Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/1938 K.2025/2708

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Konya .... İcra Dairesi'nin ... E sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, davalı sigorta şirketinin %20 oranında icra ve inkar tazminatına mahkumiyeti ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı sigorta şirketine yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle; davanın reddine, yargılama gideri ve ücreti vekâletin davacıya tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili, Konya .... İcra Dairesi'nin ... E sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptaline, davalı sigorta şirketinin %20 oranında icra ve inkar tazminatına mahkumiyeti ile yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı sigorta şirketine yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği,

Davanın yasal dayanağını oluşturan İİK.67. maddesinde; "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir. Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir." şeklinde düzenlendiği,

Mahkememizin ara kararı gereğince Ankara.....Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak ... Talimat sayılı dosyasında görevlendirilen bilirkişi aktüerya bilirkişisi ........ ve İş Sağlığı ve Güvenliği konusunda uzman ........ tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda; davacı tarafından 22.08.2013-22.08.2014 tarihleri arasındaki rizikolara karşı davalı şirkete ........ nolu İşveren Sorumluluk Sigorta Poliçesi yaptırıldığı, davacıya ait Selçuklu İlçesi, ........

Mah., ........ Caddesi, No:..... Selçuklu/KONYA adresinde devam etmekte olan inşaatta 09.11.2013 tarihinde iş kazası meydana geldiği ve ........ isimli işçinin yaralandığı, işçi tarafından açılan dava neticesinde Konya .... İş Mahkemesi'nin 02.12.2022 T., ... E., ... K sayılı ilamı ile 197.611,69 TL maddi, 50.000 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 247.611,69 TL tazminatın 09.11.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte işveren ........

A.Ş.'den tahsiline karar verildiği, şirket tarafından ilam gereği icra dosyasına 02.02.2023 tarihinde 541.369,22 TL ödeme yapıldığı, davacı şirket tarafından aleyhine açılan davada sigortacı ........ A.Ş. ihbar edildiği gibi, icra dosyasına yapılan ödemeden sonra da talepte bulunulduğu, ödeme yapılmaması üzerine Konya .... İcra Dairesi'nin ...

E sayılı dosyası ile 423.481,22-TL asıl alacak, 3.341,44-TL yasal faiz olmak üzere toplam 426.822,66-TL üzerinden takip başlatıldığı, sigortacının itirazı üzerine takibin durduğu ve işbu davanın ikame edildiği, sigorta poliçesi incelendiğinde riziko adresi ile iş kazasının meydana geldiği adresin farklı olduğu, ayrıca iş kazasına uğrayan işçinin SGK'sının ........

A.Ş. üzerinde bulunmadığının tespit edildiği, bu durumda takdiri Mahkemenize ait olmak üzere, olayın sigorta teminatı dışında kaldığının değerlendirildiği, mahkeme aksi kanaatte ise davacının takip dosyasında davalıdan talep edebileceği sigorta tazminatının 279.346,51-TL asıl alacak, 2.204,16-TL faiz olmak üzere toplam 281.550,67-TL olabileceğinin hesaplandığı, davacının dava dilekçesi ile itirazın iptali, takibin devamı ve icra tazminatı talep ettiğini bildirir müşterek rapor da dikkate alındığında,

22/08/2013 başlangıç tarihli 22/08/2014 bitiş tarihli 10630937 nolu İşveren Sorumluluk Sigorta Poliçesi'nde; Sigortalı Bilgileri: ........AŞ - Sigortalı Adres: ........ Mah. ........ Cd. ........ Sk. Bina No:. ..Beldesi Selçuklu KONYA), Riziko Adres: ........ Mah. ........ Cd. ........ Sk. Bina No.. Selçuklu KONYA olduğu,

Poliçe içeriğinde: "........ SİGORTA A.Ş. Sigortalının beyanına istinaden yukarıda yazılı sigorta konusunu poliçede tespit olunan sigorta ücretinin ödenmesi karşılığında ve ekli İşveren Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ile poliçede yazılı Özel Şartlar çerçevesinde sigorta eder. Bu poliçede yazılı Özel Şartlar Genel Şartlardan önce uygulanır.

Sigortalının yukarda adresi ve faaliyet konusu yazılı işyerindeki iş faaliyetleri sırasında meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda sigortalıya (İşverene) terettüp edecek hukuki sorumluluk nedeni ile sigortalıya (İşverene) bir hizmet akdi ile bağlı ve Sosyal Sigortalara tabi işçiler veya bunların hak sahipleri tarafından Sigortalıdan (İşverenden) talep edilecek ve Sosyal Sigortalar Kurumu'nun sağladığı yardımların üstündeki ve dışındaki tazminat talepleri ile yine aynı kurum tarafından Sigortalıya (İşverene) karşı iş kazasından dolayı ikame edilecek rücu davaları sonunda ödenecek tazminat miktarlarını Sigortacı işbu poliçe ile poliçede

yazılı meblağlara kadar temin eder. Madde 2.A-1: İşçilerin, işverence sağlanan bir taşıtla işin yapıldığı yere toplu olarak getirilip, götürülmeleri teminata dahildir." maddelerinin geçerli olduğu,

Somut olayda; Taraflar, sözleşme serbestisi çerçevesinde, poliçe tanzim etmişlerdir. Riziko yeri belirlenmiştir. İş akdi ile çalışanları poliçe kapsamına alınmıştır.

