Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/2561 K.2024/2449

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili 14.09.2018 havale tarihli dava dilekçesinde özetle.

30.12.2016 tarihinde Konya İlinde meydana gelen yoğun kar yağışı sonrasında sigortalı şirkete ait adresteki işyerinin çatısının çöktüğünü, işyeri binası ve içeride bulunan araba, iş makinesi, makineler, teczihat, fuat stand malzemeleri, teşhir ürünleri, klasik otomobiller, tezgahlar ve elektronik ölçüm aletlerinin zarar gördüğünü, müvekkilinin aynı tarihte kolluk kuvvetlerine başvurarak olayın tespitinin talep etiğini ve kolluk kuvvetlerinin de durumu bir tutanak düzenlemek suretiyle tespit ederek zapt altına aldığını, konuya ilişkin Konya C.Başsavcılığı'nın ....

Sor.sayılı dosyasının açıldığını, aynı zamanda müvekkilinin Konya ..Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ....

D.İş sayılı dosyasından keşif yaptırılarak, bilirkişi raporlarının alındığını, müvekkilinin uğramış olduğu zararın çok daha yüksek olmasına rağmen 996.159,30 TL zarar olduğunun tespit edildiğini, işbu tespit raporunun taraflarınca yapılan hesaplamaların eksik, hatalı ve az olması nedeniyle itiraz edildiğini, müvekkili şirketin davalı sigorta şirketi ile 15.08.2016 başlangıç 15.08.2017 bitiş tarihlerini kapsayan ....... nolu poliçe ile .... Mah. ... Sokak ...Mak.

No:15 Selçuklu/ Konya adresinde bulunan işletme ve malvarlığını pohiçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere kobi paket/yangın sigorta sözleşmesini akdettiğini ve davalının sigortalısı olduğunu, müvekkilinin belirlenen sigorta prim miktarını davalı sigorta şirketine tamamen ödediğini, poliçenin geçerli hale geldiğini, müvekkili şirketin davalı sigorta şirketine halen yürürlükte bulunan sigorta sözleşmesi uyarınca, sigorta tazminat miktarının tarafına ödenmesi hususunda başvuruda bulunduğunu, uzun zaman boyunca müvekkilinin ödeme vaadi ile oyalandığını, talep edilen her türlü bilgi, belge,

delilinin davalı sigorta şirketine sunulmasına rağmen çok düşük rakamların müvekkiline teklif edildiğini, halen herhangi bir ödemenin yapılmadığından bahisle.

Davalı sigorta şirketinden mezkur poliçe nedeniyle, fazlaya ilişkin talep ve dava ile HMK.107 maddesi gereğince yapılacak bilirkişi incelemesi sonrasında tespit edilecek rakama harcı tamamlama hakları saklı kalmak kaydıyla zararlarını karşılamak amacıyla şimdilik 100.000,00 TL tazminatın rizikonun gerçekleşme ve aynı zamanda ihbar tarihi olan 30.12.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ile avukatlık ücretinin davalı sigorta şirketine tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkememiz dosyası ile birleşen Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas - ... Karar sayılı dava dosyasında davacı vekili 10.12.2018 havale tarihli dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirkete ait iş yerinde 30.12.2016 tarihinde yoğun kar yağışı nedeniyle çatı çökmesi meydana geldiğini, çökme neticesinde iş yerinde bulunan ürün ve malzemeler ile klasik otomobillerin de zarar gördüğünü, bu konuya ilişkin Konya Cumhuriyet Başsavcılığınca .... soruşturma sayılı dosyasının bulunduğunu, ayrıca Konya ..Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

Değişik İş sayılı dosyasıyla tespit yaptırdıklarını, müvekkili şirketin sigorta şirketine başvurmasına rağmen miktarda anlaşamadıkları, davalı şirketin oyalama cihetine gittiğini, aynı olay nedeniyle aynı binada faaliyet gösteren ....

Ltd Şti tarafından aynı sigorta şirketine dava açıldığını, davanın Konya .Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından görüldüğünü, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL tazminatın rizikonun gerçekleşme ve ihbar tarihi olan 30/12/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiliyle davacı şirkete verilmesi yönünde karar ihtihazı ile dosyanın Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesinin... esas sayılı dosyasıyla birleştirilmesine karar verilmesini dava ve talep ettikleri görülmüştür.

