Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/236 K.2026/83

G. KARAR YAZIM TARİHİ : 20/01/2026

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı firma ile davacı arasında iki adet birbirlerine eş ...... kireç ocağının komple tuğla örümü yapılması ve örüm işi bittikten sonra ocaklara ilk dolgusunun yapılması için yükleme kovası kurulması, kireç ocakları taş-kok ile doldurularak dolum işi yapıldıktan sonra yük doldurma kovaları sökülmesi, her bir ocak için ǿ4000x35.000 mm ölçülerindeki kireç ocağının gövde sacı tabandan 11.250mm yükseklikten merdiven dahil kesilmesi,

üst parça platformla kenara alınması işlerine ait işçiliğin götürü bedel ile yapılmasına ilişkin sözleşme imzalandığını, sözleşmenin 4. maddesinde yer alan hükümde 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri kapsamında akdedildiğinin belirtildiğini, davacı tarafça sözleşmelerden kaynaklı yapılan işler dolayısıyla 22/01/2022 tarihli RG'de yayınlanan 7351 numaralı Kanunun 11. maddesi, 24/02/2022 tarihli ve 31760 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 5202-5203 numaralı Cumhurbaşkanı Kararı, 15/04/2022 tarih ve 31810 Sayılı 7394 numaralı Kanunun 19. maddesi, 13/05/2022 tarih 31834 sayılı 5546 numaralı Cumhurbaşkanı Kararı,

27/05/2022 tarihli RG'de yayınlanan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanuna ilişkin yönetmelik ve diğer mevzuat hükümleri gereği ek fiyat farkı ödemesi yapılması gerekmesine rağmen davalı firma tarafından bu ödemelerin gerçekleştirilmediğini, davalı taraftan yazılı ve sözlü olarak talep edilmesine rağmen yine de ödemelerin yapılmadığını ileri sürerek, şimdilik 1.000 TL'lik ek ödeme alacağının ihtar tarihi olan 25/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ...... Tamiri İşi Hizmet Alımı işinin ihale yolu ile davacı şirkete verildiğini, davacı ile davalı şirket arasında 28/04/2021 tarihinde, 2 adet birbirine eş ......

Kireç Ocağının komple tuğla örümü yapılması ve örüm işi bitikten sonra ocaklara ilk dolgunun yapılması için yükleme kovasının kurulması, kireç ocakları taş-kok ile doldurularak dolum işinin yapılması ve sonrasında yük doldurma kovalarının sökülmesi işi için Mal ve Hizmet Alım Yönetmeliğindeki esaslarına Fabrika "...... ...

Tamiri İşi Hizmet Alımına Ait Sözleşme" başlıklı sözleşme ile İdari ve Teknik Şartname imzalandığını, davacının sözleşmeye uygun bir şekilde işi tamamladığını ve davalı şirket tarafından iş karşılığı anlaşılan bedelin davacı şirkete ödendiğini, davacının gerçeği yansıtmayan iddiaları ile ek bedel talebinde bulunduğunu, somut olayda 2021 yılının 4. ayı içerisinde ihalenin duyurulduğunu, ihale neticelendirilerek sözleşmenin imzalandığını, sözleşme kapsamında söz konusu işin yapımı için 60 takvim günü süre belirlendiğini, bu sürenin sözleşmenin imzalandığı tarihte başlayacağı yönünde tarafların anlaştığını,

sözleşmeye göre sözleşmenin bitiş tarihi, sözleşmenin imzalandığı 28/04/2021 tarihinden itibaren 60 takvim günü olup 27/06/2021 tarihinde sözleşmenin son bulduğunu, bu nedenle davacı tarafın fiyat farkı talep edemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda;"...Dava; taraflar arasında düzenlenen sözleşme neticesinde davalının edimini yerine getirmemesi iddiası alacak talebine ilişkindir.

Taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin, alacak ve borç ilişkisinin incelenmesi ve rapor düzenlenmesi için SMMM ile Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı bilirkişi heyetinden rapor alınmış, bilirkişi heyeti 20/02/2024 tarihli raporda sonuç olarak; denetime elverişli şekilde yukarıda açıklanan mevzuat, dosya kapsamı deliller, taraf beyanları ve müzekkere cevapları doğrultusunda yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda bir hesaplama yapılamadığı belirtilmiştir.

Bilirkişi heyetine Kamu İhale Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplama Uzmanı bilirkişi eklenmek suretiyle ek rapor alınmış, bilirkişi heyeti 16/09/2024 tarihli ek raporda sonuç olarak; dava konusu Hizmet Alımı işine ait olan sözleşme hükümlerince işin 29/04/2021 tarihinde başlayarak 27/06/2021 tarihinde tamamlanmış olması gerektiği, dosya kapsamında mevcut işe ait başlama ve bitiş tutanakları tespit edilememekle beraber mevcut iki adet fatura bulunduğunun görüldüğünü, 15/06/2021 tarih 469.050 TL bedelli,

17/09/2021 tarihli 469.050 TL bedelli olmak üzere sözleşme bedeli olarak kayıtlı 795.000 TL + 143.100 TL KDV= 938.100 TL ödeme yapıldığının anlaşıldığını, sözleşmede yazılı olan "Fiyat Farkı Ödenmeyecektir" (Madde14) şartının varlığı ve mevcut mevzuat uyarınca yapılan düzenlemelerde sözleşmeye göre fiyat farkının hesaplanabilir olması koşulu getirildiği,

ancak hakedişlerin ve yapılan işin niteliği itibariyle 01/07/2021 ile 31/12/2021 tarihleri arasında devam ediyor olması şartı getirilmiş bulunması nedeniyle dava konusu işin bu sürelerde devam ettirildiğine dair bir delile rastlanılmadığından kök raporda yeterli veri bulunmaması nedeniyle hesaplama yapılamayacağı görüş olarak bildirildiğini, iki adet faturaya ilişkin olarak faturanın varlığı işin devamı olarak kabul edilmesi halinde teknik hesaplama mühendis bilirkişi tarafından hesaplama konusu yapılabileceğini belirtmişlerdir.

Tüm dosya kapsamı üzerinden yapılan değerlendirmede; davacı vekili davalı firma ile davacı arasında sözleşmeler imzalandığını, sözleşmenin 4. maddesinde yer alan hükümde 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri kapsamında akdedildiğinin belirtildiğini, davacı tarafça sözleşmelerden kaynaklı yapılan işler dolayısıyla 22/01/2022 tarihli RG'de yayınlanan 7351 numaralı Kanunun 11. maddesi, 24/02/2022 tarihli ve 31760 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 5202-5203 numaralı Cumhurbaşkanı Kararı, 15/04/2022 tarih ve 31810 Sayılı 7394 numaralı Kanunun 19. maddesi,

13/05/2022 tarih 31834 sayılı 5546 numaralı Cumhurbaşkanı Kararı, 27/05/2022 tarihli RG'de yayınlanan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanuna ilişkin yönetmelik ve diğer mevzuat hükümleri gereği ek fiyat farkı ödemesi yapılması gerekmesine rağmen davalı firma tarafından bu ödemelerin gerçekleştirilmediğini, bu ek ödemelerin bilirkişi marifeti ile hesaplanarak,

davalı taraftan tahsili ile davacıya ödenmesine yarar verilmesini talep ve dava ettiği, dosya içerisinde mevcut sözleşmede yazılı olan "Fiyat Farkı Ödenmeyecektir" (madde14) şartının varlığı ve mevcut mevzuat uyarınca yapılan düzenlemelerde sözleşmeye göre fiyat farkının hesaplanabilir olması koşulu getirildiği,

ancak hakedişlerin ve yapılan işin niteliği itibariyle 01/07/2021 ile 31/12/2021 tarihleri arasında devam ediyor olması şartı getirilmiş bulunması nedeniyle dava konusu işin bu sürelerde devam ettirildiğine dair bir delile rastlanılmadığın, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinin 14. maddesi ile idari şartnamenin 25 ve 46. maddesine göre yükleniciye fiyat farkı ödenmeyeceği belirtilmiştir. Anayasamızın 48. maddesi ve TBK. 19 maddesi gereğince akit serbestisi vardır.

