Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/2137 K.2025/2305

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön inceleme ve incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili 14/04/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle.

03/10/2021 tarihli kaza sebebiyle, ........ plakalı aracın, müvekkiline ait ........ plakalı araca çarpması sonucu çift taraflı trafik kazasının meydana geldiğini, kazanın oluşumunda müvekkilinin hiçbir kusurunun olmadığını, müvekkili seyir halinde iken davalı sürücü müvekkilinin aracına vurarak kazaya sebebiyet verdiğini, aracın tamiratını müvekkilinin kasko şirketinin yaptırdığını, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında hem değer kaybı hemde müvekkilinin araçsız kaldığını, kazanç kaybı söz konusu olduğunu, dava tarihi itibariyle zarar miktarının belirlenmesinin mümkün olmadığından, belirsiz alacak davasının açıldığını belirterek,

100,00 TL araçta oluşan değer kaybının Sigorta şirketi ve diğer davalı ........ bakımından dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100 TL (belirsiz alacak davasının) ticari kazanç kaybının davalı ........'tan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle tahsiline karar verilmesini, kazaya neden olan ........ plakalı araç kayıtlarına teminatsız karar kesinleşinceye dek ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ........ vekili 16/05/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ........ plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde 09/10/2020-09/10/2021 tarihli ........ nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, davaya konu araçta değer kaybının oluşmadığının tespit edildiğini ve müvekkili şirket tarafından davacıya ödemenin yapılmadığını, sigorta ekspertiz raporunda, zarar gören ........ plakalı aracın sol ön basamak, ön tampon kısımlarının hasarlanmış olduğu ve söz konusu parçalardan dolayı değer kaybına konu olacak hasar olmadığı şeklinde belirtildiğini, bu nedenle davacıya değer kaybı ödemesinin yapılmadığını, yapılacak hesaplarda,

araçtaki değer kaybının genel şartlarda belirtilen hükümlerin esas alınması gerektiğini, gelir kaybı, kazanç kaybının dolaylı zararlar olduğunu ve poliçe kapsamı dışında kaldığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesinin kararı ile; "Mahkememizce istinaf kararı doğrultusunda dosya hasar bilirkişisine tevdii edilerek rapor aldırılmıştır.

Bilirkişi (........) 04.03.2025 tarihli raporunda özetle şu hususları belirtmiştir; 03.10.2021 tarihli kazada davacıya ait ........ plakalı aracın sol ön çamurluk, basamak ve sol ön tampon parçasının hasar gördüğü, bu hasarın giderilmesi için aracın 7 gün süreyle onarımda kalacağı, kaza tarihinde pazardaki arz-talep durumu ve pazarlık payı dikkate alındığında araç kiralama bedelinin günlük KDV dâhil 2.500,00 TL olabileceği kanaatine varıldığı, toplamda 2.500,00 TL x 7 gün = 17.500,00 TL hak mahrumiyetinin oluşabileceği, %50 kusur oranı dikkate alındığında ödenebilir tutarın 8.750,00 TL olabileceği ifade edilmiştir.

İstinaf kaldırma kararı öncesi mahkememizce kabul edilen ve Bilirkişi (........) tarafından tanzim edilen 27.11.2022 tarihli raporda, bilirkişi özetle şu hususları belirtmiştir; iki aracın karıştığı maddi hasarlı trafik kazasında davalı sürücü ........'ın %50 oranında kusurlu olduğu, davaya konu ticari kamyon niteliğindeki araçta meydana gelen hasar sebebiyle değer kaybı oluşmayacağı, onarım süresinin makul olarak 4 gün olduğu, bu süreye ilişkin kazanç kaybı zararının bilirkişinin uzmanlık alanı dışında kaldığı ve ayrıca bu zararın ZMSS poliçesi kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı kanaatine varıldığını ifade etmiştir.

Esas yönünden incelenen dosyada; toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartlarının, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür.

Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafık Kanununa ve Umumi Hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder.

İstinaf kararı ile davacının değer kaybı bakımından tazminat talebinin reddine dair kararımıza yönelik itiraz reddedilmiş olduğundan davacının değer kaybı tazminatı talebi bakımından davanın reddine; meydana gelen kazada davacının aracının zarar görmesinden kaynaklı mahrumiyet zararı bakımından ise gerçek kişi davalının ve davalı aracı sigortalayan davalı şirketin sorumlu olduğu anlaşılmakla kabul edilen kusur bilirkişisi raporu nazara alınarak aşağıdaki şekildeki hüküm kurmak gerekmiştir.

Ayrıca her ne kadar bilirkişi ........ ile bilirkişi ........ tarafından mahrumiyet zararına ilişkin gün sayısı farklı tespit edilmiş ise de; Konya Bilirkişilik Bölge Kurulunun emsal kararları nazara alınarak "61.10 Kara Araçları Hasar Tespiti" alanında yetkisi bulunan ........'ün raporuna itibar edilmiştir.

