Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/446 K.2025/768

G. KARAR YAZIM TARİHİ : 14/05/2025

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı ......'nün 26.11.2020 tarihli, ...... İhale Kayıt Numaralı, "2021 Yılı Personel Taşıma Hizmet Alım İşi"ne ait ihalesinin müvekkili şirket üzerine kaldığını ancak müvekkili şirketin işbu ihaleye katılabilmek için sunmuş olduğu, davalının Alaaddin Konya Şubesi tarafından düzenlenen 16.11.2020 tarihli, ......

Numaralı geçici teminat mektubunda 4734 sayılı Kanuna göre yer alması gereken "bu teminat mektubu her ne suretle olursa olsun haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz" ifadesinin yer almaması sebebi ile söz konusu ihale kararının, Kamu İhale Kurulu'nun 13.01.2021 tarih, ...... Karar numaralı kararı ile iptal edildiğini, bunun üzerine ihalenin, ikinci en iyi teklifi veren dava dışı ...... San. Tic Ltd.

Şti. üzerine kaldığını, müvekkili şirket tarafından ihalenin feshi işlemine karşı Ankara.... İdare Mahkemesi ...

Esas sırasında kayıtlı yürütmenin durdurulması talepli dava açıldığını, İdare Mahkemesince 25.03.2021 tarihinde yürütmenin durdurulmasına karar verildiğini, sonrasında teminat mektubu üzerinde bulunmadığı tespit edilen "Bu teminat mektubu her ne suretle olursa olsun haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz" şeklindeki ibareye ilişkin eksikliklerin tamamlatılması yönünde karar verilerek işbu ihalenin tekrar müvekkili şirket üzerine bırakıldığını, Kamu İhale Kurulu'nun kararları arasında geçen süre zarfında ihalenin, dava dışı ......

San. Tic Ltd.

Şti. üzerine bırakıldığından müvekkili şirketin bankanın kusurlu hareketinden dolayı araçlarını işletemediğini ve maddi zarara uğradığını geçici teminat mektubu talebi ile davalıya başvurması sonucunda müvekkili ile davalı banka arasında vekalet ilişkisinin kurulduğunu ve sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00TL maddi tazminatın haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren işlemiş yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davacı firmanın 26.11.2020 tarihli “Servis Hizmetli” konulu ihalesine ibraz edilmek üzere bankadan teminat mektubu talep edildiğini, bu teminat mektubunda “haczedilemez ” ibaresi olmadığını, teminat mektubunun bu şekilde davacı firma yetkilisine teslim edildiğini ve davacı firmanın mektubu bu hali ile teslim aldığını, basiretli tacir gibi davranması gereken davacı firmanın bu hali ile teslim aldığı mektup ile ihaleye katıldığını, ihalenin davacı firmaya kaldığını, itiraz edilmesi üzerine ihale ikinci teklif verene kaldığını,

davacı firma tarafından açılan iptal davası ile karar iptal edilerek tekrar ihalenin davacı firmaya kaldığını, bu zararın idare taraf ...... tarafından kaynaklandığı için davanın ona yöneltilmesi gerektiğini, müvekkili bankanın sorumluluğu ve kusuru olmadığını, mektubu davacı bankanın aldığını, mektubu alırken inceleyerek aldığını, mektubu davacı firmanın idare ......'ye teslim ettiğini, davacı firmanın mektubu inceleyerek eksiklikleri tekrar bankaya bildirerek mektubun düzeltilmesini istemeden mektubu mevcut hali ile ......'ye sunduğunu, İdare mahkemesinin kararında da müvekkili bankayı desteklediğini,

mektubu bankadan teslim alan davacı firmanın mektubun içeriğini kabul ettiğini, mektuptan kaynaklı yüküm ve sorumluluğun da davacı firmaya ait olduğunu, davacı firmanın beklenen özeni göstermediğini, İdare mahkemesinin de bu eksikliğin esaslı eksiklik olmadığı konusunda karar verdiğini, bankanın sorumlu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda; "...Somut olayda davacı ....... Tic. Ltd. Şti., ...... Bakanlığı ......

