Konya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2026/516 K.2026/650

G. KARAR YAZIM TARİHİ : 17/04/2026

İlk derece mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına yönelik davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş ve dosya istinaf incelemesi yapılmak üzere dairemize gönderilmiş olmakla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin, ...... Mahallesi, ...... Sk. Kapı No:...

Selçuklu/Konya adresinde gelen siparişler üzerine mobilya imalatı yapıp sattığını, davalı tarafın ise müvekkilinden ara ara mobilya vb. ürünleri alıp kendi işletmesinde sattığını, taraflar arasındaki ticaretin davalı tarafın müvekkilinin dükkânına gelerek almak istediği mobilyaları sipariş ettiğini ve müvekkilinin de bu siparişleri hazırlayıp davalıya teslim ettiğni ve buna karşılık fatura düzenlediğini, ancak bu ticaret esnasında davalı tarafın 27/09/2024 tarihli 99.000,00 TL bedelli faturadan 62.950,00 TL'yi ödemediğini, alacağın tahsili amacıyla davalı hakkında Konya ...

İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasında ilamsız icra takibi yapıldığını, davalının takibe haksız olarak itiraz ettiğini ileri sürerek davalının itirazının iptali ile takibin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı taraf davaya cevap dilekçesi sunmamıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi tarafından yapılan yargılama sonunda;"...Dava, Alacak davasından ibarettir. Davacı taraf, faturadan kaynaklanan alacağının ödenmesini istemiştir. Konya Vergi Dairesinin 06/01/2026 tarihli ve Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün 08/01/2026 tarihli cevabi yazıları incelenmiştir.

Ticaret Mahkemelerinin hangi davalara bakacağı TTK 4. maddesinde düzenlenmiştir.

Bu maddeye göre “(1) Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; a) Bu Kanunda, b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde, c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519,

komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde, d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta, e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde, f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

(2) Ticari davalarda da deliller ile bunların sunulması 18/6/1927 tarihli ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerine tabidir.”düzenlemesi ile Ticaret Mahkemelerinin baktığı davalar ya iki tarafın ticari işletmesi ile ilgili bir dava olacak yada TTK da düzenlenen hususlar ile TTK 4. maddesinde sayılan istisnalar kapsamındaki davalar olacaktır.

Tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde; davanın, taraflar arasında satış faturasına ilişkin alacak davası olduğu, gelen yazı cevaplarına göre davalı ...'in tacir olmaması nedeniyle davanın nispi ticari dava niteliğinde olmadığı ve davanın mutlak ticari davalardan da olmadığı anlaşılmakla; 6100 sayılı HMK uyarınca genel görevli ve yetkili Konya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi görevli olduğu kabul edildiğinden, mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. " gerekçesiyle; Davanın, 6100 sayılı HMK uyarınca Mahkememizin görevli olmaması nedeniyle usulden reddine, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğunun tespitine, karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle, davalının tacirliği ve fiili ticari işletme yürütüp yürütmediği yönünden dosyada kuvvetli emareler bulunduğunu, bu emareler tartışılmadan karar verildiğini, Konya Ticaret Sicili Müdürlüğü cevabında davalı adına tacir kaydı bulunmadığının belirtildiği,

ancak bu olgunun davalının tacir olmadığını kesin olarak ispatlamadığını, gerçek kişi tacir bakımından esas olan, ticari işletmenin fiilen işletilip işletilmediği ve ticari faaliyetin varlığı olduğunu, uygulamada da tacirliğin tespitinin tek bir kayıt üzerinden değil tüm delillerin birlikte değerlendirilerek yapıldığını, Meram Vergi Dairesi’nin 06/01/2026 tarihli yazısında davalının sistem tetkikinde işletme esasına göre defter tuttuğunun tespit edildiğini ve 2024 yıllık gelir vergisi beyannamesinin eklendiğini, beyannamede ticari kazanç kalemi, işletme hesabı özeti, hasılat/gider kalemleri ve işyeri kira bilgilerinin yer aldığını,

bu unsurların, davalının fiilen ticari faaliyette bulunduğunu ve Türk Ticaret Kanunu çerçevesinde tacir olduğunu gösterdiğini, vergi dairesi kayıtları esas alındığında davalının bir ticari işletmeyi kısmen veya tamamen kendi adına işlettiğini, bu sebeple somut uyuşmazlıkta görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir.

DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE

Dairemizce Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi kapsamında istinaf dilekçesinde belirtilen hususlarla sınırlı olmak üzere ve kamu düzenine ilişkin hususlar resen dikkate alınarak yapılan inceleme neticesinde; Dava, satım sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.

Dosya kapsamına, toplanan delillere ve özellikle, Konya Vergi Dairesinin 06/01/2026 tarihli ve Konya Ticaret Sicil Müdürlüğünün 08/01/2026 tarihli cevabi yazıları uyarınca davalı ...'in tacir olmaması nedeniyle davanın nispi ticari dava niteliğinde olmamasına ve davanın mutlak ticari davalardan da olmadığı anlaşılmasına göre; mevcut delillerin takdirinin ve kararın dayandığı gerekçenin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla;

davanın 6100 sayılı HMK.m.114/1-c ve m.115/2 uyarınca davanın göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, davaya bakmakla görevli mahkemenin Konya Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunun tespitine dair verilen ilk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekilinin istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi uyarınca reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.