Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2019/958 K.2021/239

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya Asliye .. Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 13/03/2019 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirkete ait ... plakalı aracın davalı ... şirketine kasko poliçesiyle sigortalı olduğunu, 04/11/2016 tarihinde meydana gelen kaza sonucu aracın hasar gördüğünü ve pert haline geldiğini, Konya Asliye .. Hukuk Mahkemesi'nin ...

D.İş sayılı tespit dosyasında alınan rapor ile araçtaki zararın (kasko tazminatının) 330.000,00 TL olduğunun belirlendiği, davalı ... şirketine 01/06/2017 tarihli ihtarname gönderilerek aracın kasko tazminatı olan 330.000,00 TL'sinin ödenmesinin istenildiğini ancak, sigorta şirketi tarafından ödeme yapılmaması üzerine davalı şirket aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı ... şirketinin takibe yaptığı itiraz üzerine takibin durduğunu, itirazın haksız olduğunu beyan ederek davalı ... şirketinin Konya ..

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına ve davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın mahiyeti gereği fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasının kanunen mümkün olmadığını, tamiri mümkün olan aracın pert olarak kabul edilmesi ile bedelin ödenmesinin taraflarınca kabul edilemeyeceğini, araçta meydana gelen hasarın giderilmesi için ödenmesi gereken bedelin, aracın hasarının mümkün olup olmadığı,

değer kaybı ile aracın rayiç bedelinin tespit edildiğini, tespit raporuna itiraz ettiklerini, talep edilen faiz ve faiz oranını kabul etmediklerini, müvekkili şirkete talep edilen ödeme yönünden ihtarnamenin 02/06/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, tebliğ müvekkili şirket tarafından bu süre beklenilmeden 05/06/2017 tarihinde Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, mevcut davaya konu olan icra takibi kanuni sürelere riayet edilmeden yapıldığı için ikame edilen işbu davanın şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davaya konu alacağın likit alacak olmayıp yargılamayı gerektirdiğini, bu nedenle davacının icra inkar tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...1- Davacının davasının KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile davalı ...sigorta A.Ş.'nin Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibine yapmış olduğu itirazın, asıl alacak 320.000 TL. temerrüt tarihi olan 03/06/2017 tarihinden takip tarihi olan 06/06/2017 tarihine kadar geçen süre için işlemiş yasal faiz 236,71 TL. olmak üzere alacağın toplam 320.236,71 TL.'lik kısmı yönünden İPTALİ ile TAKİBİN alacağın 320.236,71 TL.'lik kısmı yönünden DEVAMINA, asıl alacak olan 320.000 TL.'ye icra takip tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmesine, davacının fazlaya ilişkin taleplerinin reddine,

2-Davacının feri nitelikteki icra inkar tazminatı talebinin ve 6100 s. HMK'nin 329/1. maddesine istinaden yaptığı taleplerinin reddine,

3-Dava konusu ... plakalı aracın en geç kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içerisinde davacı tarafından davalıya devir ve teslimine, davalı tarafından bu devir ve teslimden sonra derhal ödemenin yapılmasına, bu iki haftalık süre yönünden de asıl alacağa yasal faiz yürütülmesine,

davacı tarafından kararın kesinleşmesinden itibaren 2 hafta içerisinde devir ve teslim yapılamayacağı davalıya yazılı olarak bildirilir veya 2 haftalık sürenin dolmasından sonra davalının ihtarına rağmen araç davalı tarafa derhal devir ve teslim edilmez ise, aracın hasarlı bedeli olan 160.000 TL.'nin davalının yapacağı toplam ödemeden mahsubuna, davacı tarafın devir ve teslim yönündeki talebine kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde davalı tarafından olumlu cevap verilmez ise, ödemenin her hangi bir mahsup yapılmaksızın davalı tarafından derhal yapılmasına " karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme tarafından para alacağının ödenmesinin kararın kesinleşmesi şartına bağlanmasının, TTK'nın 1427 ve diğer hükümlerine, Kasko Sigortası Genel Şartlarına ve iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerin genel prensiplerine aykırı olduğunu, para alacağının ödenmesinin aracın devir ve teslimi şartına bağlanmasının, dava öncesi devir ve teslim idaresini yansıtan ihtarnamenin dikkate alınmamasının da hukuka aykırı olduğunu,

