Konya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/2209 K.2025/1909

Yukarıda bilgileri yazılı mahkemece verilen karara ilişkin istinaf talebi üzerine mahkemece dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderildiğinden yapılan ön incelemeyle heyete tevdi olunan dosyanın gereği görüşülüp aşağıdaki karar verilmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

1-Dosyada yapılan tebligatların incelenmesinde;

I- 7201 sayılı Tebligat Kanununun

1-"Bilinen Adreste Tebligat" kenar başlıklı 10. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında, "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır.

Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır."

2-"Tebliğ imkansızlığı ve tebellüğden imtina" kenar başlıklı 21. maddesinde,"Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir ve memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.

Gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup, muhatap o adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.

Muhtar, ihtiyar heyeti azaları, zabıta amir ve memurları yukarıdaki fıkralar uyarınca kendilerine teslim edilen evrakı kabule mecburdurlar.",

7201 sayılı Tebligat Kanunun 17 nci maddesine göre; "Belli bir yerde devamlı olarak meslek veya sanatını icra edenler, o yerde bulunmadıkları takdirde tebliğ aynı yerdeki daimi memur veya müstahdemlerinden birine, meslek veya sanatını evinde icra edenlerin memur ve müstahdemlerinden biri bulunmadığı takdirde aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır.

Aynı yasanın 20 nci maddesine göre; "...13, 14, 16, 17 ve 18 inci maddelerde yazılı şahıslar, kendisine tebliğ yapılacak kimsenin muvakkaten başka yere gittiğini belirtirlerse; keyfiyet ve beyanda bulunanın adı ve soyadı tebliğ mazbatasına yazılarak altı beyan yapan tarafından imzalanır ve tebliğ memuru tebliğ evrakını bu kişilere verir. Bu kişiler tebliğ evrakını kabule mecburdurlar.

Kendisine tebliğ yapılacak kimsenin muvakkaten başka bir yere gittiğini belirten kimse, beyanını imzadan imtina ederse, tebliğ eden bu beyanı şerh ve imza eder. Bu durumda ve tebliğ evrakının kabulden çekinme halinde tebligat, 21 inci maddeye göre yapılır.

(Değişik son cümle: 19/3/2003-4829/4 md.) Bu maddeye göre yapılacak tebligatlarda tebliğ, tebliğ evrakının 13, 14, 16, 17 ve 18 inci maddelerde yazılı kişilere verildiği tarihte veya ihbarname kapıya yapıştırılmışsa bu tarihten itibaren onbeş gün sonra yapılmış sayılır.",

7201 Sayılı Tebligat Kanunu'nun 12. maddesine göre; hükmi şahıslara tebligat selahiyetli mümessillerine, bunlar birden fazla ise yalnız birine yapılır. Aynı Kanunun 13. maddesine göre de, tebliğ yapılacak bu kişiler, herhangi bir sebeple mutad iş saatlerinde işyerinde bulunmadıkları veya o sırada evrakı bizzat alamayacak bir halde oldukları takdirde, tebliğ orada hazır bulunan memur ve müstahdemlerinden birine yapılır.

Tebliğ tarihi itibariyle yürürlükte olan Tebligat Yönetmeliğinin 21. maddesinde de, tüzel kişi adına, tebligatı kabul edecek kişi herhangi bir sebeple mutad iş saatlerinde bulunmadığı veya o sırada evrakı bizzat alamayacak durumda olduğu takdirde tebliğin, orada hazır bulunan memur veya müstahdemlerinden birine yapılacağı, kendisine tebliğ yapılacak memur veya müstahdemin tüzel kişinin o yerdeki teşkilatı veya personeli içinde vazife itibariyle tüzel kişinin yetkilisinden sonra gelen kimse veya evrak müdürü gibi esasen bu kabil işlerle vazifelendirilmiş biri olması lazım geldiği,

bunların da bulunmadığı tebliğ mazbatasında tespit edilmek şartıyla, o yerdeki diğer memur veya müstahdemlerinden birine yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Aynı yasanın 21/1. maddesine göre;

"...Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır."

