Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/1533 K.2023/1610

Taraflar arasında görülen davada Konya..... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .......... Esas -.......... Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içerisinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten ve üye hakimin görüşleri alındıktan sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı vekili, müvekkili şirketin enerji sektöründe faaliyet gösterdiğini, ürettiği elektriği davalı şirketin kurulu tesisleri üzerinden geçirerek devlete sattığını, müvekkilinin, davalı şirketin tesislerini kullanması nedeniyle davalıya bedel ödediğini, davalı şirketin son dönemde yaptığı uygulamalarla 2018 yılı öncesinde devreye alınan güneş enerji santrallerinin (GES) dağıtım bedeli katkı payını haber vermeksizin fahiş oranda yükselttiğini, bu nedenle müvekkilinin projelerinin kredilendirilmesinde büyük zorluklar yaşadığını, davalı şirketin piyasadaki hakim durumunu kötüye kullandığını ileri sürerek,

davanın kabulü ile davalının müvekkili şirketten talep ettiği şimdilik 1.000,00 TL tutarında dağıtım bedeli katkı payı borcunun olmadığının, davalının dağıtım bedeli katkı payında yaptığı artışın yasalara ve sözleşmeye uygun olup olmadığının, günün ekonomik koşulları ve diğer hususlar dikkate alınarak adil bir dağıtım bedeli katkı payı miktarının ne kadar olması gerektiğinin ve bu kapsamda davacının davalıya fazla ödeme yapıp yapmadığı ile yapmış ise bunun miktarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "...Somut olayımızda; dava konusu olayın özünde idarenin yaptığı işlemlere (yönetmelik ve kararlara) yönelik bir nevi idari işlemin yerindelik denetimi talep edilmektedir.

Böyle bir durumun, yargılamasının yapılmasının mümkün olmadığından başka bir ifade ile idarenin işlem yapmadaki takdir hakkını kısıtlayıcı karar verilemeyeceğinden (zira dava konusuna yönelik yönetmelik ve kararlara ilişkin bir iptal kararı da olmadığından bu durumda karine olarak idari işlem hukuka uygundur.

Velev ki hukuka aykırı olsa bile iptal edilmediğinden hukuka uygun olduğunun kabulü karşısında) davacı yan iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunmadığından ( davacı vekilinin idari işleme karşı Danıştay'da dava açtıklarını ve halen derdest olduğunu bilgisi de değerlendirilerek) mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre..." gerekçesiyle, davacının davalı aleyhine açtığı davanın HMK 114/1-h maddesi gereği dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, davanın, davalı ile yapılan sözleşme gereği ödemekle yükümlü oldukları dağıtım bedeli katkı payının, haksız ve fahiş olarak artırılmasına ilişkin olduğunu, dağıtım bedelinin ödenmemesi durumunda davalı şirketin müvekkili şirketi dağıtım şebekesinden çıkarmasıyla işletmesininin kullanamaz hale geleceğini, davanın da müvekkilinin içinde bulunduğu bu belirsizliğin giderilmesine ilişkin olduğunu, müvekkilinin talebinin herhangi bir idari işlemin yerindelik incelenmesine ilişkin olmadığını,

mahkemece aynı konuda Danıştay'da açılmış bir dava olduğu hususu gerekçe yapılmış ise de her iki davadaki taleplerin ve konuların birbirinden tamamen farklı olduğunu ayrıca, mahkemece AAÜT'nin 7/2 maddesine göre 150,00 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yanlış değerlendirme ve hesaplama ile 1.000,00 TL vekalet ücretine hükmedildiğini ileri sürerek, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasında akdedilen sözleşmeden kaynaklı davacının davalıya dağıtım bedeli katkı payı borcunun bulunmadığının tespiti ile muarazanın giderilmesi istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacının bir davayı açmakta hukuki yararının bulunması gerekir. Buna hukuki korunma ihtiyacı da denir. Davacının dava açmaktaki hukuki yararının korunmaya değer bir yarar olması ve hukuki yararın dava açıldığı anda var olması gerekmektedir. Hukuki yarar, dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında ve re’sen nazara alınmalıdır.

Mahkemece, yazılı gerekçe ile davanın hukuki yarar yokluğundan reddine karar verilmiş ise de, davacının taraflar arasında akdedilen sözleşme kapsamında, meydana gelen muarazanın giderilmesini istemekte ve bu itibarla, işbu davayı açmakta hukuki yararının bulunduğu nazara alınarak, işin esasının incelenmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeye dayalı, yazılı şekilde hüküm tesisi doğru görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile, HMK'nın 353/1.a.4 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dava dosyasının taraflar arasındaki ihtilaf ile ilgili esasa ilişkin delillerin toplanması ve değerlendirilmesi sonucunda karar verilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

R.T