ticari faiz taleplerinin reddine karar verilip yasal faize hükmedilmesi ile davalının gerek aracın pert olduğu gerekse ödemesi gereken rakamı icra aşamasından önce bilmesine rağmen ödemeden ısrarla kaçınması sebebiyle icra ve inkar tazminatına, HMK'nın 329/1'e dayalı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyan ederek yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. Madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacının kendisine ait ... plakalı aracın davalı ... şirketine kasko poliçesiyle sigortalı olduğunu, 04/11/2016 tarihinde meydana gelen kaza sonucu aracın hasar gördüğünü ve pert haline geldiğini, Konya Asliye .. Hukuk Mahkemesi'nin ...

D.İş sayılı tespit dosyasında alınan rapor ile araçtaki zararın (kasko tazminatının) 330.000,00 TL olduğunun belirlendiği, davalı ... şirketine 01/06/2017 tarihli ihtarname gönderilerek aracın kasko tazminatı olan 330.000,00 TL'sinin ödenmesinin istenildiğini ancak, sigorta şirketi tarafından ödeme yapılmaması üzerine davalı şirket aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı ... şirketinin takibe yaptığı itiraz üzerine takibin durduğunu, itirazın haksız olduğunu beyan ederek davalı ... şirketinin Konya ..

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına ve davalının %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ettiği, davalının ise tamiri mümkün olan aracın pert olarak kabul edilmesi ile bedelin ödenmesinin taraflarınca kabul edilemeyeceğini, araçta meydana gelen hasarın giderilmesi için ödenmesi gereken bedelin, aracın hasarının mümkün olup olmadığı,

değer kaybı ile aracın rayiç bedelinin tespit edildiğini, tespit raporuna itiraz ettiklerini, talep edilen faiz ve faiz oranını kabul etmediklerini, müvekkili şirkete talep edilen ödeme yönünden ihtarnamenin 02/06/2017 tarihinde tebliğ edildiğini, tebliğ müvekkili şirket tarafından bu süre beklenilmeden 05/06/2017 tarihinde Konya .. İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, mevcut davaya konu olan icra takibi kanuni sürelere riayet edilmeden yapıldığı için ikame edilen işbu davanın şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davaya konu alacağın likit alacak olmayıp yargılamayı gerektirdiğini, bu nedenle davacının icra inkar tazminat talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini beyan ettiği,

Davacının icra inkar tazminatı ve 6100 sayılı HMK'nın 329/1 maddesine dayalı vekalet ücreti talebinin reddine ilişkin karara yönelik istinaf talebinin incelenmesinde; alacağın likit olmadığı ve davalı kötüniyetli olmadığından davacının buna yönelik istinaf talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacının para alacağının ödenmesinin kararın kesinleşmesi şartına bağlanmasının ve avans faizine hükmedilmesine ilişkin istinaf talebinin incelenmesinde; Kasko Sigortası Genel Şartları'nın B.3.3.2.2. maddesinde "Onarım masraflarının zarar gören aracın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşması ve aynı zamanda eksper raporu ile aracın onarım kabul etmez bir hale geldiğinin tespit edilmesi durumunda, araç tam hasara uğramış sayılır. Bu durumda, aracın ilgili mevzuat doğrultusunda hurdaya ayrıldığına dair hurda tescil belgesi sigortacıya ibraz edilmeden araç sahibine sigorta tazminatı ödenmez.

Onarım masrafları sigortalı aracın rizikonun gerçekleştiği tarihteki değerini aşsın veya aşmasın, ağır hasarlı aracın onarımının mümkün olduğunun eksper raporu doğrultusunda tespit edilmiş olması durumunda, aracın ilgili mevzuat doğrultusunda trafikten çekildiğine dair “trafikten çekilmiştir” kaşeli tescil belgesi sigorta şirketine ibraz edilmeden araç sahibine sigorta tazminatı ödenmez.