Ana davada ve Mahkememiz dosyası ile birleşen Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... Esas - 2...Karar sayılı dava dosyasında davalı vekili UYAP sistemi üzerinden mahkememiz dosyasına sunmuş olduğu 06.11.2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Huzurdaki davanın yetkili mahkemede ikame olunmadığını, müvekkili şirket aleyhine ikame edilecek davalarda İstanbul Anadolu Mahkemelerinin yetkili olduğunu, öncelikle davanın yetki yönünden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, MK.m.879 uyarınca, muaccel olan sigorta tazminatının, malike ancak bütün rehinli alacakların rızası ile ödenebileceğini, zira, rehinli alacaklının davaya muvafakati olmadan, davacının dava ehliyeti bulunduğundan söz edilemeyeceğini, davacının maliki bulunduğu .....

Mah. ...

Sokak No:15 Selçuklu/ Konya adresinde faaliyet gösteren şirketin, müvekkili şirket tarafından ....... numaralı 15.08.2016-15.08.2017 vadeli Kobi Paket Sigorta Poliçesi ile sigorta örtüsü altına alındığını, poliçenin mevcudiyetinin sigorta teminatının her halde ve otomotik olarak ödeneceği manasına gelmediğini, müvekkili sigortacının sorumluluğunun Sigorta Genel Şartları ile poliçe özel şartları ve limitleri ile sınırlı olduğunu, 30.12.2016 tarihinde meydana gelen hasarın müvekkili şirkete aynı tarihte ihbar edildiğini,

müvekkili nezdinde hasar dosyasının açılarak hasarın nedeninin ve ekonomik boyutunun tespiti amacı ile dosyanın müvekkili şirket tarafından bağımsız bir sigorta eksperine tevdi edildiğini, davacının araç hasarına ilişkin taleplerinin teminat dışı olduğunu, bina hasarı teminatı değerlendirilirken eksik sigorta hususu ile %10 oranındaki eskime payının nazara alınmasının gerektiğini, davacının birkısım bina teminatı taleplerinin ise poliçe kapsamı dışında olduğunu, davacı tarafın emtea hasarını ispat edemediğini, davacının enkaz kaldırmadan kaynaklı 20.000,00 TL zararının bulunduğunu, fazlaya dair taleplerinin reddinin gerektiğini,

aynı adreste faaliyet gösteren ve yetkilileri aynı olan 3 farklı firmanın söz konusu olduğunu, bu nedenle demirbaşların mülkiyetinin kimde olduğunun tespit edilemediğini, ispat külfetinin davacı üzerinde olup, davacı tarafın mülkiyetinde bulunan demirbaşları defter ve kayıtları ile ispatlamasının gerektiğini, yangın sigortası genel şartları gereğince kepçe ve kamyonet hasarının teminat dışı olduğunu, davacı tarafın iş durması teminatının koşullarını sağlamadığını, bu nedenli iş durması teminatından yararlanmasının mümkün olmadığını,

hiçbir surette kabul anlamında olmamakla birlikte müvekkili şirket aleyhine hasar tarihinden itibaren faiz işletilmesinin mümkün olmadığını, hasarın müvekkili şirkete ihbar edildiği tarihin 02.04.2018 olduğunu, bu durumda müvekkili şirketin 46.gün temerrüde düşmüş sayılmasının gerektiğini, davanın Konya İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü'ne ihbar edilmesini talep ettiğini, huzurdaki davanın öncelikle usuli sebeplerle reddine, işin esasına girilmesi halinde ise haksız ve mesnetten yoksun davanın esastan reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle. "Olay tarihi olan 30.12.2016 tarihinde meydana gelen yoğun kar yağışı sonrasında sigortalı şirkete ait ..... Mah. ... Sokak ...Mak.

No:15 Selçuklu/ Konya adresindeki işyerinin çatısının çöktüğü, işyeri binası ve içeride bulunan araba, iş makinesi, makineler, teczihat, fuat stand malzemeleri, teşhir ürünleri, klasik otomobiller, tezgahlar ve elektronik ölçüm aletlerinin zarar gördüğü, ana davada davacı şirket ile davalı sigorta şirketi ile 15.08.2016 başlangıç 15.08.2017 bitiş tarihlerini kapsayan .... nolu poliçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere kobi paket/yangın sigorta sözleşmesini akdettiğini ve davalının sigortalısı olduğu,

sigorta poliçesinde Kullanıcı Özel Şartları bilümünde emtia ve makinaların %50 davacı şirkete, %50 birleşen davacı şirkete ait olduğunun düzenlendiği, yine sigorta poliçesinde 25.000,00 TL 3.şahıs lehine hazar tazminatı limiti olduğu, mahkememizce hükme esas alınan 16/04/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre davacının bina teminatına ilişkin 284.598,58 TL, emtialar için(%50'si davacı şirkete ait olduğu kabul edildiğinden 31.808,75 TL olmak üzere toplam 316.407,33 TL maddi zararının olduğu,