Yasada belirlenen sınırlamalar içinde kalmak koşulu ile taraflar istedikleri konularda, istediği koşullarda sözleşme yapabilirler. Bu sözleşme koşulları tarafları bağlar. Somut uyuşmazlıkta yukarıda belirtilen sözleşme hükmü de tarafları bağlayıcıdır." gerekçesiyle; davanın reddine, karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle.

Yerel Mahkemece, yapılan sözleşmede ek ücret farkı ödenmeyeceği ibaresinin yer aldığını, bununla beraber işin anılan tarihlerde devam edip etmediğinin belirlenmesinin gerektiğini, davanın haksız ve hukuki mesnetten yoksun olarak reddine karar verildiğini, mevzuata dair hem bilirkişilerce hukuki yoruma gidildiğini, hem de yorumlamanın hatalı yapıldığını, yerel mahkeme tarafından da bu hatalı yorumlara itibar edilerek hüküm tesis edildiğini, çalışan işçilerin maaşlarının ve diğer tüm masraflarının, işin yerine getirilmesi esnasında harcanan benzinin, mazotun, araç kira bedellerinin, elektriğin,

suyun ve minimum tüm unsurların işin ifa edildiği dönemde müvekkiline oluşturduğu fazla maliyete ilişkin ek fiyat farkı hesaplaması yapılabilmesi için davalı kuruma müzekkere yazılarak hakediş formlarının gönderilmesinin istenmesi ve akabinde talepleri ve mevzuat hükümlerine göre hesaplama yapmak üzere dosyanın bilirkişiye tevdii gerekirken, yerel mahkeme tarafından ne talep edilen hakediş formlarının davalıdan istenmesine karar verildiğini, ne de işin devam edip etmediğine dair sunulan delillerin nazara alındığını, buna dair araştırma yapılmadığını,

yerel mahkeme tarafından tamamen eksik ve mevzuat hükümlerini yok sayar vaziyette değerlendirme yapıldığını, her ne kadar taraflar arasında yapılan sözleşmede ek ücret farkı talep edilemeyeceğine ilişkin maddeye yer verilmiş ise de 5203 sayılı Resmi gazetede yayımlanan "4735 sayılı kamu ihale sözleşmeleri kanununun geçici 5.madddesinin uygulanmasına ilişkin esaslar'ın 2.maddesi kapsamında ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunup bulunmadığına bakılmaksızın verilecek ek fiyat farkı, bu esaslara göre hesaplanır "hükmüne yer verildiğini, düzenlemenin devamında mal alımlarının,

hizmet alımlarının ve yapım işlerinde ek fiyat farklarının nasıl hesaplanacağının açıkça gösterildiğini, dosyada bulunan geçici hakediş formlarının ve faturaların tamamının müvekkilinin belirtilen tarihlerde devam ettiğini destekler mahiyette olduğunu, ancak bilirkişiler tarafından incelenmediğini, bununla beraber tüm hakediş formlarının davalıdan celp edilmesinin gerektiği beyan edilmesine rağmen bu hususun da göz ardı edildiğini, dosyada eksik incelemeye sebebiyet verildiğini belirterek, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde; Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı ek fiyat farkı istemine ilişkindir.

Taraflar arasında iki adet birbirlerine eş ...... kireç ocağının komple tuğla örümü yapılması ve örüm işi bittikten sonra ocaklara ilk dolgusunun yapılması için yükleme kovası kurulması, kireç ocakları taş-kok ile doldurularak dolum işi yapıldıktan sonra yük doldurma kovaları sökülmesi, her bir ocak için ǿ4000x35.000 mm ölçülerindeki kireç ocağının gövde sacı tabandan 11.250mm yükseklikten merdiven dahil kesilmesi, üst parça platformla kenara alınması işlerine ait işçiliğin götürü bedel ile yapılmasına ilişkin 28.04.2021 tarihli, 60 gün süreli sözleşme imzalandığı,

