Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/1689 K.2025/2293

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalının kusurlu davranışı nedeniyle davacı aracının hasar gördüğünü bu kapsamda 50,00 TL değer kaybı, 50,00 TL mahrumiyet bedelinin davalı taraftan alınarak davacıya verilmesini talep etmiş; ıslah dilekçesinde neticeten 43.020,00 TL değer kaybı, 37.620,00 TL mahrumiyet bedelinin davalı taraftan alınarak davacıya verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

31/07/2024 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacıya ait araçta oluşan zarar sebebiyle açılan işbu davada müvekkil sigorta şirketinin, kazaya karışan ........ plakalı araca ait ........ sayılı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi kapsamında sorumluluğunun bulunmadığı, çünkü 180.000 TL tutarında araç hasarı 03.10.2024 tarihinde ve 20.000 TL tutarındaki değer kaybı 10.10.2024 tarihinde ödenmiş olup teminat limitinin bu ödemelerle dolduğu, ayrıca İMM Kombine Klozu kapsamında da 10.10.2024 tarihinde 11.980 TL ödeme yapıldığı, dolayısıyla müvekkil şirketin başka bir sorumluluğunun kalmadığı ifade edilmiştir.

Davacının ileri sürdüğü değer kaybı talebinin gerçek zarar esasına göre değerlendirilmesi gerektiği, aracın geçmiş hasar durumu, kilometresi ve model yılı gibi unsurların dikkate alınarak bilirkişi marifetiyle incelenmesinin zaruri olduğu belirtilmiş; müvekkil şirketin yalnızca gerçek zarardan sorumlu olduğu, önceki kazaların etkisinin de değerlendirmeye dahil edilmesi gerektiği vurgulanmıştır. Bu çerçevede dosyada bilirkişi incelemesi yapılması talep edilmiştir.

Ayrıca, müvekkil şirketin temerrüde düşmediği, aksi kanaat halinde dahi sadece dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilebileceği ve önceki ödemelerin güncel değerleriyle mahsup edilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Açıklanan nedenlerle davanın haksız ve mesnetsiz olduğu ileri sürülerek reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; " Esas yönünden incelenen dosyada; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.

Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder.

Somut olayda meydana gelen trafik kazasında davalı sigorta şirketinin ZMMS sorumlusu olduğu araç ile davacının maliki olduğu aracın çarpışması neticesinde davacının aracında zarar meydana geldiği, meydana gelen zarar nedeni ile ZMMS ile güvence altında bulunan aracın sürücüsü/işleteni ile davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu ve bu kapsamda hüküm kısmında yazılı olduğu şekliyle sorumlulardan tahsil edilecek tazminatların davacı tarafa ödemesi gerektiğinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Dava dilekçesi ve bedel artırım dilekçesine bağlı kalınarak DAVANIN KABULÜ ile,

Araç değer kaybından kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 43.020,00 TL'nin

Davalı ........ yönünden kaza tarihi olan 31/07/2024 tarihinden itibaren, diğer davalı zorunlu mali sorumluluk sigorta şirketi olan ........A.Ş. yönünden (poliçe teminat limiti ile sınırlı ve sorumlu olmak ve tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) temerrüt tarihi olan 03/10/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

Araç mahrumiyetinden kaynaklanan maddi zarar talebi yönünden; 37.620,00 TL' nin,

Davalı ........'dan kaza tarihi olan 31/07/2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ........A.Ş. vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin zorunlu mali mesuliyet sigortasından doğan sorumluluğunun sigortalının kusuru oranında olduğunu ve poliçe teminatıyla sınırlı olduğunu, gerekçeli kararda hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte; müvekkili şirkete sorumluluk atfedilebilmesi için gerçek zararın tespitinin gerektiğini, bilirkişi raporundaki afaki hesaplamayı kabul etmediklerini, usule ve Kanuna uygun yeni bir rapor talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, aksi takdirde bahsedilen hususlar nazara alınarak davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretini karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır. Dava, trafik kazasından kaynaklı, araç değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli istemine ilişkindir. Mahkemece verilen karara karşı davalı ........A.Ş. Vekilinnce istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Davalının araç değer kaybı hesabına itirazında;

Değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp, onarılmasından sonraki değeri hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak, aracın kaza tarihinden önceki ikinci el satış değeri ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark gözönüne alınmaktadır.

Davacı vekili her ne kadar 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan " zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olduğunun bu emredici hükümlerin uygulanması gerektiğini beyan etmiş ise de tarafı olmadığı ZMSS sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması nedeniyle uygulanmaması gerekir.

Yargıtay 17.HD'nin 2017/1230 E - 2018/2590 K sayılı 15/03/2018 tarihli kararında vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Bu halde kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre düzenlenenen rapor usul ve yasaya uygun olup istinaflar yersizdir.

ANCAK

Davacı aracının hasarlanması nedeniyle, davalıya ait ........ plakalı aracın ZMMS sigortacısı olan davalı sigorta şirketince ........ nolu hasar dosyası açılarak, bu kapsamda tazminat ödemesi açıklamalı 03/10/2024 tarihinde 180.000,00 ile yine tazminat ödemesi açıklamalı 10/10/20224 tarihinde 20.000,00 TL ve aynı tarihte 11.980,00 TL ödeme yapıldığı, buna göre davacının aracında oluşan hasar nedeniyle toplam 211.980,00 TL ödendiği sabit olup, davalı aracı için düzenlenen 26/01/2024 başlangıç tarihli - 26/01/2025 bitiş tarihli ZMMS poliçesinde ve kaza tarihindeki araç başına maddi limitin 200.000,00 TL olduğu,

ek olarak 25.000,00 TL İMM kombine limiti tanındığı, buna göre davalı sigortanın sorumlu olduğu teminat limiti 225.000,00 TL olup, ödenen 211.980,00 TL'den sonra bakiye teminatın 13.020,00 TL kaldığı anlaşılmış olup, davalı sigorta bu miktardan sorumludur. Mahkemece hükümde, davalı sigortanın bakiye limitinin gösterilmemesi doğru olmamıştır.

Yine, davalı sigorta aleyhine hükmedilecek vekalet ücretinin tayininde, davalı sigortanın sorumlu olduğu 13.020,00 TL'nin dikkate alınması gerekmektedir. Buna yönelik davalı sigortanın itirazı yerindedir.

Bu nedenle davalı ........A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, ancak mahkemece yapılan yanlışlık yeniden yargılamayı gerektirmediğinden HMK 353/1/b.2 maddesi gereğince esas hakkında yeniden hüküm kurularak, karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.