birleşen dosyanın davacısının ise emtidan (%50 birleşen dosya davacısına ait olduğu kabul edildiğinden) 31.808,75 TL, birleşen dosya davacısı lehine üçüncü şahıs sorumluluk bedeli teminatı kapsamında olay başına 25.000,00 TL limit olduğundan ve araçların bir kısmının birleşen dosya davacısına ait olduğundan 25.000,00 TL 'yi talep edebileceği, toplamda birleşen dosya davacısının 56.808,75 TL maddi tazminat talebinde bulunabileceği, antika araçlara ilişkin taleplerin Yangın sigortası Genel Şarlarının "Ek sözleşme ile Teminet Kapsamına Dahil Edilebilecek Haller ve Kayıplar" başlıklı yönetmelik gereğince teminat kapsamı dışında olduğu,

anlaşılmakla, davalı sigorta şirketinin ana davada davacının 284.598,58 TL bina hasar bedeli, 31.808,75 TL emtia zararı ile yine mahkememiz dosyası ile birleşen Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.01.2019 tarih ve ... Es....

Kar.sayılı davada davacının 31.808,75 TL Emtia zararı ile 25.000,00 TL araç hasar bedeli zararından sorumluluğu olduğu, davalının temerrüdünün Yangın Sigortası Genel Şartlarının B.8.8.1 maddesi gereğince sigortacının kesinleşmiş olan tazminat miktarını en geç bir ay içerisinde sigortalıya ödemek zorunda olduğu, eksper raporunun 15/03/2017 tarihinde düzenlendiği,

bir ay ilave edilmek suretiyle 15/04/2017 tarihinde gerçekleştiği, (Yargıtay 11.Hukuk Dairesi'nin 14/01/2010 tarih ve 2008/8644 Es.2010/327 Kar.sayılı lamı benzer doğrultudadır) anlaşılmakla ana dava ile mahkememiz dosyası ile birleşen Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.01.2019 tarih ve ... Es....

Kar.sayılı davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." şeklinde davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; davacının 284.598,58 TL bina hasar bedeli, 31.808,75 TL emtia zararı olmak üzere toplam 316.407,33 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 15/04/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte (davalının sorumluluğu olay tarihinde geçerli olan poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine, mahkememiz dosyası ile birleşen Konya.

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/01/2019 tarih ve ... es.... kar.sayılı dosyasından açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; davacının 31.808,75 TL Emtia zararı, 25.000,00 TL araç hasar bedeli zararı olmak üzere toplam 56.808,75 TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 15/04/2017 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte (davalının sorumluluğu olay tarihinde geçerli olan poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine dair hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; klasik araçların trafikten çekme belgeli olduğunu, şirket kayıtlarında demirbaş, emtia, tesi makina da kayıtlı ticari mal hükmünde olduğunu, hepsinin poliçede teminat kapsamında olduğunu, ayrıca poliçedeki %50 sorumlulukla ilgili hükmün dikkate alınmadığını, mahkeme nezdinde yapılan keşif ile eksik sigorta olduğuna ilişkin hiçbir tespitinin bulunmadığını, sigorta ve bina bedeli ile ilgili hiçbir inceleme yapılmadan eksik sigorta kabul edilerek hüküm verilmesinin anlaşılmadığını, rapora yönelik itirazlarının giderilmeden eksik inceleme ile hüküm verildiğini,

raporlar arasında çelişki giderilmeden hüküm verildiğini, faiz başlangıç tarihinin de hatalı olduğunu beyan ederek Yerel Mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ....... Sigorta Şirketi vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Yerel Mahkemece verilen kararın eksik incelemeye dayalı ve hatalı bir karar olduğunu, sigortalı işyeri üzerinde Türkiye İş Bankası Karatay Sanayi Sitesi Konya Şubesi lehine rehin hakkının mevcut olduğunu, davacının talepte bulunulan ..... numaralı Kobi Paket Sigorta Poliçesinde sigortalı olmadığını, birleşen dava açısından verilen hükmün hukuka aykırı olduğunu, üçüncü şahıs sigortası genel şartları uyarınca birleşen dava yönünden araç hasarı bedelinin teminat kapsamı dışında olduğunu, davacı tarafın emtia hasarını ispat edemediğini, yapılan ekspertiz incelemesi ile yalnızca 2 adet dalgıç motoruna ilişkin değerlendirme yapılabildiğini,

davacı tarafın hasara uğradığı emtialara ilişkin alış faturalarını sunmaları gerektiğini ve ayrıca davacının defter şirket ve kayıtlarının incelenmesi gerektiğini, davacının yazılı beyanları uyarınca bina teminatı taleplerinin poliçe kapsamı dışında olduğunu, bina hasarının poliçe kapsamında olmadığı itirazının saklı kalması kaydı ile bina hasarı teminatının değerlendirilirken eksik sigorta husunun nazara alınması gerektiğini, bina hasarı tespitinden yıpranma payı tenzilinin yanında randıman farkı tenzilinin de yapılması gerektiğini, hem asıl hem birleşen dava bakımından davacı taleplerinin zaman aşımına uğradığını,