sözleşmenin 4. maddesinde yer alan hükümde 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu ve 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri kapsamında akdedildiğinin belirtildiği, davacı tarafça sözleşmelerden kaynaklı yapılan işler dolayısıyla 22/01/2022 tarihli RG'de yayınlanan 7351 numaralı Kanunun 11. maddesi, 24/02/2022 tarihli ve 31760 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 5202-5203 numaralı Cumhurbaşkanı Kararı, 15/04/2022 tarih ve 31810 Sayılı 7394 numaralı Kanunun 19. maddesi, 13/05/2022 tarih 31834 sayılı 5546 numaralı Cumhurbaşkanı Kararı,

27/05/2022 tarihli RG'de yayınlanan 4734 Sayılı Kamu İhale Kanuna ilişkin yönetmelik ve diğer mevzuat hükümleri gereği ek fiyat farkı ödemesi yapılması istemi ile eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Davaya dayanak Cumhurbaşkanı kararnamesi ile belirtilen " 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununa göre 1/12/2021 tarihinden önce ihalesi yapılan ve 4735 sayılı Kanunun geçici 5 inci maddesinin yürürlüğe girdiği 22/1/2022 tarihi itibarıyla devam eden veya 22/1/2022 tarihinden önce fesih veya tasfiye edilmeksizin kabulü/geçici kabulü yapılan mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin Türk Lirası üzerinden yapılan sözleşmelerde, 1/7/2021 ile 31/12/2021 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) gerçekleştirilen kısımlar için,

ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunup bulunmadığına bakılmaksızın verilecek ek fiyat farkı, bu Esaslara göre hesaplanır." maddesi kapsamında davacı tarafça ek fiyat talebinde bulunulması halinde, her ne kadar taraflar arasında yapılan sözleşmede fiyat farkı talep edilemeyeceğine ilişkin maddeye yer verilmiş ise de 5203 sayılı Resmi gazetede yayımlanmış 4735 sayılı kamu ihale sözleşmeleri kanununun geçici 5.madddesinin uygulanmasına ilişkin esasların 2.maddesi kapsamında " ihale dokümanında fiyat farkı hesaplanmasına ilişkin hüküm bulunup bulunmadığına bakılmaksızın verilecek ek fiyat farkı,

bu esaslara göre hesaplanır" hükmüne yer verilmiş, düzenlemenin devamında mal alımları, hizmet alımları ve yapım işlerinde ek fiyat farklarının nasıl hesaplanacağı açıkça gösterilmiştir. Bu kapsamda şartların bulunması halinde davacı sözleşmede fiyat farkı istenemeyeceğine dair hüküm bulunmasa da ek fiyat farkı talebinde bulunabilecektir.

Ancak, davacının ek fiyat farkı talebinde bulunabilmesi için sözleşmenin 1/7/2021 ile 31/12/2021 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) devam ediyor olması gerekmektedir.

Dosyada davalıya yazılan müzekkereye verilen cevap uyarınca hak ediş formları gönderilmiş olup, davacı tarafından kesilen 15.06.2021 tarihli fatura uyarınca Haziran 2021 tarihli Hak ediş düzenlendiği, yine davacı tarafından kesilen 17.09.2021 tarihli fatura uyarınca Eylül 2021 tarihli Hakediş düzenlendiği, başkaca düzenlenmiş fatura ve hakediş bulunmadığı, ayrıca muayene kabul komisyonu tarafından hazırlanan 21.09.2021 tarihli muayene kabul tutanağı uyarınca işin bitirildiği tarihin 17.09.2021 tarihi olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

Bu kapsamda taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 01/7/2021 ile 31/12/2021 tarihleri arasında (bu tarihler dâhil) devam etmediği, davaya dayanak kanunun yürürlüğe girdiği tarihte sonuçlandığı anlaşılmakla davanın reddi kararı doğru olmuştur.

Bu itibarla; ilk derece mahkemesi karar ve gerekçesi usul ve yasaya uygun olduğundan davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.