar miktarlarının ne olduğu ve varsa zararın davalı taraftan tazmininin gerekip gerekmediği, gerekiyorsa kimin hangi miktarda sorumluluğunun bulunduğu hususları anlaşılmıştır.

Somut olayda meydana gelen trafik kazasında davalı sigorta şirketinin ZMMS sorumlusu olduğu araç ile davacının maliki olduğu aracın çarpışması neticesinde davacının aracında zarar meydana geldiği, meydana gelen zarar nedeni ile ZMMS ile güvence altında bulunan aracın sürücüsü .......'in ve işleteni .....Belediye Başkanlığı'nın ve davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu ve bu kapsamda hüküm kısmında yazılı olduğu şekliyle sorumlulardan tahsil edilecek tazminatların davacı tarafa ödemesi gerektiğinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Dava dilekçesi ve bedel artırım dilekçesine bağlı kalınarak DAVANIN KABULÜ ile

Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 50.000,00 TL' nin davalılar ....... ve ......... Belediye Başkanlığı

yönünden kaza tarihi olan 13.08.2023 tarihinden itibaren, diğer davalı zorunlu mali sorumluluk sigorta şirketi olan ... Sigorta A.Ş. yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 25.09.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 4.900,00 TL' nin Davalılar ....... ve ......Belediye Başkanlığı'ndan kaza tarihi olan 13/08/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı......

Belediye Başkanlığı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağı noktasındaki beyanlarının değerlendirilmediğini, bilirkişi raporuna yapmış oldukları itirazların değerlendirilmediğini, araçtan mahrum kalınan günün yanlış belirlendiğini, mahkemece bu hususa itirazlarının dikkate alınmadığını, kusura ilişkin raporun fotoğraflardan da anlaşılacağı üzere hatalı olduğunu, arkadan çarpanın her zaman tek kusurlu olmadığını, bu hususun değerlendirilmediğini, netleşmiş bir kusur belirlemesi yapılmamışken yeni bir rapora gönderilmesi gereken dosyanın yeniden rapora gönderilmediğini,

keşif yapılmadığını, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, talepleri doğrultusunda davanın öncelikle usulden reddine, aksi kanaat durumunda ise esastan reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ....... vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; eksik incelemeye dayalı olarak hüküm kurulduğunu, kararın yeterince gerekçelendirilmediğini, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporundaki kusur ve miktar belirlemesini kabul etmemekle beraber denetime elverişli olmayan raporla kurulan hükmün açıkça hukuka aykırı olduğunu, huzurdaki dosyada gerçekleştirilen tek uzmanla kusur ve zarar belirleme uygulamasının, 2659 Sayılı Adli Tıp Kurumu Kanununun ilgili maddelerini ilga eden 15.07.2018 tarih, 4 sayılı "Bakanlıklara Bağlı, İlgili,

İlişkili Kurum Ve Kuruluşlar İle Diğer Kurum Ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi"ne aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, davanın yukarıda belirtilen gerekçeler ve kamu düzeninden olan resen nazara alınacak gerekçelerle reddine, aksi halde müvekkili lehine yeni bir hüküm kurulmasına, masraf ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile hasar değer kaybı ve araç mahrumiyet nedeni ile maddi tazminat istemine ilişkindir.

-Kusura ilişkin itirazlarda,

Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür", yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.

Karayolları Trafik Kanunun 86/1 maddesinde, "İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur" denilmektedir.

Kaza tarihinde düzenlenen Trafik kazası Tespit Tutanağında; davalı araç sürücünün 2918 sayılı KTK'NIN 56/1-C maddesini ihlal ettiği, davacı sürücünün bir kural ihlali bulunmadığı görüş ve kanaatinin bildirildiği, mahkemece Adli Trafik Bilirkişisinden alınan 11.04.2024 tarihli bilirkişi raporunda kazanın oluşumunda davalı otobüs sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün her hangi bir kural ihlali bulunmadığı şeklinde görüş ve kanaat bildirilmekle rapor, tespit tutunağı ile de uyumlu olmakla itiraz yersizdir.

-Tazminata ilişkin itirazlarda;

Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E- 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Bu halde, davaya konu olan olayda davacıya ait araç hasara uğramıştır. Bu durumda sözü edilen aracın onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Çünkü tamamen onarılmış olsa bile bu araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.

Davacı ayrıca davalıdan araç mahrumiyet zararını istemiştir. Talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak söz konusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir.

Somut dosyamızda.

Yargıtay uygulamaları doğrultusunda hükme esas alınan sigorta eksperi, adli yargı sigorta bilirkişisinden alınan 02.06.2024 tarihli raporda, aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek aracın kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının zararının belirlenmesi (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 14/06/2017 tarih ve 2016/13290 E.,

2017/6752 K sayılı kararı) yapıldığından, davalı tarafın haksız fiil sorumlusu olarak zarardan sorumlu olduğu, kaza sonrası araç fotoğrafları ve belgelerin de değerlendirildiği bilirkişi raporu, servis faturaları, görülen hasara göre de belirlenen hasar, değer kaybı ve yoksun kalınan kara ilişkin zararın uygun olduğunun da anlaşılmasına göre ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli bir rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, davalı tarafın anlatılan zarar kalemlerine yönelik itirazlarının yerinde olmadığından buna yönelik itirazların reddine karar verilmiştir.

Bu halde, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davalı .....Belediye Başkanlığı ve davalı .......'in istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.