Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2022/177 K.2023/1359

T.C. KONYA BAM ... HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: ... - ... T.C.

KONYA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

... HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : ... KARAR NO : ...

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

BAŞKAN : ... ÜYE : ... ÜYE : ... KATİP : ...

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KONYA ... ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 26/10/2021

NUMARASI

... Esas ... Karar

İSTİNAF EDEN DAVACI

... (T.C. Kimlik No: ...) VEKİLLERİ : Av. ... Av. ...

İSTİNAF EDEN DAVALI : 1- ... VEKİLİ : Av. ...

DİĞER DAVALILAR

2- ... (T.C. Kimlik No: ...) : 2- ... (T.C. Kimlik No: ...) : 3- ... (T.C. Kimlik No: ...)

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 12/06/2023

YAZIM TARİHİ : 16/06/2023

Davacı tarafından davalılar aleyhine Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında 26/10/2021 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı davacı ve davalı şirketin istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava konusu ... Bankası ... şubesine ait, keşidecisi ... A.Ş. Olan, 30/01/2019 keşide tarihli 50.000 TL bedelli çekin davacının rızası dışında elinden çıktığını, Konya C.

Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyası ile savcılığa şikayette bulunulduğunu, çek üzerindeki cirantaların ve davacıdan sonra gelen ... firması ile arasında hiç bir ticari ilişkinin olmaması nedeniyle sahtecilik iddialarının bulunduğunu, ... firmasının sahibi ...'ın fatura karşılığında verdiği mal bedeli için çeki aldığını söylese de bunu ispatlayamadığını, ... firmasının firma kaşesinin ve üzerindeki imzanın da sahte olduğunu belirterek, öncelikle çekin ödenmesinin önlenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini, dava konusu çekten dolayı davacının davalılara borçlu olmadığının tespitine kara verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Tic. Ltd.

Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının dava konusu çek üzerinde kendi eli ürünü imzasının bulunduğunu, davacının çekin günü gelmeden tahsil için kırdırmaya çalıştığını bunun için ... ve ... ile görüştüğünü, çekin bankada işleme tabi tutulabilmesi için ...'nun da ciroladığını, çekin keşidecisi ile yapılan görüşme de de çekte herhangi bir kusurun bulunmadığının bildirildiğini, müvekkili şirkete bu çekten dolayı yöneltilebilecek herhangi bir kusur ya da ihmalin bulunmadığını, davacının kendisinden sonra gelen cirantanın cirosunun sahte olduğu yönündeki beyanında hukuki yararının bulunmadığını,

müvekkilinin çeki fatura karşılığında verdiği mal bedeli olarak aldığını, satış yaptığı faturanın savcılık dosyasına sunulduğunu, çeke ödeme yasağı konulmasında herhangi bir menfaat bulunmadığını belirterek, müvekkilinin menfi tespit davasına konu çekte iyi niyetli hamil konumunda bulunduğundan haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "... Somut olayda; her ne kadar davacı tarafından davaya konu çekin rızası dışında elinden çıktığı beyan edilmiş ise de, bu hususun çekte üçüncü kişi konumunda bulunan kişilerin menfaatini etkilemediği, bu suretle ... Şti'nin çekte üçüncü iyi niyetli kişi konumunda olduğu, davacı tarafça davalının davaya konu çeki kötü niyetli olarak ele geçirdiğine ilişkin somut bir delil ortaya konulmadığı, davalılar .., ... ve ...'in davaya konu çek üzerinde cirolarının bulunmaması nedeniyle pasif husumetlerinin bulunmadığına karar verilmiş ...." gerekçesiyle davacının davasının davalı ... Tic. Ltd. Şti. yönünden subut bulmaması nedeniyle davanın reddine, davalılar ..., ... ve ... yönünden pasif husumet bulunmaması nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin çeki kırdırmak için ... isimli şahsa götürdüğünü, ciro olan ... firmasının sahibinin de bu şahıs olduğunu, savcılık dosyasında da şahsın çeki aldığını kabul ettiğini, çeki kırdıran kişinin bunu bir bedel karşılığı yapacağının aşikar olduğunu, tacir olan kişinin basiretli davranması gerektiğini, kırmak için aldığı çeki cirolayıp tekrar sahibine iade eden bir esnaf olmadığını, en azından ciroyu iptal etmesi gerektiğini, dosyaya sunulan faturanın olaylardan sonra kesildiğini, faturanın müvekkilin elinden çeki alabilmek için uygulanmış bir kılıf olduğunu,

dosyada ticari defterler üzerinde bir araştırma yapılmamış her iki tarafında şirket olduğu bir alım satımda faturanın usulüne uygun kesilip kesilmediği, çekin kayıtlara girip girmediği araştırılmamış olduğunu, çek üzerindeki ... firmasının cirosunun da incelenmediğini, son ciranta ile müvekkilinden hemen sonra olan fakat son cirodan bir önceki ciro olan ...'in her iki firmanın da şirket olması hasebiyle ne alıp ne sattığının ticari defterleri incelenerek araştırılması gerekirken bu hususun tamamen göz ardı edilmiş ve çekte müvekkilinden sonra gelen cironun imza incelemesi yapılmadan karar verildiğini belirterek istinaf talep etmiştir.