Riziko bildirilen adreste gerçekleşmemiştir. İş kazasına maruz kalan işçi davacının çalışanı değildir.

TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır."

Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,

Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde, Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile davacının, davalı aleyhine açtığı itirazın iptali (rücu) davasının reddine dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Davacının, davalı aleyhine açtığı İtirazın İptali (rücu) davasının REDDİNE" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; sigorta şirketi şubesi tarafından riziko adresinin hatalı olarak yazılmış olmasından davacı müvekkili şirkete atfedilebilecek herhangi bir kusur bulunmadığını, davalı sigorta şirketinin zamanında ödeme yapmaması neticesinde temerrüde düştüğünü, bilirkişi kurulu raporunun eksik inceleme neticesinde hazırlandığı ve hükme esas alınamayacağını, tüm bu nedenlerle yerel mahkeme kararının istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasına, hükme esas alınan 04.03.2025 tarihli bilirkişi kurul raporuna itirazları doğrultusunda ek rapor aldırılmasına, davanın talepleri doğrultusunda kabulü ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Taraflar arasındaki ihtilaf; davacı tarafından dava dışı işçinin destek görenlerine davacı tarafından ödenen maddi ve manevi tazminat bedellerin rücuen davalı sigortadan tahsiline ilişkin icra takibine itirazın iptaline ilişkindir.

Davacı ile davalı arasında 22/08/2013 başlangıç - 22/08/2014 bitiş tarihli İşveren Sorumluluk Sigorta poliçesi tanzim edildiği, poliçe vadesi içinde 09/11/2013 tarihinde gerçekleşen iş kazası nedeniyle dava dışı ........ tarafından eldeki dosya davacısı ........ Tic.A.Ş.'ye yönelik olarak ........'ün iş kazasından kaynaklı vefat nediyle açılan Konya .... İş Mahkemesi'nin ... E sırasına kayıtlı davanın yargılaması sonucu tazminata karar verildiği, kararın 13/03/2023 tarihinde istinaf edilmeksizin kesinleştiği, iş mahkemesince hükmedilen tazminat ile yarılamadan ve icra dosyasından kaynaklı ferilerin davacı tarafça ödendiği, davacı tarafından ödenen bedelin, sigorta poliçesi kapsamında davalı sigorta şirketinden talep edildiği anlaşılmıştır.

Mahkemece yazılı gerekçe ile davanın reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen, İşveren Sorumluluk Sigorta Poliçesinde, riziko adresi olarak ........ Mah. ........ Cad. ........ Sok. Bina No:..... Selçuklu/Konya adresinin gösterildiği, rücuya konu riskin ise ........ Mah. ........ Cad. No:..... Selçuklu/Konya adresinde gerçekleştiği anlaşılmıştır. Davacı tarafça poliçedeki riziko adresinin hatalı olduğu, bu adresin şirketin ticaret sicil adresi olup, bunun açık hata olduğu ileri sürülerek itirazda bulunulmuştur.

Davacı, ticaret şirketi olup, tacir hükümlerine tabidir. Söz konusu yanlışlık hakkında TTK'nın 1423.maddesinde ön görülen 14 günlük süre içerisinde itiraz edilmemiştir. Yine riziko adresinin, inşaatın yapıldığı adres olduğuna yönelik teklif formu, beyan yada sigortanın inceleme formu vb belge sunulmamıştır.

Bunun dışında, söz konusu poliçede, "İşçi sayısı toplam 120 kişi (70 kişi asıl işçi 50 kişi alt taşeron işçi olarak SGK ları ........ İnş. Üzerinden gösterilmesi kaydı ile teminata dahildir." şeklinde hüküm bulunmakta olup, bu hükmün tacir olan davacıyı bağlayacağı kuşkusudur. Konya .... İş Mahkemesi'nin ... E.sayılı dosyası kapsamından, iş kazasında hayatını kaybeden işçi ........'ün iş kazası tarihinde SGK kaydında dava dışı ........'in işçisi olarak görüldüğü, iş verenin davacı şirket ile Mermer ve Traverten işi sözleşmesi imzalayan alt taşeron olduğu anlaşılmış olup;

Yukarıda ifade edildiği üzere, zararın sigorta poliçesinde gösterilen riziko adresinde meydana gelememesi yine, iş kazasında hayatını kaybeden dava dışı işçinin kaza tarihinde davacı şirkette SGK kaydının bulunmaması nedeniyle, davacı tarafından talep edilen zararın poliçe kapsamında olmadığı, mahkemece bu gerekçelerle davanın reddine karar verilmesinde bir yanlışlık bulunmadığı kanaatine varılmış olmakla, itirazların reddi gerekmiştir.

Anlatılan nedenlerle, kamu düzeni ve istinaf sebepleri çerçevesinde; dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön ile kamu düzenine aykırılık hallerinin bulunmamasına; dosya kapsamındaki bilgi, belge ve toplanan deliller değerlendirilip ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılığın olmamasına göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.