ıslah beyanlarının kabulünün mümkün olmadığını, zaman aşımı itirazlarının saklı kalması kaydı ile ıslah ile artırılan kısım bakımından ıslah tarihinden itibaren faiz işletilmesi gerektiğini, faiz talebi ve oranını da kabul etmediklerini beyan ederek Yerel Mahkemece verilen kararın ortadan kaldırılması ile davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Zamanaşımına itiraz

Davacı tarafça davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı, belirsiz 6100 sayılı HMK'nun 107.maddesi gereğince belirsiz alacak davası şeklinde açılma imkanı olan davalarda zamanaşımının ilk davanın açıldığı tarihte kesileceği,, 6102 sayılı TTK'nun 1420.maddesi gereğince sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482. madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrayacağının düzenlendiği, dava tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin geçmediğinden davalının bedel artırımına ilişkin zamanaşımı def'i itirazının reddi gerekir.

Her iki tarafın esasa itirazı hakkında

6102 sayılı TTK'nun 1453.maddesinde;"1) Rizikonun gerçekleşmemesinde menfaati bulunanlar, bu menfaatlerini mal sigortası ile teminat altına alabilirler.(2) Rizikonun gerçekleşmesi sonucu doğan kazanç kaybı ile sigorta edilen malın ayıbından doğan hasarlar, aksine sözleşme yoksa, sigorta kapsamında değildir. Mal bağlamında kazancın, makul sınırı aşan kısmı sigorta edilemez.(3) Mal sigortası niteliğindeki grup sigortalarında; mal girmesi veya çıkması sebebiyle mal topluluğunda değişiklikler meydana gelmiş olsa bile, sözleşme bütün hükümleriyle geçerlidir.(4) Mal topluluğu için yapılan mal sigortası, topluluğa dâhil münferit parçaları da kapsar." şeklinde,

TTK'nun 1454.maddesinde; "(1) Sigorta ettiren, üçüncü bir kişinin menfaatini, onun adını belirterek veya belirtmeyerek, sigorta ettirebilir. Sigorta sözleşmesinden doğan haklar sigortalıya aittir. Sigortalı, aksine sözleşme yoksa, sigorta tazminatının ödenmesini sigortacıdan isteyebilir ve onu dava edebilir. (2) Üçüncü kişinin adının belirtildiği durumlarda, tereddüt hâlinde, sigorta ettirenin, üçüncü kişinin temsilcisi olarak değil, kendi adına fakat üçüncü kişi lehine hareket ettiği kabul edilir. (3) Sözleşmede, sigortanın kimin menfaati için yaptırıldığı açık da bırakılabilir. "Kimin olacaksa onun lehine" yapılan böyle bir sigortanın, üçüncü kişi lehine yaptırıldığı anlaşılırsa, ikinci fıkra hükmü uygulanır." şeklinde,

TTK'nun 1459.maddesinde;" (1) Sigortacı, sigortalının uğradığı zararı tazmin eder." şeklinde,

TTK'nun 1460.maddesinde;"(1) Sigorta değeri sigorta olunan menfaatin tam değeridir." şeklinde,

TTK'nun 1461/1.maddesinde;"(1) Sigortacının sorumluluğu sigorta bedeli ile sınırlıdır. Sigorta bedeli, rizikonun gerçekleştiği andaki sigortalı menfaatin değerini aşsa bile, sigortacı uğranılan zarardan fazlasını ödemez." şeklinde,

TTK'nun 1462.maddesinde;"(1) Sigorta bedeli, sigorta değerinden az olduğu takdirde, sigorta edilmiş menfaatin bir kısmının zarara uğraması hâlinde sigortacı, aksine sözleşme yoksa, sigorta bedelinin sigorta değerine olan oranına göre tazminat öder." şeklinde düzenlemeler yapıldığı anlaşılmıştır.

Yine Yangın sigortası Genel Şarlarının "Ek sözleşme ile Teminet Kapsamına Dahil Edilebilecek Haller ve Kayıplar" başlıklı A.3 maddesinde;" 3.1- Aşağıdaki haller dolayısıyla meydana gelen (yangın ve infilak ile yangın ve infilak sonucu meydana gelen duman, buhar ve hararetin sigortalı mallarda doğrudan neden olacağı zararlar da dahil olmak üzere) tüm zararlar sigorta teminatının dışındadır.