Somut olayda gerektçeli kararın davalı ...... Tic. Ltd. Şti'ye tebliğinin uygun olmadığı anlaşılmıştır.

Şöyleki; davalı ...... Tic. Ltd. Şti'ye gerekçeli karar tebliğinde; şirket temsilcisinin işyerinde bulunmadığı belirtilmekle birlikte "...teslim alan daimi işçisi" matbu şerhi ile tebligat yapılmıştır. Tebliğin muhatabı işyerinde çalışan kişi olup olmadığı, yukarıda belirtilen Tebligat Kanunu 12. Madde ve yönetmeliğinin 21. Maddesine göre bu kişinin tebligatı almaya yetkili kişilerden olup olmadığı belirtilerek bu yönde şerh düşülmemiştir. Tebliğ memuru tarafından, tebligatın yapılması gereken yetkilinin, tebligatı almaya yetkili kişi olup olmadığı araştırılıp bu yönde şerh düşülmesi gerektiği tespit edilmediği görülmekte olup, bu durumda tebliğ işlemi, 7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun 12. maddesi ve Yönetmeliğin 21. maddesi hükümlerine uygun olarak yapılmadığından usulsüzdür.

Ayrıca ; davalı ......'nın, mernis adresine çıkarılan gerekçeli karar ve istinaf dilekçesi tebligatının daha öncesinde bila ikmal tebligat gelmediği halde doğrudan Mernis adresi şerhli olarak Tebligat Kanunu’nun 21/2. maddesi uyarınca muhtara tebliğ edilmiştir.

Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır (Teb. K. m. 10/1). Adres kayıt sisteminde bulunan adresin bilinen en son adres olarak kabul edilebilmesi için bilinen en son adrese tebligat yapılamamış olması veya bu adresin tebliğe elverişli olmaması halinde mümkündür. Bilinen en son adresin tebliğe elverişli olmadığı anlaşılmadan veya bu adreste tebligat yapılamadığı görülmeden doğrudan adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresinde Tebligat Kanunu'nun 21/2. maddesine göre tebligatın yapılması; yapılan tebligatı usulsüz kılar (Teb. K. m. 10/2).

Bu hali ile; yerel mahkeme gerekçeli kararının davalı ...... Tic. Ltd. Şti'ye tebliği, davalı ......'ya gerekçeli karar ve davacının istinaf dilekçesinin yukarıda anlatıldığı biçimde usulüne uygun tebliği sağlandıktan ve yasal süre dolduktan sonra gönderilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine geri çevrilmesine karar vermek gerekmiştir.

2-Dosyanın incelemesinde; 29/09/2025 tarihinde "03/07/2025 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararı hüküm kısmının 3 nolu bendinin" Alınması gereken 1.417,25 TL karar ve ilam harcına (davalı sigorta şirketi yönünden poliçe limitleri dahilinde 734,15 TL'den sorumlu tutularak) karşılık peşin alınan 1.724,83 TL harç ve 196,89 TL ıslah harcın mahsubu ile fazla yatırılan 504,47 TL karar ve ilam harcının karar kesinleştiğinde talep halinde davacıya iadesine,"

5 nolu bendinin "Davacı tarafından yatırılan 427,60 TL başvurma harcı, 60,80 TL vekalet harcı, 1.417,25 TL harcın, 4.361,50 TL keşif harcı olmak üzere toplam 6.267,15 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen (davalı sigorta şirketi poliçe limitleri dahilinde sorumlu tutularak) alınarak davacıya verilmesine,"'' şeklinde HMK'nın 304.maddesi uyarınca tashih şerhi verildiği ancak tashih şerhinin taraflara tebliğ edilmediği anlaşılmıştır.

Hak kaybına sebebiyet verilmemesi bakımından tashih şerhinin tüm taraflara usulen tebliği ile iki haftalık istinaf süresi beklenildikten sonra taraflar istinaf başvurusunda bulunulur ise buna dair usuli işlemler tamamlandıktan sonra eksikliğin ikmali ile dosyanın yeniden istinaf incelemesine gönderilmesi için HMK nun 352.maddesi gereği dosyanın mahkemesine geri çevrilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.