Genel Müdürlüğünün 26/11/2020 tarihli ve ...... ihale kayıt numaralı "2021 yılı personel taşıma hizmet alım işi" ihalesini kazanmış ancak daha sonra itiraz üzerine (davacının davalı bankadan temin ettiği) 16/11/2020 tarihli ...... numaralı geçici teminat mektubunda "bu teminat mektubu her ne suretle olursa olsun haczedilemez ve üzerine ihtiyati tedbir konulamaz" ifadesinin yer almaması sebebi ile Kamu İhale Kurulunun 13/01/2021 tarih ...... karar sayılı kararı ile ihale dışı bırakılmıştır.

Daha sonra davacının müracaatı üzerine Ankara.... İdare Mahkemesinin ... Esas numaralı kararı ile özetle: Kamu İhale Kurulu iptal karar gerekçesinde yazılı ibare eksikliğinin esasa etkili bir husus olmadığı bu eksikliğin idarece giderilebileceği gerekçesi kapsamında söz konusu idari işlemin yürütmesi durdurulmuş, daha sonra Ankara.... İdare Mahkemesinin ... Esas ve ... Karar sayılı kararı ile de söz konusu Kamu İhale Kurulu kararının iptaline karar verilmiştir.

Davacı (İdare Mahkemesi kararı öncesindeki süreçte) Kamu İhale Kurulu'nun iptal kararı üzerine ihaleyi en iyi teklifi veren ikinci firmaya verdiğini bu süreçte araçlarını işletemediğini ve zarar ettiğini netice olarak haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte maddi tazminat talep ettiğini beyan ile işbu davayı açmıştır.

Dosya kapsamında aldırılan bilirkişi raporunda özetle: "davacı firmanın bankaya gönderdiği formda ihale iptaline konu ibarelerin bulunmadığı, ihale komisyonunun ihaleden önce evrakları kontrol edip onayladığı, kamu ihale kurulunun davacının ihale dışı bırakılmasına yönelik kararının İdare Mahkemesince iptal edildiği" değerlendirmelerine yer verildiği anlaşılmıştır.

Davacı tacir olup TTK'nın 18/2. maddesine göre ticaretine ait işlerde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmelidir. Teminat Mektubunda davalı bankadan kaynaklı bir eksiklik bulunmakla birlikte bu teminat mektubunu ihale için sunan davacının tacir olmasından kaynaklı olarak teminat mektubunu kontrol etmesi gerekir.

Kaldı ki İdare Mahkemesi kararı ile 'teminat mektubundaki (yukarıda yazılı) eksik ibarelerin idarece sonradan tamamlanabilecek bir eksiklik olduğu' temel gerekçesine dayanılarak davacının ihale dışı bırakılmasına yönelik Kamu İhale Kurulu Kararı iptal edilmiştir. Dolayısıyla bankanın kusuru ile davacının ihale dışı bırakılması sonucunda meydana gelen zararlar arasında illiyet bağının bulunması mümkün değildir.

Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar vermek gerekmiştir..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; bilirkişi raporuna itirazları değerlendirilmeden, yetersiz ve hatalı bilirkişi raporuna göre hüküm kurulduğunu, bilirkişiye verilen görevin kapsamı fazlaca genişletilmiş olup raporun hükme esas teşkil edilmeye elverişli olmadığını, yerel mahkekemece gerekli tetkik ve araştırma yapılmadan hüküm kurulduğunu, TTK'nın 18/2 kapsamında basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğünü yerine getirmeyenin davalı banka olduğunu belirterek istinaf talebinin kabulü ile kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde; Dava; banka teminat mektubundan kaynaklı tazminat istemine ilişkindir. Dosya kapsamına ve toplanan deliller göre, mevcut delillerin takdirinin ve yazılı gerekçeyle davanın reddine dair verilen İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.