Ancak ek sözleşme ile bu genel şartlara ve ilişik klozlara göre bu teminat kapsamı içine alınabilirler:1.1- Grev, lokav, kargaşalık, halk hareketleri 1.2- Terör 1.3- Deprem ve Yanardağ Püskürmesi 3.2- Aşağıdaki haller dolayısıyla meydana gelen zararlar teminat kapsamı dışındadır. Ancak ek sözleşme ile bu genel şartlara ve ilişik klozlara göre teminat kapsamı içine alınabilir.

Bununla birlikte, aşağıdaki hallerin neden olduğu yangın ve infilak ile yangın ve infilak sonucunda meydana gelen duman, buhar ve hararetin sigortalı mallarda doğrudan neden olacağı maddi zararlar ek sözleşme olmasa da teminat kapsamı içindedir.

2.1- Kar ağırlığı 2.2- Sel ve su baskını 2.3- Yer kayması 2.4- Fırtına 2.5- Dahili su 2.6- Duman 2.7- Taşıt çarpması 7.1- Kara Taşıtları 7.2- Deniz Taşıtları 7.3- Hava Taşıtları 2.8- Kötü niyetli hareketler 3.3- Aşağıda sayılanlar teminat kapsamı dışındadır.

Ancak, sigorta bedellerinin poliçede aynca belirtilmesi kaydıyla ek sözleşme ile teminat kapsamı içine alınabilirler:3.1- Sanat veya antikacılık bakımından değeri olan; tablolar, resimler, kitaplar, gravürler, yazılar, heykeller, biblolar, kolleksiyonlar, halılar ve benzerleri. 3.2- Modeller, kalıplar, plan ve krokiler, ihtira beratları, belgeler, ticari defterler ve benzerleri.

3.3- Nakit, hisse senedi ve tahvil, kıymetli kağıtlar, her çeşit altın ve gümüş ve bunlardan mamul ziynet eşyası ve mücevherler ve sair kıymetli madenler ve mamulleri, kıymetli taş ve inciler ve benzerleri. 3.4- Deniz ve hava taşıtlan ile motorlu kara taşıtlan ve bunların yükleri. (Hareket hali hariç) 3.5- Emanet ve ariyet mallar. 3.6- Enkaz kaldırma masrafları. 3.7- Kira kaybı ve intifadan mahrumiyet. 3.8- Yangın ve infılak mali sorumluluğu.

(Yangın ve infilak mali sorumluluğu ek sözleşmeyle bu genel şartlara ve ilişik kloza göre teminat kapsamı içine alınabilir.) 3.9. Sigorta sözleşmesiyle teminat altına alınan rizikoların gerçekleşmesi sonucunda doğrudan veya dolaylı olarak meydana gelen her türlü çevre kirliliği sebebiyle oluşabilecek bütün zararlar." şeklinde kabul edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde.

Davacının, 30.12.2016 tarihinde Konya İlinde meydana gelen yoğun kar yağışı sonrasında sigortalı şirkete ait adresteki işyerinin çatısının çöktüğünü, işyeri binası ve içeride bulunan araba, iş makinesi, makineler, teczihat, fuat stand malzemeleri, teşhir ürünleri, klasik otomobiller, tezgahlar ve elektronik ölçüm aletlerinin zarar gördüğünü, davalı sigorta şirketi ile 15.08.2016 başlangıç 15.08.2017 bitiş tarihlerini kapsayan ...... nolu poliçe ile Horozluhan Mah. ...

Sokak ...Mak.

No:15 Selçuklu/ Konya adresinde bulunan işletme ve malvarlığını poliçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere kobi paket/yangın sigorta sözleşmesini akdettiğini ve davalının sigortalısı olduğunu, belirlenen sigorta prim miktarını davalı sigorta şirketine tamamen ödediğini, poliçenin geçerli hale geldiğini, davacı şirketin, davalı sigorta şirketine halen yürürlükte bulunan sigorta sözleşmesi uyarınca, sigorta tazminat miktarının tarafına ödenmesi hususunda başvuruda bulunduğunu, uzun zaman boyunca davacının ödeme vaadi ile oyalandığını, talep edilen her türlü bilgi, belge,

delilinin davalı sigorta şirketine sunulmasına rağmen çok düşük rakamların davacıya teklif edildiğini, halen herhangi bir ödemenin yapılmadığından bahisle.