Davalı ... Şti. vekili istinaf dilekçesinde öztele; davacının davasının ve iddialarının haksız olduğunu, müvekkilinin iyi niyetli 3. kişi olduğunun mahkeme tarafından sabit görüldüğü halde lehlerine tazminata hükmedilmemesinin yersiz olduğunu belirterek istinaf talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; Menfi Tespit istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacı tarafça, keşidecisi ...

A.Ş., lehtarı ...Tic Ltd.Şti. olan, 30/01/2019 keşide tarihli 50.000 TL bedelli çekin, rızası dışında ve davalılarla hiçi bir ilişi olunmaksızın çalındığı, bu hususta Konya C.Başsavcılığının ... soruşturma sayılı dosyası ile şikayette bulunduğu, çekin iptali ve borçlu olmadığının tespitini talep ettiği, Konya C.Başsavcılığı'nın ... soruşturma sayılı dosyasında davacının müştekisi olduğu Güveni Kötüye Kullanma iddiası yönünden, KYOK karar verildiği, davac savcılık ifadesinde, çekin lehtarı olan şirketten olan alacağına karşılık bu çeki aldığı,

keşide tarihinin ileri bir tarih olması nedeniyle çeki kırdırmak için ...'ya müracaat ettiği, kendisinin işi olduğu için davacıyı ...'e yönlendirdiği, çeki cirolayarak ona verdiğini, çeki kırdırıp kendisine 36.000,00 TL verileceğini, ancak çekin kendisine iade edilmediğini, çekin davalı ... Hırdavat isimli şirkette olduğunu öğrendiğini, beyan ettiği, dava konusu çekin, keşidecinin ... San. ve Tic. A.Ş., lehtarının ... San.Tic Ltd.Şti.

Oduğu, lehtar cirosu ile davacıya geçtiği, davacının beyaz ciro ile imzası bulunduğu, çekte kendisinden sonra dava dışı ... Ltd. Şti, cirosu olduğu, hamilin ise davalı şirket olduğu, görülmüştür.

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava konusu çeki kırdırmak için dava dışı ... isimli şahsa götürdüğü, bu kişinin çekte kendisinden sonraki ciranta olarak gözüken ... firmasının sahibi olduğunu, çeki bu kişiye verdiğini daha sonra çekin davalı şirkette olduğunu öğrendiğini ifade etmiş ise de, dava dilekçesinde çekin çalınmış olması nedenini ileri sürdüğü, gerek savacılık beyanından gerekse istinaf dilekçesinde, çekin kırdırılmak amacıyla verildiği kabulü bulunduğu yine savacılık ifadesi ile dava dilekçesi ve istinaf dilekçesinde vakıalara ilişkin farklı ve çelişkili beyanlarda bulunulduğu,

davada ileri sürülmeyen hususların istinafta ileri sürülemeyeceği, ... şirketinin davada taraf olarak da gösterilmediği, davacının 3. Kişi durumunda bulunan ... Ltd.Şti.'nin çeki kötüniyetli olarak ele geçirdiğini usulünce ispatlayamadığı, yemin deliline de dayanmadığı, ilk derece mahkemesinin davanın reddine dair kararının yerinde olduğu, Davalı ...

Şti. vekilinin lehlerine icra inkar tazminatına hükmedilmemesinin yanlış olduğu sebebiyle İDM kararına karşı istinaf başvurusunda bulunduğu, cevap dilekçesinde kötüniyet tazminatı istemlerinin bulunmadığı, ilk derece mahkemesince bu hususta bir karar verilmemesinde yanlışlık olmadığı, anlaşılmıştır.

Anlatılan nedenlerle, dosya kapsamı, mevcut delil durumu, ileri sürülen istinaf istemleri nazara alındığında, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı kanaatine varıldığından davacı vekilinin ve davalı...Tic.Ltd.Şti vekilinin yerinde görülmeyen tüm istinaf istemlerinin HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır M.Y.