Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/1227 K.2023/2057

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .... esas sayılı dosyası ile açılan İtirazın İptali davasında 16/06/2022 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı tarafların istinaf kanun yoluna başvurmaları üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendi;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında çeşitli malların satılması ve hizmetlerin verilmesi hususunda anlaşma yapıldığını, anlaşma gereğince müvekkili tarafından davalıya çeşitli ürünlerin teslim edildiğini ve buna ilişkin fatura ve fatura konusu malların teslimine ilişkin servis teslim formları tanzim edildiğini, ancak müvekkilinin 22.08.2019 tarih, .... seri numaralı faturadaki 4.475,00 TL ve 11.11.2019 tarih, .... seri numaralı faturadaki 3.600,00 TL olmak üzere toplam 8.075,00 TL'yi davalıdan tahsil edemediğini, alacağın tahsili için davalı aleyhinde Konya ..

İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğunu, davalının itirazının haksız olduğunu ileri sürerek davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu 11.11.2019 tarihli ... seri numaralı 3.600,00 TL miktarlı fatura bedelinin ödendiğini, 22.08.2019 tarihli ... seri numaralı 4.475,00 TL miktarlı faturanın dayanağı sayılacak herhangi bir alışveriş yapılmadığını, yani bu faturada belirtilen malların müvekkil firma tarafından satın alınmadığını ve bu malların kesinlikle teslim alınmadığını, formun sağ alt köşesinde imza bulunduğunu, müvekkili firmanın yetkilisi veya bir çalışanına ait olmayan bu imzayı kabul etmediklerini, müvekkilinin herhangi bir borcu bulunmadığını savunarak davanın reddi ile davacı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince;

-Davacıya ait ticari defterler üzerinde yapılan inceleme neticesinde düzenlenen 18/03/2022 tarihli bilirkişi raporu ile; davacıya ait defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğu, davaya ve takibe konu faturaların defterlerde kayıtlı olduğu, fatura bedellerinin ödendiğine ilişkin herhangi bir kaydın bulunmadığı, takip tarihi itibariyle davacının 8.078,50 TL tutarında alacaklı olduğunun tespit edildiği,

-Davalıya ait ticari defterlerin incelenmesi neticesinde düzenlenen 08/04/2022 tarihli bilirkişi raporu ile; davalıya ait defterlerin kapanış tasdikinin bulunmadığı, defter kayıtlarının birbirini doğrulamadığı, defterlerin usulüne uygun tutulmadığı, 11/11/2019 tarihli,... seri numaralı, 3.600,00 TL bedelli faturanın defterlerde kayıtlı olduğu, diğer faturanın ise defterlerde kayıtlı olmadığının tespit edildiği,

-Her ne kadar davalı vekili tarafından bilirkişi raporuna itiraz edilerek ödeme kaydı yönünden defterlerin yeniden incelenmesini talep etmiş ise de defterlerin kapanış tasdikinin yapılmaması, defterlerin usulüne uygun olarak tutulmaması, usulüne uygun olarak tutulduğu kabul edilse dahi davacı defterleri ile uyumlu olmayan ödeme kayıtlarına itibar edilmesinin mümkün olmaması karşısında davalı vekilinin itirazları yerinde görülmediği,

-Davalı vekili, açılış ve kapanış tasdiklerinin ilgili noterlikten getirtilmesini talep ettiği, 21/04/2022 tarihli dilekçe içeriği dikkate alındığında davalı vekili tarafından getirtilmesi istenen noterlik işlemlerinin açılış tasdikine ilişkin olduğu, kapanış tasdikine ilişkin işlemler olmadığı sonucuna varıldığından davalı vekilinin talebi yerinde görülmediği, ayrıca, davalı defterlerinin kapanış tasdikinin bulunduğu kabul edilse dahi, bilirkişi ek raporunda da detaylı olarak belirtildiği üzere defterlerin usulsüz olarak tutulduğu ve bir takım defter sayfalarının sehven yazısı yazılarak çizildiği hususları dikkate alındığında davalı defterlerindeki kayıtların davalı lehine yorumlanması ve itibar edilmesinin mümkün olmadığı,

-Davalı açıkça yemin deliline dayandığından kendisine yemin delilinin hatırlatıldığı, ancak yemin teklifinde bulunulmadığı,

-Davalıya ait defterlerin usulüne uygun olarak tutulmaması nedeniyle davacı defter kayıtlarına itibar edilmesi gerektiği, bu kapsamda davaya ve takibe konu her iki faturadaki malların davalıya teslim edildiği, fatura bedellerinin ödenmediği, davacının takip tarihi itibariyle ve bu faturalar nedeniyle 8.075,00 TL alacaklı olduğu sonucuna varıldığı,

-Davacı, takibe itirazın, feri nitelikteki işlemiş faiz alacağı yönünden de iptalini istemiş ancak, davalının takipten önce temerrüde düşürüldüğünü ispatlayamadığı, bu nedenle davacının işlemiş faiz alacağına yönelik fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerektiği,