Davalı sigorta şirketinden mezkur poliçe nedeniyle, fazlaya ilişkin talep ve dava ile HMK.107 maddesi gereğince yapılacak bilirkişi incelemesi sonrasında tespit edilecek rakama harcı tamamlama hakları saklı kalmak kaydıyla zararlarını karşılamak amacıyla şimdilik 100.000,00 TL tazminatın rizikonun gerçekleşme ve aynı zamanda ihbar tarihi olan 30.12.2016 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ettiği, mahkemenin dosyası ile birleşen Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Esas - .... Karar sayılı dava dosyasında. Davacının, davacı şirkete ait iş yerinde 30.12.2016 tarihinde yoğun kar yağışı nedeniyle çatı çökmesi meydana geldiğini, çökme neticesinde iş yerinde bulunan ürün ve malzemeler ile klasik otomobillerin de zarar gördüğünü, bu konuya ilişkin Konya Cumhuriyet Başsavcılığınca ... soruşturma sayılı dosyasının bulunduğunu, ayrıca Konya ..Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

Değişik İş sayılı dosyasıyla tespit yaptırdıklarını, sigorta şirketine başvurmasına rağmen miktarda anlaşamadıkları, davalı şirketin oyalama cihetine gittiğini, aynı olay nedeniyle aynı binada faaliyet gösteren ....

Ltd Şti tarafından aynı sigorta şirketine dava açıldığını, davanın Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından görüldüğünü, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL tazminatın rizikonun gerçekleşme ve ihbar tarihi olan 30/12/2016 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı sigorta şirketinden tahsiliyle davacı şirkete verilmesini talep ettiği görülmüştür.

Mahallinde mahkememiz heyeti ile birlikte refakate alınan İnşaat Mühendisi ...., Antika Araç Uzmanı ..., Makine Mühendisi .... ve Sigorta Hukuk Bilirkişisi ... eşliğinde 09.10.2019 tarihinde keşif yapıldığı, keşif sonrası İnşaat Mühendisi ...., Antika Araç Uzmanı ...., Makine Mühendisi .... tarafından düzenlenen 29.07.2020 tarihli bilirkişi heyet raporunda.

Dava konusu araçların onarım bedeli, değer kaybı ve yeniden yapılan fabrika alanının yapım maliyetlerinin toplamının 4.064.709,00 TL olarak hesaplandığının bildirildiği, yine İnşaat Mühendisi ......., Antika Araç Uzmanı ....., Makine Mühendisi ...... ve Sigorta Hukuk Bilirkişisi ...... tarafından düzenlerek dosyamıza sunulan 18.08.2020 tarihli bilirkişi heyet raporu ile.

Dava konusu araçların onarım bedeli, değer kaybı ve yeniden yapılan fabrika alanının yapım maliyetlerinin toplamının 4.064.709,00 olarak hesaplandığını, dosyaya sunulan ve sigorta kuruluşu tarafından .... no'lu 15.08.2016-15.08.2017 vadeli poliçe incelendiğinde.

2.950.000,00 TL bedelle kar ağırlığı, 60.0000,00 TL bedelle enkaz kaldırma masrafları/bina, 58.000,00 TL bedelle enkaz kaldırma masrafları için teminatları verildiği ancak sanat ve antikacılık bakımından değeri olan klasik otomobillere ilişkin bir ek teminatın bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

İnşaat Mühendisi ....., Antika Araç Uzmanı ....., Makine Mühendisi ..... ve Sigorta Hukuk Bilirkişisi ....... tarafından düzenlerek dosyamıza sunulan 12.01.2021 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu ile.

Dava konusu araçların onarım bedeli, değer kaybı ve yeniden yapılan fabrika alanının yapım maliyetlerinin toplamının olay tarihi itibariyle 3.207.576,00 TL olarak hesaplandığını, araçların toplam onarım bedelinin 455.400,00 TL, araçların değer kaybının 1.941.280,00 TL, inşaat maliyetinin 775.556,00 TL, enkaz kaldırma maliyeti 35.340,00 TL olduğunun, dosyaya sunulan ve sigorta kuruluşu tarafından düzenlenen .... no'lu 15.08.2016-15.08.2017 vadeli poliçe incelendiğinde.

2.950.000,00 TL bedelle kar ağırlığı, 60.0000,00 TL bedelle enkaz kaldırma masrafları/bina, ancak sanat veya antikacılık bakımından değeri olan klasik otomobillere ilişkin bir ek teminatın bulunmadığının bildirildiği görülmüştür.

Mahkememe heyetince davacı tarafa antika araçların varsa kayıtlarıyla ilgili kayıtları sunmak üzere iki haftalık kesin süre verildiği, re'sen seçilen sigorta alanında uzman nitelikli hesap bilirkişisi ..., inşaat mühendisi bilirkişisi ....., makina mühendisi bilirkişisi ......., antika araçlardan anlayan konusunda uzman bilirkişi ....., Elektrik bilirkişisi Elektrik Mühendisi .....ve SMMM bilirkişisi .... refakatinde mahallinde 28.01.2022 günü keşif yapılmış, keşif sonrası bilirkişi heyeti tarafından düzenlenerek dosyamıza sunulan 21.11.2022 tarihli heyet raporunda.