Davacının değer kaybı tazminatı talebi bakımından davanın reddine,

Davacının mahrumiyet zararı talebi yönünden davasının kabulü ile 8.750,00 TL maddi tazminatın davalı ........'tan kaza tarihi olan 03/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine" şeklinde hükmün kurulduğu anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili sunduğu istinaf başvuru dilekçesinde özetle; müvekkiline atfedilen kusuru kabul etmediklerini, müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, yeniden üst kuruldan kusur raporu alınmamasının hatalı olduğunu, müvekkiline kusur atfeden bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, tüm kusurun karşı tarafta olduğunu, değer kaybı hususunda karar verilmemesinin hatalı olduğunu, yeniden başka bir bilirkişiden rapor alınmamasının hatalı olduğunu, mahrumiyet bedelinin az hesaplandığını, müvekkilinin uzun süre aracını kullanamadığını, kusur oranında zarardan indirim yapılmasının da hatalı olduğunu,

müvekkili aleyhine masraf ve vekalet ücreti yükletilmesinin hatalı olduğunu, tüm bu nedenlerle istinaf başvurularının kabulü ile yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, reddedilen kısımların da kabulüne, dava konusu alacaklarının yeniden başka bilirkişi ile hesaplanmasına, kusur raporun yeniden üst kuruldan alınmasına, değer kaybı olduğundan bu taleplerinin de kabulüne, kazanç kaybının yeniden belirlenmesine ve kusur indirimi yapılmamasına, müvekkili aleyhine hükmedilen ücret ve masrafın karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341 ve devamı maddeleri uyarınca ve özellikle istinaf incelemesinin kapsamının öngörüldüğü 355. maddeye göre re'sen gözetilecek kamu düzenine aykırılık halleri dışında istinaf incelemesi istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılır.

Dava, trafik kazasından kaynaklı davacı aracında meydana gelen hasar nedeniyle maddi tazminat (araçta değer kaybı ve ticari kazanç kaybı) istemine ilişkin olup, mahkeme davanın reddine dair verilen karara karşı davacı vekilince, kusura, maddi tazminat istemlerine, arabuluculuk ücreti ve vekalet ücretine yönelik istinaf talebinde bulunulmuştur.

Mahkemece 30/04/2024 tarih ve ... E-... K.sayılı kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dairemizin ... E.-... K.sayılı kararı ile;

"Davacının harçlandırılmış ıslah dilekçesi ile aracın onarımı süresince mahrum kalınan araç bedelini talep ettiğinden; talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak söz konusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir.

Bu çerçevede, davacının mahrum kalınan araç bedeli talebi yönünden konusunda uzman bilirkişiden rapor alınarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerektiği," gerekçesiyle kaldırılmasına karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesince dairemiz kaldırma kararı sonrası, sigorta eksperi bilirkişisinden 04/03/2025 tarihli rapor alınarak, yazılı şekilde karar verilmiştir. İş bu karara karşı davacı vekilince, kusura ve hesaba yönelik olarak istinaf isteminde bulunulduğu görülmüştür.

Davacı vekilince kusura itiraz edilmiş ise de, dairemizin 07/11/2024 tarihli ... E.-... K.sayılı kararı ile kusur itirazının reddine karar verilmiş olmakla, taraf kusurları kesinleştiğinde, bu konuda yeniden inceleme yapılması mümkün bulunmamaktadır.

Davacının araç mahrumiyet hesabına itirazında;

Talep edilen araç mahrumiyetine ilişkin zararın belirlenmesinde hasara uğrayan aracın markası, özellikleri ve model yılı ile aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği dikkate alınarak objektif olarak hasara uğrayan aracın onarımı için gerekli süre ve emsal aracın ikamesinin kullanımı için ödenecek ücret ile bu aracın kullanılamadığı süre içerisinde elde edilen yararlar dikkate alınarak sözkonusu zararın kapsamı belirlenmesi gerekmektedir.

Somut dosyamızda; mahkemece, dairemiz kaldırma kararı yerine getirilerek, uzman bilirkişiden 04/03/2025 tarihli rapor alınmış olup, raporun, Yargıtay uygulamaları doğrultusunda uzman bilirkişi tarafından aracın kaç günde tamir edileceği, günlük kiralama bedeli, amortisman, yakıt v.s. giderler düşülerek araç mahrumiyeti zararının belirlendiği ve buna ilişkin istinaf isteminin yerinde olmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, dosya kapsamı, mevcut delil durumu, ileri sürülen istinaf istemleri nazara alındığında, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı kanaatine varıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm istinaf istemlerinin HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.