Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2022/463 K.2023/150

G. KARAR YAZIM TARİHİ : 27/03/2023

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalının ...(hibe) proğramı çerçevesinde 120 büyükbaş kapasiteli süt inekçiliği adli yatırımın inşaat yapım işleri konusunda 30/01/2016 tarihinde sözleşme yaptıklarını, davalının sözleşme gereği imalatın yapım aşamasının tamamlanmasına yakın müvekkili şirkete şifahi müracaatlarda bulunarak sözleşme gereği inşaatta fazladan imalatlar talep ettiğini, bu fazla imalatlara ilişkin ek projenin TKDK ya sunulduğunu, projenin davalı tarafından çizildirildiğini,

tüm giderleri davalı tarafından karşılanmak kaydı ve imalatı müvekkili şirket tarafından yapılmak üzere ilgili kurum tarafından kabul edildiğini, proje ve ek projedeki işlerin yapılarak teslim edildiğini TKDK nın işbu imalat işinin kontrolünü yaptığını ve kabulünü verdiğini, davalının ilk projenin bedelini ödediğini ancak ek projenin bedelini ödemediğini, ek proje imalatlarının bedelinin toplamda KDV dahil 712.461,58TL olduğunu, alacak ödenmediği için Konya ...Noterliği'nin 30/03/2017 tarih ... yevmiye nolu ihtarnamesinin gönderildiğini,

davalının ise 06/04/2017 tarihinde ... nolu cevabi ihtarname ile borcunun olmadığı şeklinde cevap verdiğini ileri sürerek, ek proje gereği yapılan fazla imalatların bedelinin tespitini, davanın kabulünü, HMK 107 gereğince fazlaya ilişkin haklarının saklı tutularak alacaklarının şimdilik 1.000,00 TL'sinin işin teslim tarihi itibariyle yasal faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davayı kabul anlamına gelmemekle davacının belirsiz alacak davası açamayacağını, davacının gönderdiği ihtarname ile borç miktarını belirttiğini, eksik harcı tamamlaması gerektiğini, görev itirazları olduğunu, davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin görevli olduğunu, müvekkilinin tacir olmadığını, davacının ek proje ve ek imalat yapıldığını beyan ettiğini ancak yapılan ek işlerin neler olduğunu belirtmediğini, taraflar arasındaki 30/01/2016 tarihli sözleşmede işlerin açıkça belirtildiğini bunların dışında yapılan herhangi bir ek iş olmadığının yapılacak keşifte ortaya çıkacağını,

ek işten kastın TKDK kurumunun eksik veya hatalı olarak nitelendirip kabul etmediği ve müteahhidin düzeltmek zorunda kaldığı işler ise bu konuda da sözleşmenin 7. maddesi gereği müteahhidin sorumlu olduğunun hüküm altında olduğunu, davacının tacir olmadığını, davacının tüm işleri bitirip ruhsatları aldıktan sonra Sarayönü Noterliği'nin 12/10/2016 tarih ve ... yevmiye numaralı ibranamesi ile sözkonusu projeyle ilgili doğan alacaklarının tamamını aldıklarını, maddi ve manevi herhangi bir alacağın kalmadığını beyanla müvekkilini ibra ettiğini, tüm ödemelerin yapıldığını,

ibraname düzenlendikten sonra davacının alacak iddiasının haksız ve kötüniyetli olduğunu savunarak, öncelikle davanın Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesini, mahkeme aksi kanatte ise davanın esastan reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; "...Taraflar arasındaki ihtilaf; taraflar arasında imzalanan ... tarihli eser sözleşmesi niteliğine haiz sözleşme kapsamında yapılan işlerin tutarının ne kadar olduğu, taraflar arasında bu sözleşme dışında şifahi olarak başkaca işlerin yapılması konusunda da bir anlaşma yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise yapılan ilave iş tutarının ne kadar olduğu, ilave iş nedeniyle davacının alacaklı olup olmadığı, Sarayönü Noterliği'nin 12/10/2016 gün ve ... yevmiye numaralı ibranamesinin bu ilave işleri kapsayıp kapsamadığı, ibraname sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, varsa ilave işler nedeniyle davacının alacaklı olduğu tutarın ne kadar olduğu hususlarından ibarettir.

Sarayönü Noterliği'nin 12/10/2016 gün ve ... yevmiye numaralı ibranamesi ile davacının taraflar arasında imzalanan 30/01/2016 tarihli ... nolu sözleşmeden doğan tüm alacaklarının tahsil ettiğini belirtmek suretiyle davalıyı ibra ettiği anlaşılmıştır.

Davacı, davalı tarafın talepleri üzerine ek proje tanzim edildiğini, projenin dava dışı TKDK tarafından da kabul edildiğini ifade etmiştir. Sarayönü Noterliği'nin 12/10/2016 gün ve ... yevmiye numaralı ibranamesinin ... numaralı sözleşme kapsamında düzenlenmesi nedeniyle bu sözleşme kapsamında düzenlenen proje ve/veya ek proje kapsamında yapılan işleri kapsadığı kabul edilmelidir. Zira her iki projeye konu işin temeli bu sözleşmeye dayanmaktadır.