Mevcut yapı bedeli için 1.826.400,00 TL, Emtia değeri için 109.911,45 TL, araçların değer kaybı için 2.228.940,00 TL, araçların onarımı için:458.750,00 TL, Elektrik tesisatı imalatları için 34.287,68 TL olmak üzere hesaplanan toplam hasarın 4.658.289,13 TL olduğunu, poliçe teminatlarının üst limitinin toplam 3.068.000,00 TL olduğunu, bu nedenle davalı sigorta şirketi tarafından karşılanabilecek maksimum zarar tutarının 3.068.000,00 TL olduğunun bildirildiği görülmüştür.

Dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi edilerek özellikle davacı ile birleşen dosyanın davacısının taleplerinin ayrı ayrı değerlendirmek suretiyle. Sigorta genel şartları kapsamında sözleşmedeki taraflar arasındaki sigorta poliçesinde açıkça hüküm bulunmadığından olay tarihindeki veriler üzerinden davacının zararını değerlendirmesinin yapılması, yine dosya içerisinde bulunan Konya .. Sulh Hukuk Mahkemesinin ....

Değişik iş dosyası içerisindeki rapor ve eksper raporu ile mahkemece daha önce alınan raporlar arasında özellikle hasarlı yerin metre kare ve değerleri yönünden çelişkiler bulunduğundan ve ayrıca başkaca çelişkiler bulunduğundan bu çelişkilerin de giderilmesi, davacının dava dilekçesi ve aşamalardaki taleplerine ilişkin aşamalarda değerlendirilerek zarar taleplerinin ayrı ayrı açıklanması, yine tarafların itirazlarınında değerlendirilmesi suretiyle ek rapor düzenlenmesinin istenildiği,

sigorta alanında uzman nitelikli hesap bilirkişisi ..., inşaat mühendisi bilirkişisi ......, makina mühendisi bilirkişisi ......., antika araçlardan anlayan konusunda uzman bilirkişi ......, Elektrik bilirkişisi Elektrik Mühendisi ....... ve SMMM bilirkişisi ...... tarafından düzenlenerek dosyamıza sunulan 14.02.2023 tarihli heyet raporunda. Taraflarınca kök rapor üzerinde ve dosya üzerinde tekrari olarak yapılan incelemede.

Yalnızca kök raporda poliçe teminat limitleri dahilinde 3.068.000,00 TL olarak belirtilen ödenebilir tazminat tutarının 3.103.000,00 TL olarak revize edilmesi gerektiğini, başkaca bir değişikliğe mahal olmadığının bildirildiği görülmüştür.

Söz konusu raporlar arasında kısmi çelişkiler bulunması nedeniyle Ankara Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak, m re'sen seçilen ODTÜ Elektrik ve Elektronik Müh. Bölümü Öğretim Elemanı Arş. Gör. ......, ODTÜ Makina Mühendisi Bölümü Öğretim Üyesi Doç.Dr......., ODTÜ İnşaat Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof.Dr......, Antika Bilirkişisi ......., Mali Müşavir ......ve Ankara Üniversitesi Finans-Bankacılık ve Sigortacılık Bölümü Öğretim Elemanı Öğr.Gör...... tarafından düzenlenen 16.04.2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda;

Dosyada yer alan mevcut, bilgi ve belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda, bina teminatı için 284.598,58 TL, Makine-techizar ve demirbaş için (kademe, milli pompa kademesi, motor, fan, kolon borusu, stator, difüzör vb.emtialarda meydana gelen hasarın) 63.617,50 TL, 4CX-SM model lastik tekerlekli kepçe ve ...... plaka sayılı Mitsubishi Canter 2004 model beyaz vinç kamyonet için ek teminat verilmediğini, klasik, antika araçlara dair değerlendirme de,

her ne kadar ilgili araçların trafikten çekilmiş olduğu ve tesis makine cihazla olarak muhasebe kayıtlarında olduğu ve bu teminatlar dahilinde değerlendirilmesi gerekeceğinin davacı tarafça iddia ve talep edilmiş olsa da sigorta uygulama, genel ve özel şartlara göre teminat harici olacağını, araçlardan birinin (1984 model ford mustang) ...... isimli dava dışı şahsa kalan diğer araçların ise dava dışı Hassondaj Mühendislik firmasına ait olduğunu, poliçenin tarafı olan sigortalının ...olduğunu, sigortalının mülkiyetinde olmayan araçlar için sigorta tazminatı talep etme hakkı olmadığının açık olduğunu,