Dava konusu alacağın likit olması nedeniyle icra inkar tazminatı şartlarının oluştuğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile, davalının Konya .. İcra Müdürlüğü'nün .... E sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptaline, takibin 8.075,00 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, 8.075,00 TL'nin % 20'si oranında hesaplanan 1.615,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalının tazminat isteminin reddine, şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava dilekçesini tekrar etmekle, fazlaya ilişkin taleplerinin, davalının temerrüde düşürüldüğünün ispatlanamadığı gerekçesiyle reddedildiğini, ancak temerrüt faizinin TTK'nın 1530. maddesi gereğince talep edildiğini, ilgili kanun maddesince taraflar arasındaki ilişki gereğince davalı tarafın ihtara gerek olmaksızın temerrüde düştüğünü, davaya konu faturaların davalıya teslim edildiğini, davalının faturalara ilişkin herhangi bir itirazda bulunmadığını ve faturaları kabul ettiğini, yapılan bilirkişi incelemesinde tarafların ticari defterlerinde faturaların kaydedildiğinin tespit edildiğini,

asıl alacağın yanında fazlaya ilişkin taleplerinin de kabul edilmesi gerektiğini ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının reddedilen kısmının kaldırılması ve davanın tamamının kabulüne karar verilmesi talebi ile istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; bilirkişinin yaptığı ilk incelemesinde müvekkili firmanın defterlerinin usulsüz tutulduğu beyan edilmiş ise de; daha sonraki hazırlanan ek raporda firmanın ticari defterlerinde 22/08/2019 tarihli ... seri numaralı 4.475,00 TL miktarlı faturanın teyit edilmediğinin, bu sebeple tek taraflı kayıtlara itibar edilemeyeceğinin tespit edildiğini, 11.11.2019 tarihli ....seri numaralı 3.600,00 TL bedelli faturanın ödenip ödenmediğinin tespiti yönünden ek rapor talep ettiklerini, ancak bu taleplerinin hatalı olarak reddedildiğini,

yine mahkemece müvekkili şirketin ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin Alanya .. Noterliği'nden sorulması taleplerinin de reddedildiğini, müvekkilinin davacı şirkete herhangi bir borcu olmadığını ileri sürerek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava faturadan kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali talebine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Fatura satılan emtia veya yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı tutarı göstermek üzere emtiayı satan veya iş yapan tacir tarafından müşteriye verilen ticari vesikadır. Fatura tek başına alacağın varlığını ispatlamaya yeterli değildir. Faturanın tebliğ edilmiş olması da faturada belirtilen alacağın doğmasına sebep olan edimin ifa edildiğini göstermez.

Faturaya dayalı olarak alacak talebinde bulunan kişi, faturada belirtilen alacağın doğmasına sebep olan edimin (mal teslimi, hizmet ifası vs.) ifa edildiğini ispatla mükelleftir.

Fatura tek başına alacağın varlığını ispatlamaya yeterli olmamakla birlikte faturanın kabul edilerek ticari deftere kaydedilmiş olması ve faturayla ilgili olarak Vergi Dairesi'ne BA-BS bildirimi verilmesi faturaya konu malın teslim edildiğine veya hizmetin gerçekleştirildiğine karine teşkil etmektedir.

Dava konusu somut olayda icra takibinin dayanağı olan faturalardan 11.11.2019 tarihli ... seri numaralı 3.600,00 TL bedelli faturanın davalı defterine kaydedildiği, ancak 22/08/2019 tarihli ... seri numaralı 4.475,00 TL bedelli faturanın davalı defterine kaydedilmediği anlaşılmaktadır.

Mahkemece davalı tarafa ait ticari defterlerin usulüne uygun tutulmadığı, bu nedenle davacı tarafa ait ticari defterlere itibar edilmesi gerektiği gerekçesiyle 22/08/2019 tarihli 2654 seri numaralı 4.475,00 TL bedelli faturada belirtilen malların teslim edildiği kabul edilmişse de fatura tek başına alacağın kanıtı olmadığı gibi söz konusu faturanın, faturayı düzenleyenin kendi defterlerine kayıt edilmiş olması da alacağın varlığını ispatlamaya yeterli değildir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 222/3. maddesi gereğince davalı tarafın defter ibrazından kaçınması halinde davacının ticari defter kayıtlarına itibar edilmesi mümkün ise de dava konusu somut olayda davalının ticari defterlerini ibraz etmekten kaçınması sözkonusu değildir.

Buna göre 22/08/2019 tarihli .... seri numaralı 4.475,00 TL bedelli fatura yönünden ispat yükü davacı üzerinde olup davacı taraf sözkonusu faturada belirtilen malları davalıya teslim ettiğini ispatla yükümlüdür.

Mahkemece 22/08/2019 tarihli ... seri numaralı 4.475,00 TL bedelli fatura yönünden ispat yükünün davacı üzerinde olduğu, sözkonusu fatura üzerinde malların teslim edildiğini gösterir herhangi bir imza bulunmadığı, davacının dava dilekçesinde yemin deliline de dayandığı gözetilerek davacıya yemin delilinin hatırlatılmasından sonra oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken ispat yükü konusunda yanılgıya düşülerek yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Bu nedenlerle; davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, kaldırma nedenine göre davacı vekilinin istinaf taleplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığı düşüncesiyle, yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapılarak oluşacak sonuca göre karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Katip · e-imzalıdır