Hak sahibinin aracın hasarlı haliyle sahibine terk edilmesine onay vermesi halinde aracın riziko tarihindeki rayiç değeri ile hasarlı hali arasındaki tutar kendisine tazminat olarak ödenebilir. Bu durumda ilgisine göre yukarıdaki paragraflarda düzenlenen usul çerçevesinde işlem yapılır. Hak sahibinin onayı ile aracı hasarlı haliyle sigortalıya terk ederek tazminatı ödemek isteyen sigortacı, tespit edip sigortalıya bildirdiği sovtaj bedelini bildirimden itibaren 1 aylık süreyle sınırlı olarak garanti etmiş sayılır " hükmünün yer aldığı,

Türk Ticaret Kanunu'nun 1427/2. maddesinde. "Sigorta tazminatı veya bedeli, rizikonun gerçekleşmesini müteakip ve rizikoyla ilgili belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra sigortacının edimine ilişkin araştırmaları bitince ve her hâlde 1446. maddeye göre yapılacak ihbardan kırkbeş gün sonra muaccel olur." hükmünün,

Kasko Sigortası Genel Şartları'nın B.3.3.4.1 maddesinde "Sigortacı hasar ihbarı üzerine talep ettiği belgelerin kendisine eksiksiz olarak verilmesi ve zararın eksper vasıtasıyla tespiti kararlaştırılmış ise eksper raporunun tesliminden itibaren en geç 10 işgünü içinde Genel ve Özel Şartlar kapsamında gerekli incelemeleri tamamlamak ve ödemeye engel bir durumun bulunmaması halinde tazminat miktarını tespit edip sigortalıya ödemek zorundadır.

Tazminat ödeme borcu her halde hasarın ihbarından itibaren 45 gün sonra muaccel olur. " hükmünün yer aldığı,

Davalı ... şirketinin meydana gelen hasar bedeli tamamen poliçe limitleri içerisinde ödeme yükümlülüğü altında olup sigortalı araç hurdasının sigorta ettiren kendisine verilmesini istemedikçe sigortalı tarafından sigorta ettirenin uhdesinde bırakıp hurda bedelini tazminattan düşmesini olanaklı bulmadığı,

aracın tam hasara uğramasına halinde aracın hasar anındaki rayiç değerinin ödeneceği, bu durumda aracın Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin ilgili maddesi hükümleri doğrultusunda hurdaya ayrıldığına dair hurda tescil belgesi, sigorta şirketine ibraz edilmeden araç sahibine sigorta tazminatı ödenmeyeceği, davacı tarafından araç bedelinin ödenmesine ilişkin ihtarnamenin 02/06/2017 tarihinde davalıya tebliği ile davalının temerrüde düştüğü,

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 17/06/2020 tarih 2017/5291 Esas 2020/3610 Karar sayılı ilamında da belirtildiği gibi sigorta sözleşmeleri mutlak ticari işler kapsamında bulunduğundan avans faizine hükmedilmesi gerektiği dikkate alınarak, davacıya ait ... plakalı araç hurdasının davalı sigortacıya bırakılmasına,

araca ait trafikten çekme belgeli hurda tescil belgesinin davacı tarafından davalı sigortacıya teslimi kaydıyla davalının itirazının iptaline karar vermek gerekirken, sigorta bedelinin ödenmesinin kararın kesinleşmesinden sonraki bir tarihe ertelenmesinin usul ve yasaya uygun olmadığı anlaşıldığından (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 06/10/2020 tarih 2020/1844 Esas 2020/5149 Karar, 18/10/2017 tarih 2016/17754 Esas 2017/9306 Karar, 05/03/2009 tarih 2008/5400 Esas 2009/1130 Karar, 30/05/2016 tarih 2016/6982 Esas 2016/6504 Karar, 11/11/2019 tarih 2017/1726 Esas 2019/10407 Karar, 06/04/2015 tarih 2014/24152 Esas 2015/5447 Karar sayılı ilamları),

davacının istinaf talebinin kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince yeniden karar verilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

A.G