araçlarda meydana gelen hasar talebinin ancak ve ancak poliçede verilen üçüncü kişi sorumluluk teminatı ile ilişkilendirilebileceğini, bu noktada da sigorta tazminatı talep hakkının hak sahibi olan üçüncü kişide olup sigortalının bu hususta bir alacağının olmadığını, davalı tarafından sağlanan Üçüncü Şahıs Sorumluluk Teminatı'nda olay başına sigorta tazminatı limitinin 25.000,00 TL olduğunu, huzurdaki olayda tek bir hasar nedeni - çatı çökmesi - olduğundan davalı şirketin sorumluluğunun 25.000,00 TL ile sınırlı olacağının,

dolayısı ile kalem kalem belirtilen toplam hasar tutarlarının hasar tarihi itibariyle 373.216,08 TL (üçüncü şahıs sorumluluk teminatı da dahil olmak üzere üçüncü şahsın talebi doğrultusunda) olacağının bildirildiği görülmüştür.

BU HALDE SOMUT OLAYDA

Olay tarihi olan 30.12.2016 tarihinde meydana gelen yoğun kar yağışı sonrasında sigortalı şirkete ait ...... Mah. ... Sokak ...Mak.

No:15 Selçuklu/ Konya adresindeki işyerinin çatısının çöktüğü, işyeri binası ve içeride bulunan araba, iş makinesi, makineler, teczihat, fuat stand malzemeleri, teşhir ürünleri, klasik otomobiller, tezgahlar ve elektronik ölçüm aletlerinin zarar gördüğü, ana davada davacı şirket ile davalı sigorta şirketi ile 15.08.2016 başlangıç 15.08.2017 bitiş tarihlerini kapsayan ....nolu poliçede belirtilen rizikolara karşı sigortalanmak üzere kobi paket/yangın sigorta sözleşmesini akdettiğini ve davalının sigortalısı olduğu,

sigorta poliçesinde Kullanıcı Özel Şartları bilümünde emtia ve makinaların %50 davacı şirkete, %50 birleşen davacı şirkete ait olduğunun düzenlendiği, yine sigorta poliçesinde 25.000,00 TL 3.şahıs lehine hazar tazminatı limiti olduğu, mahkemece hükme esas alınan 16/04/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre davacının bina teminatına ilişkin 284.598,58 TL, emtialar için(%50'si davacı şirkete ait olduğu kabul edildiğinden 31.808,75 TL olmak üzere toplam 316.407,33 TL maddi zararının olduğu,

birleşen dosyanın davacısının ise emtidan (%50 birleşen dosya davacısına ait olduğu kabul edildiğinden) 31.808,75 TL, birleşen dosya davacısı lehine üçüncü şahıs sorumluluk bedeli teminatı kapsamında olay başına 25.000,00 TL limit olduğundan ve araçların bir kısmının birleşen dosya davacısına ait olduğundan 25.000,00 TL 'yi talep edebileceği, toplamda birleşen dosya davacısının 56.808,75 TL maddi tazminat talebinde bulunabileceği,

Antika araçlara ilişkin taleplerin Yangın sigortası Genel Şarlarının "Ek sözleşme ile Teminet Kapsamına Dahil Edilebilecek Haller ve Kayıplar" başlıklı yönetmelik gereğince teminat kapsamı dışında olduğu, anlaşılmakla

Davalı sigorta şirketinin ana davada davacının 284.598,58 TL bina hasar bedeli, 31.808,75 TL emtia zararı ile yine mahkeme dosyası ile birleşen Konya. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.01.2019 tarih ve ... Es...

Kar.sayılı davada davacının 31.808,75 TL Emtia zararı ile 25.000,00 TL araç hasar bedeli zararından sorumluluğu olduğu, davalının temerrüdünün Yangın Sigortası Genel Şartlarının B.8.8.1 maddesi gereğince sigortacının kesinleşmiş olan tazminat miktarını en geç bir ay içerisinde sigortalıya ödemek zorunda olduğu, eksper raporunun 15/03/2017 tarihinde düzenlendiği, bir ay ilave edilmek suretiyle 15/04/2017 tarihinde gerçekleştiği, anlaşılmakla ana dava ile mahkeme dosyası ile birleşen Konya ..Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22.01.2019 tarih ve...

Es... Kar.sayılı davanın kısmen kabulüne karar verilmesi doğrudur. Her iki tarafın istinaf yersizdir.

Bu halde, Dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına ve hükmün Dairemizce de benimsenmiş bulunan yasal ve hukuksal gerekçeleriyle dayanağı maddî delillere göre, HMK’nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleriyle sınırlı olarak ve resen kamu düzeni yönünden yapılan inceleme sonucu, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak,

Davacı ve davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereği esas yönünden reddine dair aşağıdaki hükmün kurulmasına karar vermek gerekmiştir.