Bu kapsamda, davalının ibra edilmesi nedeniyle davacının ... tarihli sözleşmeye konu iş nedeniyle (ve bu sözleşme kapsamında düzenlenen her türlü proje nedeniyle) herhangi bir alacak isteminde bulunması mümkün olmayıp, varsa bu sözleşmenin kapsamadığı işler nedeniyle alacak isteminde bulunabilecektir. ... tarihli bilirkişi raporu ile, keşfen yapılan inceleme neticesinde görsel yönden yapılan işin metrajında iş artışının bulunmadığı, mevcut metraj cetvellerinde bazı kalemlerde değişimler ve yem deposunun duvarlarında imalat değişikliği bulunduğu, bu değişikliklerin tadilat projesinde yer aldığı,

metraj cetvellerindeki artış ve azalışların taraflarca imza altına alındığı, metraj ve imalat değişikliğinden kaynaklı fark bedelin 26.783,65 TL olduğu, yine kaba ve kesif yem deposunun üç yan duvarının projede belirlenen galvanizli saç ile yapılmadığı, yeni imalat olduğu ve yeni imalat fark değerinin 52.472,73 TL olduğu tespit edilmiştir. ... tarihli bilirkişi raporu ile fazla imalat bedeli 79.256,38 TL olarak belirlenmiştir.

Ancak davacının ... tarihli sözleşme kapsamında kalan işler nedeniyle davalıyı ibra etmesi, Mahkememizce bu ibranın ... tarihli sözleşme uyarınca hazırlanan tüm projeler kapsamında yapılan işleri kapsadığının kabul edilmesi, metraj cetvellerindeki ve duvarlardaki imalat değişikliklerinin tadilat projesi kapsamında olması nedeniyle davacının bu değişimler nedeniyle alacak isteminde bulunmasının mümkün olmadığı sonucuna varılmıştır.

Kaba ve kesif yem deposu yönünden yapılan değerlendirmede ise bilirkişi raporu ile bu deponun üç yan duvarının projelerde gösterilmediği belirlendiğinden davacının bu iş nedeniyle 52.472,73 TL tutarında alacak isteminde bulunabileceği kabul edilmiştir.

Her ne kadar davacı vekili tarafından bilirkişi raporuna detaylı olarak itiraz edilmiş ise de, itirazların proje ve ek proje kapsamında yapılan işlere ilişkin olması, Mahkememizce de bu projeler kapsamında yapılan işler nedeniyle davacının alacak isteminde bulunmasının mümkün olmadığı kabul edildiğinden rapora yönelik itirazlara itibar edilmemiştir.

... tarihli bilirkişi raporu ile davacı defter kayıtlarına göre 03/10/2016 tarihi itibariyle herhangi bir alacak kaydının bulunmadığı, davalı tarafından toplam 2.164.990,00 TL tutarında ödeme yapıldığı, davacı tarafça ilave işe ilişkin herhangi bir fatura tanzim edilmediği belirlenmiştir. ... tarihli bilirkişi raporu ile ... tarihli bilirkişi raporu bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davacı tarafından yapılan toplam iş miktarının (sözleşme bedeli: 2.105.049,40 TL + fazla imalat bedeli: 52.472,73=) 2.157.522,13 TL olduğu, davalı tarafından yapılan toplam ödeme tutarının ise 2.164.990,00 TL olduğu sonucuna varılmıştır.

Her ne kadar davacı yapılan ödemelerin gerçeği yansıtmadığını, ibranamenin ise irade sakatlığı nedeniyle geçersiz olduğunu savunmuş ise de; gerek irade bozukluğu iddiasının istinaf aşamasında ileri sürülmesi gerek her iki iddianın ispatına yarayan herhangi bir delil ibraz edilmemesi nedeniyle davacının bu iddialarına itibar edilmemiştir.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davacı tarafından yapılan fazla imalatın bedelinin 52.472,73 TL olduğu, sözleşme bedelinin ise 2.105.049,40 TL olduğu, bu kapsamda davacının sözleşme ve fazla imalattan kaynaklı alacak tutarının toplam 2.157.522,13 TL olduğu, davalı tarafından yapılan ödeme tutarının ise 2.164.990,00 TL olduğu, dolayısıyla davacının bakiye alacağının bulunmadığı sonucuna varıldığı" gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkemece yapılan araştırmada fazladan yapılan imalatların bedelinin hatalı ve eksik olarak belirlendiğini, davalı tarafından yapıldığı iddia edilen ödemelerin gerçek olmadığını, bu nedenle hesap bilirkişi raporunun hatalı olduğunu, taraflar arasında düzenlenen ibranamenin davacının iradesinin sakatlanması nedeniyle geçersiz olduğunu belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar re'sen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde; Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan ilave işler nedeniyle iş bedeli alacağı istemine ilişkindir. Dosya kapsamına ve toplanan delillere göre mevcut delillerin takdirinin ve kararın dayandığı gerekçenin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla; davanın reddine dair verilen ilk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.